Работнически вестник PDF Free Download

Name: Работнически вестник PDF
Author: annettekaiser1980

1 / 12

0 views•12 pages

Работнически вестник PDF Free Download

Работнически вестник PDF free Download. Think more deeply and widely.

ÏÐÎËÅÒÀÐÈÈ ÎÒ ÂÑÈ×ÊÈ ÑÒÐÀÍÈ, ÑÚÅÄÈÍßÂÀÉÒÅ ÑÅ!

îêòîìâðè 2013

ÎÐÃÀÍ ÍÀ ÖÅÍÒÐÀËÍÈß ÊÎÌÈÒÅÒ ÍÀ ÊÎÌÓÍÈÑÒÈ×ÅÑÊÀÒÀ ÏÀÐÒÈß ÍÀ ÁÚËÃÀÐÈß

Áðîé 19 (296)

Ãîäèíà XIV

ISSN1312-0840

ÐÀÁÎÒÍÈ×ÅÑÊÈ

âåñòíèê

Òîâà ïðîòèâîðå÷è íà

èçâåñòíàòà ìàêñèìà, ÷å

áåäíîñòòà íå å ïîðîê,

íî å íàïúëíî âÿðíî çà

äíåøíîòî ïîëîæåíèå â

Áúëãàðèÿ. Â ñúùîòî âðå-

ìå òðÿáâà äà ñå óòî÷íè,

÷å áåäíîñòòà íå å ïîðîê

çà áåäíèòå, êàêâèòî ñà

ãîëÿìà ÷àñò îò õîðàòà ó

íàñ, à çà óïðàâëÿâàùè-

òå. Çàùîòî, êîéòî å èç-

áðàí è óïúëíîìîùåí äà

ðúêîâîäè äúðæàâàòà, à

äîïóñêà íèùåòàòà äà ñå

øèðè è äà ìú÷è ìúæå,

æåíè, äåöà è ñòàðöè, å

ïîðî÷åí è â ñúçíàíèå-

òî, è â ïîâåäåíèåòî ñè.

Â Êîíñòèòóöèÿòà å çà-

ïèñàíî, ÷å Áúëãàðèÿ å

ñîöèàëíà äúðæàâíà è

âñåêè èìà ïðàâî íà îñè-

ãóðåíî çäðàâåîïàçâàíå,

îáðàçîâàíèå è òðóä. Íî

íà ïðàêòèêà òîâà å àíà-

ëîãè÷íî ñ êàçàíîòî îò

Ï. Ð. Ñëàâåéêîâ: „Ðàâåí-

ñòâî, áðàòñòâî, ñâîáîäà

– ïëÿâà ïîä òÿõ äúâ÷å

ñìèðåíî íàðîäà“. Àêî

Êîíñòèòóöèîííèÿò ñúä

å íà ìÿñòîòî ñè, òîé èìà

ïúëíî îñíîâàíèå äà ïðî-

èçíåñå òåæêà ïðèñúäà çà

íåñïàçèëèòå âúðõîâíèÿ

çàêîí. Âìåñòî òîâà ÷àêà

äà áúäå ñåçèðàí çà êà-

çóñè â ïðåïèðíèòå ìåæ-

äó ïîëèòèöèòå è ðàçíè

äðóãè àäìèíèñòðàòèâíè

ïðîáëåì÷åòà.

À íàðîäúò ïîìíè

ïî-äîáðè âðåìåíà

Ñëåä êàòî ïðåîäîëÿ

òåæêèòå ïîñëåäèöè îò

ðàçðóõàòà ïî âðåìåòî íà

Âòîðàòà ñâåòîâíà âîéíà,

òîé ñ íåèìîâåðíè óñè-

ëèÿ ñúçäàäå èêîíîìè÷å-

ñêàòà áàçà íà åäíî ñïðà-

âåäëèâî ñîöèàëíî îá-

ùåñòâî. Áåäíîñòòà áåøå

ïðîãîíåíà è îò íàé-çà-

òúíòåíèòå ñåëèùà. Õî -

ðàòà ñúáîðèõà ñòàðèòå

êîëèáè è íà òÿõíî ìÿñòî

âäèãíàõà êúùè çà ÷óäî

è ïðèêàç. Çàùîòî çà âñå-

êè áåøå îñèãóðåí òðóä

ñ äîñòîéíî çàïëàùàíå.

Âúâ âñè÷êè ãðàäîâå ñå

Íà ñòð. 9

Ïîëèòè÷åñêà ïàíîðàìà

Áåäíîñòòà å ïîðîê

Ñàìè ùå äîíåñåì

ïðîëåòòà

Éîðäàí ÂÀÑÈËÅÂ

Âúòðåøíîïàðòèåí áþëeòèí

ÂÀÉÒÅ

ÑÅ!

Îòëèòàò ïòèöèòå íà

þã, äåöàòà íè – íà çà-

ïàä. Çàõëàäíÿ è äèìè-

òðîâ÷åòàòà îáðîíèõà

ãëàâè. Íèå – ïðåäè òÿõ.

Íà êàêâî ëè å ïîëè÷áà

ïîäðàíèëèÿò ñíÿã? À

ïðîòåñòèòå ïðîòèâ ïðà-

âèòåëñòâîòî è äðóãèòå

– ïðîòèâ ïðåçèäåíòà?

Çèìà ñå çàäàâà, ñèðî-

ìàøêà çèìà. Ùå ëè ÿ

èççèìèì? – ×àñò îò îò-

ãîâîðà å â ÷óøêîïåêà

íà ñúñåäêàòà, àðîìàòè-

çèðàëà åòàæà. Çåëåí÷ó-

öèòå ïîñêúïíàõà çàðà-

äè òóðøèèòå, ïðèãîòâÿ-

íè âêúùè. Ðàçõîäèòå ïî

òÿõ äàëè íå ãè èçðàâíÿ-

âàò ñ ãîòîâèòå â ìàãàçè-

íà? Îïðàâíè ñòîïàíè ñå

ñíàáäèõà ñ äúðâà çà îã-

ðåâ: øèðîêîëèñòíèòå –

ïî 36 ëåâà êóáèêà, èãëî-

ëèñòíèòå – ïî 21. Îòêàê

ïðîãðàìíèÿò êàáèíåò

íàìàëè öåíàòà íà òî-

êà, íÿêîè ïðåìèíàõà íà

åëåêòðè÷åñêà ïå÷êà.

Ìíîçèíñòâîòî ñìå ñè

îáà÷å â äúëáîêîòî. Ìè-

ëèîí è 600 000 ÿ êàðàò

ñ ïî-ìàëêî îò 214 ëåâà

íà ÷îâåê ìåñå÷íî. Äî

310 ïúê ñà 3.7 ìèëèîíà.

Çàùî ñòèãíàõìå äîòàì,

å èçëèøíî äà ïèòàìå.

Âàæíîòî å ñåãà êàê äà

èçïëóâàìå. Áåçïëàòíà-

òà õðàíà çà áåäíè è äà-

ðèòåëñêèòå êàìïàíèè

íà áëàãîòâîðèòåëíîñò-

òà ïîîãëàæäàò ñîöèàë-

íèòå ðúáîâå, íî íå ñà

ñïàñåíèå. Óíèçèòåëíà-

òà, ëåïíåùà ìèçåðèÿ ñè

îñòàâà.

×å íè å ïëèòêà êåñèÿ-

òà, ïëèòêà å. Êúäå íè áå-

øå îáà÷å àêúëúò, êîãàòî

äîïóñíàõìå ïîæàðíè-

êàðñêèÿò ãåíåðàë çà ïî-

ìàëêî îò ÷åòèðè ãîäèíè

äà äîñúñèïå æèâîòà íè

ñ ïðîñòîòèèòå ñè? Òîé è

ñåãà ðåäè öèðêàäæèé-

ñêè ñïåêòàêëè â ïàðëà-

ìåíòà çà ñâîÿ ïðîñëàâà

è ñÿêàø íÿìà êîé äà ãî

ñïðå.

Íÿìà ëè! À íèå êúäå

ñìå? Íèå, äåòî æèâååì

ïîä ãðàíèöàòà íà áåä-

íîñòòà. Íèå, äåòî íå

ìîæåì äà ñå äîáåðåì

äî çäðàâíàòà êàñà. Íèå,

äåòî ïèòàìå çà ðàáîòà

è íè îòïðàùàò ñ äîñàäà

è ïðåçðåíèå. Íèå, äåòî

ïðîäúëæàâàìå äà ÷à-

êàìå ïî-äîáðè ïåíñèè,

ïî-âèñîêè çàïëàòè, îáå-

ùàíèòå ïðåäèçáîðíî

250 000 íîâè ðàáîòíè

ìåñòà. Äóøàòà íè å äî

çúáèòå îïðÿëà. Ñàìî íà

áëàæåíñòâàùèòå â íå-

çàñëóæåí ëóêñ ñîöèàë-

íè ìàðîäåðè íå èì ïóêà.

Òå äîâ÷åðà ñè êóïóâàõà

ïðåäàíîñòòà íà òúïè ÷è-

íîâíèöè, íà áåçõàáåðíè

äåïóòàòè, íà ïðîäàæíè

ìåäèè, íàçíà÷àâàõà ñè

ìèíèñòðè, ÷å è ïðåçè-

äåíò – ñåãàøíèÿ. Äèê-

òóâàõà ïîòðåáíèòå èì

çàêîíè, ïîäñèãóðÿâàõà

ñè íàäåæäíà îõðàíà. Å,

íà 12 ìàé ñå ïîïðåïúíà-

õà, íî íàñëåäñòâîòî èì

îñòàíà è ñåãà ñúðáàìå

ëþòèâàòà ìó ïîïàðà.

Â ïëîäíèòå ñåëñêè

ðàéîíè àðåíäàòîðè ñà

ñå âïèëè êàòî ïèÿâèöè.

Íàìåðåíèåòî íà àãðàð-

íèÿ ìèíèñòúð äà âúâå-

äå ìèíèìàëíà ðåíòà íà

çåìÿòà íå ãè ñìóùàâà.

Íà ñòð. 3

Ñ ÐÈÒÚÌÀ

ÍÀ

ÌËÀÄÀÒÀ

ÊÐÚÂ

Îùå îò íà÷àëîòî íà

ãëîáàëíàòà èêîíîìè÷å-

ñêà êðèçà â ïåðèîäè÷íèÿ

ïå÷àò ïî ñâåòà çàïî÷íà-

õà äà ñå ïîÿâÿâàò êîìåí-

òàðè è àíàëèçè, â êîèòî

ñå äîêàçâà, ÷å êàïèòà-

ëèçìúò êàòî ñîöèàëíî-

èêîíîìè÷åñêà ñèñòåìà å

èçæèâÿë ñâîåòî âðåìå, à

çàäúëáî÷àâàùèòå ñå íå-

ãîâè íåäîñòàòúöè ñà âúâ

âñå ïî-äúëáîêè ïðîòèâî-

ðå÷èÿ ñ ìèñëåíåòî íà ñú-

âðåìåííèòå õîðà. Åäíà

îò àðîãàíòíèòå è öèíè÷-

íè ëúæè íà êàïèòàëèçìà

íàïðèìåð å òâúðäåíèå-

òî, ÷å íèâîòî íà çàïëàòè-

òå çàâèñè ñàìî îò ïðîèç-

âîäèòåëíîñòòà íà òðóäà.

Ñëåäîâàòåëíî, êîãàòî òÿ

ðàñòå, òðÿáâà äà ðàñòàò

è çàïëàòèòå. Àëà îò ñðå-

äàòà íà 70-òå ãîäèíè íè-

âîòî íà ïðîèçâîäèòåë-

íîñòòà â ÑÀÙ íàïðèìåð

ðàñòå íåïðåêúñíàòî, íî

çàïëàòèòå ñà â çàñòîé è

äîðè ñà íàìàëåëè.

Ïîÿâèõà ñå òâúðäåíèÿ,

ñïîðåä êîèòî êðèçàòà

å ïðåäèçâèêàíà óìèø-

ëåíî îò íàé-áîãàòèòå,

çà äà çàãðàáÿò îùå ïî-

âå÷å êàïèòàëè. Àâòîðè-

òåòíèòå èêîíîìè÷åñêè

èçäàíèÿ îò÷åòîõà, ÷å

ïðåç ïîñëåäíèòå ãîäèíè

áðîÿò íà ìèëèàðäåðè-

òå è íà ìèëèîíåðèòå ñå

å óâåëè÷èë. Çàòîâà ïúê

ñå çàäúëáî÷è òåíäåí-

öèÿòà êúì ìàñîâî îáå-

äíÿâàíå. Âñå ïî-äúëáî-

êîòî ñîöèàëíî ðàçñëîå-

íèå ïðåäèçâèêà íà ìíî-

ãî ìåñòà ìíîãîõèëÿäíè

ñáëúñúöè ìåæäó ïîëè-

öèÿ è ìëàäåæè, èçðàçÿ-

âàùè îòêðèòî íåäîâîë-

ñòâî îò çàãðàáâàíåòî

íà âñå ïîâå÷å áîãàòñòâà

îò îëèãàðñèòå. Àêòèâíî-

òî ó÷àñòèå â òåçè óëè÷-

íè ðàçìèðèöè íà ìëà-

äè õîðà, êîèòî ñà ñèëíî

Íà ñòð. 4

Íèùåòàòà èçâåæäà õîðàòà ïî óëèöèòå íà îòå÷åñòâîòî

ÄÍÅÑ – ÑÏÅÖÈÀËÍÎ ÏÐÈËÎÆÅÍÈÅ:

ÌÀÍÈÔÅÑÒ ÍÀ

ÊÎÌÓÍÈÑÒÈ×ÅÑÊÀÒÀ

ÏÀÐÒÈß

ÊÀÐË ÌÀÐÊÑ, ÔÐÈÄÐÈÕ ÅÍÃÅËÑ

ÄÍÅÑ

ÑÏÅÖ

Áðîé 19, îêòîìâðè 2013 ã.

Âñåêèäíåâèå

ÐÀÁÎÒÍÈ×ÅÑÊÈ

âåñòíèê

Áëèçî ÷åòâúðò âåê

îòìèíà ñëåä ñú-

áèòèÿòà îò 10 íîåì-

âðè 1989 ã. Äîñòàòú÷íî

âðåìå, çà äà ñïðåì íàé-

ñåòíå äà ñå ïèòàìå äà-

ëè ó íàñ íàñòúïèõà îíå-

çè ïðîìåíè, çà êîèòî

íàé-ìíîãî ñå ãîâîðåøå,

êîèòî ñå ñâúðçâàõà ñ

äîáðóâàíåòî íà õîðàòà.

Îïèâàõà íè ñ íàäåæ-

äè äà ñòàíåì Øâåé-

öàðèÿ íà Áàëêàíèòå, à

ñîáñòâåíèöèòå íà çåìÿ

åäèí äåí äà îñúìíàò

êàòî ìèëèîíåðè... Ìíî-

çèíà ñå âêîï÷èõà â òîçè

ìèðàæ. Êîé íå áè èñêàë

äà ñòàíå áîãàò, äà âîäè

æèâîò, ñâúðçàí ñ ÿõòè,

ñêúïè êóðîðòè è ïúòå-

øåñòâèÿ èç íåçíàéíè

ñòðàíè... Å, âðåìåòî íà

õèìåðèòå è ðîçîâèòå

áàëîíè îòìèíà. Ïèòà-

ìå ñå çàùî ïðåõîäúò

ó íàñ âñå îùå íå å çà-

âúðøèë è áîðè÷êàíåòî

çà âëàñò ñðèíà äîáðèòå

íàìåðåíèÿ, êîèòî ïîëè-

òèöèòå äåêëàðèðàõà.

Îòãîâîðúò – çàùîòî â

Áúëãàðèÿ ïðåç òåçè 24

ãîäèíè áå óíèùîæàâà-

íî ïîñòèãíàòîòî ïðåç

45-òå ñîöèàëèñòè÷åñêè

ãîäèíè ãàðàíòèðàíî

ïðàâîòî íà ÒÐÓÄ! Ñå-

ãà íå å, çàùîòî ïàçàð-

íàòà äúðæàâà íå òðÿá-

âàëî äà ñå çàíèìàâà ñ

ëè÷íèòå ïðîáëåìè íà

ñâîèòå ãðàæäàíè. À â

òîâà ïðàâî – äà èìàø

óñëîâèÿ äà ïîëàãàø

ñâîÿ òðóä çà áëàãî-

òî íà äúðæàâàòà ñè, å

ïðåäïîñòàâêà çà âñåêè

åäèí ëè÷åí èëè êîëåê-

òèâåí óñïåõ. Ïðåç 2013

ã. áå ïîñòèãíàòà öåë-

òà, ïîñòàâåíà îò Åâðî-

ïåéñêèÿ ñúþç è îò Ñâå-

òîâíàòà áàíêà. Ïî ïî-

êóïàòåëíà ñïîñîáíîñò

ñìå íà ïîñëåäíî ìÿñ-

òî â öÿëàòà åâðîïåé-

ñêà îáùíîñò. Áðóòíèÿò

íè âúòðåøåí ïðîäóêò

(ÁÂÏ) ïðåç âòîðîòî

òðèìåñå÷èå íà 2013 ã.

ñå å óâåëè÷èë ñ 0,2%

ñïðÿìî ñúùèÿ ïåðè-

îä íà 2012 ã. È êàêâî

îò òîâà? Â ïåðèîäà

àïðèë-þíè ÁÂÏ ñå

ðàâíÿâà íà 19,4 ìëðä.

ëâ., êàòî íà ÷îâåê îò

íàñåëåíèåòî ñå ïàäàò

ïî 2666 ëâ. Èëè ìàë-

êî íàä 200 ëåâà ñðåä-

íî ìåñå÷åí äîõîä íà

âñåêè. Îêîëî 40 ïðî-

öåíòà îò íàñåëåíèåòî

æèâåå â ïúëíà ìèçå-

ðèÿ, à ìíîçèíà óìè-

ðàò îò ãëàä. Ñàìî 4-5

íà ñòî æèâåÿò äîáðå.

Õàéëàéôúò. Êàéìàêúò

íà îáùåñòâîòî.

Çàùî îáåäíÿõìå

òîëêîâà?

Çàùîòî íÿìàìå ðàáî-

òåùà èêîíîìèêà, êîÿ-

òî äà ñúçäàâà è òðóïà

áðóòåí âúòðåøåí ïðî-

äóêò â äúðæàâíèÿ áþ-

äæåò. Ñàìî ñ äàíúöè

è äàíú÷íî-ôèíàíñîâè

òðèêîâå áþäæåò íå ñå

ïúëíè. Äîñòèãàéêè äú-

íîòî, ïðîäúëæàâàìå

äà êîïàåì íàäîëó. Óæ

ïàçàðíà, èêîíîìèêàòà

óíèùîæè íàïúëíî õðà-

íèòåëíî-âêóñîâàòà ïðî-

ìèøëåíîñò, ëåêàòà èí-

äóñòðèÿ, ìàøèíîñòðîå-

íåòî, ñåëñêîòî ñòîïàí-

ñòâî. Ñàìî îò ïðîäóê-

öèÿòà íà âîåííîïðîìè-

øëåíèÿ êîìïëåêñ äúð-

æàâàòà íè ïîëó÷àâàøå

ãîäèøíî íàä 4 ìèëèàð-

äà äîëàðà, à îò èçíîñà

íà ìîòîêàðè è åëåêòðî-

êàðè â äúðæàâíàòà õàç-

íà âëèçàõà ñòîòèöè ìè-

ëèîíè äîëàðè. Èìàõìå

ôåíîìåíàëíî ïðîèç-

âîäñòâî íà çåëåí÷óöè,

ñèðåíà, êàøêàâàëè, âè-

íà, ìåñî, ÿéöà è ìíîãî

äðóãè èçäåëèÿ, êîèòî

èçíàñÿõìå. È âñè÷êî òî-

âà – â óñëîâèÿòà íà òàêà

íàðå÷åíàòà „èçîëàöèÿ“,

â êîÿòî ñòðàíàòà íè ñå

íàìèðàëà. Òåçè ôèíàí-

ñîâè ñðåäñòâà âå÷å ãè

íÿìà áëàãîäàðåíèå íà

ãëóïàâàòà ïîëèòèêà íà

óïðàâëÿâàùèòå, ïîä÷è-

íÿâàùè ñå íà íàðåæäà-

íèÿòà íà Åâðîïåéñêèÿ

ñúþç. Â Êàðëîâî îò äå-

ñåòèíàòà ïðåäïðèÿòèÿ

äíåñ íå ðàáîòè íèòî

åäíî! ×àñò îò õîðàòà

ñå ïåíñèîíèðàõà, äðóãè

ñå èçñåëèõà ïî ñåëàòà,

òðåòè – â ÷óæáèíà. Íàé-

ãîëÿìà ãðóïà â ãðàäà ñà

áåçðàáîòíèòå. Ñòàòèñ-

òèêàòà ñî÷è: íàä 80 íà

ñòî îò áúëãàðñêèòå ãðà-

äîâå ñà îñòàíàëè áåç

ïðåïèòàíèå, èëè êàòî

îíåçè 1-2 ïðåäïðèÿòèÿ

â Ñèëèñòðà (êúäåòî å

èìàëî 12 çàâîäà è êîì-

áèíàòà), çà êîèòî ñå ÷à-

êà ñ íàäåæäà íåùî äà

ñå ñëó÷è è äà ñå îòâî-

ðè íÿêàêúâ ìàëúê öåõ â

òåêñòèëíèÿ êîìáèíàò çà

50-100 äóøè, â êîéòî ñà

ðàáîòèëè â äðóãè âðå-

ìåíà íà òðè ñìåíè îêî-

ëî 3500 äóøè. À òàêà å

è â Ïëåâåí (òàì óìíè

ãëàâè çàòâîðèõà äîðè

è ìàøèíîñòðîèòåëíèÿ

çàâîä „Í. É. Âàïöàðîâ“,

åäèí îò ãîðäîñòòà íà

áúëãàðñêîòî ìàøèíî-

ñòðîåíå), è âúâ Âèäèí,

è â Ðóñå, è â Ñìîëÿí…

Íàâñÿêúäå áúëãàðñêà-

òà èíòåðïðåòàöèÿ íà

ïàçàðíàòà èêîíîìèêà å

îñòàâèëà ñëåä ñåáå ñè

ðóèíè, êîèòî äîâåäîõà

Áúëãàðèÿ äî áåäíîñò-

òà, â êîÿòî ñåãà ñå íà-

ìèðà. Çà 4 ãîäèíè óïðà-

âëåíèå íàä 400 õèëÿäè

áúëãàðè áÿõà èçõâúðëå-

íè íà óëèöàòà. Êîãàòî

ãåðáàäæèèòå äîéäîõà

íà âëàñò ïðåç 2009 ãî-

äèíà, áåçðàáîòíèòå áÿ-

õà îêîëî 180 000, êî-

ãàòî áÿõà èçìåòåíè îò

âëàñòòà, îñòàâèõà ñëåä

ñåáå ñè íÿêîëêî äåñåò-

êè êèëîìåòðà êàëïàâî

ïîñòðîåíè ìàãèñòðàëè,

äîâúðøèõà åäíà çàïî÷-

íàòà ñïîðòíà çàëà, èç-

ãðàäèõà íÿêàêúâ áðîé

÷åøìè÷êè è – ñòîòèöè

õèëÿäè íîâè áåçðàáîò-

íè. Íàêúñî – ìíîãî ãüî-

ëîâå, â êîèòî ñå îãëåæ-

äà äíåøíà îáåäíÿëà

äî íåóçíàâàåìîñò Áúë-

ãàðèÿ.

Èçòî÷íèöèòå íà

äîõîäè ïðåñúõâàò

Îñíîâåí èçòî÷íèê íà

äîõîäè çà 90 ïðîöåí-

òà îò áúëãàðèòå, êîèòî

ðàáîòÿò, å ðàáîòíàòà

çàïëàòà, è ïåíñèÿòà çà

òåçè 2,3 ìèëèîíà. Ñïî-

ðåä ñòàòèñòèêàòà îò

þíè 2012 äî þíè òàçè

ãîäèíà äîõîäèòå ñà íà-

ðàñíàëè ñ 9 íà ñòî. Ðàç-

õîäèòå îáà÷å, ïîðàäè

ïîñêúïâàíåòî íà æèâî-

òà, ñà ñå óâåëè÷èëè ïî-

áúðçî – ñ 9,5 íà ñòî. Ùå

ïðèïîìíèì, ÷å ðàáîò-

íàòà çàïëàòà ôîðìèðà

54,4% îò îáùèÿ äîõîä.

Â íîìèíàëíî èçðàæå-

íèå ïðåç ïúðâîòî òðè-

ìåñå÷èå íà 2013 ã. íà

ãîäèøíà áàçà äîõîäè-

òå îò ïåíñèè íàðàñòâàò

ñàìî ñ 1% è äîñòèãàò

292 ëâ., ò.å. ñðåäíàòà

ïåíñèÿ. Ñ ïåíñèÿ äî

200 ëâ. ìåñå÷íî æèâå-

ÿò íàä 800 000 ïåíñèî-

íåðè!... Ðàçõîäúò íà ëè-

öå îò äîìàêèíñòâî ïðåç

ïúðâîòî òðèìåñå÷èå íà

òàçè ãîäèíà å 1023 ëâ.,

à óâåëè÷åíèåòî ñïðÿìî

ñúùîòî òðèìåñå÷èå íà

2012 ã. å ñ 15,2%. Îêîëî

60 ïðîöåíòà îò äîõîäè-

òå íà áúëãàðèòå îòèâàò

çà õðàíà è ïîääðúæêà

íà æèëèùåòî. Óæàñíî

ìíîãî å – â ñðåäíî ðàç-

âèòè ñòðàíè òå ñà äî

50 ïðîöåíòà, à â ïî-íà-

ïðåäíàëèòå – 40 è ïîä

÷åòèðèäåñåò ïðîöåí-

òà. Îñòàíàëîòî ïîêðè-

âà ðàçõîäèòå çà òðàíñ-

ïîðò, îáðàçîâàíèå,

çäðà âåîïàçâàíå è ò.í.

Òàêà íàé-ñúùåñòâå-

íî ïåðî îò áþäæåòà íà

áúëãàðñêèòå äîìàêèí-

ñòâà ñà ðàçõîäèòå çà

õðàíà. Êàòî àáñîëþò-

íè ñòîéíîñòè òå ñå óâå-

ëè÷àâàò ñ 9,5% è ïðåç

ïúðâîòî òðèìåñå÷èå íà

òàçè ãîäèíà ñà 328 ëâ.

ñðåäíî íà ëèöå îò äî-

ìàêèíñòâîòî.

Ðàçõîäèòå çà äîìà,

îñíîâíî çà âîäà, åëåê-

òðîåíåðãèÿ, îòîïëåíèå

è ïîääúðæàíå íà æè-

ëèùåòî, ñå ïîâèøàâàò

îò 170 ëâ. ïðåç ïúðâî-

òî òðèìåñå÷èå íà 2012

ã. íà 193 ëâ. ñðåäíî íà

ëèöå îò äîìàêèíñòâîòî

ïðåç ñúùèÿ ïåðèîä íà

2013 ãîäèíà. Ïî ïðåä-

âàðèòåëíè ðàç÷åòè â

ðàìêèòå íà ïîëóãîäèå-

òî çà ñðàâíÿâàíèòå äâå

ãîäèíè, óâåëè÷åíèåòî å

îêîëî 14,5 ïðîöåíòà.

Õàð÷îâåòå çà çäðà-

âåîïàçâàíå ñå âäèãàò

ïðåç ïúðâîòî òðèìåñå-

÷èå íà 2013 ã. ñïðÿìî

ñúùîòî òðèìåñå÷èå íà

2012 ã. îò 54 íà 57 ëâ.

Öåíèòå íà ëåêàðñòâà-

òà ñà íåïîñèëíè çà âñå

ïî-ãîëÿìà ÷àñò îò áúë-

ãàðñêèÿ íàðîä. Çàòîâà

õèëÿäè ïðåäïî÷èòàò äà

ñè êóïÿò õëÿá è ïàð÷å

ñèðåíå âìåñòî ìåäèêà-

ìåíòè, ìàêàð ÷å áåç òÿõ

ðèñêúò çà çäðàâåòî èì

íåïðåêúñíàòî ñå óâåëè-

÷àâà.

Íàé-ìàëúê ôàðìàöåâ-

òè÷åí ïàçàð, íàé-ãîëÿì

ïðîöåíò íà äîïëàùà-

íå çà ëå÷åíèå è çà ìå-

äèêàìåíòè, íàé–íèñêè

ðàçõîäè çà îðèãèíàëíè

ïðåïàðàòè è íàé-íèñúê

ðàçõîä çà ëåêàðñòâà íà

÷îâåê îò íàñåëåíèåòî.

Òàêà èçãëåæäà êàðòè-

íàòà çà áúëãàðñêèÿ ëå-

êàðñòâåí ïàçàð ñïîðåä

ïîñëåäíèÿ äîêëàä íà

ìåæäóíàðîäíàòà êîì-

ïàíèÿ IMS Health, êîÿ-

òî èçãîòâÿ àíàëèçè çà

ôàðìàöåâòè÷íèÿ ïà-

çàð ó íàñ è ïî ñâåòà. È

âúïðåêè íàðàñòâàùèòå

îáùè ðàçõîäè çà çäðà-

âåîïàçâàíå è çà ëåêàð-

ñòâà, òîçè äîêëàä ïî-

òâúðæäàâà, ÷å áúëãàðè-

òå äîïëàùàò íàé-ìíî-

ãî è ïî îòíîøåíèå íà

îáùèòå ðàçõîäè çà ëå-

÷åíèå, è çà ëåêàðñòâå-

íèòå ïðåïàðàòè. Â Áúë-

ãàðèÿ èìàìå íàé-ãîëÿì

ïðîöåíò íà äîïëàùàíå

çà ëåêàðñòâà êàòî ëè÷-

íè ðàçõîäè â ñðàâíåíèå

ñ îñòàíàëèòå ñòðàíè â

Åâðîïà - 56%. Ïî òîçè

ïîêàçàòåë ñìåëî ìîæå

äà ñå òâúðäè, ÷å ñå äî-

áëèæàâàìå äî ñòðàíè-

òå îò òðåòèÿ ñâÿò, íî â

íèêàêúâ ñëó÷àé íå ñìå

â ñúçâó÷èå ñ äîïëà-

ùàíèÿòà â Åâðîïà. Çà

ñðàâíåíèå â Ðóìúíèÿ

òî å 40%, â Ãúðöèÿ –

13,6%, â Ãåðìàíèÿ è Èñ-

ïàíèÿ – 7%, èëè ñðåäíî

çà Åâðîïà îêîëî 18%.

Ïðåç ïîñëåäíèòå íÿ-

êîëêî ãîäèíè ñïîðåä

ìèíèñòúðà íà èêîíîìè-

êàòà Äðàãîìèð Ñòîéíåâ

íàä 100 õèëÿäè áúë-

ãàðñêè ôèðìè ñà ïðå-

êðàòèëè äåéíîñòòà ñè.

È ïðè÷èíàòà íå å ñàìî

ñâåòîâíàòà ôèíàíñî-

âà è èêîíîìè÷åñêà êðè-

çà, à íèñêèòå äîõîäè,

ðåôëåêòèðàùè â ñèë-

íî ñïàäíàëîòî ïîòðåá-

ëåíèå. Áåçðàáîòèöàòà

ðàñòå, à òîâà çàäúëáî-

÷àâà ôèíàíñîâèòå ïðî-

áëåìè íà ñåìåéñòâàòà,

êîèòî òðóäíî ïîêðèâàò

íóæäèòå ñè. Ìîòîðúò

íà èêîíîìèêàòà ñå çàä-

âèæâà áàâíî. Òîâà îç-

íà÷àâà òðóäíî ðàçêðè-

âàíå íà íîâè ðàáîòíè

ìåñòà, ñëåäîâàòåëíî

ïðîáëåìúò ñ ïî-áúðçî-

òî íàðàñòâàíå íà äîõî-

äèòå îñòàâà. Â ñúùîòî

âðåìå ïî ìåäèèòå ñå

äàâà øèðîê ïðîñòîð çà

èçÿâà íà áèçíåñìåíè è

íà ñàìîçâàíè åêñïåð-

òè, êîèòî ãîâîðÿò è ïè-

øàò ãëóïîñòè. Êàê äà

ñå êâàëèôèöèðàò òàêè-

âà ìíåíèÿ, ÷å íà Áúë-

ãàðèÿ íå é å íóæíî äà

èìà íåôò è ãàç – äîñ-

òàòú÷íè ñà ñàìî òóðè-

çìúò è ìèíåðàëíàòà âî-

äà! Íà òàêúâ ñòîïàíñêè

ñïåöèàëèñò íå áèâà äà

ñå îáðúùà íèêàêâî âíè-

ìàíèå, íî è íå áèâà äà

ñå ìúë÷è. Çàùîòî äîêî-

ïàë ñå äî åäèí òóðèñòè-

÷åñêè êîêàë, òîé å ñïî-

ñîáåí äà íàíåñå ìíîãî

âðåäè. È íèêîãà äà íå

ìîæåì äà ñå ïðåáîðèì

ñ åäèí òúæåí ôàêò,÷å

22 ïðîöåíòà îò ðàáîòå-

ùèòå ïîëó÷àâàò ìèíè-

ìàëíà çàïëàòà îò 310

ëâ. Ñ ìåñå÷åí äîõîä íà

ëèöå îò äîìàêèíñòâî,

ðàâåí íà ìèíèìàëíàòà

ðàáîòíà çàïëàòà îò 310

ëâ., æèâåå 51 ïðîöåí-

òà îò íàñåëåíèåòî, òî-

åñò 3 ìëí. è 700 õèëÿäè

äóøè. Îò òÿõ ïîä ãðà-

íèöàòà íà áåäíîñò îò

214 ëâ. ñà 22,4 íà ñòî îò

áúëãàðèòå. Áåç íèêàêúâ

äîõîä ñà áëèçî 300 000

ìëàäåæè, êîèòî ñà áåç

ðàáîòà, 46 íà ñòî îò òÿõ

– ïîâå÷å îò 1 ãîäèíà.

Ñïîðåä ÁÑÊ ñå ôîðìè-

ðà íîâà ãðóïà „ïîòîì-

ñòâåíà áåçðàáîòèöà“ â

ãðóïàòà 15-29 ãîäèíè,

êúäåòî ïîïàäàò îêîëî

40 000 ìëàäè õîðà. Áåç-

ðàáîòèöàòà „ïúëçè“ îò

ñåëàòà êúì ãðàäîâåòå è

îò íåîáðàçîâàíèòå êúì

îáðàçîâàíèòå ñ âñå ïî-

áúðçè òåìïîâå…

Ìàëêèòå

ñòúïêè

Ñåãàøíîòî ïðàâè-

òåëñòâî íà ïðåìèåðà

Ïëàìåí Îðåøàðñêè â

ïðîåêòîáþäæåòà çà

2014 ã. âêëþ÷âà óâå-

ëè÷åíèå íà ìèíèìàë-

íàòà ðàáîòíà çàïëàòà

íà 340 ëâ. è âúâåæäà-

íåòî íà øâåéöàðñêî-

òî ïðàâèëî çà ðúñò íà

ïåíñèèòå. Îáåùàíèåòî

çà 50 ëâ. êîëåäíà íàä-

áàâêà íà ïåíñèèòå äî

200 ëâ. ùå äîíåñå ðà-

äîñò ïî ïðàçíèöèòå íà

800 õèëÿäè âúçðàñòíè

õîðà. À âäèãàíåòî íà

ìèíèìàëíàòà çàïëàòà

ùå „ïîâëå÷å“ íàãîðå è

îñòàíàëèòå, ïî-âèñîêè

âúçíàãðàæäåíèÿ. Íå

å ìíîãî, íî âñå ïàê å

íÿêàêâà ñòúïêà çà ïî-

äîáðÿâàíå íà ïîëîæå-

íèåòî íà áúëãàðèòå.

Âçåõà ñå è äðóãè ðåøå-

íèÿ çà ïîäïîìàãàíå íà

íàé-áåäíèòå ñëîåâå íà

îáùåñòâîòî, íà äåöà-

òà è òåõíèòå ðîäèòåëè.

Íå áèâà îáà÷å äà çà-

áðàâÿìå, ÷å òîâà ñà

âñå ïàê ìàëêèòå, ïúð-

âèòå ñòúïêè êúì ãî-

ëÿìàòà öåë – èçìúê-

âàíå íà ñòðàíàòà îò

ïðîïàñòòà, â êîÿòî áå

íàòèêàíà îò íîâîñúç-

äàäåíàòà áúëãàðñêà

áóðæîàçèÿ, áåç çíà÷å-

íèå êàêúâ é å êîðåíúò.

Íå áèâà äà çàáðàâÿìå

è íàõàëíîòî ïîâåäåíèå

íà áàíêÿíñêèÿ âëàñòå-

ëèí Áîðèñîâ, êîéòî ñ

ïúðâè÷íà íàäìåííîñò

îáÿâè, ÷å íàðîäúò íè

å áîãàò, çàùîòî äúð-

æè íà âëîã ìèëèàðäè,

à ñå îïëàêâà îò ìèçåð-

íîòî ñè ñúùåñòâóâàíå.

Èñòèíà å, ÷å â áàíêèòå

èìà 37 ìèëèàðäà ëåâà,

íî ñúùî òàêà å èñòèíà,

÷å 80 ïðîöåíòà îò äå-

ïîçèòèòå ñà çà îêîëî

1000 ëåâà, îñòàíàëîòî

ñà ãîëåìè ñóìè, ñúñðå-

äîòî÷åíè â ìàëêî íà

áðîé âëîæèòåëè.Òîâà

ñàìî ïîòâúðæäàâà ïå-

÷àëíèÿ ôàêò, ÷å áúë-

ãàðèòå â îãðîìíàòà ñè

÷àñò ñà ìíîãî, ìíîãî

áåäíè…

„Âîäà ãàçè, æàäåí

õîäè“ – ãëàñè åäíà íà-

ðîäíà ìúäðîñò, ñúòâî-

ðåíà êàòî ÷å ëè òî÷íî

çà íàñ. Èíà÷å êàê ìîæå

äà ñè îáÿñíèì, ÷å åäíà

ñòðàíà, çà êîÿòî êàç-

âàõà, ÷å å öåëóíàòà îò

Ãîñïîäà, å íàé-áåäíà

â Åâðîïåéñêèÿ ñúþç?

Èìàõìå òîëêîâà ìíîãî,

à ñåãà ïî÷òè íèùî íå

îñòàíà îò òîâà èìàíå.

Ìèëèîíè áúëãàðè ñà

îáðå÷åíè íà ìèçåðèÿ, à

âúçðàñòíèòå õîðà – íà

òåæêè áåçïàðè÷íè ñòà-

ðèíè, ðàâíîçíà÷íè íà

ãåíîöèä. À èäâà çèìà,

äàíî òÿ íå èçïåïåëè è

ïîñëåäíèòå íàäåæäè

è èëþçèè çà íåùî ïî-

äîáðî. Çà æàëîñò òîâà

å Áúëãàðèÿ äíåñ – èç-

ñòðàäàëà ãîäèíèòå íà

äåìîêðàöèÿòà è äîñòè-

ãíàëà äúíîòî…

Ñèìåîí ßÍÊÎÂ

Áúëãàðèÿ äîñòèãíà äúíîòî, èëè...

Âîäà ãàçè, æàäåí õîäè

Áðîé 19, îêòîìâðè 2013 ã.

Ïàìåò

ÐÀÁÎÒÍÈ×ÅÑÊÈ

âåñòíèê

Ìúæåòå â ðîäà íè

íå ïèÿò, íå ïóøàò.

Ñâèðíè èì äàé è òàíöè.

Â äóõîâàòà ìóçèêà íà

ñåëîòî áàùà ìè òóïà-

íà áèåøå. ×óå ëè õîðî,

èëè ðú÷åíèöà, ñúðöåòî

ìó çàèãðàâàøå. Àç ñúì

ñúùàòà – íàñëåäñòâî îò

íåãî. È ñèíîâåòå ìè, õå-

ëå ìàëêèÿò – Ïëàìåí.

Â Ëîìñêàòà ãèìíàçèÿ,

ñåòíå êàòî ñòóäåíòêà â

Ñâèùîâñêèÿ èêîíîìè-

÷åñêè èíñòèòóò, íå å áè-

âàëî äà íå ñúì â òàíöîâ

ñúñòàâ.

Äÿäî ìè Àíãåë è ïðà-

äÿäî Êèðêî Íàéäåíîâ

ïîâå÷å ùå äà ñà íàáëÿ-

ãàëè íà ïîëèòèêàòà. Ùî-

òî êàòî ñå çàñòÿãàëà òóê

ïðåç 23-à âúñòàíè÷åñêà-

òà äðóæèíà, òå – ñðåä

ïúðâèòå. À â äðóæèíàòà

êîìóíèñòè, øèðîêè ñî-

öèàëèñòè, çåìåäåëöè.

Êúì 80 äóøè. Êúäå Áîé-

÷èíîâöè ùåëè äà ñå îò-

ïðàâÿò. Íî ñå íàìåðèë

èçäàéíèê è ïðåäè äà

ãðàáíàò ïóøêèòå, íàãðà-

áèëè òÿõ. Çàêëþ÷èëè ãè

â ÷èòàëèùåòî.

Çà èçäàéíè÷åñòâîòî

äÿäî Àíãåë íàó÷èë îò

áðàòîâ÷åä ñè, ïîï â Ìà-

íàñòèðèùå. È ñ áàùà ìè

ñå óêðèëè â íåùî êàòî

ñêðèâàëèùå â ìàçåòî.

Ïðåç åäíî ïðîçîð÷å áà-

áà èì ïîäàâàëà ÿäåíå.

Ëîìñêè øïèöêîìàíäè

íà âðúùàíå îò ïîòóøåíà

Êóòëîâèöà ñå îòáèâàò â

Ãîðíà Ãíîéíèöà. Íàâúð-

çâàò ñ âúæå çàïðåíèòå â

÷èòàëèùåòî è ãè ïîâåæ-

äàò óæ êúì Ëîì ïðåç íî-

ùòà íà 1 îêòîìâðè. Íà

4 êèëîìåòðà îò ñåëîòî,

â ìåñòíîñòòà Øóìàêà,

ñïèðàò. Ñëåä âíåçàï-

íà áåçðåäíà ñòðåëáà –

êóï àãîíèçèðàùè ìúæå.

Îùå õúðêàùèòå äîóáè-

âàò ñ íîæîâå, çàòúêíàòè

íà ïóøêèòå.

Çàòèñíàòè îò òðóïîâå,

äâàìà ðàíåíè îñòàâàò

íåçàáåëÿçàíè îò óáèéöè-

òå. Ïàíêî, íàø ðîäñòâå-

íèê, ñ ïî-ëåêà ðàíà, äî-

ïúëçÿâà äî äÿäîâàòà êú-

ùà è îáàæäà çà äðóãèÿ

ðàíåí. Ñóòðèíòà ãëàøà-

òàÿò ñ áàðàáàí÷åòî îáÿ-

âÿâà: êîéòî èìà áëèçúê,

çàïèðàí â ÷èòàëèùåòî,

äà èäå äà ñè ãî ïðèáå-

ðå îò Øóìàêà. Çàïðÿãàò

æåíèòå âîëñêàòà êîëà,

íàòîâàðâàò âòîðèÿ ðà-

íåí êàòî ìúðòâåö è ãî

äîêàðâàò ó äîìà ñè. Íî

ñå ïàçÿò äà íå óñåòè íå-

ùî êîìøèÿòà – ïîäëîãà

íà âëàñòòà, âå÷å ñêîëà-

ñàë ñîáñòâåíèÿ áðàò äà

ïðåäàäå è âóé÷î ñè.

Çíàìåòî íà äðóæèíà-

òà – ñêðèòî â ñåëñêàòà

âîäåíèöà. Äÿäî ãî íà-

ïúõàë â ÷óâàë ñ áðàøíî

è ãî ïðèáðàë. Âëàñòèòå

íàó÷àâàò è äî êðàÿ ãî

äúðæàò ïîä îêî.

Ïèÿíèöàòà íà ñåëî-

òî ïîìàãàë

íà øïèö-

êîìàíäèòå

â Øóìàêà.

Ñëåä 11 ãî-

äèíè ãî íà-

ìèðàò ïðåä

ïîðòàòà ìó,

íàìóøêàí

ñ íîæ è ëú-

õàù íà âè-

íî. Â Øó-

ìàêà íà ïà-

ìåòíèê ñà

èìåíàòà íà 72-ìàòà óáè-

òè. Âñÿêà ãîäèíà íà 1 îê-

òîìâðè ïðàâèì âúçïîìå-

íàòåëåí ìèòèíã. Äîêàòî

áÿõà æèâè, Ïàíêî è äðó-

ãàðÿò ìó èäâàõà.

Ðîäíîòî ìè ñåëî äàâà

íàé-ìíîãî æåðòâè ïðåç

îíàÿ çëîêîáíà åñåí. Çà-

òîâà ïðåç 1963-à áå ïðå-

êðúñòåíî íà Ñåïòåì-

âðèéöè. Ïðåäèøíîòî ìó

ãðîçíî èìå Àíòîí Ñòðà-

øèìèðîâ óïîòðåáèë â

ðîìàíà ñè „Õîðî“ – ïà-

ëà÷úò â êíèãàòà ñå êàçâà

Ãíîéíèøêè.

Ñëåä 1989-à òóêàøíè

àíòèêîìóíèñòè èñêàõà

äà ñúáîðÿò ïàìåòíèêà.

Ñàìî ðàçãíåâèõà íàðî-

äà. Ìîåòî ñåëî ïðàùà-

øå íîùíà ñòðàæà äà ïà-

çè. Áàùà ìè ñúùî äåæó-

ðåøå.

Çàâúðøèõ ôèíàíñè è

êîíòðîë. Ñïåöèàëíîñò

íà ÷èíîâíèê. Ðåäèø

÷èñëà â îòâåñíè êîëîí-

êè, ïðåñìÿòàø íåùî, çà-

ëåïíàë íà áþðîòî. Íà

ïðúâ ïîãëåä – ñêóêà.

Çàïî÷íàõ ðàáîòà â

ÄÈÏ „Âèäà“. Ãîëÿìî âè-

äèíñêî ïðåäïðèÿòèå ñ

3000 ðàáîòíèöè, ðàçïðå-

äåëåíè â 28 áðèãàäè,

ðàáîòåùè íà äâå ñìåíè.

Ïðîäóêöèÿòà – ãîëÿìà,

ïå÷àëáàòà – ñúùî. Ñ ïà-

ðè, çàäåëåíè îò èêîíî-

ìèè è ïðå-

äîñòàâåíè

íà ïðîô-

êîìèòåòà,

óðåæäàõìå

åêñêóðçèè

â Ñúâåò-

ñêèÿ ñúþç,

â Ãåðìàíèÿ,

â Ïîëøà,

çà Íîâà ãî-

äèíà ðàç-

äàâàõìå

íàãðàäè.

Êàòî ìå èçáðàõà çà ïàð-

òèåí ñåêðåòàð, ñâÿò ìè

ñå çàâè. Áÿõ åäâà 24-ãî-

äèøíà. Âåäíàãà ïðè äÿ-

äî – ñåïòåìâðèåöà, çà

ñúâåò. Êàêâîòî òîé ìå

íàó÷è, ãî ñëåäâàõ òî÷ â

òî÷. Çàáðàâèëà ñúì èìå-

íà, ëèöà, äëúæíîñòè, à

ìåíå ìå ïîìíÿò. Îùå

ìè ñå îáàæäàò, ïðàùàò

ìè ìíîãî çäðàâå õîðà, ñ

êîèòî ñúì ðàáîòèëà. Ïî-

ãîëÿìà íàãðàäà íå ñúì

èìàëà, íèòî æåëàÿ.

Âå÷å ïåíñèîíåðêà,

ïðè áðàõ ñå íà ñåëî. Ãëå-

äàì: àïòåêàòà áåç àï-

òåêàð, íÿìà ðåéñ äî îá-

ùèíàòà âúâ Âúë÷åäðúì,

íèòî äî Ëîì, êúäåòî íè

å ðàéîííèÿò ñúä. Ïðîåê-

òúò çà êàíàëèçàöèÿ îò

âðåìåòî íà Æàí Âèäå-

íîâ ñè ñòîè â ïàïêà, íå-

áóòíàò. Íîâîèçëþïåíè

ãîëåìöè ñè äåëÿò äîõî-

äèòå îò îáùèíñêà çåìÿ.

Òðèêàòíèòå èì êúùè ñ

áàëêîíè ñà ñ äâà ìåòðà

âèñîêà îãðàäà – äóâàð.

Çàä âðàòàòà ñå çúáÿò îõ-

ðàíåíè ïåñîâå.

Ïðåäèçáîðíàòà àãèòà-

öèÿ íÿêîè âîäåõà ñ êå-

áàï÷åòà è áèðà, ðàçäà-

âàíè ïî ñïèñúê. Äî ñïè-

ñúêà – 2000 ëåâà. Èäâà

Ôèäîñîâà, äúðæè ðå÷

íà ñúáðàíèå êàêâè äî-

áðèíè è õóáàâèíè ùå íà-

ñèïå ÃÅÐÁ â ñåëîòî, àêî

ñïå÷åëè èçáîðèòå. Èñ-

êàì äà âúçðàçÿ, íå ìè

äàâà äóìàòà. Âçåìàì ñè

ÿ ñàìà. ×å êàòî ÿ åìíàõ.

Âÿðíî ëè å, ÷å å óøèëà

íà 8 öèãàíñêè ìîìè÷åòà

ðîêëè â Ëîì è ïîñëå ãè

ãîùàâàëà â ñâîÿ ðåñòî-

ðàíò â Ìîíòàíà, äà èì

ïîêàæå êîëêî ñà ùåäðè

ãåðáàäæèèòå?...

Èìàøå â ñåëîòî îùå

ñòàðè êîìóíèñòè – 87,

íÿêîè ïðåìèíàëè â ÁÑÏ,

äðóãè íàïóñíàõà áåëèÿ

ñâÿò. Îñòàíàëè 61. Ñ íå-

êîëöèíà ó÷ðåäèõìå ïúð-

âè÷íà îðãàíèçàöèÿ íà

Êîìóíèñòè÷åñêàòà ïàð-

òèÿ íà Áúëãàðèÿ. Òóðè-

õà ìå ñåêðåòàð. Áå çà

òàÿ ðàáîòà ëè ñúì àç ñ

ìîèòå äèîïòðè è áàñ-

òóí! Íåéñå. Çàðàáîòèõ-

ìå. Îò ÁÑÏ âçåõà äà ñå

âðúùàò ïðè íàñ. Òúðñèì

ìëàäè ïîïúëíåíèÿ. È ãè

íàìèðàìå – äâàéñåòèíà

ìîì÷åòà è ìîìè÷åòà. Ñ

âñåêè èçìèíàë äåí âñå

ïîâå÷å ñå óâåðÿâàì, ÷å

êîìóíèñòè÷åñêàòà èäåÿ

å íå ñàìî æèâà, íî è ñòà-

âà îùå ïî-ïðèâëåêàòåë-

íà, íàïóê íà îáúðêàíîòî

íè âðåìå. Èäåàë êàòî

íàøèÿ íå âåõíå, äúðæè

äóõà áóäåí. Çàùîòî å îò

íåùàòà, äåòî íè ñå ïðî-

äàâàò, íè ñå êóïóâàò. È

íèå, ïîòîìöèòå íà ãå-

ðîè è ìú÷åíèöè, çà êîè-

òî ñïîìåíàõ â íà÷àëîòî,

íÿìà äà îòñòúïèì íà íè-

êàêâà öåíà. Òàêà è äåöà-

òà ñè âúçïèòàâàìå.

Çàïèñà

Õðèñòî ÑÒÀÍÅÂ

Ïîòîìêà

Ðàçêàçâà Ñïàñêà Êèðèëîâà Éîòîâà,

ñåêðåòàð íà ïúðâè÷íàòà ïàðòèéíà îðãàíèçàöèÿ

â ñåëî Ñåïòåìâðèéöè, îáùèíà Âúë÷åäðúì

Ìèðîñëàâ

ÁÎÆÊÎÂ

– Õà-õà, ñ ïîëèöèÿ

íè ïëàøè. Îòâàðÿé

áúðçî êàñàòà!

Îò ñòð. 1

Äðåáíèòå ñîáñòâåíèöè

íà îðíèöà èì ïðîòèâîñ-

òîÿò, êàòî ñå îáåäèíÿ-

âàò â çåìåäåëñêè êîî-

ïåðàöèè, êîèòî ïðàâè-

òåëñòâîòî ïîäêðåïÿ. È

ïàê òî íàñî÷âà ñóáñè-

äèè îò åâðîôîíäîâåòå

îñâåí êúì çúðíîïðîèç-

âîäèòåëèòå è çà ñòè-

ìóëèðàíå íà ïðîèçâîä-

ñòâîòî íà çåëåí÷óöè è

ïëîäîâå.

Îò ñêëàä íà äúðæàâ-

íèÿ ðåçåðâ â Õàñêî-

âî òàéíñòâåíî èç÷åç-

âàò 34.6 òîíà ñèðåíå è

êàøêàâàë íà ñòîéíîñò

50 000 ëåâà. Ïèÿíè èëè

äðîãèðàíè øîôüîðè

ìà÷êàò õîðà ïî êðúñ-

òîâèùà è ïî àâòîáóñ-

íè ñïèðêè. Ëóìïåíè ñå

íàõâúðëÿò ñ þìðóöè íà

ëåêàðè îò „Ñïåøíà ïî-

ìîù“. Êðàäöè è íàñèë-

íèöè íàïàäàò ñàìîòíè

ñòàðöè èç ñåëàòà. Ïî

íàðåæäàíå íà äèðåê-

òîðêàòà íà Ìëàäåæêèÿ

êóëòóðåí öåíòúð â Äè-

ìèòðîâãðàä å íàòðîøåí

íà òðåñêè è èçõâúðëåí

ìàðêîâ ðîÿë „Áëþòíåð“.

Ïðè÷èíà – êðàêàòà íà

ïèàíîòî áèëè ðàçêëà-

òåíè. Ñ òàêèâà òåìïî-

âå íàöèÿòà ñå òîïè, ÷å

ïàðàëåëêàòà îò ïúðâî-

ëàöè â ðîäîïñêîòî ñå-

ëî Áóéíîâî òàçè ó÷åáíà

ãîäèíà ñå ñúñòîè îò Èâà

Êàâëàêîâà, à ó÷åíèöèòå

â öÿëîòî ó÷èëèùå íà...

11...

Öúôòÿùàòà ïðåäè

24 ãîäèíè Áúëãàðèÿ ñå

å ïðåâúðíàëà â äîòàì

íåïðèâëåêàòåëíî ìÿñ-

òî çà æèâååíå, ÷å îò

íåÿ áÿãàò è öèãàíèòå.

Âúçöàðèëèÿò ñå íàíî-

âî êàïèòàëèçúì ïðåíà-

ðåäè æèâîòà íè ïî ïðà-

âèëîòî „Ðàçòóð£ êúùà,

äèãí£ êîëèáà“. È îò-

ïóøè òîé äåãðàäàöèÿ-

òà âúâ âñè÷êè ïîñîêè:

ïðåñòúïíîñò, ïðîñòèòó-

öèÿ, íàðêîòèöè, ìàñîâà

íåãðàìîòíîñò...

Ïîðîÿò îò áåäñòâèÿ íå

âñè÷êî ñðóòè è çàöàïà,

ïðåä íåãî íå âñè÷êè êî-

ëåíè÷èõà. Ñúðöàòè ìú-

æå è æåíè ìó ïðåïðå÷-

âàò ïúòÿ ñúñ ñàâàê, çàï-

ðèùÿò ãî. Ïðîô. Àíåëèÿ

Êëèñàðîâà íàïðèìåð ñ

ðåñïåêòèðàùà ñàìîîò-

âåðæåíîñò áðàíè îáðà-

çîâàíèåòî. Çà ïðîñâåòà

è íàóêà òÿ èñêà 4.5% îò

áþäæåòà íà äúðæàâàòà

è íè ëåâ ïî-ìàëêî. Íè

åäíî øêîëî äà íå îñòà-

íå áåç îòîïëåíèå, òîê,

âîäà ïîðàäè ëèïñà íà

ïàðè, è íàé-ìàëêîòî. Íà

ìëàäèòå ïåäàãîçè ïî-

âèñîêè çàïëàòè (ñåãàø-

íàòà å ìåæäó 450 è 500

ëåâà), åâòèíè êâàðòèðè,

áåçïëàòåí òðàíñïîðò

äî ó÷åáíîòî çàâåäåíèå,

ìîäåðíà ó÷åáíà òåõíè-

êà, ïåðñïåêòèâà çà ïðî-

ôåñèîíàëíî ðàçâèòèå.

Êàòî ìèíèñòúð íàñòîÿ-

âà òî÷íî äà ñå äåôèíè-

ðàò ïîíÿòèÿòà îáðàçî-

âàíèå, îáó÷åíèå, âúçïè-

òàíèå, äà ñå âúçñòàíîâè

äîñòîéíñòâîòî íà áúë-

ãàðñêèÿ ó÷èòåë. Ó÷å-

íèöè îòïàäàò îò êëàñ

ïîðàäè áåäíîñò, íå çà-

ðàäè ñëàá óñïåõ. Íÿìà

îñíîâàíèÿ äúðæàâàòà

äà ôèíàíñèðà ÷àñòíèòå

ó÷èëèùà. Âúïðåêè ïðå-

òîâàðåíîñòòà ñè ïðîô.

Êëèñàðîâà ñå å ïîãðè-

æèëà îò îêòîìâðè 134

îò äåöàòà íà ñèðèéñêè-

òå áåæàíöè äà âëÿçàò â

êëàñ êàòî ó÷åíèöè.

Çà õèëÿäèòå íåùàñò-

íèöè îò Ñèðèÿ âïðî-

÷åì ÷àêàìå ôèíàíñîâà

ïîìîù îò Åâðîñúþçà,

îò ÎÎÍ. Ïðîáëåìúò íå

å áúëãàðñêè, à ìåæäó-

íàðîäåí; íå å ïîëèòè-

÷åñêè, à õóìàíèòàðåí.

Îòãîâîð îùå íå ñìå ïî-

ëó÷èëè. À äà ñå ÷àêà íå

ìîæå. Íå ÷àêàìå. Îòäå-

ëÿìå îò ñèðîìàøêèÿ ñè

çàëúê, ñúáèðàìå íà äî-

áðîâîëíè íà÷àëà äðå-

õè, îáóâêè, ïîêúùíèíà.

Ïðàâèòåëñòâîòî îñè-

ãóðÿâà ìåäèöèíñêî îá-

ñëóæâàíå, ïîìåùåíèÿ

çà ïîäñëîíÿâàíå – íå

ïàëàòêîâè ëàãåðè! Ïðà-

âèì ïîòðåáíîòî ïî ñè-

ëèòå ñè è âèíàãè ïðè

äðàìàòè÷íè ñèòóàöèè.

Òÿ, åñåíòà, ùå ñå èç-

íèæå. Ùå ïðåâàëè ïî-

äèðå è çèìàòà. Íî çà

ïðîëåòòà íÿìà äà ðàç-

÷èòàìå íà ðåäóâàíå íà

ñåçîíèòå. Ùå ñè ÿ âçå-

ìåì íèå è ùå ñè ÿ äî-

íåñåì ñ åé òèÿ ðúöå, ñ

êîèòî ñè èçêàðâàìå íà-

ñúùíèÿ è ìèëâàìå äå-

öàòà ñè.

Ñòåôàí ÍÅÄÅÂ

Ñàìè

ùå äîíåñåì

ïðîëåòòà

Áðîé 19, îêòîìâðè 2013 ã.

Íàáëþäàòåë

ÐÀÁÎÒÍÈ×ÅÑÊÈ

âåñòíèê

Îò ñòð. 1

çàñåãíàòè îò óâåëè÷à-

âàùàòà ñå áåçðàáîòè-

öà, ïîñòàâè îñòðî âú-

ïðîñà çà áúäåùåòî íà

øèðåùèÿ ñå ñåãà êîðïî-

ðàòèâåí êàïèòàëèçúì,

êàêòî è çà òúðñåíåòî íà

àëòåðíàòèâíè îáùåñò-

âåíî-èêîíîìè÷åñêè ñèñ-

òåìè.

Çàãîâîðè ñå çà òàêà

íàðå÷åíèÿ êîîïåðàòè-

âåí êàïèòàëèçúì, êîéòî

ñïîðåä íåãîâèòå ïðîïà-

ãàíäàòîðè ùÿë äà îñè-

ãóðè îáùåñòâåí íàïðå-

äúê. Òàçè íîâà êàïèòà-

ëèñòè÷åñêà ôîðìà ùÿ-

ëà äà âíåñå èêîíîìè÷å-

ñêè áàëàíñ è äà ãàðàí-

òèðà áúäåùîòî ñïðà-

âåäëèâî ðàçâèòèå íà

ñâåòà. Ñåãàøíèÿò êàïè-

òàëèçúì, êîéòî çàöèêëè

â ïîðåäíàòà êðèçà, å îï-

ðåäåëÿí êàòî ñòàðîìî-

äåí, êàòî êàïèòàëèçúì

íà äèñáàëàíñà, êîéòî

ïîäíàñÿ ëóêñ è ðàçòî÷è-

òåëåí æèâîò çà ìàëöè-

íà è ìèçåðèÿ è áîðáà çà

îöåëÿâàíå çà ìíîçèí-

ñòâîòî. Íà òîçè ïðîâà-

ëèë ñå êàïèòàëèçúì ìó

áèëî âðåìå äà ïðåìèíå

êúì íîâà ôîðìà... ïàê

êàïèòàëèñòè÷åñêà, íî

îñíîâàíà âå÷å íà ñîöè-

àëíàòà ñïðàâåäëèâîñò

è íà „ïðîñâåòåíèÿ“ ëè-

÷åí èíòåðåñ, ó÷àò èêî-

íîìèñòè, çàùèòàâàùè

äÿñíàòà äîêòðèíà.

Åäèí îò èäåîëîçè-

òå íà íîâîòî äâèæå-

íèå çà êîîïåðàòèâåí

êàïèòàëèçúì å ïðîô.

Äæ. Ó. Ñìèò îò àìåðè-

êàíñêèÿ óíèâåðñèòåò â

Êëèâëàíä. Òîé áåøå ãî-

âîðèòåë íà Îáùîòî ñú-

áðàíèå íà ÎÎÍ, êîãà-

òî ñâåòîâíàòà îðãàíè-

çàöèÿ îáÿâè 2012 ã. çà

„Ìåæäóíàðîäíà ãîäèíà

íà êîîïåðàòèâèòå. Ñïî-

ðåä ïðîô. Ñìèò êîîïå-

ðàöèÿòà, à íå êîíêóðåí-

öèÿòà ùå áúäå â îñíî-

âàòà íà íîâèÿ ãëîáàëåí

ìîäåë, êîéòî å â ñúñòî-

ÿíèå äà ïðåîäîëåå öè-

êëè÷íèòå êðèçè íà êàïè-

òàëèçìà. Àìåðèêàíñêè-

ÿò ïðîôåñîð òâúðäè, ÷å

íàä åäèí ìèëèàðä äó-

øè äíåñ ñà îáåäèíåíè

â êîîïåðàòèâè, à ïúðâè-

òå 300 íàé-ãîëåìè êîî-

ïåðàòèâíè ôîðìàöèè â

ñâåòà èìàò îáù îáîðîò

îò åäèí òðèëèîí ùàò-

ñêè äîëàðà ãîäèøíî.

Â ñâîÿòà êíèãà „Êîî-

ïåðàòèâíèÿò êàïèòàëè-

çúì“ ïðîô. Ñìèò ïðà-

âè êðèòè÷åí àíàëèç íà

„áîæåñòâåíàòà èíñòè-

òóöèÿ“, íàðå÷åíà êîðïî-

ðàöèÿ. Ñïîðåä íåãî òÿ

ïðèòåæàâà òàêàâà ôè-

íàíñîâà è ïîëèòè÷åñêà

ìîù, ÷å å â ñúñòîÿíèå

äà äúðïà èêîíîìè÷å-

ñêèòå ëîñòîâå íà îáùå-

ñòâîòî. Íåéíàòà åäèí-

ñòâåíà ãðèæà îáà÷å

ñè îñòàâà ïå÷àëáàòà è

ñïîêîéñòâèåòî íà ìåíè-

äæúðèòå. „Òîâà îáÿñíÿ-

âà çàùî â ìîìåíòà êîð-

ïîðàöèèòå çàäúðæàò

äâà òðèëèîíà äîëàðà è

íå ãè èíâåñòèðàò, äîêà-

òî áåçðàáîòèöàòà äîñ-

òèãà ðåêîðäíè íèâà“ –

îáîáùàâà òîé.

Èñòèíàòà å, ÷å ïðèí-

öèïúò íà íåðàâåíñòâîòî

è ñîöèàëíàòà íåñïðà-

âåäëèâîñò ïðè ðàçïðå-

äåëÿíåòî íà áëàãàòà ñà

ãåíåòè÷íî çàëîæåíè â

öÿëàòà êàïèòàëèñòè÷å-

ñêà ñèñòåìà. Âñÿêàêâè

îïèòè äà áúäàò èçíà-

ìåðåíè íîâè ôîðìè íà

êàïèòàëèçúì, êàêâàòî

ïðåäëàãà è öèòèðàíè-

ÿò ïî-ãîðå àìåðèêàíñêè

ïðîôåñîð Ñìèò, ìîãàò

äà ñå îïðåäåëÿò êàòî

õâàòêè íà ëèáåðàëíî-

òî êîâàðñòâî – õâúðëåí

ïðàõ, çà äà áúäàò çà-

òâîðåíè î÷èòå íà âñå

ïî-ñèëíî íåãîäóâàùè-

òå ìëàäè õîðà, îáðå÷å-

íè äà áúäàò áåçðàáîò-

íè èëè áåäíè íàåìíèöè.

Ñ ïðåäëàãàíèÿ êîîïå-

ðàòèâåí êàïèòàëèçúì

êàòî àëòåðíàòèâà íà

èçíîñåíèÿ êîíâåíöèî-

íàëåí êàïèòàëèçúì ñå

öåëè äà áúäå ïðèñïàíà

êëàñîâàòà áäèòåëíîñò

íà íàåìíèòå ðàáîòíè-

öè. Õèùíè÷åñêàòà ïðè-

ðîäà íà êàïèòàëèçìà

íå å â ñúñòîÿíèå äà íà-

ëîæè êàêâàòî è äà áè-

ëî ñîöèàëíà ñïðàâåä-

ëèâîñò. Òîé ÷åðïè ñèëè

òúêìî îò êëàñîâîòî íå-

ðàâåíñòâî è îò æåñòî-

êàòà åêñïëîàòàöèÿ íà

íàåìíèÿ òðóä.

Äíåñ ñìå ñâèäåòåëè,

÷å âñåêè, êîéòî çàãîâî-

ðè çà ñîöèàëíà ñïðà-

âåäëèâîñò è ðàâåíñòâî,

å çàêëåéìÿâàí êàòî êî-

ìóíèñò, à ïðèâúðæåíè-

öèòå íà òàêà íàðå÷åíèÿ

„ñâîáîäåí ïàçàð“ ïðî-

ïàãàíäèðàò ñðåä îáùå-

ñòâîòî, ÷å êîìóíèçúì å

ìðúñíà äóìà. Äîðè äà

áúäå íàðè÷àí êîîïå-

ðàòèâåí èëè ñîöèàëåí,

êàïèòàëèçìúò îçíà÷à-

âà íåèçìåííî áîãàò-

ñòâî è âëàñò íà åäèíè-

öàòà íàä ìíîæåñòâîòî.

Èñòèíàòà çà ñîöèàëíî-

òî ðàâåíñòâî çàïî÷âà

îò èíòåðíàöèîíàëíàòà

ñïëîòåíîñò íà ðàáîò-

íèöèòå, êîèòî ñà ïðèç-

âàíè íå äà ó÷àñòâàò â

ñïàñèòåëíèòå ôîðìè

çà îöåëÿâàíåòî íà êà-

ïèòàëèçìà, à äà áúäàò

íåãîâ ãðîáîêîïà÷. Íå-

êà îùå âåäíúæ äà ñå

âñëóøàìå â ïðèçèâà íà

ãîëåìèòå êîìóíèñòè÷å-

ñêè èäåîëîçè Ìàðêñ è

Åíãåëñ, ðàçòúðñèë ïðå-

äè 165 ãîäèíè ñâåòà:

„Ïðîëåòàðèè îò âñè÷êè

ñòðàíè, ñúåäèíÿâàéòå

ñå!“ Òîçè ïðèçèâ å æèâ

è äíåñ, òîé å èçäèãíàò,

çà äà âäúõíîâè è îñìèñ-

ëè êëàñîâàòà áîðáà, çà

äà æèâåå è â áúäåùå è

äà ïóëñèðà ñ ðèòúìà íà

íåñïîêîéíàòà êðúâ íà

ìëàäèòå â íåñïèðíèÿ

ñòðåìåæ êúì äåéñòâè-

òåëíà ñîöèàëíà ñïðà-

âåäëèâîñò.

Éîíêî ÁÎÍÎÂ

Íà áúëãàðñêàòà ïî-

ëèòè÷åñêà ñöåíà ñå

ðàçèãðàâà èçâåñòíàòà

ïèåñà íà Ñúìúðñåò Ìî-

àì „Ïàíàèð íà ñóåòàòà“,

ñàìî ÷å êàòî åäèí àáñî-

ëþòíî íåêàäúðåí ôàðñ.

Áåçäàðíè, íî àìáèöèîç-

íè è ñóåòíè ïîëèòèöè èñ-

êàò äà ñå ïðåäñòàâÿò êà-

òî äðåâíè ìúäðåöè, àëà

îò óñòàòàòà èì ñå èçëè-

âà åäèíñòâåíî ïîðîÿò íà

ãëóïîñòòà…

ÀÍÀÊÎÍÄÀÒÀ

Îò ôåâðóàðè íàñàì,

ñëåä êàòî çàãóáè âëàñ-

òòà, Áîéêî Áîðèñîâ çà-

ïî÷íà äà ñëåäâà ïîâå-

äåíèåòî íà àíàêîíäàòà,

ò.å. ïîñòåïåííîòî çàäó-

øàâàíå íà ïðîòèâíèêà.

Çà ðúêîâîäåíàòà îò íåãî

ïàðòèÿ ÃÅÐÁ ïîëèòè÷å-

ñêîòî ñðàæåíèå å âúïðîñ

íà æèâîò è ñìúðò. Àêî íå

ïîëó÷è âëàñòòà, òÿ íå-

ïðåìåííî ùå ñå ìàðãè-

íàëèçèðà, à è ñèìïòîìè-

òå âå÷å ñà íàëèöå – Öâå-

òàíîâ è Çëàòàíîâ âëÿçî-

õà âúâ âçàèìîîòíîøåíèÿ

ñúñ ñúäåáíèòå îðãàíè.

Îáÿñíèìî å æåëàíèåòî

íà Áîéêî Áîðèñîâ íåïðå-

êúñíàòî äà åñêàëèðà íà-

ïðåæåíèå è â ïàðëàìåí-

òà, è íà óëèöàòà. Öåëòà

ìó å î÷åâèäíà – äà ïðå-

äèçâèêà îñòàâêàòà íà

ïðàâèòåëñòâîòî è ïðî-

âåæäàíåòî íà ïðåäñðî÷-

íè èçáîðè. Áîðèñîâ ñè

äàâà ñìåòêà, ÷å âñå îùå

ÃÅÐÁ å äîñòàòú÷íî ñèë-

íà, çà äà âçåìå îïðåäå-

ëåí ïðîöåíò ïðè åâåí-

òóàëíè èçáîðè. Àëà íå

ñè äàâà ñìåòêà, ÷å ïàð-

òèÿòà ìó âå÷å å äîñòà-

òú÷íî ñëàáà, çà äà âçå-

ìå âëàñò. Òîé íàâÿðíî ñå

íàäÿâà íà ïîäêðåïàòà íà

òúé íàðå÷åíèÿ ðåôîðìà-

òîðñêè áëîê. Ñ äðóãè äó-

ìè, âëàñòîëþáèâèòå àì-

áèöèè íà Áîéêî Áîðèñîâ

íå ñà íèùî äðóãî îñâåí

îáèêíîâåí ñàïóíåí ìå-

õóð, ïëîä íà íåãîâàòà

ïðîñëîâóòà ñóåòà.

Â ÃÎÐÀÒÀ

ÍÀ ÇÀÁÐÀÂÀÒÀ

Íàâðåìåòî, ñàìî ãîäè-

íà è ñåäåì ìåñåöà ñëåä

êàòî Áîðèñîâ áå ñåäíàë

íà ïðåìèåðñêèÿ ñòîë, òîé

ïîèñêà âîò íà äîâåðèå çà

ïðàâèòåëñòâîòî ñè. Ìî-

òèâèòå ñè òîé îáÿñíè ïî-

ïóëèñòêè ïî ñëåäíèÿ íà-

÷èí: „Èñêàì äà äàì çíàê

íà âñè÷êè, êîèòî ñìÿòàò,

÷å ïî íÿêàêúâ íà÷èí ìî-

ãàò äà íè ïîäöåíÿâàò,

äà íè èçíóäâàò èëè äà

íè îòêëîíÿâàò îò ïîåòèÿ

ïúò, ÷å íîìåðúò èì íÿìà

äà ìèíå…“

Ïîä „íîìåð“ Áîéêî Áî-

ðèñîâ ðàçáèðàøå íàìå-

ðåíèåòî íà ëåâèöàòà äà

ïîèñêà âîò íà íåäîâåðèå

çàðàäè ñêàíäàëà ñúñ çà-

ïèñèòå íà „Ìèøî Áèðà-

òà“. Òå ÿñíî ïîêàçâàõà

ëîáèçìà íà ïðåìèåðà â

ïîëçà íà âå÷å ïîêîéíèÿ

áèçíåñìåí. Ñ âîòà Áî-

ðèñîâ èñêàøå äà ïàðèðà

çàêàíèòå íà ñîöèàëèñòè-

òå, ÷å ìîãàò äà ìó îòíå-

ìàò âëàñòòà.

Ïî âðåìå íà äåâåò÷à-

ñîâèÿ äåáàò â ïàðëàìåí-

òà îò óñòàòà íà óïðàâëÿ-

âàùèòå ñå èçëÿ öÿëà ðå-

êà îò õâàëáè êàòî ñå ïî-

÷íå îò åâðîôîíäîâåòå

è ñå ñòèãíå äî ìàãèñòðà-

ëèòå. Íàé-àêòèâíà áåøå

äåïóòàòêàòà îò ÃÅÐÁ

Ñíåæàíà Äóêîâà, êîÿòî

ùå îñòàíå çàïîìíåíà ñ

îêóðàæèòåëíàòà ôðà-

çà, îòïðàâåíà êúì Áîðè-

ñîâ: „Áîã âè áëàãîñëîâè

â èìåòî íà Áúëãàðèÿ, îá-

ðå÷åíè ñìå äà óñïååì!“

ÍÅÎÁÕÎÄÈÌÎ

ÄÎÏÚËÍÅÍÈÅ

Ñòàâà äóìà çà ïðåçè-

äåíòà íè Ïëåâíåëèåâ.

Íåçàâèñèìî îò ïîäè-

ãðàâêèòå, ñ êîèòî ãî îá-

ñèïâà ñîáñòâåíàòà ìó

ñúïðóãà, òîé çà ùÿëî è

íåùÿëî âèðè íîñ êàòî

ïîêàçâà, ÷å ñóåòàòà å íå-

ãîâî âðîäåíî êà÷åñòâî.

Àëà çàáðàâÿ, ÷å â ìíî-

ãî ñëó÷àè òÿ å ñèíîíèì

íà ãëóïîñòòà. Äà ïóñíåø

Ïëåâíåëèåâ êàòî îðàòîð

â ÷óæáèíà íå å ïðîñòî

ìèñèÿ ñ ìíîãî íåèçâåñò-

íè. Ñèãóðíî å ñàìî, ÷å ãî-

âîðåíåòî íà äúðæàâíèÿ

ãëàâà íÿìà äà ìèíå, áåç

äà èçòúðñè íÿêîÿ è äðó-

ãà ãëóïîñò. Òî áóêâàëíî

å îïàñíî è çà íàöèîíàë-

íàòà íè ñèãóðíîñò. Íà

ñåñèÿòà íà Ãåíåðàëíàòà

àñàìáëåÿ íà ÎÎÍ Ïëåâ-

íåëèåâ ïðîèçíåñå ðå÷,

êîÿòî áå ãú÷êàíà ñ öÿëà

ñåðèÿ îò ãàôîâå.

Áåç äà èç÷àêà äîêëà-

äà íà èíñïåêòîðèòå íà

ñâåòîâíàòà îðãàíèçà-

öèÿ, Ðîñåí Ïëåâíåëèåâ

çàÿâè, ÷å „ñúùåñòâóâàò

ñåðèîçíè äîêàçàòåëñòâà

â ïîäêðåïà íà òâúðäåíè-

ÿòà çà ó÷àñòèåòî íà Äà-

ìàñê â àòàêèòå ñ õèìè-

÷åñêî îðúæèå. È çà äà

óãîäè íàïúëíî íà íîâèòå

íè ãîñïîäàðè îò Âàøèíã-

òîí, ïðåçèäåíòúò ïîèñêà

îò ÎÎÍ äà ïîòúðñè îò-

ãîâîðíîñò îò âèíîâíè-

òå, ñèðå÷ Ñèðèÿ äà áú-

äå ïîäëîæåíà íà íîâà

îïåðàöèÿ „Øîê è óæàñ“,

à Áàøàð Àñàä äà ïîñ-

ëåäâà ñúäáàòà íà Àíóàð

Ñàäàò è óâèñíå íà áåñè-

ëîòî.

Êúì äíåøíà äàòà âñå

îùå íÿìà ñåðèîçíè äîêà-

çàòåëñòâà, ÷å Äàìàñê å

îòãîâîðåí çà õèìè÷åñêè-

òå àòàêè ñðåùó öèâèë-

íîòî íàñåëåíèå. Íåùî

ïîâå÷å – óâåëè÷àâàò ñå

ñâåäåíèÿòà, ÷å íå ïðàâè-

òåëñòâåíèòå ñèëè, à áóí-

òîâíèöèòå ñà õâúðëÿëè

õèìè÷åñêè áîìáè ñ öåë

äà äèñêðåäèòèðàò Àñàä

è äà ïðîâîêèðàò âîåííà

èíòåðâåíöèÿ. Î÷åâèäíî

å, ÷å âñÿêî ïðèáúðçàíî

çàêëþ÷åíèå ìîæå ñàìî

äà ïîäêëàæäà íàïðåæå-

íèå è äà ðàçìèâà îòãî-

âîðíîñòòà íà èñòèíñêèòå

âèíîâíèöè çà äðàìàòà â

Ñèðèÿ. Ïëåâíåëèåâ íå

ìîæå äà íå çíàå òîâà, íî

îáëàäàí îò ìàíèÿòà äà

áúäå ïî-ãîëÿì ÿñòðåá îò

àìåðèêàíñêèòå ÿñòðåáè

ñå íàãúðáâà ñ òàçè ìðúñ-

íà ïîëèòè÷åñêà ðîëÿ.

Êàòî ñòàíà äóìà çà

ìðúñîòèÿòà â äèïëîìà-

öèÿòà íå ìîæå äà ïðî-

ïóñíåì åäèí ìíîãîçíà-

÷èòåëåí ïàñàæ â ðå÷òà

íà ïðåçèäåíòà: „Áúëãà-

ðèÿ ïðèâåòñòâà íàçíà÷à-

âàíåòî íà áèâøèÿ ìèíèñ-

òúð íà âúíøíèòå ðàáîòè

Íèêîëàé Ìëàäåíîâ çà

ñïåöèàëåí ïðàòåíèê íà

Ãåíåðàëíèÿ ñåêðåòàð íà

ÎÎÍ è ðúêîâîäèòåë íà

ìèñèÿòà çà Èðàê. Íåãî-

âàòà ðàáîòà â Áàãäàò ùå

ïîìîãíå êàêòî çà âúçñòà-

íîâÿâàíåòî íà ìèðà, òà-

êà è çà ñòàáèëèçèðàíåòî

íà öåëèÿ ðåãèîí…“

Åäâà ëè òðÿáâà äà ñå

èçíåíàäâàìå êàêâà æàë-

êà èìèòàöèÿ íà ãîñïîäà-

ðèòå ñè å íàøèÿò ïðåçè-

äåíò. Ñàìî ìàðñèàíñêè

ïðèøúëåö ìîæå äà ïî-

âÿðâà, à è äà òâúðäè, ÷å

òî÷íî Íèêîëàé÷î Ìëàäå-

íîâ ùå âúçñòàíîâè ìèðà

â ñòðàíà, ïðåâúðíàòà â

ïóñòèíÿ ñëåä áðèòàíñêî-

àìåðèêàíñêàòà âîåííà

èíòåðâåíöèÿ ïðåç 2003

ãîäèíà.

Çà êàêúâ ìèð ãîâîðè

Ðîñåí Ïëåâíåëèåâ? Òà

â Èðàê âñåêè äåí ãèíàò

äåñåòêè õîðà îò áîìáå-

íè àòåíòàòè. À äà ïðà-

òèø â Èðàê õðàíåíèêà

íà Ñîðîñ è ïðèÿòåëÿ íà

ñèðèéñêèòå áóíòîâíèöè,

êîèòî ïðèâåòñòâàøå â

ðåçèäåíöèÿòà â Ïðàâåö,

ñè å íàïðàâî àòåíòàò

ñðåùó ìèðà. Àëà òîâà

ïîèñêàëè ÿíêèòå, íàëè

Ìëàäåíîâ å íà ñïåöèà-

ëåí îò÷åò â Äúðæàâíèÿ

äåïàðòàìåíò…

Îò êàçàíîòî äîñå-

ãà ìîæåì äà íàïðàâèì

îùå åäèí âàæåí èçâîä.

Íå ñàìî ñóåòàòà ìîæå

äà áúäå ñèíîíèì íà ãëó-

ïîñòòà. Äà íå çàáðàâÿìå

è ïîäëèçóðùèíàòà…

Äÿíêî ØÈØÊÎÂ

Ñóåòàòà êàòî ñèíîíèì íà ãëóïîñòòà

Çàùî Áîéêî Áîðèñîâ è ïðåçèäåíòúò Ïëåâíåëèåâ íå ìîãàò äà áúäàò îáåäèíèòåëè íà íàöèÿòà?

Ñ ðèòúìà íà ìëàäàòà êðúâ

– Ïðèÿòåëþ Åíãåëñ, àìàí îò „ïîçíàâà÷è“!

Ñèìåîí ÌÀÐÈÍÎÂ

çà ïðåìàõâàíå íà áóðæîàçíàòà ëè÷-

íîñò, íà áóðæîàçíàòà ñàìîñòîÿòåë-

íîñò, íà áóðæîàçíàòà ñâîáîäà.

Â ðàìêèòå íà äíåøíèòå áóðæî-

àçíè ïðîèçâîäñòâåíè îòíîøåíèÿ

ïîä ñâîáîäà ðàçáèðàò ñâîáîäà íà

òúðãîâèÿòà, ñâîáîäà íà ïîêóïêàòà

è ïðîäàæáàòà.

Íî îòïàäíå ëè òúðãàøåñòâîòî

— îòïàäà è ñâîáîäíîòî òúðãàøåñ-

òâî. Ïðèêàçêèòå çà ñâîáîäà íà òúð-

ãàøåñòâîòî, êàêòî è âñè÷êè äðóãè

íàäóòè ðå÷è íà íàøèòå áóðæîà çà

ñâîáîäà èìàò âúîáùå ñìèñúë ñà-

ìî ïî îòíîøåíèå íà íåñâîáîäíîòî

òúðãàøåñòâî, íà ïîòèñíàòèÿ ãðàä-

ñêè æèòåë îò ñðåäíîâåêîâèåòî, íî

íå è ïî îòíîøåíèå íà êîìóíèñòè÷å-

ñêîòî ïðåìàõâàíå íà òúðãàøåñòâî-

òî, íà áóðæîàçíèòå ïðîèçâîäñòâå-

íè îòíîøåíèÿ è íà ñàìàòà áóðæî-

àçèÿ.

Âèå ñå óæàñÿâàòå îò òîâà, ÷å

íèå èñêàìå äà ïðåìàõíåì ÷àñò-

íàòà ñîáñòâåíîñò. Íî âúâ âàøå-

òî ñåãàøíî îáùåñòâî ÷àñòíàòà

ñîáñòâåíîñò å ïðåìàõíàòà çà äå-

âåò äåñåòè îò íåãîâèòå ÷ëåíîâå;

òÿ ñúùåñòâóâà èìåííî çàùîòî íå

ñúùåñòâóâà çà äåâåò äåñåòè. Âèå

íè óïðåêâàòå ñëåäîâàòåëíî, ÷å èñ-

êàìå äà ïðåìàõíåì åäíà ñîáñòâå-

íîñò, êîÿòî ïðåäïîëàãà êàòî íåîá-

õîäèìî óñëîâèå ëèïñàòà íà ñîá-

ñòâåíîñò ó îãðîìíîòî ìíîçèíñòâî

íà îáùåñòâîòî.

Ñ åäíà äóìà, âèå íè óïðåêâàòå,

÷å èñêàìå äà ïðåìàõíåì âàøàòà

ñîáñòâåíîñò. Äà, íèå äåéñòâèòåë-

íî èñêàìå òîâà.

Îò ìîìåíòà, êîãàòî òðóäúò âå÷å

íå ùå ìîæå äà áúäå ïðåâðúùàí â

êàïèòàë, â ïàðè, â ïîçåìëåíà ðåí-

òà, íàêúñî — â îáùåñòâåíà ñèëà,

êîÿòî ìîæå äà áúäå ìîíîïîëèçè-

ðàíà, ò.å. îò ìîìåíòà, êîãàòî ëè÷-

íàòà ñîáñòâåíîñò âå÷å íå ùå ìîæå

äà ñå ïðåâðúùà â áóðæîàçíà ñîá-

ñòâåíîñò — îò òîÿ ìîìåíò, çàÿâÿ-

âàòå âèå, ëè÷íîñòòà å óíèùîæåíà.

Çíà÷è âèå ïðèçíàâàòå, ÷å ïîä

ëè÷íîñò ðàçáèðàòå ñàìî áóðæîà-

òà, áóðæîàçíèÿ ñîáñòâåíèê. Òàêàâà

ëè÷íîñò äåéñòâèòåëíî òðÿáâà äà

áúäå óíèùîæåíà.

Êîìóíèçìúò íå îòíåìà íèêîìó

âúçìîæíîñòòà äà ïðèñâîÿâà îá-

ùåñòâåíè ïðîäóêòè, òîé îòíåìà ñà-

ìî âúçìîæíîñòòà ÷ðåç òîâà ïðèñ-

âîÿâàíå äà ñå ïîä÷èíÿâà ÷óæä

òðóä.

Âúçðàçÿâàò, ÷å ñ ïðåìàõâàíåòî

íà ÷àñòíàòà ñîáñòâåíîñò ùÿëà äà

ïðåñòàíå âñÿêà äåéíîñò è äà íà-

ñòúïè âñåîáùà ëåíîñò.

Àêî å òàêà, áóðæîàçíîòî îáùå-

ñòâî áè òðÿáâàëî îòäàâíà äà å çà-

ãèíàëî îò ëåíîñò: çàùîòî â íåãî

îíçè, êîéòî ñå òðóäè, íèùî íå ïðè-

äîáèâà — à îíçè, êîéòî ïðèäîáèâà,

íå ñå òðóäè. Âñè÷êè îïàñåíèÿ ñå

ñâåæäàò äî òàâòîëîãèÿòà, ÷å âå÷å

íÿìà äà èìà íàåìåí òðóä, ùîì íÿ-

ìà âå÷å êàïèòàë.

Ñëåäâà

âðåìåííèòå ðàáîòíèöè, ïðîëåòà-

ðèèòå.

Â ñúùàòà ñòåïåí, â êîÿòî ñå ðàç-

âèâà áóðæîàçèÿòà, ò.å. êàïèòàëúò,

ñå ðàçâèâà è ïðîëåòàðèàòúò, êëà-

ñàòà íà ñúâðåìåííèòå ðàáîòíèöè,

êîèòî ìîãàò äà ñúùåñòâóâàò ñàìî

äîêîëêîòî íàìèðàò ðàáîòà, à íàìè-

ðàò ðàáîòà ñàìî äîêîëêîòî òåõíè-

ÿò òðóä óâåëè÷àâà êàïèòàëà. Òåçè

ðàáîòíèöè, ïðèíóäåíè äà ñå ïðî-

äàâàò íà ïàð÷å, ñà ñòîêà êàòî âñå-

êè äðóã òúðãîâñêè àðòèêóë è çàòîâà

ñúùî ñà èçëîæåíè íà âñè÷êè ïðå-

âðàòíîñòè íà êîíêóðåíöèÿòà, íà

âñè÷êè êîëåáàíèÿ íà ïàçàðà.

Âñëåäñòâèå íà ðàçøèðÿâàùîòî

ñå ïðèëàãàíå íà ìàøèíèòå è ðàç-

äåëåíèåòî íà òðóäà, òðóäúò íà

ïðîëåòàðèèòå å çàãóáèë âñÿêàêúâ

ñàìîñòîåí õàðàêòåð, à ñ òîâà è âñÿ-

êàêâà ïðèâëåêàòåëíîñò çà ðàáîò-

íèêà. Ðàáîòíèêúò ñòàâà ïðîñò ïðè-

äàòúê êúì ìàøèíàòà, îò íåãî ñå èç-

èñêâàò ñàìî íàé-ïðîñòè, íàé-åäíî-

îáðàçíè, íàé-ëåñíî óñâîÿâàíè ïîõ-

âàòè. Çàòîâà ðàçõîäèòå çà ðàáîò-

íèêà ñå îãðàíè÷àâàò ïî÷òè ñàìî äî

ñðåäñòâàòà çà æèâîò, îò êîèòî òîé

ñå íóæäàå çà ñâîÿòà èçäðúæêà è

çà ïðîäúëæåíèåòî íà ðîäà ñè. Íî

öåíàòà íà âñÿêà ñòîêà, çíà÷è è öå-

íàòà íà òðóäà, å ðàâíà íà íåéíèòå

ïðîèçâîäñòâåíè ðàçõîäè. Çàòîâà â

ñúùàòà ñòåïåí, â êîÿòî ðàñòå íå-

ïðèâëåêàòåëíîñòòà íà òðóäà, íà-

ìàëÿâà ðàáîòíàòà çàïëàòà. Íåùî

ïîâå÷å: â ñúùàòà ñòåïåí, â êîÿòî

ðàñòå ïðèëàãàíåòî íà ìàøèíèòå

è ðàçäåëåíèåòî íà òðóäà, ðàñòå è

êîëè÷åñòâîòî íà òðóäà áèëî ÷ðåç

óâåëè÷àâàíå íà ðàáîòíèòå ÷àñîâå,

áèëî ÷ðåç óâåëè÷àâàíå íà èçèñêâà-

íèÿ çà äàäåíî âðåìå òðóä, ÷ðåç óñ-

êîðÿâàíå õîäà íà ìàøèíèòå è ò.í.

Ñúâðåìåííàòà èíäóñòðèÿ ïðå-

âúðíà ìàëêàòà ðàáîòèëíèöà íà ïà-

òðèàðõàëíèÿ ìàéñòîð â ãîëÿìàòà

ôàáðèêà íà èíäóñòðèàëíèÿ êàïè-

òàëèñò. Íàòúïêàíèòå âúâ ôàáðèêà-

òà ðàáîòíè÷åñêè ìàñè ñà îðãàíèçè-

ðàíè ïî âîéíèøêè. Êàòî ðåäíèöè

íà èíäóñòðèàëíàòà àðìèÿ òå ñà ïî-

ñòàâåíè ïîä íàäçîðà íà öÿëà éå-

ðàðõèÿ îò ïîäîôèöåðè è îôèöåðè.

Òå ñà ðîáè íå ñàìî íà áóðæîàçíàòà

êëàñà, íà áóðæîàçíàòà äúðæàâà,

íî è âñåêè äåí, è âñåêè ÷àñ ãè ïî-

ðîáâà ìàøèíàòà, íàäçèðàòåëÿò è

ïðåäè âñè÷êî ñàìèÿò îòäåëåí áóð-

æîà ôàáðèêàíò. Òîçè äåñïîòèçúì

å òîëêîâà ïî-äðåáíàâ, ïî-îìðàçåí

è ïî-îæåñòî÷àâàù, êîëêîòî ïî-îò-

êðèòî ïðîêëàìèðà çà ñâîÿ öåë ïå-

÷àëáàòà.

Êîëêîòî ïî-ìàëêî ñðú÷íîñò è ñè-

ëà èçèñêâà ðú÷íèÿò òðóä, ò.å. êîë-

êîòî ïîâå÷å ñå ðàçâèâà ñúâðåìåí-

íàòà èíäóñòðèÿ, òîëêîâà ïîâå÷å

òðóäúò íà æåíèòå è äåöàòà èçòèê-

âà òðóäà íà ìúæåòå. Ðàçëè÷èÿòà ïî

ïîë è âúçðàñò âå÷å íÿìàò íèêàêâî

îáùåñòâåíî çíà÷åíèå çà ðàáîòíè-

÷åñêàòà êëàñà. Èìà ñàìî ðàáîòíè

èíñòðóìåíòè, êîèòî â çàâèñèìîñò

îò ñâîÿòà âúçðàñò è ïîë èçèñêâàò

ÌÀÍÈÔÅÑÒ

ÍÀ

ÊÎÌÓÍÈÑÒÈ×ÅÑÊÀÒÀ

ÏÀÐÒÈß

ÊÀÐË ÌÀÐÊÑ

ÔÐÈÄÐÈÕ ÅÍÃÅËÑ

1848

Ïðèçðàê áðîäè èç Åâðîïà — ïðèçðàêúò íà êîìóíèçìà.

Âñè÷êè ñèëè íà ñòàðà Åâðîïà ñà ñå ñúþçèëè çà ñâåùåíà

õàéêà ñðåùó òîÿ ïðèçðàê: ïàïàòà è öàðÿò, Ìåòåðíèõ è Ãè-

çî, ôðåíñêèòå ðàäèêàëè è ãåðìàíñêèòå ïîëèöàè.

Êúäå èìà îïîçèöèîííà ïàðòèÿ, êîÿòî äà íå å áèëà îõó-

ëÿíà îò ñâîèòå íàìèðàùè ñå íà âëàñò ïðîòèâíèöè êàòî

êîìóíèñòè÷åñêà? Êúäå èìà îïîçèöèîííà ïàðòèÿ, êîÿòî

äà íå å îòâðúùàëà êàêòî íà ïî-íàïðåäíè÷àâèòå õîðà îò

îïîçèöèÿòà, òàêà è íà ñâîèòå ðåàêöèîííè ïðîòèâíèöè ñ

äàìãîñâàùîòî îáâèíåíèå â êîìóíèçúì?

ðàçëè÷íè ðàçõîäè.

Êîãàòî åêñïëîàòèðàíåòî íà ðà-

áîòíèêà îò ôàáðèêàíòà äîéäå äî-

òàì, ÷å ðàáîòíèêúò ïîëó÷è â áðîé

ñâîÿòà ðàáîòíà çàïëàòà, òîãàâà

âúðõó íåãî ñå íàõâúðëÿò äðóãèòå

÷àñòè íà áóðæîàçèÿòà — äîìîïðè-

òåæàòåëÿò, áàêàëèíúò, çàëîæíèÿò

êðåäèòîð è ò.í.

Íèçøèòå ñëîåâå íà ñðåäíîòî ñú-

ñëîâèå: äðåáíèòå èíäóñòðèàëöè,

òúðãîâöè è ðåíòèåðè, çàíàÿò÷èèòå

è ñåëÿíèòå — âñè÷êè òåçè êëàñè èç-

ïàäàò â ðåäîâåòå íà ïðîëåòàðèàòà

îò÷àñòè çàùîòî ìàëêèÿò èì êàïè-

òàë å íåäîñòàòú÷åí çà åäðà èíäóñ-

òðèÿ è íå èçäúðæà êîíêóðåíöèÿòà

ñ ïî-åäðèòå êàïèòàëèñòè, îò÷àñòè

çàùîòî òÿõíàòà ïðîôåñèîíàëíà

ñðú÷íîñò ñå îáåçöåíÿâà îò íîâèòå

íà÷èíè íà ïðîèçâîäñòâî.

Òàêà ïðîëåòàðèàòúò ñå ðåêðóòèðà

îò âñè÷êè êëàñè íà íàñåëåíèåòî.

Ïðîëåòàðèàòúò ìèíàâà ðàçëè÷-

íè ñòåïåíè íà ðàçâèòèå. Íåãîâàòà

áîðáà ïðîòèâ áóðæîàçèÿòà çàïî÷-

âà ñ íåãîâîòî ñúùåñòâóâàíå.

Â íà÷àëîòî ñå áîðÿò îòäåëíè ðà-

áîòíèöè, ñëåä òîâà ðàáîòíèöèòå îò

åäíà ôàáðèêà, ñëåä òîâà ðàáîòíè-

öèòå îò öÿë îòðàñúë íà òðóäà â åä-

íî íàñåëåíî ìÿñòî ïðîòèâ îòäåë-

íèÿ áóðæîà, êîéòî íåïîñðåäñòâåíî

ãè åêñïëîàòèðà. Òå íàñî÷âàò ñâîè-

òå óäàðè íå ñàìî ïðîòèâ áóðæîàç-

íèòå ïðîèçâîäñòâåíè îòíîøåíèÿ,

íî è ïðîòèâ ñàìèòå îðúäèÿ íà ïðî-

èçâîäñòâîòî; òå óíèùîæàâàò êîí-

êóðèðàùèòå ÷óæäåñòðàííè ñòîêè,

ðàçðóøàâàò ìàøèíèòå, ïîäïàëâàò

ôàáðèêèòå, ñòðåìÿò ñå ñúñ ñèëà äà

âúçñòàíîâÿò çàãóáåíîòî ïîëîæå-

íèå íà ñðåäíîâåêîâíèÿ ðàáîòíèê.

Íà òîçè ñòàäèé ðàáîòíèöèòå îá-

ðàçóâàò ðàçïðúñíàòà ïî öÿëàòà

ñòðàíà è ðàçêúñàíà îò êîíêóðåíöèÿ-

òà ìàñà. Ñïëîòÿâàíåòî íà ðàáîò-

íè÷åñêèòå ìàñè íå å ðåçóëòàò íà

òÿõíîòî ñîáñòâåíî îáåäèíåíèå, à

ðåçóëòàò íà îáåäèíåíèåòî íà áóð-

æîàçèÿòà, êîÿòî, çà äà ïîñòèãíå

ñâîèòå ñîáñòâåíè ïîëèòè÷åñêè öå-

ëè, òðÿáâà — è çàñåãà îùå ìîæå

— äà ïðèâåæäà â äâèæåíèå öåëèÿ

ïðîëåòàðèàò. Íà òîçè ñòàäèé ïðî-

ëåòàðèèòå ñå áîðÿò ñëåäîâàòåëíî

íå ïðîòèâ ñâîèòå âðàãîâå, à ïðîòèâ

âðàãîâåòå íà ñâîèòå âðàãîâå —

ïðîòèâ îñòàòúöèòå îò àáñîëþòíà-

òà ìîíàðõèÿ, ïðîòèâ çåìåâëàäåë-

öèòå, íåèíäóñòðèàëíèòå áóðæîà,

äðåáíèòå áóðæîà. Ïî òàêúâ íà÷èí

öÿëîòî èñòîðè÷åñêî äâèæåíèå ñå

ñúñðåäîòî÷àâà â ðúöåòå íà áóðæî-

àçèÿòà; âñÿêà òúé èçâîþâàíà ïîáå-

äà å ïîáåäà íà áóðæîàçèÿòà.

Íî ñ ðàçâèòèåòî íà èíäóñòðèÿòà

ïðîëåòàðèàòúò íå ñàìî íàðàñòâà

÷èñëåíî; òîé ñå ñòðóïâà íà ãîëå-

ìè ìàñè, íåãîâàòà ñèëà ðàñòå è òîé

âñå ïîâå÷å ÿ ÷óâñòâà. Èíòåðåñèòå

è æèçíåíèòå óñëîâèÿ íà ïðîëåòà-

ðèàòà âñå ïîâå÷å ñå èçðàâíÿâàò,

òúé êàòî ìàøèíèòå âñå ïîâå÷å çà-

ëè÷àâàò ðàçëè÷èÿòà ìåæäó îòäåë-

íèòå âèäîâå òðóä è ïî÷òè íàâñÿêú-

Ðàáîòíè÷åñêè âåñòíèê z Ïðèëîæåíèå, ÷àñò 1

16 Áåçïëàòíî èçäàíèå

8 Áåçïëàòíî èçäàíèå

Áåçïëàòíî èçäàíèå 1

Áåçïëàòíî èçäàíèå 9

Îò òîÿ ôàêò ïðîèçòè÷àò äâå íå-

ùà.

Âñè÷êè åâðîïåéñêè ñèëè âå÷å

ïðèçíàâàò, ÷å êîìóíèçìúò å ñèëà.

Êðàéíî âðåìå å âå÷å êîìóíèñòè-

òå îòêðèòî äà èçëîæàò ïðåä öåëèÿ

ñâÿò ñâîèòå âúçãëåäè, ñâîèòå öå-

ëè, ñâîèòå ñòðåìåæè è íà ïðèêàç-

êèòå çà ïðèçðàêà íà êîìóíèçìà äà

ïðîòèâîïîñòàâÿò åäèí ìàíèôåñò

íà ñàìàòà ïàðòèÿ.

Çà òàçè öåë â Ëîíäîí ñå ñúáðàõà

êîìóíèñòè îò íàé-ðàçëè÷íè íàðîä-

íîñòè è ñúñòàâèõà ñëåäíèÿ „Ìàíè-

ôåñò“, êîéòî ñå îáíàðîäâà íà àí-

ãëèéñêè, ôðåíñêè, íåìñêè, èòàëè-

àíñêè, ôëàìàíäñêè è äàòñêè åçèê.

ÁÓÐÆÎÀ

È ÏÐÎËÅÒÀÐÈÈ

Èñòîðèÿòà íà âñè÷êè äîñåãàø-

íè îáùåñòâà å èñòîðèÿ íà êëàñîâè

áîðáè.

Ñâîáîäåí è ðîá, ïàòðèöèé è ïëå-

áåé, ôåîäàë è êðåïîñòåí ñåëÿíèí,

öåõîâ ìàéñòîð è êàëôà, íàêúñî —

ïîòèñíèöè è ïîòèñíàòè, ñà ñå íà-

ìèðàëè â ïîñòîÿíåí àíòàãîíèçúì

åäèí ñïðÿìî äðóã, âîäèëè ñà íå-

ïðåêúñíàòà òó ñêðèòà, òó îòêðèòà

áîðáà, êîÿòî âèíàãè å ñâúðøâàëà

ñ ðåâîëþöèîííî ïðåóñòðîéñòâî íà

öÿëîòî îáùåñòâî èëè ñ îáùà ãè-

áåë íà áîðåùèòå ñå êëàñè.

Â ïî-ðàíøíèòå èñòîðè÷åñêè åïî-

õè ïî÷òè íàâñÿêúäå íàìèðàìå ïúë-

íî ðàç÷ëåíåíèå íà îáùåñòâîòî íà

ðàçëè÷íè ñúñëîâèÿ, öÿëà ñòúëáà

íà ðàçëè÷íèòå îáùåñòâåíè ïîëî-

æåíèÿ. Â äðåâíèÿ Ðèì èìàìå ïàò-

ðèöèè, êîííèöè, ïëåáåè, ðîáè; â

ñðåäíèòå âåêîâå — ôåîäàëíè ãîñ-

ïîäàðè, âàñàëè, öåõîâè ìàéñòîðè,

êàëôè, êðåïîñòíè ñåëÿíè, à îñâåí

òîâà â ïî÷òè âñÿêà îò òèÿ êëàñè —

îñîáåíî ãðàäèðàíå.

Ñúâðåìåííîòî áóðæîàçíî îáùå-

ñòâî, èçíèêíàëî îò ðàçâàëèíèòå íà

ôåîäàëíîòî îáùåñòâî, íå ïðåìàõ-

íà êëàñîâèòå ïðîòèâîðå÷èÿ. Òî ñà-

ìî ïîñòàâè íîâè êëàñè, íîâè óñëî-

âèÿ íà ïîòèñíè÷åñòâî, íîâè ôîðìè

íà áîðáà íà ìÿñòîòî íà ñòàðèòå.

Íî íàøàòà åïîõà, åïîõàòà íà áóð-

æîàçèÿòà, ñå îòëè÷àâà ñ òîâà, ÷å

òÿ îïðîñòè êëàñîâèòå ïðîòèâîðå-

÷èÿ. Öÿëîòî îáùåñòâî ñå ðàçïàäà

âñå ïîâå÷å è ïîâå÷å íà äâà ãîëå-

ìè âðàæäåáíè ëàãåðà, íà äâå ãîëå-

ìè, èçïðàâåíè îòêðèòî åäíà ñðåùó

äðóãà êëàñè — áóðæîàçèÿ è ïðîëå-

òàðèàò.

Îò êðåïîñòíèòå íà ñðåäíîâåêîâè-

åòî ïðîèçëÿçîõà ñâîáîäíèòå æèòå-

ëè íà ïúðâèòå ãðàäîâå; îò òèÿ æè-

òåëè ñå ðàçâèõà ïúðâèòå åëåìåíòè

íà áóðæîàçèÿòà.

Îòêðèâàíåòî íà Àìåðèêà è íà

ìîðñêèÿ ïúò îêîëî Àôðèêà ñúçäà-

äå íîâî ïîïðèùå çà âúçõîæäàùà-

òà áóðæîàçèÿ. Èíäèéñêèÿò è êèòàé-

ñêèÿò ïàçàð, êîëîíèçèðàíåòî íà

äå ñìúêâàò ðàáîòíàòà çàïëàòà äî

åäíàêâî íèñêî ðàâíèùå. Ðàñòÿùà-

òà êîíêóðåíöèÿ ìåæäó áóðæîàòà è

ïðîèçòè÷àùèòå îò íåÿ òúðãîâñêè

êðèçè ïðàâÿò çàïëàòàòà íà ðàáîò-

íèöèòå âñå ïî-íåñòàáèëíà; âñå ïî-

áúðçî ðàçâèâàùîòî ñå, íåïðåêúñ-

íàòî óñúâúðøåíñòâàíå íà ìàøè-

íèòå ïðàâè æèçíåíîòî ïîëîæåíèå

íà ïðîëåòàðèàòà âñå ïî-íåñèãóð-

íî: ñáëúñêâàíèÿòà ìåæäó îòäåë-

íèÿ ðàáîòíèê è îòäåëíèÿ áóðæîà

âñå ïîâå÷å äîáèâàò õàðàêòåð íà

ñáëúñêâàíèÿ ìåæäó äâå êëàñè. Ðà-

áîòíèöèòå ïî÷âàò ñ òîâà, ÷å îáðà-

çóâàò ñäðóæåíèÿ ïðîòèâ áóðæîàòà;

òå ñå áîðÿò ñúâìåñòíî çà çàùèòà

íà ñâîÿòà ðàáîòíà çàïëàòà. Òå îñ-

íîâàâàò äîðè ïîñòîÿííè àñîöèà-

öèè, çà äà ñè îñèãóðÿò ñðåäñòâà â

ñëó÷àé íà âúçìîæíè ñòúëêíîâåíèÿ.

Íà ìåñòà áîðáàòà ïðåìèíàâà â îò-

êðèòè áóíòîâå.

Îò âðåìå íà âðåìå ðàáîòíèöèòå

ïîáåæäàâàò, íî òåçè ïîáåäè ñà ñà-

ìî ïðåõîäíè. Äåéñòâèòåëíèÿò ðå-

çóëòàò íà òÿõíàòà áîðáà íå å íåïî-

ñðåäñòâåíèÿò óñïåõ, à âñå ïîâå÷å

ðàçøèðÿâàùîòî ñå îáåäèíåíèå íà

ðàáîòíèöèòå. Çà íåãî ñïîñîáñòâàò

íàðàñòâàùèòå ñúîáùèòåëíè ñðåä-

ñòâà, ñúçäàâàíè îò åäðàòà èíäóñ-

òðèÿ è ïîñòàâÿùè âúâ âçàèìíà

âðúçêà ðàáîòíèöèòå îò ðàçëè÷íè-

òå ìåñòà. Íî äîñòàòú÷íà å ñàìî òà-

çè âðúçêà, çà äà ñå öåíòðàëèçèðàò

ìíîæåñòâîòî ëîêàëíè áîðáè, êîè-

òî íàâðåä èìàò åäíàêúâ õàðàêòåð,

â íàöèîíàëíà, â êëàñîâà áîðáà. À

âñÿêà êëàñîâà áîðáà å ïîëèòè÷å-

ñêà áîðáà. È îáåäèíåíèåòî, çà êîå-

òî íà ãðàäñêèòå æèòåëè îò ñðåäíè-

òå âåêîâå ñ òåõíèòå ìåæäóñåëñêè

ïúòèùà áÿõà íåîáõîäèìè âåêîâå,

ñúâðåìåííèòå ïðîëåòàðèè — áëà-

ãîäàðåíèå íà æåëåçíèòå ïúòèùà

— ïîñòèãàò ñàìî çà íÿêîëêî ãîäè-

íè.

Òàçè îðãàíèçàöèÿ íà ïðîëåòàðè-

èòå â êëàñà, à ñ òîâà è â ïîëèòè÷å-

ñêà ïàðòèÿ âñåêèìèíóòíî íàíîâî

ñå ðóøè îò êîíêóðåíöèÿòà ìåæäó

ñàìèòå ðàáîòíèöè. Íî òÿ âúçíèê-

âà îòíîâî è îòíîâî — ïî-ñèëíà, ïî-

çäðàâà, ïî-ìîãúùà. Êàòî èçïîëçâà

ðàçäîðèòå ñðåä ñàìàòà áóðæîàçèÿ,

òÿ íàëàãà ïðèçíàâàíåòî ïî çàêîíî-

äàòåëåí ïúò íà îòäåëíè èíòåðåñè

íà ðàáîòíèöèòå. Íàïðèìåð çàêîíúò

çà äåñåò÷àñîâèÿ ðàáîòåí äåí â Àí-

ãëèÿ.

Èçîáùî ñáëúñêâàíèÿòà âúòðå â

ñòàðîòî îáùåñòâî ïîäïîìàãàò â

ìíîãî îòíîøåíèÿ ðàçâèòèåòî íà

ïðîëåòàðèàòà. Áóðæîàçèÿòà ñå íà-

ìèðà â íåïðåêúñíàòà áîðáà: îòíà-

÷àëî ïðîòèâ àðèñòîêðàöèÿòà, ïî-

êúñíî ïðîòèâ îíèÿ ÷àñòè îò ñàìàòà

áóðæîàçèÿ, ÷èèòî èíòåðåñè èäâàò

â ïðîòèâîðå÷èå ñ íàïðåäúêà íà èí-

äóñòðèÿòà, è âèíàãè — ïðîòèâ áóð-

æîàçèÿòà íà âñè÷êè ÷óæäè ñòðàíè.

Âúâ âñè÷êè òèÿ áîðáè òÿ å ïðèíó-

äåíà äà ñå îáðúùà êúì ïðîëåòàðè-

àòà, äà òúðñè íåãîâàòà ïîìîù è òà-

êà äà ãî âúâëè÷à â ïîëèòè÷åñêîòî

êîÿòî åêñïëîàòèðà íàåìíèÿ òðóä,

ñîáñòâåíîñòòà, êîÿòî ìîæå äà ñå

óâåëè÷àâà ñàìî ïðè óñëîâèå, ÷å

ïîðàæäà íîâ íàåìåí òðóä, çà äà ãî

åêñïëîàòèðà îòíîâî. Ñîáñòâåíîñò-

òà â ñâîÿ ñúâðåìåíåí âèä ñå äâè-

æè â ïðîòèâîïîëîæíîñòòà ìåæäó

êàïèòàë è íàåìåí òðóä. Äà ðàçãëå-

äàìå äâåòå ñòðàíè íà òàÿ ïðîòèâî-

ïîëîæíîñò.

Äà áúäåø êàïèòàëèñò — òîâà

çíà÷è äà çàåìàø íå ñàìî ÷èñòî

ëè÷íî, íî è îáùåñòâåíî ïîëîæå-

íèå â ïðîèçâîäñòâîòî. Êàïèòàëúò å

êîëåêòèâåí ïðîäóêò è ìîæå äà áú-

äå ïðèâåäåí â äâèæåíèå ñàìî îò

îáùàòà äåéíîñò íà ìíîãî ÷ëåíîâå

íà îáùåñòâîòî, à â ïîñëåäíà ñìåò-

êà — ñàìî îò îáùàòà äåéíîñò íà

âñè÷êè ÷ëåíîâå íà îáùåñòâîòî.

Çíà÷è êàïèòàëúò íå å ëè÷íà, à îá-

ùåñòâåíà ñèëà.

Ñëåäîâàòåëíî, êîãàòî êàïèòàëúò

áúäå ïðåâúðíàò â êîëåêòèâíà, ïðè-

íàäëåæàùà íà âñè÷êè ÷ëåíîâå íà

îáùåñòâîòî ñîáñòâåíîñò, òî òîâà

íå ùå áúäå ïðåâðúùàíå íà ëè÷íà

ñîáñòâåíîñò â îáùåñòâåíà. Ùå ñå

èçìåíè ñàìî îáùåñòâåíèÿò õàðàê-

òåð íà ñîáñòâåíîñòòà. Òÿ ùå çàãó-

áè ñâîÿ êëàñîâ õàðàêòåð.

Äà ìèíåì êúì íàåìíèÿ òðóä.

Ñðåäíàòà öåíà íà íàåìíèÿ òðóä

å ìèíèìóìúò íà ðàáîòíàòà çàïëàòà,

ò.å. ñóìàòà îò îíèÿ ñðåäñòâà çà æè-

âîò, êîèòî ñà íåîáõîäèìè çà ïîä-

äúðæàíå æèâîòà íà ðàáîòíèêà êà-

òî ðàáîòíèê. Ñëåäîâàòåëíî îíîâà,

êîåòî íàåìíèÿò ðàáîòíèê ïðèñâîÿ-

âà â ðåçóëòàò íà ñâîÿòà äåéíîñò,

åäâà ñòèãà, çà äà âúçïðîèçâåäå

íåãîâèÿ æèâîò. Íèå â íèêîé ñëó÷àé

íå èñêàìå äà ïðåìàõíåì òîâà ëè÷-

íî ïðèñâîÿâàíå íà ïðîäóêòèòå íà

òðóäà, ñëóæåùè íåïîñðåäñòâåíî

çà âúçïðîèçâåæäàíå íà æèâîòà —

ïðèñâîÿâàíå, êîåòî íå îñòàâÿ íè-

êàêúâ ÷èñò äîõîä, êîéòî áè ìîãúë

äà äàäå âëàñò íàä ÷óæä òðóä. Íèå

èñêàìå äà ïðåìàõíåì ñàìî ìèçåð-

íèÿ õàðàêòåð íà òîâà ïðèñâîÿâàíå,

ïðè êîåòî ðàáîòíèêúò æèâåå ñàìî

çà äà óâåëè÷àâà êàïèòàëà, æèâåå

ñàìî äîêîëêîòî èíòåðåñèòå íà ãîñ-

ïîäñòâàùàòà êëàñà èçèñêâàò òîâà.

Â áóðæîàçíîòî îáùåñòâî æèâè-

ÿò òðóä å ñàìî ñðåäñòâî çà óâåëè-

÷àâàíå íà íàòðóïàíèÿ òðóä. Â êî-

ìóíèñòè÷åñêîòî îáùåñòâî íàòðó-

ïàíèÿò òðóä å ñàìî ñðåäñòâî çà

ðàçøèðÿâàíå, îáîãàòÿâàíå, îáëåê-

÷àâàíå íà æèçíåíèÿ ïðîöåñ íà ðà-

áîòíèöèòå.

Çíà÷è â áóðæîàçíîòî îáùåñòâî

ìèíàëîòî ãîñïîäñòâà íàä íàñòîÿ-

ùåòî, à â êîìóíèñòè÷åñêîòî îáùå-

ñòâî — íàñòîÿùåòî íàä ìèíàëîòî.

Â áóðæîàçíîòî îáùåñòâî êàïèòà-

ëúò èìà ñàìîñòîÿòåëíîñò è èíäè-

âèäóàëíîñò, äîêàòî òðóäåùèÿò ñå

èíäèâèä å ëèøåí îò ñàìîñòîÿòåë-

íîñò è å îáåçëè÷åí.

È ïðåìàõâàíåòî íà òåçè îòíîøå-

íèÿ áóðæîàçèÿòà íàðè÷à óíèùîæå-

íèå íà ëè÷íîñòòà è íà ñâîáîäàòà!

Òÿ å ïðàâà. Äåéñòâèòåëíî êàñàå ñå

èçâîäñòâî è ðàçìÿíà, ñ áóðæîàç-

íèòå îòíîøåíèÿ íà ñîáñòâåíîñò,

êîåòî êàòî ñ ìàãèÿ å ñúçäàëî òàêè-

âà îãðîìíè ñðåäñòâà çà ïðîèçâîä-

ñòâî è ðàçìÿíà, ïðèëè÷à íà îíÿ ìà-

ãüîñíèê, êîéòî íå ìîæå âå÷å äà ñå

ñïðàâè ñ èçâèêàíèòå ÷ðåç íåãîâè-

òå çàêëèíàíèÿ ïîäçåìíè ñèëè. Îò

äåñåòèëåòèÿ íàñàì èñòîðèÿòà íà

èíäóñòðèÿòà è íà òúðãîâèÿòà å ñà-

ìî èñòîðèÿ íà áóíòà íà ñúâðåìåí-

íèòå ïðîèçâîäèòåëíè ñèëè ïðîòèâ

ñúâðåìåííèòå ïðîèçâîäñòâåíè îò-

íîøåíèÿ, ïðîòèâ îòíîøåíèÿòà íà

ñîáñòâåíîñòòà, êîèòî ñà æèçíåíè

óñëîâèÿ çà áóðæîàçèÿòà è íåéíîòî

ãîñïîäñòâî. Äîñòàòú÷íî å äà ñïî-

ìåíåì òúðãîâñêèòå êðèçè, êîèòî ñúñ

ñâîåòî ïåðèîäè÷åñêî ïîâòàðÿíå

âñå ïî-çàïëàøèòåëíî ïîñòàâÿò ïîä

âúïðîñ ñúùåñòâóâàíåòî íà öÿëîòî

áóðæîàçíî îáùåñòâî. Ïðåç âðåìå

íà òúðãîâñêèòå êðèçè ðåäîâíî ñå

óíèùîæàâà ãîëÿìà ÷àñò íå ñàìî îò

ïðîèçâåäåíèòå ïðîäóêòè, íî äîðè

è îò âå÷å ñúçäàäåíèòå ïðîèçâîäè-

òåëíè ñèëè. Ïðåç âðåìå íà êðèçè-

òå èçáóõâà îáùåñòâåíà åïèäåìèÿ,

êîÿòî íà âñè÷êè ïî-ðàíøíè åïîõè

áè ñå ñòîðèëà àáñóðäíà — åïèäå-

ìèÿòà íà ñâðúõïðîèçâîäñòâîòî.

Îáùåñòâîòî èçâåäíúæ ñå îêàçâà

âúðíàòî íàçàä, â ñúñòîÿíèå íà âíå-

çàïíî íàñòúïèëî âàðâàðñòâî; ñÿ-

êàø ãëàä, âñåîáùà óíèùîæèòåëíà

âîéíà ñà ìó îòíåëè âñè÷êè ñðåä-

ñòâà çà æèâîò; èíäóñòðèÿòà, òúðãî-

âèÿòà èçãëåæäàò óíèùîæåíè — è

çàùî? Çàùîòî îáùåñòâîòî ïðèòå-

æàâà òâúðäå ìíîãî öèâèëèçàöèÿ,

òâúðäå ìíîãî ñðåäñòâà çà æèâîò,

òâúðäå ìíîãî èíäóñòðèÿ, òâúðäå

ìíîãî òúðãîâèÿ. Ïðîèçâîäèòåëíè-

òå ñèëè, êîèòî ñå íàìèðàò â íåãî-

âî ðàçïîëîæåíèå, âå÷å íå ñëóæàò

çà ðàçâèòèå íà áóðæîàçíàòà öè-

âèëèçàöèÿ è íà áóðæîàçíèòå èìó-

ùåñòâåíè îòíîøåíèÿ; íàïðîòèâ,

òå ñà ñòàíàëè ïðåêîìåðíî îãðîìíè

çà òèÿ îòíîøåíèÿ è áèâàò ñïúâàíè

îò òÿõ; à êîãàòî ïðîèçâîäèòåëíè-

òå ñèëè ïðåîäîëåÿò òàçè ñïúíêà,

òå ðàçñòðîéâàò öÿëîòî áóðæîàçíî

îáùåñòâî, ïîñòàâÿò ïîä çàïëàõà

ñúùåñòâóâàíåòî íà áóðæîàçíàòà

ñîáñòâåíîñò. Áóðæîàçíèòå îòíî-

øåíèÿ ñà ñòàíàëè òâúðäå òåñíè, çà

äà ïîáåðàò ñúçäàäåíîòî îò òÿõ áî-

ãàòñòâî. — Êàê áóðæîàçèÿòà ïðåî-

äîëÿâà êðèçèòå? Îò åäíà ñòðàíà, ñ

ïðèíóäèòåëíîòî óíèùîæàâàíå íà

ìàñà ïðîèçâîäèòåëíè ñèëè; îò äðó-

ãà ñòðàíà, ñúñ çàâëàäÿâàíåòî íà

íîâè ïàçàðè è ñ ïî-îñíîâíî åêñïëî-

àòèðàíå íà ñòàðèòå ïàçàðè. À êàê?

Êàòî ïîäãîòâÿ ïî-âñåñòðàííè è ïî-

ñúêðóøèòåëíè êðèçè è íàìàëÿâà

ñðåäñòâàòà çà ïðåäîòâðàòÿâàíå íà

êðèçèòå.

Îðúæèåòî, ñ êîåòî áóðæîàçèÿòà

ñðàçè ôåîäàëèçìà, ñåãà ñå íàñî÷-

âà ïðîòèâ ñàìàòà áóðæîàçèÿ.

Íî áóðæîàçèÿòà íå ñàìî èçêîâà

îðúæèåòî, êîåòî é íîñè ñìúðò; òÿ

ñúçäàäå è õîðàòà, êîèòî ùå íàñî-

÷àò ñðåùó íåÿ òîâà îðúæèå — ñú-

Ðàáîòíè÷åñêè âåñòíèê z Ïðèëîæåíèå, ÷àñò 1

2 Áåçïëàòíî èçäàíèå

10 Áåçïëàòíî èçäàíèå

Áåçïëàòíî èçäàíèå 15

Áåçïëàòíî èçäàíèå 7



òà, òå âèíàãè çàñòúïâàò èíòåðåñè-

òå íà öåëîêóïíîòî äâèæåíèå.

Ñëåäîâàòåëíî, íà ïðàêòèêà êî-

ìóíèñòèòå ñà íàé-ðåøèòåëíàòà,

âèíàãè òëàñêàùà íàïðåä ÷àñò íà

ðàáîòíè÷åñêèòå ïàðòèè âúâ âñè÷êè

ñòðàíè; òåîðåòè÷åñêè òå èìàò ïðåä

îñòàíàëàòà ìàñà íà ïðîëåòàðèàòà

ïðåäèìñòâîòî, ÷å ðàçáèðàò óñëî-

âèÿòà, õîäà è îáùèòå ðåçóëòàòè íà

ïðîëåòàðñêîòî äâèæåíèå.

Íàé-áëèçêàòà öåë íà êîìóíèñòè-

òå å ñúùàòà, êàêòî íà âñè÷êè äðóãè

ïðîëåòàðñêè ïàðòèè: îáîñîáÿâàíå

íà ïðîëåòàðèàòà â êëàñà, ñúáàðÿ-

íå íà ãîñïîäñòâîòî íà áóðæîàçèÿ-

òà, çàâëàäÿâàíå íà ïîëèòè÷åñêàòà

âëàñò îò ïðîëåòàðèàòà.

Òåîðåòè÷åñêèòå ïîëîæåíèÿ íà

êîìóíèñòèòå ñúâñåì íå ïî÷èâàò íà

èäåè, íà ïðèíöèïè, èçìèñëåíè èëè

îòêðèòè îò òîÿ èëè îíÿ ñâåòîâåí

ðåôîðìàòîð.

Òå ñà ñàìî îáù èçðàç íà äåéñòâè-

òåëíè îòíîøåíèÿ íà âîäåùàòà ñå

êëàñîâà áîðáà, íà èçâúðøâàùîòî

ñå ïðåä íàøèòå î÷è èñòîðè÷åñêî

äâèæåíèå. Ïðåìàõâàíåòî íà ñòà-

ðèòå îòíîøåíèÿ íà ñîáñòâåíîñòòà

íå å íåùî ïðèñúùî èçêëþ÷èòåëíî

íà êîìóíèçìà.

Âñè÷êè îòíîøåíèÿ íà ñîáñòâå-

íîñòòà ñà áèëè ïîäëîæåíè íà ïî-

ñòîÿííà èñòîðè÷åñêà ñìÿíà, íà ïî-

ñòîÿííî èñòîðè÷åñêî èçìåíåíèå.

Íàïðèìåð ôðåíñêàòà ðåâîëþöèÿ

îòìåíè ôåîäàëíàòà ñîáñòâåíîñò,

êàòî ÿ çàìåíè ñ áóðæîàçíàòà ñîá-

ñòâåíîñò.

Îòëè÷èòåëíà ÷åðòà íà êîìóíè-

çìà å íå ïðåìàõâàíåòî íà ñîáñòâå-

íîñòòà èçîáùî, à ïðåìàõâàíåòî íà

áóðæîàçíàòà ñîáñòâåíîñò.

Íî ñúâðåìåííàòà áóðæîàçíà

÷àñòíà ñîáñòâåíîñò å ïîñëåäíèÿò

è íàé-ïúëåí èçðàç íà òàêîâà ïðî-

èçâîäñòâî è ïðèñâîÿâàíå íà ïðî-

äóêòè, êîåòî ïî÷èâà âúðõó êëàñîâè

ïðîòèâîïîëîæíîñòè, âúðõó åêñïëî-

àòàöèÿòà íà åäíè õîðà îò äðóãè.

Â òîÿ ñìèñúë êîìóíèñòèòå ìî-

ãàò äà ðåçþìèðàò ñâîÿòà òåîðèÿ â

åäèí èçðàç: ïðåìàõâàíå íà ÷àñòíà-

òà ñîáñòâåíîñò.

Íàñ, êîìóíèñòèòå, íè óïðåêâàò,

÷å ñìå èñêàëè äà ïðåìàõíåì ëè÷íî

ïðèäîáèòàòà, èçðàáîòåíà ñúñ ñâîé

òðóä ñîáñòâåíîñò, ñîáñòâåíîñòòà,

êîÿòî áèëà îñíîâàòà íà âñÿêà ëè÷-

íà ñâîáîäà, äåéíîñò è ñàìîñòîÿ-

òåëíîñò.

Èçðàáîòåíà, ïðèäîáèòà, ïðèïå-

÷åëåíà ñúñ ñâîé òðóä ñîáñòâåíîñò!

Çà äðåáíîáóðæîàçíàòà, äðåáíî-

ñåëñêàòà ñîáñòâåíîñò ëè ãîâîðèòå,

êîÿòî ïðåäõîæäàøå áóðæîàçíàòà

ñîáñòâåíîñò? Íèå íÿìà íóæäà äà

ÿ ïðåìàõâàìå — ðàçâèòèåòî íà èí-

äóñòðèÿòà ÿ ïðåìàõíà è âñåêèäíåâ-

íî ÿ ïðåìàõâà.

Èëè ãîâîðèòå çà ñúâðåìåííàòà

áóðæîàçíà ÷àñòíà ñîáñòâåíîñò?

Íî íèìà íàåìíèÿò òðóä, òðóäúò

íà ïðîëåòàðèÿ, ìó ñúçäàâà ñîá-

ñòâåíîñò? Íè íàé-ìàëêî. Òîé ñúç-

äàâà êàïèòàë, ò.å. ñîáñòâåíîñòòà,

òî è ïî òîçè íà÷èí èçòðúãíà çíà÷è-

òåëíà ÷àñò îò íàñåëåíèåòî îò èäè-

îòèçìà íà ñåëñêèÿ æèâîò. Êàêòî

íàïðàâè ñåëîòî çàâèñèìî îò ãðà-

äà, òàêà òÿ ïîñòàâè âàðâàðñêèòå è

ïîëóâàðâàðñêèòå ñòðàíè â çàâèñè-

ìîñò îò öèâèëèçîâàíèòå, ñåëñêèòå

íàðîäè — â çàâèñèìîñò îò áóðæî-

àçíèòå íàðîäè, Èçòîêà — â çàâèñè-

ìîñò îò Çàïàäà.

Áóðæîàçèÿòà âñå ïîâå÷å è ïîâå-

÷å ïðåìàõâà ðàçïîêúñàíîñòòà íà

ñðåäñòâàòà çà ïðîèçâîäñòâî, íà

ñîáñòâåíîñòòà è íà íàñåëåíèåòî.

Òÿ ñãúñòè íàñåëåíèåòî, öåíòðàëè-

çèðà ñðåäñòâàòà çà ïðîèçâîäñòâî

è êîíöåíòðèðà ñîáñòâåíîñòòà â ðú-

öåòå íà ìàëöèíà. Íåîáõîäèìà ïî-

ñëåäèöà îò òîâà å ïîëèòè÷åñêàòà

öåíòðàëèçàöèÿ. Íåçàâèñèìè, ñâúð-

çàíè ïî÷òè ñàìî ñúñ ñúþçíè îòíî-

øåíèÿ îáëàñòè ñ ðàçëè÷íè èíòå-

ðåñè, çàêîíè, ïðàâèòåëñòâà è ìèòà

ñå îêàçàõà ñïëîòåíè â åäíà íàöèÿ,

ñ åäíî ïðàâèòåëñòâî, ñ åäíî çàêî-

íîäàòåëñòâî, ñ åäèí íàöèîíàëåí

êëàñîâ èíòåðåñ, ñ åäíà ìèòíè÷åñêà

ãðàíèöà.

Ïðåç âðåìå íà ñâîåòî åäâà ñòî-

ãîäèøíî êëàñîâî ãîñïîäñòâî áóð-

æîàçèÿòà ñúçäàäå ïî-ìàñîâè è ïî-

êîëîñàëíè ïðîèçâîäèòåëíè ñèëè,

îòêîëêîòî âñè÷êè ìèíàëè ïîêîëå-

íèÿ, âçåòè çàåäíî. Ïîêîðÿâàíå íà

ïðèðîäíèòå ñèëè, ìàøèííî ïðîèç-

âîäñòâî, ïðèëîæåíèå íà õèìèÿòà â

èíäóñòðèÿòà è çåìåäåëèåòî, ïàðà-

õîäè, æåëåçíèöè, åëåêòðè÷åñêè òå-

ëåãðàô, ïðèãîäÿâàíå çà çåìåäåë-

ñêà îáðàáîòêà íà öåëè êîíòèíåíòè,

ïðåâðúùàíå íà ðåêèòå â ïëàâàòåë-

íè, öåëè, ñÿêàø èçïîä çåìÿòà èç-

ìúêíàòè ÷îâåøêè ìàñè — êîé ïî-

ðàíøåí âåê å ìîãúë äà ïîäîçèðà,

÷å â íåäðàòà íà îáùåñòâåíèÿ òðóä

äðåìÿò òàêèâà ïðîèçâîäèòåëíè ñè-

ëè!

È òúé, íèå âèäÿõìå, ÷å ñðåäñòâà-

òà çà ïðîèçâîäñòâî è ðàçìÿíà, íà

îñíîâàòà íà êîèòî âúçíèêíà áóðæî-

àçèÿòà, ñà ñúçäàäåíè âúâ ôåîäàë-

íîòî îáùåñòâî. Íà èçâåñòíî ñòúïà-

ëî îò ðàçâèòèåòî íà òèÿ ñðåäñòâà

çà ïðîèçâîäñòâî è ðàçìÿíà îòíî-

øåíèÿòà, â êîèòî ôåîäàëíîòî îá-

ùåñòâî å ïðîèçâåæäàëî è ðàçìå-

íÿëî, ôåîäàëíàòà îðãàíèçàöèÿ íà

çåìåäåëèåòî è ìàíèôàêòóðàòà, ñ

åäíà äóìà, ôåîäàëíèòå îòíîøå-

íèÿ íà ñîáñòâåíîñò, ïðåñòàíàõà

äà îòãîâàðÿò âå÷å íà ðàçâèëèòå ñå

ïðîèçâîäèòåëíè ñèëè. Òå ñïúâàõà

ïðîèçâîäñòâîòî, âìåñòî äà ãî ïîä-

ïîìàãàò. Òå ñå ïðåâúðíàõà â îêîâè

çà íåãî. Òåçè îêîâè òðÿáâàøå äà

áúäàò ðàçáèòè — è áÿõà ðàçáèòè.

Íà òÿõíî ìÿñòî äîéäå ñâîáîäíà-

òà êîíêóðåíöèÿ ñúñ ñúîòâåòñòâà-

ùèÿ é îáùåñòâåí è ïîëèòè÷åñêè

ñòðîé, ñ èêîíîìè÷åñêîòî è ïîëèòè-

÷åñêîòî ãîñïîäñòâî íà áóðæîàçíà-

òà êëàñà.

Ïðåä íàøèòå î÷è ñå èçâúðøâà

ïîäîáíî äâèæåíèå. Ñúâðåìåííî-

òî áóðæîàçíî îáùåñòâî ñúñ ñâîè-

òå áóðæîàçíè îòíîøåíèÿ íà ïðî-

Àìåðèêà, ðàçìÿíàòà ñ êîëîíèèòå,

óìíîæàâàíåòî íà ñðåäñòâàòà çà

ðàçìÿíà è èçîáùî íà ñòîêèòå äà-

äîõà íà òúðãîâèÿòà, íà ìîðåïëàâà-

íåòî, íà ïðîìèøëåíîñòòà íåïîçíàò

äîòîãàâà ðàçìàõ, à ñ òîâà ïðåäèç-

âèêàõà áúðçî ðàçâèòèå íà ðåâîëþ-

öèîííèÿ åëåìåíò â ðàçïàäàùîòî

ñå ôåîäàëíî îáùåñòâî.

Äîòîãàâàøíàòà ôåîäàëíà èëè

öåõîâà îðãàíèçàöèÿ íà ïðîìèøëå-

íîñòòà âå÷å íå ìîæåøå äà çàäîâî-

ëè ïîòðåáíîñòèòå, êîèòî íàðàñòâà-

õà ñ íîâèòå ïàçàðè. Íà íåéíî ìÿñòî

äîéäå ìàíèôàêòóðàòà. Ïðîìèøëå-

íîòî ñðåäíî ñúñëîâèå èçòèêà öå-

õîâèòå ìàéñòîðè; ðàçäåëåíèåòî íà

òðóäà ìåæäó ðàçëè÷íèòå êîðïîðà-

öèè èç÷åçíà è áå çàìåíåíî ñ ðàç-

äåëåíèåòî íà òðóäà â îòäåëíàòà

ðàáîòèëíèöà.

Íî âñå ïîâå÷å ñå ðàçðàñòâàõà

ïàçàðèòå, âñå ïîâå÷å ðàñòÿõà ïî-

òðåáíîñòèòå. È ìàíèôàêòóðàòà

âå÷å íå ìîæåøå äà ãè çàäîâîëè.

Òîãàâà ïàðàòà è ìàøèíàòà èçâúð-

øèõà ðåâîëþöèÿ â ïðîìèøëåíîòî

ïðîèçâîäñòâî. Íà ìÿñòîòî íà ìà-

íèôàêòóðàòà äîéäå ñúâðåìåííàòà

åäðà èíäóñòðèÿ, íà ìÿñòîòî èç ïðî-

ìèøëåíîòî ñðåäíî ñúñëîâèå äîé-

äîõà èíäóñòðèàëöèòå ìèëèîíåðè,

øåôîâåòå íà öåëè èíäóñòðèàëíè

àðìèè, ñúâðåìåííèòå áóðæîà.

Åäðàòà èíäóñòðèÿ ñúçäàäå ñâå-

òîâíèÿ ïàçàð, ïîäãîòâåí ñ îòêðè-

âàíåòî íà Àìåðèêà. Ñâåòîâíèÿò

ïàçàð ïðåäèçâèêà êîëîñàëíî ðàç-

âèòèå íà òúðãîâèÿòà, ìîðåïëàâà-

íåòî è ñóõîïúòíèòå ñúîáùåíèÿ. Òî

îò ñâîÿ ñòðàíà äîâåäå äî íîâî ðàç-

øèðåíèå íà èíäóñòðèÿòà è êîëêîòî

ïîâå÷å ñå ðàçøèðÿâàõà èíäóñòðè-

ÿòà, òúðãîâèÿòà, ìîðåïëàâàíåòî,

æåëåçíèòå ïúòèùà, òîëêîâà ïîâå-

÷å ñå ðàçâèâàøå áóðæîàçèÿòà, óì-

íîæàâàøå ñâîèòå êàïèòàëè, èçòèê-

âàøå íà çàäåí ïëàí âñè÷êè, íàñëå-

äåíè îò ñðåäíîâåêîâèåòî êëàñè.

Òàêà íèå âèæäàìå, ÷å ñúâðåìåí-

íàòà áóðæîàçèÿ ñàìà å ïðîäóêò íà

äúëãî ðàçâèòèå, íà ðåäèöà ïðåâðà-

òè â íà÷èíà íà ïðîèçâîäñòâî è ðàç-

ìÿíà.

Âñÿêî îò òåçè ñòúïàëà â ðàçâè-

òèåòî íà áóðæîàçèÿòà ñå ïðèäðó-

æàâàøå îò ñúîòâåòåí ïîëèòè÷åñêè

íàïðåäúê. Ïîòèñíàòî ñúñëîâèå ïðè

ãîñïîäñòâîòî íà ôåîäàëèòå; âú-

îðúæåíà è ñàìîóïðàâëÿâàùà ñå

àñîöèàöèÿ â êîìóíàòà; òóê — íåçà-

âèñèìà ãðàäñêà ðåïóáëèêà, òàì —

òðåòî, äàíúêîïëàòíî ñúñëîâèå íà

ìîíàðõèÿòà; ïîñëå, ïðåç âðåìå íà

ìàíèôàêòóðàòà — ïðîòèâîâåñ íà

àðèñòîêðàöèÿòà â ñúñëîâíàòà èëè

â àáñîëþòíàòà ìîíàðõèÿ, ãëàâíà

îñíîâà íà ãîëåìèòå ìîíàðõèè âú-

îáùå — áóðæîàçèÿòà, íàé-ñåòíå,

ñëåä ñúçäàâàíåòî íà åäðàòà èí-

äóñòðèÿ è íà ñâåòîâíèÿ ïàçàð, ñè

èçâîþâà èçêëþ÷èòåëíîòî ïîëèòè-

÷åñêî ãîñïîäñòâî â ñúâðåìåííàòà

ïðåäñòàâèòåëíà äúðæàâà. Ñúâðå-

ìåííàòà äúðæàâíà âëàñò å ñàìî

êîìèòåò, êîéòî óïðàâëÿâà îáùèòå

äâèæåíèå. Ñëåäîâàòåëíî òÿ ñàìà

ïðåäàâà íà ïðîëåòàðèàòà åëåìåí-

òè íà ñâîåòî ñîáñòâåíî îáðàçîâà-

íèå, ò.å. îðúæèå ïðîòèâ ñàìàòà ñå-

áå ñè.

Ïî-íàòàòúê, êàêòî âèäÿõìå, íà-

ïðåäúêúò íà èíäóñòðèÿòà ñìúêâà

â ðåäîâåòå íà ïðîëåòàðèàòà öåëè

ñëîåâå íà ãîñïîäñòâàùàòà êëàñà

èëè ïîíå ïîñòàâÿ ïîä çàïëàõà óñ-

ëîâèÿòà íà òåõíèÿ æèâîò. Òå ñúùî

ïðåäàâàò íà ïðîëåòàðèàòà ìàñà

åëåìåíòè íà îáðàçîâàíèå.

È, íàé-ïîñëå, âúâ âðåìåíà, êîãà-

òî êëàñîâàòà áîðáà ñå ïðèáëèæà-

âà êúì ðàçâðúçêà, ðàçëîæèòåëíèÿò

ïðîöåñ ñðåä ãîñïîäñòâàùàòà êëà-

ñà, â öÿëîòî ñòàðî îáùåñòâî äîáè-

âà òàêúâ áóðåí, òàêúâ ðÿçúê õàðàê-

òåð, ÷å åäíà ìàëêà ÷àñò îò ãîñïîä-

ñòâàùàòà êëàñà ñå îòðè÷à îò íåÿ

è ñå ïðèñúåäèíÿâà êúì ðåâîëþ-

öèîííàòà êëàñà, êúì îíàçè êëàñà,

íà êîÿòî ïðèíàäëåæè áúäåùåòî.

Çàòîâà êàêòî ïî-ðàíî ÷àñò îò àðè-

ñòîêðàöèÿòà ïðåìèíà íà ñòðàíàòà

íà áóðæîàçèÿòà, òàêà ñåãà ÷àñò îò

áóðæîàçèÿòà ïðåìèíàâà íà ñòðàíà-

òà íà ïðîëåòàðèàòà, èìåííî ÷àñò

îò áóðæîàòà èäåîëîçè, êîèòî ñà ñå

èçäèãíàëè äî òåîðåòè÷åñêî ðàçáè-

ðàíå íà öÿëîòî èñòîðè÷åñêî äâè-

æåíèå.

Îò âñè÷êè êëàñè, êîèòî äíåñ ïðî-

òèâîñòîÿò íà áóðæîàçèÿòà, ñàìî

ïðîëåòàðèàòúò å äåéñòâèòåëíî

ðåâîëþöèîííà êëàñà. Îñòàíàëè-

òå êëàñè ñå ðàçêàïâàò è çàãèâàò ñ

ðàçâèòèåòî íà åäðàòà èíäóñòðèÿ,

à ïðîëåòàðèàòúò å íåèí ñîáñòâåí

ïðîäóêò.

Ñðåäíèòå ñúñëîâèÿ: äðåáíèÿò

èíäóñòðèàëåö, äðåáíèÿò òúðãîâåö,

çàíàÿò÷èÿòà, ñåëÿíèíúò — âñè÷êè

òå ñå áîðÿò ïðîòèâ áóðæîàçèÿòà,

çà äà ñïàñÿò îò ãèáåë ñâîåòî ñú-

ùåñòâóâàíå êàòî ñðåäíè ñúñëîâèÿ.

Òå ñëåäîâàòåëíî íå ñà ðåâîëþöè-

îííè, à êîíñåðâàòèâíè. Íåùî ïîâå-

÷å, òå ñà ðåàêöèîííè: òå ñå ñòðåìÿò

äà âúðíàò íàçàä êîëåëîòî íà èñòî-

ðèÿòà. À àêî ñà ðåâîëþöèîííè, òå

ñà òàêèâà äîòîëêîâà, äîêîëêîòî èì

ïðåäñòîè äà ïðåìèíàò â ðåäîâåòå

íà ïðîëåòàðèàòà, äîêîëêîòî çàùè-

òàâàò íå ñâîèòå ñåãàøíè, à ñâîèòå

áúäåùè èíòåðåñè, äîêîëêîòî èçî-

ñòàâÿò ñâîåòî ñîáñòâåíî ãëåäèùå,

çà äà çàñòàíàò íà ãëåäèùåòî íà

ïðîëåòàðèàòà.

Ëóìïåíïðîëåòàðèàòúò, òîçè ïà-

ñèâåí ïðîäóêò íà çàãíèâàíåòî íà

íàé-íèçøèòå ñëîåâå íà ñòàðîòî îá-

ùåñòâî, ïðè åäíà ïðîëåòàðñêà ðå-

âîëþöèÿ ìîæå íà ìåñòà äà áúäå

âúâëå÷åí â äâèæåíèåòî, íî ïî ñè-

ëàòà íà öÿëîòî ñè æèçíåíî ïîëî-

æåíèå òîé å ìíîãî ïî-ñêëîíåí äà

ñå ïðîäàâà çà ðåàêöèîííè ìàøè-

íàöèè.

Æèçíåíèòå óñëîâèÿ íà ñòàðî-

òî îáùåñòâî ñà âå÷å óíèùîæåíè

â æèçíåíèòå óñëîâèÿ íà ïðîëåòà-

ðèàòà. Ïðîëåòàðèÿò íÿìà ñîáñòâå-

íîñò; íåãîâîòî îòíîøåíèå êúì æå-

íà è äåöà íÿìà âå÷å íèùî îáùî ñ

Ðàáîòíè÷åñêè âåñòíèê z Ïðèëîæåíèå, ÷àñò 1

14 Áåçïëàòíî èçäàíèå

6 Áåçïëàòíî èçäàíèå

Áåçïëàòíî èçäàíèå 3

Áåçïëàòíî èçäàíèå 11

ðàáîòè íà öÿëàòà áóðæîàçíà êëà-

ñà.

Áóðæîàçèÿòà èçèãðà â èñòîðèÿòà

èçâúíðåäíî ðåâîëþöèîííà ðîëÿ.

Íàâñÿêúäå, êúäåòî èçâîþâà ãîñ-

ïîäñòâî, áóðæîàçèÿòà ðàçðóøè

âñè÷êè ôåîäàëíè, ïàòðèàðõàëíè,

èäèëè÷íè îòíîøåíèÿ. Òÿ áåçìè-

ëîñòíî ðàçêúñà ïúñòðèòå ôåîäàë-

íè îêîâè, êîèòî âðúçâàõà ÷îâåêà çà

íåãîâèòå åñòåñòâåíè ïîâåëèòåëè,

è íå îñòàâè íèêàêâà äðóãà âðúç-

êà ìåæäó õîðàòà îñâåí ãîëèÿ èí-

òåðåñ, áåçñúðäå÷íîòî „ïëàùàíå â

áðîé“. Òÿ óäàâè â ëåäåíàòà âîäà

íà åãîèñòè÷íàòà ñìåòêà ñâåùåíèÿ

òðåïåò íà ðåëèãèîçíèÿ åêñòàç, íà

ðèöàðñêîòî âúîäóøåâëåíèå, íà

åñíàôñêàòà ñàíòèìåíòàëíîñò. Òÿ

ïðåâúðíà ëè÷íîòî äîñòîéíñòâî â

ðàçìåííà ñòîéíîñò è íà ìÿñòîòî íà

áåçáðîéíèòå, ãàðàíòèðàíè è ïðè-

äîáèòè ñâîáîäè ïîñòàâè ñàìî åäíà

ñâîáîäà — áåçñúâåñòíàòà ñâîáîäà

íà òúðãîâèÿòà. Ñ åäíà äóìà, çàáó-

ëåíàòà ñ ðåëèãèîçíè è ïîëèòè÷åñêè

èëþçèè åêñïëîàòàöèÿ òÿ çàìåíè ñ

îòêðèòàòà, áåçñðàìíà, ïðÿêà, áåç-

äóøíà åêñïëîàòàöèÿ.

Áóðæîàçèÿòà ëèøè îò ñâåùåíèÿ

îðåîë âñè÷êè âèäîâå äåéíîñòè,

ñìÿòàíè äîñåãà çà ïî÷åòíè è ãëå-

äàíè ñ áëàãîãîâååí òðåïåò. Òÿ ïðå-

âúðíà ëåêàðÿ, þðèñòà, ïîïà, ïîåòà,

÷îâåêà íà íàóêàòà â ñâîè ïëàòåíè

íàåìíè ðàáîòíèöè.

Áóðæîàçèÿòà ñìúêíà òðîãàòåëíî-

ñàíòèìåíòàëíîòî áóëî íà ñåìåéíè-

òå îòíîøåíèÿ è ãè ñâåäå äî ÷èñòî

ïàðè÷íè îòíîøåíèÿ.

Áóðæîàçèÿòà ïîêàçà, ÷å áðóòàë-

íàòà ïðîÿâà íà ñèëà â ñðåäíèòå âå-

êîâå, îò êîÿòî ðåàêöèÿòà òîëêîâà

ìíîãî ñå âúçõèùàâà, å íàìèðàëà

ñâîåòî åñòåñòâåíî äîïúëíåíèå â

ëåíîñòòà è íåïîäâèæíîñòòà. Åäâà

áóðæîàçèÿòà ïîêàçà êàêâî ìîæå

äà ïîñòèãíå äåéíîñòòà íà ÷îâåêà.

Òÿ ñúòâîðè ÷óäåñà, ñúâñåì ðàçëè÷-

íè îò åãèïåòñêèòå ïèðàìèäè, ðèì-

ñêèòå âîäîïðîâîäè è ãîòè÷åñêè-

òå êàòåäðàëè; òÿ èçâúðøè ïîõîäè,

ñúâñåì ðàçëè÷íè îò ïðåñåëåíèåòî

íà íàðîäèòå è êðúñòîíîñíèòå ïîõî-

äè.

Áóðæîàçèÿòà íå ìîæå äà ñú-

ùåñòâóâà, àêî íå ðåâîëþöèîíè-

çèðà ïîñòîÿííî îðúäèÿòà çà ïðî-

èçâîäñòâî, çíà÷è è ïðîèçâîäñòâå-

íèòå îòíîøåíèÿ, çíà÷è è âñè÷êè

îáùåñòâåíè îòíîøåíèÿ. Ïúðâîòî

óñëîâèå çà ñúùåñòâóâàíå íà âñè÷-

êè ïî-ðàíøíè ïðîìèøëåíè êëàñè å

áèëî, íàïðîòèâ, íåèçìåííîòî çà-

ïàçâàíå íà ñòàðèÿ íà÷èí íà ïðî-

èçâîäñòâî. Ïîñòîÿííè ïðåâðàòè

â ïðîèçâîäñòâîòî, íåïðåêúñíàòî

ðàçòúðñâàíå íà âñè÷êè îáùåñòâå-

íè îòíîøåíèÿ, âå÷íà íåñèãóðíîñò è

äâèæåíèå îòëè÷àâàò áóðæîàçíàòà

åïîõà îò âñè÷êè ïðåäèøíè åïîõè.

Âñè÷êè çàñòèíàëè, çàðúæäàâåëè

îòíîøåíèÿ çàåäíî ñ ïðèäðóæàâà-

ùèòå ãè îñâåòåíè îò âåêîâå ïðåä-

ñòàâè è âúçãëåäè ñå ðóøàò, âñè÷-

êè íîâîñúçäàäåíè îñòàðÿâàò îùå

áóðæîàçíèòå ñåìåéíè îòíîøåíèÿ;

ñúâðåìåííèÿò èíäóñòðèàëåí òðóä,

ñúâðåìåííîòî êàïèòàëèñòè÷åñêî

èãî — åäíàêâî è â Àíãëèÿ, è âúâ

Ôðàíöèÿ, è â Àìåðèêà, è â Ãåðìà-

íèÿ — ñà çàëè÷èëè ó íåãî âñÿêàêúâ

íàöèîíàëåí õàðàêòåð. Çàêîíèòå,

ìîðàëúò, ðåëèãèÿòà ñà çà íåãî ñà-

ìî áóðæîàçíè ïðåäðàçñúäúöè, çàä

êîèòî ñå êðèÿò áóðæîàçíè èíòåðå-

ñè.

Âñè÷êè ïðåäèøíè êëàñè, ñëåä êà-

òî ñà ñòàâàëè ãîñïîäñòâàùè, ñà ñå

ñòðåìèëè äà îñèãóðÿò ñâîåòî âå÷å

ïðèäîáèòî ïîëîæåíèå â æèâîòà,

ïîä÷èíÿâàéêè öÿëîòî îáùåñòâî íà

óñëîâèÿòà íà ñâîÿ íà÷èí íà ïðèñ-

âîÿâàíå. Ïðîëåòàðèèòå ìîãàò äà

çàâëàäåÿò îáùåñòâåíèòå ïðîèç-

âîäèòåëíè ñèëè ñàìî êàòî óíèùî-

æàò ñâîÿ ñîáñòâåí ñåãàøåí íà÷èí

íà ïðèñâîÿâàíå, à ñ òîâà è öåëèÿ

äîñåãàøåí íà÷èí íà ïðèñâîÿâàíå.

Ïðîëåòàðèèòå íÿìàò íèùî ñâîå,

êîåòî áè òðÿáâàëî äà îõðàíÿâàò;

òå òðÿáâà äà ðàçðóøàò âñè÷êî, êî-

åòî äîñåãà å îõðàíÿâàëî è îñèãóðÿ-

âàëî ÷àñòíàòà ñîáñòâåíîñò.

Âñè÷êè äîñåãàøíè äâèæåíèÿ ñà

áèëè äâèæåíèÿ íà ìàëöèíñòâà èëè

â èíòåðåñ íà ìàëöèíñòâà. Ïðîëå-

òàðñêîòî äâèæåíèå å ñàìîñòîÿòåë-

íî äâèæåíèå íà îãðîìíîòî ìíîçèí-

ñòâî â èíòåðåñ íà îãðîìíîòî ìíî-

çèíñòâî. Ïðîëåòàðèàòúò, íèçøèÿò

ñëîé íà ñúâðåìåííîòî îáùåñòâî,

íå ìîæå äà ñå âäèãíå, íå ìîæå äà

ñå èçïðàâè, áåç äà áúäå õâúðëåíà

âúâ âúçäóõà öÿëàòà íàäñòðîéêà îò

ñëîåâå, êîèòî îáðàçóâàò îôèöèàë-

íîòî îáùåñòâî.

Àêî íå ïî ñúäúðæàíèå, òî ïî ôîð-

ìà áîðáàòà íà ïðîëåòàðèàòà ïðî-

òèâ áóðæîàçèÿòà å íà ïúðâî âðåìå

íàöèîíàëíà áîðáà. Ïðîëåòàðèàòúò

íà âñÿêà ñòðàíà òðÿáâà, åñòåñòâå-

íî, íàé-íàïðåä äà ñå ñïðàâè ñúñ

ñâîÿòà ñîáñòâåíà áóðæîàçèÿ.

Êàòî î÷åðòàõìå íàé-îáùèòå ôà-

çè â ðàçâèòèåòî íà ïðîëåòàðèàòà,

íèå ïðîñëåäèõìå ïîâå÷å èëè ïî-

ìàëêî ïðèêðèòàòà ãðàæäàíñêà âîé-

íà â ñúùåñòâóâàùîòî îáùåñòâî äî

òî÷êàòà, êîãàòî òÿ èçáóõâà â îòêðè-

òà ðåâîëþöèÿ è êîãàòî ïðîëåòàðè-

àòúò ÷ðåç íàñèëñòâåíî ñúáàðÿíå

íà áóðæîàçèÿòà óñòàíîâÿâà ñâîåòî

ãîñïîäñòâî.

Âñè÷êè äîñåãàøíè îáùåñòâà ñà

ïî÷èâàëè, êàêòî âèäÿõìå, íà àíòà-

ãîíèçìà ìåæäó ïîòèñêàùè è ïîòè-

ñíàòè êëàñè. Íî çà äà ìîæå åäíà

êëàñà äà áúäå ïîòèñêàíà, òðÿáâà

äà é áúäàò îñèãóðåíè óñëîâèÿ, ïðè

êîèòî òÿ äà ìîæå äà âëà÷è ïîíå

ñâîåòî ðîáñêî ñúùåñòâóâàíå. Ïðè

êðåïîñòíè÷åñòâîòî êðåïîñòíèÿò

ñåëÿíèí ñå äîáðà äî ïîëîæåíèå íà

÷ëåí íà êîìóíàòà, êàêòî äðåáíèÿò

áóðæîà ïîä èãîòî íà ôåîäàëíèÿ

àáñîëþòèçúì ñå äîáðà äî ïîëîæå-

íèåòî íà áóðæîà. Ñúâðåìåííèÿò

ðàáîòíèê, íàïðîòèâ, íå ñå èçäèãà

ñ íàïðåäúêà íà èíäóñòðèÿòà, à ïà-

äà âñå ïî-íèñêî ïîä óñëîâèÿòà çà

ñúùåñòâóâàíå íà ñâîÿòà ñîáñòâåíà

êëàñà. Ðàáîòíèêúò ñòàâà ïàóïåð è

ïàóïåðèçìúò ðàñòå îùå ïî-áúðçî,

îòêîëêîòî íàñåëåíèåòî è áîãàò-

ñòâîòî. Òîâà ÿñíî ïîêàçâà, ÷å áóð-

æîàçèÿòà å íåñïîñîáíà äà îñòàíå

è çàíàïðåä ãîñïîäñòâàùà êëàñà íà

îáùåñòâîòî è äà íàëàãà íà öÿëîòî

îáùåñòâî óñëîâèÿòà çà ñúùåñòâó-

âàíå íà ñâîÿòà êëàñà êàòî ðåãóëè-

ðàù çàêîí. Òÿ å íåñïîñîáíà äà ãîñ-

ïîäñòâà, çàùîòî å íåñïîñîáíà äà

îñèãóðè íà ñâîÿ ðîá äîðè ðîáñêî ñú-

ùåñòâóâàíå è çàùîòî å ïðèíóäåíà

äà ãî îñòàâè äà èçïàäíå äî òàêîâà

ïîëîæåíèå, ïðè êîåòî òÿ òðÿáâà äà

ãî õðàíè, âìåñòî äà áúäå õðàíåíà

çà íåãîâà ñìåòêà. Îáùåñòâîòî íå

ìîæå âå÷å äà æèâåå ïîä íåéíàòà

âëàñò, ò.å. íåéíèÿò æèâîò å âå÷å

íåñúâìåñòèì ñ îáùåñòâîòî.

Îñíîâíîòî óñëîâèå çà ñúùåñòâó-

âàíåòî è ãîñïîäñòâîòî íà áóðæîàç-

íàòà êëàñà å íàòðóïâàíåòî íà áî-

ãàòñòâîòî â ðúöåòå íà ÷àñòíè ëèöà,

îáðàçóâàíåòî è óâåëè÷àâàíåòî íà

êàïèòàëà; óñëîâèåòî çà ñúùåñòâó-

âàíå íà êàïèòàëà å íàåìíèÿò òðóä.

Íàåìíèÿò òðóä ïî÷èâà èçêëþ÷è-

òåëíî íà êîíêóðåíöèÿòà ìåæäó ðà-

áîòíèöèòå. Íàïðåäúêúò íà èíäóñ-

òðèÿòà, ÷èéòî íåâîëåí íîñèòåë å

áóðæîàçèÿòà, êîÿòî å áåçñèëíà äà

ìó ñå ñúïðîòèâëÿâà, çàìåíÿ ðàçå-

äèíåíèåòî íà ðàáîòíèöèòå îò êîí-

êóðåíöèÿòà ñ òÿõíîòî ðåâîëþöèîí-

íî îáåäèíÿâàíå ÷ðåç àñîöèàöèÿòà.

Òàêà ñ ðàçâèòèåòî íà åäðàòà èí-

äóñòðèÿ èçïîä êðàêàòà íà áóðæîà-

çèÿòà ñå èçïëúçâà ñàìàòà îñíîâà,

âúðõó êîÿòî òÿ ïðîèçâåæäà è ïðèñ-

âîÿâà ïðîäóêòèòå. Òÿ ïðîèçâåæ-

äà ïðåäè âñè÷êî ñâîèòå ñîáñòâåíè

ãðîáîêîïà÷è. Íåéíàòà ãèáåë è ïî-

áåäàòà íà ïðîëåòàðèàòà ñà åäíàê-

âî íåèçáåæíè.

II.

ÏÐÎËÅÒÀÐÈÈ

È ÊÎÌÓÍÈÑÒÈ

Â êàêâî îòíîøåíèå ñå íàìèðàò

êîìóíèñòèòå êúì ïðîëåòàðèèòå èç-

îáùî?

Êîìóíèñòèòå íå ñà îñîáåíà ïàð-

òèÿ, ïðîòèâîñòîÿùà íà äðóãèòå ðà-

áîòíè÷åñêè ïàðòèè.

Òå íÿìàò íèêàêâè èíòåðåñè, îò-

äåëíè îò èíòåðåñèòå íà öåëèÿ ïðî-

ëåòàðèàò.

Òå íå èçäèãàò íèêàêâè îñîáåíè

ïðèíöèïè, ïî êîèòî áèõà èñêàëè äà

îôîðìÿò ïðîëåòàðñêîòî äâèæå-

íèå.

Êîìóíèñòèòå ñå îòëè÷àâàò îò äðó-

ãèòå ïðîëåòàðñêè ïàðòèè ñàìî ïî

òîâà, ÷å, îò åäíà ñòðàíà, â áîðáàòà

íà ïðîëåòàðèèòå îò ðàçëè÷íèòå íà-

öèè òå èçòúêâàò è îòñòîÿâàò îáùè-

òå, íåçàâèñåùè îò íàöèîíàëíîñòòà

èíòåðåñè íà öåëîêóïíèÿ ïðîëåòà-

ðèàò, îò äðóãà ñòðàíà, ïî òîâà, ÷å

íà ðàçëè÷íèòå ñòåïåíè íà ðàçâè-

òèå, ïðåç êîèòî ìèíàâà áîðáàòà

ìåæäó ïðîëåòàðèàòà è áóðæîàçèÿ-

ïðåäè äà ñå âêîñòåíÿò. Âñè÷êî ñú-

ñëîâíî è çàñòîÿëî ñå èçïàðÿâà,

âñè÷êî ñâÿòî ñå îñêâåðíÿâà è õîðà-

òà íàé-ñåòíå ñà ïðèíóäåíè ñ òðåç-

âè î÷è äà ïîãëåäíàò ñâîåòî ïîëî-

æåíèå â æèâîòà, ñâîèòå âçàèìíè

îòíîøåíèÿ.

Íóæäàòà îò âñå ïî-øèðîê ïëàñ-

ìåíò íà íåéíèòå ïðîäóêòè ãîíè áóð-

æîàçèÿòà ïî öÿëîòî çåìíî êúëáî.

Òÿ íàâñÿêúäå òðÿáâà äà ïðîíèêíå,

íàâñÿêúäå äà ñå íàñòàíè, íàâñÿêú-

äå äà óñòàíîâÿâà âðúçêè.

×ðåç åêñïëîàòàöèÿòà íà ñâåòîâ-

íèÿ ïàçàð áóðæîàçèÿòà ïðåâúðíà

ïðîèçâîäñòâîòî è ïîòðåáëåíèåòî

íà âñè÷êè ñòðàíè â êîñìîïîëèòè÷å-

ñêè. Çà ãîëÿìî îãîð÷åíèå íà ðåàê-

öèîíåðèòå òÿ èçòðúãíà èçïîä íîçå-

òå íà ïðîìèøëåíîñòòà íàöèîíàë-

íàòà ïî÷âà. Ñòàðèííèòå íàöèîíàë-

íè îòðàñëè íà ïðîìèøëåíîñòòà ñà

óíèùîæåíè è áèâàò óíèùîæàâàíè

ñ âñåêè èçìèíàë äåí. Èçòèêâàò ãè

íîâè èíäóñòðèè, ÷èåòî âúâåæäàíå

å âúïðîñ íà æèâîò çà âñè÷êè öèâè-

ëèçîâàíè íàöèè — èíäóñòðèè, êîè-

òî âå÷å íå ïðåðàáîòâàò ìåñòíè ñó-

ðîâèíè, à ñóðîâèíè îò íàé-äàëå÷íè

çåìè, è ÷èèòî ôàáðèêàòè ñå óïî-

òðåáÿâàò íå ñàìî â äàäåíàòà ñòðà-

íà, íî è âúâ âñè÷êè ÷àñòè íà ñâåòà.

Íà ìÿñòîòî íà ñòàðèòå ïîòðåáíî-

ñòè, çàäîâîëÿâàíè ñ ìåñòíè ïðî-

äóêòè, âúçíèêâàò íîâè, çà çàäîâî-

ëÿâàíåòî íà êîèòî ñà íåîáõîäèìè

ïðîäóêòèòå íà íàé-äàëå÷íè ñòðàíè

è íàé-ðàçëè÷íè êëèìàòè. Íà ìÿñòî-

òî íà ñòàðîòî ìåñòíî è íàöèîíàë-

íî ñàìîçàäîâîëÿâàíå è çàòâîðå-

íîñò èäâàò âñåñòðàííà ðàçìÿíà è

âñåñòðàííà çàâèñèìîñò íà íàöèèòå

åäíà îò äðóãà. Òîâà åäíàêâî âàæè

êàêòî çà ìàòåðèàëíîòî, òàêà è çà

äóõîâíîòî ïðîèçâîäñòâî. Äóõîâíè-

òå ïðîèçâåäåíèÿ íà îòäåëíèòå íà-

öèè ñòàâàò îáùî äîñòîÿíèå. Íàöè-

îíàëíàòà åäíîñòðàí÷èâîñò è îãðà-

íè÷åíîñò ñòàâàò âñå ïîâå÷å íåâúç-

ìîæíè è îò ìíîãîòî íàöèîíàëíè è

ìåñòíè ëèòåðàòóðè ñå îáðàçóâà åä-

íà ñâåòîâíà ëèòåðàòóðà.

Ñ áúðçîòî óñúâúðøåíñòâàíå íà

âñè÷êè ñðåäñòâà çà ïðîèçâîäñòâî,

ñ áåçêðàéíî óëåñíåíèòå ñúîáùåíèÿ

áóðæîàçèÿòà âúâëè÷à â öèâèëèçà-

öèÿòà âñè÷êè íàðîäè, âêëþ÷èòåëíî

è íàé-âàðâàðñêèòå. Ïî-íèñêèòå öå-

íè íà íåéíèòå ñòîêè ñà òåæêàòà àð-

òèëåðèÿ, ñ êîÿòî òÿ ñúáàðÿ âñè÷êè

êèòàéñêè ñòåíè, ïðèíóæäàâà äà êà-

ïèòóëèðà è íàé-óïîðèòàòà îìðàçà

íà âàðâàðèòå êúì ÷óæäåíöèòå. Òÿ

ïðèíóæäàâà âñè÷êè íàöèè äà óñâî-

ÿò áóðæîàçíèÿ íà÷èí íà ïðîèçâîä-

ñòâî, àêî íå èñêàò äà çàãèíàò; òÿ ãè

ïðèíóæäàâà äà âúâåäàò ó ñåáå ñè

òàêà íàðå÷åíàòà öèâèëèçàöèÿ, ò.å.

äà ñòàíàò áóðæîà. Ñ åäíà äóìà, òÿ

ñè ñúçäàâà ñâÿò ïî ñâîé îáðàç è ïî-

äîáèå.

Áóðæîàçèÿòà ïîä÷èíè ñåëîòî íà

ãîñïîäñòâîòî íà ãðàäà. Òÿ ñúçäà-

äå îãðîìíè ãðàäîâå, òÿ âúâ âèñîêà

ñòåïåí óâåëè÷è áðîÿ íà ãðàäñêîòî

íàñåëåíèå â ñðàâíåíèå ñúñ ñåëñêî-

Ðàáîòíè÷åñêè âåñòíèê z Ïðèëîæåíèå, ÷àñò 1

4 Áåçïëàòíî èçäàíèå

12 Áåçïëàòíî èçäàíèå

Áåçïëàòíî èçäàíèå 13

Áåçïëàòíî èçäàíèå 5



Ïúðâèÿò å ðÿçêîòî

àêòèâèçèðàíå ïî

óñâîÿâàíåòî íà åâðî-

ôîíäîâåòå. Îùå ïðå-

äè ìåñåö ïîñî÷èõìå, ÷å

â òîâà îòíîøåíèå èìà

ñåðèîçíî èçîñòàâàíå è

çà äà ñå íàâàêñà, âñåêè

äåí äî êðàÿ íà ãîäèíàòà

òðÿáâà äà ñå óñâîÿâàò

ïî 7 ìëí. åâðî. Çà ñúæà-

ëåíèå òîâà íå ñå ïðàâè.

Ïðåç ïîñëåäíèÿ ìåñåö

ñà óñâîåíè îáùî åäâà

35 ìëí. åâðî ïî ðàçëè÷-

íèòå ôîíäîâå èëè ïî

160 õèë. çà âñåêè ðàáî-

òåí äåí, êîåòî îçíà÷à-

âà, ÷å òåìïúò å 25 ïúòè

ïî-áàâåí îò íåîáõîäè-

ìèÿ. Ñïåöèàëíî â óñâî-

ÿâàíåòî íà ñðåäñòâàòà,

ñ êîèòî ñå ñóáñèäèðàò

ñåëñêîñòîïàíñêèòå ïðî-

èçâîäèòåëè, ñêîðîñòòà

å íåùî ñðåäíî ìåæäó

òàçè íà îõëþâà è êîñòå-

íóðêàòà. Çàòîâà òå õåì

ùå ñå çàáàâÿò (âìåñòî

äî êðàÿ íà ãîäèíàòà, ùå

çàïî÷íàò äà ñå ðàçäà-

âàò ñëåä ÿíóàðè ñëåä-

âàùàòà), õåì ùå ñå èç-

ïëàùàò îò áþäæåòà, à

íåÿñíî êîãà ùå ñå âúç-

ñòàíîâÿâàò îò åâðîôîí-

äîâåòå. À ñòàâà âúïðîñ

çà 200 ìëí. åâðî. Àêî òå

áÿõà ñâîåâðåìåííî îñè-

ãóðåíè, íÿìàøå äà ñå

óìóâà îòêúäå äà ñå âçå-

ìàò 40 ìëí. ëâ. çà êî-

ëåäíè íàäáàâêè íà ïåí-

ñèîíåðèòå.

Âòîðèÿò ñà ÷óæäåñ-

òðàííèòå èíâåñòèöèè.

Òÿõ è ñ íàé-ñèëíà ëóïà

äà ãè òúðñèì, íå ìîãàò

äà ñå îòêðèÿò. À òå ñà

ðåøàâàùèÿò ôàêòîð çà

ðàçêðèâàíåòî íà íîâè

ðàáîòíè ìåñòà. Ïàðòíüî-

ðèòå íè îò Åâðîïåéñêèÿ

ñúþç è ÑÀÙ íå ïðîÿâÿ-

âàò èíòåðåñ. Ïðè÷èíèòå

ñà ãëàâíî äâå – íåñòà-

áèëíàòà ñåãà è íåïðåä-

âèäèìà â áëèçêî áúäå-

ùå ïîëèòè÷åñêà îáñòà-

íîâêà è íèñêîòî ïëàòå-

æîñïîñîáíî òúðñåíå, êî-

åòî âîäè äî ïðåäåëíî

ñâèò ïàçàð. Äàæå Ðóìú-

íèÿ, ñ êîÿòî ñìå ïî÷òè

íà åäíî ïîëîæåíèå ïî

äîõîäè, å ïî-ïðåäî÷è-

òàíà. Íà Áàëêàíèòå ñìå

íà ïðåäïîñëåäíî ìÿñ-

òî (çàä íàñ å ñàìî Êîñî-

âî) ïî ðàçêðèòè ÷óæäåñ-

òðàííè èíâåñòèöèè. Âî-

äåùè ñà Õúðâàòèÿ, Ñëî-

âåíèÿ è Ñúðáèÿ, âúïðå-

êè ÷å òÿ íå å ÷ëåí íà ÅÑ.

Çàòîâà ó òÿõ áåçðàáîòè-

öàòà å ìåæäó 7 è 9%, à ó

íàñ å 14%. Íî òàêèâà ñà

îôèöèàëíèòå äàííè íà

ñòàòèñòèêàòà, à èíà÷å ñ

îñíîâàíèå ñå ñìÿòà, ÷å

å íàä 17%. Ñåãà íàäåæ-

äèòå íè ñà â Êèòàé. Ïðå-

ìèåðúò õîäè òàì, ñðåù-

íà ñå ñ íàé-áîãàòèÿ ÷î-

âåê â ñòðàíàòà è êàçâàò,

÷å òîé ïðîÿâÿâà èíòåðåñ

êúì òóðèñòè÷åñêèÿ ñåê-

òîð ó íàñ. Â Áúëãàðèÿ

ùÿë äà äîéäå äî êðàÿ

íà ãîäèíàòà è åâåíòóàë-

íî äà ïðîáâà ñ 200 ìëí.

äîëàðà êàê ùå òðúãíàò

íåùàòà. Äîðè òîâà äà

ñòàíå, òî íå ðåøàâà âú-

ïðîñà. Çà ñúæèâÿâàíå

íà èêîíîìèêàòà íà íàñ

íè òðÿáâàò ìèíèìóì 1,8

ìëðä. åâðî èëè äîëàðè

÷óæäåñòðàííè èíâåñ-

òèöèè. Òå òðÿáâà äà ñå

òúðñÿò ïðåäèìíî îò áî-

ãàòèòå ïåòðîëíè ñòðàíè

îò Áëèçêèÿ Èçòîê, êîèòî

íå ñà çàñåãíàòè îò ñâå-

òîâíàòà ôèíàíñîâî-èêî-

íîìè÷åñêà êðèçà.

Òðåòèÿ ïðîáëåì òðÿá-

âà äà ñè ãî ðåøèì ñàìè.

Ñòàâà âúïðîñ çà ïîëè-

òèêàòà ïî äîõîäèòå. Íè-

ñêîòî çàïëàùàíå ó íàñ

ñå îáÿñíÿâà ñ íèâîòî íà

ïðîèçâîäèòåëíîñòòà íà

òðóäà, êîÿòî áèëà ìíî-

ãî èçîñòàíàëà â ñðàâ-

íåíèå ñ èíäóñòðèàëíî

ðàçâèòèòå äúðæàâè â

Çàïàäíà Åâðîïà, Ñåâåð-

íà Àìåðèêà, Àâñòðàëèÿ,

Íîâà Çåëàíäèÿ è íÿêîè

â Äàëå÷íèÿ Èçòîê. Òîâà

å ñàìî äîíÿêúäå âÿðíî

çà îòäåëíè îòðàñëè è

ïðîèçâîäñòâà è íàïúëíî

íåñúñòîÿòåëíî çà äðó-

ãèòå.

Äà âçåìåì åäèí êîí-

êðåòåí ïðèìåð. Äâàìà

áúëãàðñêè øîôüîðè íà

ÒÈÐ (òå ñå ñìåíÿâàò íà

âîëàíà ïî âðåìå íà ïú-

òóâàíåòî) ïðåâîçâàò òî-

âàðà íà 2000 êì çà 56 ÷.

è çàòîâà ïîëó÷àâàò ïî

600 ëâ. Ñúùîòî ðàçñòî-

ÿíèå ôðåíñêèòå øîôüî-

ðè ãî èçìèíàâàò çà 64 ÷.

è ïîëó÷àâàò ïî 1300 åâ-

ðî, ò. å. 4,5 ïúòè ïîâå÷å,

âúïðåêè, ÷å òÿõíàòà ïðî-

èçâîäèòåëíîñò íà òðó-

äà å 1,5 ïúòè ïî-íèñêà

îò òàçè íà áúëãàðñêèòå.

Ïîäîáíî å ïîëîæåíèåòî

ïðè ñòðîèòåëèòå. Áúë-

ãàðñêà êîìïëåêñíà áðè-

ãàäà îò 10 äóøè çà åäèí

ìåñåö ïðåäàâà 400 êâ. ì

æèëèùíà ïëîù ñ ïàçàð-

íà öåíà 280 õèë. åâðî.

Çà òðóäà ñè áðèãàäàòà

ïîëó÷àâà îáùî 10 õèë.

ëâ., ò. å. 2,5% îò ñòîé-

íîñòòà íà ïðîäóêöèÿ-

òà. Ïðè ñúùèòå óñëîâèÿ

ñòðîèòåëèòå â Íîðâåãèÿ

ïîëó÷àâàò 25%, êîåòî å

10 ïúòè ïîâå÷å.

È òàêà ñòèãàìå äî èñ-

òèíàòà. Íèñêèòå çàïëà-

òè ó íàñ ñå äúëæàò íà

ñèëíî çàíèæåíèòå ðàç-

õîäè çà òðóä â äåëà

èì â ïðîèçâîäñòâåíè-

òå ðàçõîäè è ñúîòâåòíî

îò ñòîéíîñòòà íà ðåà-

ëèçèðàíàòà ïðîäóêöèÿ.

Â Øâåöèÿ òå ñà 85%, â

ïîâå÷åòî äðóãè çàïàä-

íîåâðîïåéñêè ñòðàíè ñà

ìåæäó 75 è 80%. Òîâà

îçíà÷àâà, ÷å àêî ó íàñ

ñà ïîíå 50%, ñïîìåíàòè-

òå ñòðîèòåëè ùå ïîëó-

÷àâàò íà ìåñåö ïî 1400

åâðî, à øîôüî ðèòå íà

ÒÈÐ çà êóðñ îò 2000 êì

– ïî 900 åâðî.

Âñëåäñòâèå íà òàêúâ

ïîäõîä ïàðèòå ñå âúç-

ïðîèçâåæäàò ñ ìóëòè-

ïëèöèðàù åôåêò. Ñòðî-

èòåëèòå è øîôüîðèòå

ïîòðåáÿâàò ïîâå÷å ñòî-

êè è óñëóãè è òàêà ïîä-

äúðæàò ïðîèçâîäñòâîòî

è çàåòîñòòà â äðóãèòå

îòðàñëè. Ïëàùàò ïî-âè-

ñîêè äàíúöè è ïúëíÿò

õàçíàòà. Âíàñÿò ïî-ãîëå-

ìè îñèãóðèòåëíè âíîñêè

è èìà ïàðè çà ïåíñèè. Â

íèòî åäíà ñòðàíà íÿìà

çàêîí çà äåëà íà òðóäî-

âèòå ðàçõîäè â ïðîèç-

âîäñòâåíèòå. Òîâà å ðå-

ãóëèðàíî ÷ðåç îòíîøå-

íèÿòà ìåæäó òðóäà è êà-

ïèòàëà â ïðîäúëæåíèå

íà äúëãè ãîäèíè. Ó íàñ

ïúðâèÿò ñåãà íÿìà ðåàë-

íè çàùèòíèöè íà íåãî-

âèòå ïðàâà è èíòåðåñè.

Ñèíäèêàòèòå îñúùåñò-

âÿâàò ïðåäèìíî ïðåä-

ñòàâèòåëíè ôóíêöèè, çà-

òîâà ãðèæàòà òðÿáâà äà

ñå ïîåìå îò äúðæàâàòà,

êàêòî áåøå äî 1989 ã.

×àâäàð ÈËÈÅÂ

ÏÐÎÃÐÀÌÀÒÀ ÑÅ

ÈÇÏÚËÍßÂÀ

ÂÚÏÐÅÊÈ

ÊÐÈÇÀÒÀ

Â Ðóñå ñå ïðîâå-

äå ñðåùà ñ Äðàãîìèð

Ñòîéíåâ – ìèíèñòúð íà

èêîíîìèêàòà, ïðèäðó-

æåí îò íàðîäíèòå ïðåä-

ñòàâèòåëè îò ðóñåí-

ñêèÿ ìíîãîìàíäàòåí

ðàéîí Åêàòåðèíà Çàåê-

îâà è Äîáðèí Äîáðåâ,

íà êîÿòî ïðèñúñòâàõà

ïàðòèéíèÿò àêòèâ íà

ÊÏÁ è ïîëèòè÷åñêèòå

ïàðòèè íà Êîàëèöèÿ çà

Áúëãàðèÿ. Âåíöèñëàâ

Êàë÷åâ – îáëàñòåí óï-

ðàâèòåë, îòêðè ñðåùà-

òà. Ìèíèñòúð Ñòîéíåâ

ñïîäåëè ïîâîäà è âïå-

÷àòëåíèÿòà ñè îò ïîñå-

ùåíèåòî â íîâèÿ çàâîä

„Ìîíòþïå“ âúâ âðúçêà

ñ èíâåñòèöèèòå, êîèòî

ñå ïðàâÿò çà ïðîèçâîä-

ñòâîòî, îáëåê÷åíèÿòà

çà ëèöåíçèîííèòå ðå-

æèìè çà ðàçâèòèåòî íà

èêîíîìèêàòà. Òîé èçðà-

çè ñòàíîâèùåòî íà ìè-

íèñòåðñòâîòî ïî ðåäè-

öà àêòóàëíè ïðîáëåìè.

Íà âñè÷êè âúïðîñè

ìèíèñòúðúò îòãîâîðè

èç÷åðïàòåëíî è óâå-

ðè ïðèñúñòâàùèòå, ÷å

ïðîãðàìàòà íà ïðàâè-

òåëñòâîòî ñå èçïúëíÿ-

âà è ùå áúäå èçïúëíå-

íà íåçàâèñèìî îò êðè-

çàòà è ñúçäàëàòà ñå

ñëîæíà ïîëèòè÷åñêà

îáñòàíîâêà.

Òîäîð ÀÒÀÍÀÑÎÂ

Îò ñòð. 1

ïîñòðîèõà áîëíèöè, à â

ñåëàòà – çäðàâíè ïóíê-

òîâå çà áåçïëàòíî ëå-

÷åíèå. Íÿìàøå ñåëî áåç

äåéñòâàùî ó÷èëèùå,

äåòñêà ãðàäèíà è ÷èòà-

ëèùå. Ñúòâîðè ñå ïî÷èâ-

íà áàçà çà åâòèí è ïúë-

íîöåíåí îòäèõ. Çà 15 ëâ.

äåöàòà õîäåõà 20 äíè íà

ìîðñêè è ïëàíèíñêè ëà-

ãåðè.

Â òîãàâàøíàòà êîíñòè-

òóöèÿ áåøå çàïèñàíî, ÷å

Áúëãàðèÿ å ñîöèàëèñòè-

÷åñêà äúðæàâà, íî òÿ â

ïúëíèÿ ñìèñúë íà äóìà-

òà áåøå ñîöèàëíà. Îñ-

âåí íàïúëíî áåçïëàòíî-

òî çäðàâåîïàçâàíå è îá-

ðàçîâàíèå, ïîòðåáëåíèå-

òî íà ñòîêèòå è óñëóãèòå

îò ïúðâà íåîáõîäèìîñò

áåøå ïî âúçìîæíîñòèòå

è íà õîðàòà ñ íàé-íèñêè

äîõîäè. Ïðè ìèíèìàë-

íà çàïëàòà îò 120 ëâ. â

êðàÿ íà 80-òå ãîäèíè, çà

1 êâò÷ åëåêòðè÷åñòâî ñå

çàïëàùàøå 4 ñò., çà êó-

áèê âîäà – 2 ñò., çà áèëåò

çà ãðàäñêèÿ òðàíñïîðò –

6 ñò., çà ïàðíî è òîïëà

âîäà íà äâóñòàåí àïàð-

òàìåíò – 16 ëâ. Íèêîé íå

ñå ëèøàâàøå îò õðàíà,

çàùîòî ñèðåíåòî ñòðó-

âàøå 1,60 ëâ., êàøêàâà-

ëúò – 2,30 ëâ., ñâèíñêîòî

ìåñî – 2,80 ëâ., íàé-ñêú-

ïèÿò êîëáàñ – 10 ëâ., íî

èìàøå è ïî 2 ëâ. Õëÿáúò,

ìëÿêîòî, âàðèâàòà, ïëî-

äîâåòå è çåëåí÷óöèòå

ñå ïðîäàâàõà çà ñòîòèí-

êè è âñè÷êî ãî èìàøå â

èçîáèëèå è ñ âèñîêî êà-

÷åñòâî. Îáùîäîñòúïíà

áåøå è êóëòóðàòà. Ñàìî

â Ñîôèÿ èìàøå 38 êèíà,

à â öÿëàòà ñòðàíà – íàä

4 õèë. Íàé-ñêúïèÿò áè-

ëåò çà òÿõ ñòðóâàøå 42

ñò., à íàé-åâòèíèÿò – 20

ñò. Äåéñòâàõà 50 ïðîôå-

ñèîíàëíè òåàòðè, îïåðè

è îïåðåòè, â êîèòî ìîæå-

øå äà ñå ãëåäàò ïðåä-

ñòàâëåíèÿ ñðåùó îò 0,80

äî 2,30 ëâ. Ïîâå÷åòî ìó-

çåè áÿõà áåçïëàòíè, êàê-

òî è âñè÷êè áèáëèîòåêè.

Ïðè îðãàíèçèðàíî ïîñå-

ùåíèå íà ãðóïè îò ó÷å-

íèöè, ñòóäåíòè, ðàáîò-

íèöè, ñëóæèòåëè è âîé-

íèöè, öåíèòå íà áèëåòè-

òå â ïëàòåíèòå ìóçåè ñå

íàìàëÿâàõà íàïîëîâèíà.

Ìåæäóñåëèùíèÿò òðàíñ-

ïîðò ñå îñúùåñòâÿâàøå

ñ âëàêîâå, àâòîáóñè, ñà-

ìîëåòè è êîðàáè ïàê íà

äîñòúïíè öåíè. Àâòîáóñ-

íèÿò áèëåò îò Ñîôèÿ äî

Êþñòåíäèë ñòðóâàøå

1,90 ëâ., à ñ áúðç âëàê II

êëàñà – 1,60 ëâ.

È ò. í., è ò. í.

À êàêâî å

ïîëîæåíèåòî ñåãà?

Â Áúëãàðèÿ ñà îñòàíà-

ëè äà æèâåÿò 7,5 ìëí.

äóøè, êîëêîòî ñà áèëè

ïðåç 1956 ã. Â êðàÿ íà

80-òå ãîäèíè ñòèãíàõìå

äî 8,75 ìëí. è ñå ïðåä-

âèæäàøå ïðåç ïúðâàòà

ïîëîâèíà íà 1990 ã. äà

íàäõâúðëèì 9 ìëí. Íî

íå áè! Íàñòúïâàò ò. íàð.

äåìîêðàòè÷íè ïðîìåíè.

Çàïî÷âà ðàçãðàáâàíåòî

íà äúðæàâíàòà ñîáñòâå-

íîñò è ëèêâèäèðàíåòî

íà êîëåêòèâíîòî ñåë-

ñêî ñòîïàíñòâî. Ïîÿâÿ-

âà ñå ìàñîâà áåçðàáîòè-

öà, ïîðàäè êîåòî ñòîòè-

öè õèëÿäè õîðà îñòàâàò

áåç ñðåäñòâà çà ïðåïè-

òàíèå. Îáÿâÿâà ñå ëèáå-

ðàëèçàöèÿ íà öåíèòå íà

ñòîêèòå è óñëóãèòå, íî

íå è íà òðóäà. Èçáóõâà

íåóäúðæèìà èíôëàöèÿ,

êîÿòî áóêâàëíî èçÿæäà

ñïåñòÿâàíèÿòà íà õîðà-

òà. Íÿìà ðàáîòà, íÿìà

ïàðè, à âñè÷êî å îò ñêú-

ïî – ïî-ñêúïî. Íî ïúê

ñå îòâàðÿò ãðàíèöèòå.

Ìíîãî õîðà, íàé-âå÷å

ìëàäåæè, çà êîèòî ó íàñ

íÿìà íèêàêâà ïåðñïåê-

òèâà, òðúãâàò äà ñè òúð-

ñÿò êúñìåòà â ÷óæáèíà.

Íÿêîè óñïÿâàò, äðóãè –

íå.

À êàêâî ñòàâà ñ òåçè,

êîèòî ñà îñòàíàëè? Îò

7,5 ìëí. 2,2 ìëí. ñà ïåí-

ñèîíåðè ñ äîõîä îò 180

äî 790 ëâ. Íî òàâàíà

íà ïåíñèÿòà ïîëó÷àâàò

ñàìî 50 õèë. (ñ âúïðî-

ñèòåëíà äàëè ñà ãî çà-

ñëóæèëè, çàùîòî îñè-

ãóðîâêèòå èì ñà áèëè

ïëàùàíè îò äúðæàâà-

òà). Ñ ÷åñòåí, âèñîêîçà-

ïëàòåí òðóä è êàòî ñà èì

óäúðæàëè îñèãóðèòåëíè

âíîñêè, ñ ïåíñèÿ îò 500

äî 790 ëâ. ñà 160 õèë.

Äðóãè 340 õèë. ïîëó÷à-

âàò ìåæäó 400 è 500 ëâ.

Äîòóê ñà îáùî 550 õèë.

Îñòàíàëèòå êúì 1,7 ìëí.

ñå ïîìåñòâàò â ãðàíèöà-

òà ìåæäó 180 è 400 ëâ.,

êàòî íàé-ìíîãîáðîéíè

ñà òåçè ñ ìåæäó 200 è

250 ëâ. (1,2 ìëí.).

Íå å ïî-ðàçëè÷íî ïî-

ëîæåíèåòî ïðè ðàáî-

òåùèòå, êîèòî ñïîðåä

ñêëþ÷åíèòå äîãîâîðè

ïî òðóäîâî-ïðàâíî îò-

íîøåíèå ñà 2,9 ìëí. Îò

òÿõ 500 õèë. ïîëó÷àâàò

ìèíèìàëíà çàïëàòà 310

ëâ. Îò íåÿ äî ñðåäíà-

òà, êîÿòî ñòàòèñòè÷åñêè

ñå ñìÿòà çà 763 ëâ., ñà

2,1 ìëí. Òîâà îçíà÷àâà,

÷å ñàìî îêîëî 300 õèë.

èìàò äîõîä íàä 763 ëâ.

À ñïîðåä äàííèòå çà

èçäðúæêà íà ÷îâåê îò

4-÷ëåííî ñåìåéñòâî ñà

ìó íåîáõîäèìè 548 ëâ.,

çà äà ïîêðèâà ðàçõîäè-

òå, êîèòî ìó îñèãóðÿâàò

íîðìàëåí æèâîò. Íî òî-

âà îçíà÷àâà ïðèõîäíà-

òà ÷àñò íà ñåìåéíèÿ áþ-

äæåò äà áúäå 2192 ëâ.

Íà òîçè êðèòåðèé îòãî-

âàðÿò 160 õèë. äîìàêèí-

ñòâà. Òàêà ÷å íà âúïðî-

ñà – êîé ñåãà â Áúëãàðèÿ

æèâåå äîáðå, îòãîâîðúò

å – 640 õèë. äóøè îò òå-

çè, êîèòî ðàç÷èòàò íà

òðóäîâè äîõîäè è ñ òÿõ

èçõðàíâàò ÷ëåíîâåòå íà

ñåìåéñòâàòà ñè. Êúì òÿõ

òðÿáâà äà ñå ïðèáàâÿò

90 õèë. ïåíñèîíåðè ñ

íàé-âèñîêè ïåíñèè, êî-

èòî èçïîëçâàò ñàìî çà

ñåáå ñè. Èìà è åäíà òúí-

êà ñîöèàëíà ïðîñëîéêà

îò „ïðåóñïåëè“ áèçíåñ-

ìåíè è íàåòèòå îò òÿõ

„òîï ìåíèäæúðè“, êîè-

òî ñà ñ ìíîãî âèñîêè, à

íÿêîè îò òÿõ è ñ íàïðà-

âî ôàíòàñòè÷íè äîõî-

äè. Î÷åðòàâàò ñå êúì

800 õèë., êîèòî æèâåÿò

áåç âñÿêàêâè ëèøåíèÿ.

Äðóãè 1,6 ìëí. ñ ãîëå-

ìè óñèëèÿ óñïÿâàò äà

ñå çàäúðæàò íà ïîâúðõ-

íîñòòà. Òîâà ñà ñðåäíè

áèçíåñìåíè è ñðàâíè-

òåëíî äîáðå çàïëàòå-

íè ñëóæèòåëè è ðàáîò-

íèöè, çàåäíî ñ òåõíèòå

ñåìåéñòâà. Èìà åäíà

ìåæäèííà êàòåãîðèÿ îò

îêîëî 2 ìëí. äóøè, êîè-

òî ñå îãðàíè÷àâàò â ðàç-

õîäèòå ñè, çà äà ïîä-

äúðæàò íÿêàêúâ îòíîñè-

òåëåí ñðåäåí ñòàíäàðò.

Òîâà îçíà÷àâà, ÷å êúì

4,5 ìëí. – êîé îòëè÷íî,

êîé ìíîãî äîáðå, êîé

äîáðå èëè ñðåäíî âðúç-

âàò ñåìåéíèÿ è ëè÷íèÿ

ñè áþäæåò. Îñòàíàëèòå

3 ìëí. ñà ïî÷òè íà äú-

íîòî íà îáùåñòâåíàòà

êëîàêà èëè ñàìî ìàëêî

ñà ñå îòëåïèëè îò íåãî.

Íà äúíîòî ñà òåçè, êî-

èòî ðîâÿò â êîôèòå ñà

áîêëóê, ñïÿò ïîä ìîñòî-

âåòå èëè â èçîñòàâåíè

ñãðàäè. Çà „ùàñòëèâè“

ñå ñìÿòàò òåçè, êîèòî

èìàò ïîñòîÿíåí ïîêðèâ,

ëåãëî, õëÿá, ìëÿêî, ñè-

ðåíå è áîáåíà ÷îðáà.

Òîâà ïîêàçâà äèñåê-

öèÿòà íà äíåøíîòî áúë-

ãàðñêî îáùåñòâî. È áåä-

íîñòòà å íåãîâ îñíîâåí

ïîðîê.

Áðîé 19, îêòîìâðè 2013 ã.

Èêîíîìèêà

ÐÀÁÎÒÍÈ×ÅÑÊÈ

âåñòíèê

Áåäíîñòòà

å ïîðîê

Ïðåä ïðàâèòåëñòâîòî ñòîÿò

Òðè êàðäèíàëíè ïðîáëåìà

Áðîé 19, îêòîìâðè 2013 ã.

Àíàëèç

ÐÀÁÎÒÍÈ×ÅÑÊÈ

âåñòíèê

„Â èêîíîìèêàòà íÿìà

ìîðàë!“ òâúðäåøå åäèí

áúëãàðñêè ïðîôåñîð îò

ñòîëè÷åí èíñòèòóò çà

èêîíîìè÷åñêè àíàëèçè

â êîìåíòàð-ðåöåíçèÿ

ïðè ïðåäñòàâÿíå â íåì-

ñêè êóëòóðåí èíñòèòóò

íà áåñòñåëúðà íà àâòîð,

âñåïðèçíàò åêñïåðò,

ïðîôåñîð è áèâø äúð-

æàâåí ñåêðåòàð îò ÔÐÃ.

Êíèãàòà ìó – „Êàïàíúò

íà îïòèìèçàöèÿòà. Ôè-

ëîñîôèÿòà íà åäíà õó-

ìàííà èêîíîìèêà“ – å

èçäúðæàíà â ñìèñúëà

çà âðåäàòà îò ñàìîöåë-

íîòî íàëàãàíå â ïîëè-

òèêàòà è óïðàâëåíñêàòà

ïðàêòèêà íà èêîíîìè÷å-

ñêèÿ ðàñòåæ êàòî ïàíà-

öåÿ ñðåùó ñâåòîâíàòà

êðèçà. Òÿ ïðîñëåäÿâà

íàêðàòêî ðàçâèòèåòî íà

èêîíîìèêàòà îò ñàìîòî

£ çàðàæäàíå â îòãîâîð

íà ïîòðåáíîñòèòå íà îá-

ùåñòâîòî, âðúçêàòà £ ñ

íåãîâè îñíîâíè öåííîñ-

òè, ïàãóáíèòå ïîñëåäè-

öè îò ñàìîöåëíèÿ ðàñ-

òåæ, óíèùîæàâàù åê-

çèñòåíöèàëíèòå îñíîâè

íà îáùåñòâîòî, â ò. ÷. è

íà ñàìàòà èêîíîìèêà. Ñ

óáåäèòåëíè àðãóìåíòè

„îòâñÿêúäå è çà âñè÷êî“

â ïîäêðåïà íà ðàçóìåí,

ïðèðîäíî è ñîöèàëíî

„äðóæåëþáåí“ óñòîé÷èâ

ðàñòåæ, âêëþ÷èòåëíî

÷ðåç ðåãóëèðàíå íà ïà-

çàðíîòî ñòîïàíñòâî è

êðàéíàòà, ðåøàâàùà çà

áëàãîäåíñòâèåòî íà îá-

ùåñòâîòî ðîëÿ íà ðàç-

ïðåäåëåíèåòî. Â ñìè-

ñúëà íà åäíà ñîöèàëíà

è ïðàâîâà äúðæàâà ñúñ

ñîöèàëíî ïàçàðíî ñòî-

ïàíñòâî è â äóõà íà ðå-

àëíà äåìîêðàöèÿ. Ïðî-

åêòúò „Ñîöèàëíà Åâðî-

ïà“ â íàöèîíàëíî îïå-

ðàòèâåí ïëàí è ñúîòâåò-

íà êîíêðåòèêà.

Áúëãàðñêèÿò ïðîôå-

ñîð-ðåöåíçåíò îòõâúð-

ëè âñè÷êî òîâà ñ òâúð-

äåíèåòî, ÷å „â èêîíî-

ìèêàòà ìîðàë íÿìà!“ ×å

òÿ ñëåäâàëà „ðåãóëèðà-

ùàòà íåâèäèìà ðúêà íà

ïàçàðà“ è ò. í. Íàïúëíî

â ñúâðåìåííèÿ íåîëè-

áåðàëåí ñòèë è ìîðàë.

Ôðàïèðàùî è àðîãàíò-

íî ïðîçâó÷à ïðèçíàíèå-

òî íà òîçè ÷îâåê, ÷å òúé

êàòî çíàåë ñàìî àíãëèé-

ñêè âúîáùå íå áèë ÷åë

ïðåäñòàâÿíàòà è êîìåí-

òèðàíà îò íåãî êíèãà è

ñå çàïîçíàë ñ íåÿ ñà-

ìî îò êðàòêî ðåçþìå.

Ïîñëå, ìîæå áè ìàëêî

ñìóòåí îò íåäîóìåíèå-

òî è èðîíèÿòà, èçïèñàíè

ïî ëèöàòà íà ñëóøàòå-

ëèòå, ïðåäèìíî ìëàäè

õîðà, ðåøè ëåêî äà ñå

êîðèãèðà: „Âñúùíîñò â

èêîíîìèêàòà èìà ìíî-

ãî ìîðàëè!“ Êîåòî å âå-

÷å ôàêò è ñ êîåòî áèõìå

ñå ñúãëàñèëè. Çàùîòî

è íåìîðàëíèòå ñè èìàò

ñâîé ìîðàë, òîçè íà íå-

ìîðàëíîòî, íà àíòèñî-

öèàëíîòî è íà àíòèõó-

ìàíèçìà. Êàçàíî å âúâ

âñÿêà èäåîëîãèÿ, äîðè

âúâ âñÿêà ðåëèãèÿ îò

äðåâíè âðåìåíà: ìî-

ðàëà íà çëîòî. Âúïðîñ

êîëêîòî íà ðàçáèðàíå,

òîëêîâà è íà „ìîðàëíà

ïîëèòèêà“ è ïîâåäåíèå,

ïðè êîåòî íå ñå èíòåðå-

ñóâàø îò ìíåíèåòî è àð-

ãóìåíòèòå íà èäåéíèÿ

ïðîòèâíèê.

* * *

Ìîæå áè ñúùèÿò òî-

çè áúëãàðñêè ïðîôåñîð,

ìîæå áè äðóã; ìîæå áè

îò ñúùèÿ èíñòèòóò, ìîæå

áè îò äðóã ïîäîáåí (ïî-

ïàäíàëèòå â ïóáëè÷íîòî

ïðîñòðàíñòâî èìåíà áúð-

çî ñå çàáðàâÿò, êîãàòî ñå

îáâúðçâàò ñ íåäîìèñëè-

öè), áåøå ïîñòàâèë ïðè

åäèí îò ïðîòåñòèòå ïðåä

ÍÑ îòêðèòà ìàñà, ïî-

äîáíî íà óëè÷åí òåçãÿõ

çà êèíêàëåðèÿ, îò êîÿòî

ñèïåøå çàåäíî ñúñ ñú-

ìèøëåíèöè (èëè ñòàòè-

ñòè) „àðãóìåíòè“ ñðåùó

àêòóàëèçàöèÿòà íà íà-

ñëåäåíèÿ îò Ñ. Äÿíêîâ

áþäæåò. Ãëàâíèÿò „àð-

ãóìåíò“: Àêòóàëèçàöèÿòà

áèëà „íå ñàìî áåçñìèñ-

ëåíà, íî è íåìîðàëíà!“

È ïðåäëàãàøå â çàìÿíà

„ìîðàëíî ïîâåäåíèå“ è

ïîäêðåïà íà òåçàòà ñè

â ÍÑ. Åñòåñòâåíî â íå-

îëèáåðàëåí ñìèñúë: äà

ïðîäúëæàâà çàòÿãàíåòî

íà êîëàíèòå, „äèñöèï-

ëèíèðàíå“ íà ìàëêèÿ è

ñðåäíèÿ áèçíåñ, ñòðîãè

èêîíîìèè è íèêàêâè ïî-

äîáðåíèÿ â ñîöèàëíàòà

ñôåðà, íèêàêâè çàåìè

çà ïîñðåùàíå íà ïðî-

áëåìèòå, ïðåäèçâèêàíè

îò íåêàäúðíàòà, íî ïúê

îòêðèòî êîðèñòíà ñèñòå-

ìà íà ÃÅÐÁ è ïîäîáíè.

Îáùåñòâîòî, íàáëþäà-

âàùî òîçè ôàðñ ïî ÒÂ,

íî è çíà÷èòåëíà ÷àñò îò

„êðàñèâèòå, èíòåëèãåíò-

íè è çàìîæíè“ ïðîòåñòè-

ðàùè, íå ñàìî íå ñå ïîä-

âåäîõà îò „àðãóìåíòèòå“

íà òîçè „åêñïåðò íà ïðå-

õîäà“ ñ àêàäåìè÷íî çâà-

íèå, íî ãè ïîñðåùíàõà

ñ íåäîóìåíèå è èðîíèÿ:

Äà èñêàø îò åäíî ïðà-

âèòåëñòâî äà óïðàâëÿâà

ïî áþäæåò, ïî ôèíàí-

ñîâ ïëàí-çàêîí, çàðàäè

êîéòî ïðåäèøíîòî ñå å

ïðîâàëèëî è å ïàäíàëî

îò âëàñò!?

Òîçè ôàðñ ïîòâúðäè

äâå íåùà. Â ñúâðåìåí-

íàòà èêîíîìè÷åñêà ìè-

ñúë, îòòàì â ïîëèòèêàòà

è óïðàâëåíèåòî, áèòóâàò

ðàçëè÷íè ìîðàëè. Êàêòî

è ôàêòà, ÷å íå èêîíîìè-

êàòà ìîæå è óïðàâëÿâà

ïîëèòèêàòà è ìîðàëà, à

îáðàòíî. Äîðè è â ëîãè-

÷åñêàòà ñèñòåìà íà íåî-

ëèáåðàëèçìà. Ïîñëåäâà-

ëî ðàçâèòèå íà ïðîòåñòè-

òå, îñîáåíî „ïîñðåùàíå-

òî“ íà äåïóòàòèòå íà 4

ñåïòåìâðè, ïîêàçàõà, ÷å

öÿëàòà óëè÷íî-òåàòðàë-

íà õóäîæåñòâåíà ñàìî-

äåéíîñò ñà ïîä÷èíåíè íà

ïîëèòè÷åñêè öåííîñòè è

ìîðàë, öåëÿùè äåñòàáè-

ëèçàöèÿ, àêòèâèçèðàíå

íà èçõâúðëåíèòå îò ÍÑ

äåñíè ñèëè è óñëîâèÿ çà

èäâàíåòî èì íà âëàñò.

* * *

Êðèçàòà â äÿñíîòî ïî-

ëèòè÷åñêî ïðîñòðàíñòâî

ðîäè „Ðåôîðìàòîðñêèÿ

áëîê“. Îêàçà ñå, ÷å çà

äà ñå ïðåâúðíå â ðåàëåí

ïîëèòè÷åñêè èãðà÷ è äà

âëåçå â ÍÑ è âúâ âëàñò-

òà, òîé òðÿáâà äà ñå ïðå-

áîðè ñ ðåäèöà ñîáñòâåíè

ïðîòèâîðå÷èÿ. Íà ïðå-

äåí ïëàí òåçè ìåæäó

Áëîêà è ÃÅÐÁ. ßäðîòî

èì: „àíòèîëèãàðõè÷íà-

òà“ ïîçèöèÿ íà íåãîâèòå

âîäåùè è èíèöèàòîðè

ÄÑÁ è èäåíòèôèöèðà-

íåòî îò òÿõ íà ÃÅÐÁ êàòî

„÷àñò îò ïîëèòè÷åñêàòà

ìàôèÿ“, êàòî „ïàðòèÿ íà

îëèãàðñè“.

Â ïðåîäîëÿâàíåòî íà

òîâà ïðîòèâîðå÷èå è â

ïîñòèãàíåòî íà „íîâ ìî-

ðàë“ îò ÐÁ „çà îáåäèíå-

íèåòî íà äÿñíîòî ïðîñ-

òðàíñòâî“ ñà çàëåãíàëè

ïî ñúùåñòâî äâà ìîðàë-

íè ïðîáëåìà, ðåñï. âúç-

ìîæíîñòè: Åäèí î÷åð-

òàâàù ñå „ìîðàëåí êîì-

ïðîìèñ“ ñ ÃÅÐÁ, îñîáåíî

ñ íåéíèÿ ëèäåð, ñ êîãîòî

ÐÁ ùå èçíåâåðè äîñòà

áúðçî íà îáåùàíèåòî ñè

çà „íîâ ìîðàë“, òúé êà-

òî òî å ïðÿêî ñâúðçàíî ñ

îôèöèàëíî äåêëàðèðà-

íàòà ïîçèöèÿ, ÷å ÃÅÐÁ å

èìåííî „ïîëèòè÷åñêà ìà-

ôèÿ“.

Èëè äà çàïàçè â íÿ-

êàêâà ôîðìà òîâà îáå-

ùàíèå, êàòî àíàòåìîñà

îùå ïî-ðåøèòåëíî òàçè

ïàðòèÿ, íåéíàòà ïîëèòè-

êà è óïðàâëåíèå è ïîëî-

æè êîíêðåòíè óñèëèÿ çà

çàëè÷àâàíåòî £ îò ïîëè-

òè÷åñêàòà êàðòà íà äåñ-

íèöàòà è íà ñòðàíàòà âú-

îáùå.

Ïðè âñè÷êè ïîëîæåíèÿ

âñÿêî ðåøåíèå ùå áúäå

èçðàç íà íÿêàêúâ ìîðàë.

Äåéñòâèå, ñëåäâàùî îï-

ðåäåëåíè ïîëèòè÷åñêè

öåííîñòè. Äåñíè, åñòåñò-

âåíî. È òîãàâà íà ïðå-

äåí ïëàí îòíîâî ùå ñå

îêàæå òâúðäåíèåòî: „Â

ïîëèòèêàòà íÿìà ìîðàë!“

Êîåòî å âñúùíîñò íîí-

ñåíñ, ïîïóëèñòêî âíóøå-

íèå ñ ïàëèàòèâíà öåë.

Íåîñïîðèì è îáåêòèâåí

ôàêò å, ÷å â ïîëèòèêàòà

ñúùî èìà ðàçëè÷åí ïî

âèä è õàðàêòåð ìîðàë.

×å ðàçëè÷íèòå èäåéíè

ïîëèòèêè ñè èìàò ðàçëè-

÷åí ìîðàë.

* * *

Ìîðàëúò â ñîöèàëíàòà

äåéñòâèòåëíîñò è â ïî-

ëèòè÷åñêàòà äåéíîñò ñå

îïðåäåëÿ è èçðàçÿâà îò

õîðà, îáèêíîâåíî îò êî-

ëåêòèâíè ñóáåêòè – ãðó-

ïè, ïàðòèè, äâèæåíèÿ,

èëè îò åëèòè, êëèêè, êîð-

ïîðàöèè, ðåñï. òåõíè íà-

ìåñòíèöè. Ðàçëèêàòà å

ïî-ñêîðî â íàèìåíîâàíè-

ÿòà; öåííîñòèòå è èíòå-

ðåñèòå èì – â ïîâå÷åòî

ñëó÷àè êîðèñòíè – âñúù-

íîñò ïðåäîïðåäåëÿò è

òåõíèÿ ìîðàë.

Ìîðàëíîòî ïîâåäåíèå

å âèíàãè îñìèñëåíî, îñ-

úçíàòî äåéñòâèå â äóõà

è ñìèñúëà íà ñúîòâåòíè-

òå êîíêðåòíè öåííîñòè.

Âêëþ÷èòåëíî â ñëó÷à-

èòå, êîèòî ñìå ñâèêíà-

ëè äà îïðåäåëÿìå êàòî

„àíòèìîðàëíè“. Ìîðàëúò

è öåííîñòèòå ñà ïîëå íà

íåèçáåæíî ïðîòèâîïîñ-

òàâÿíå. Âúâ âñåêèäíå-

âèåòî òîâà íàìèðà èçðàç

ñúùî â ïðîòèâîïîñòàâÿ-

íåòî íà èäåè, â ò. ÷. è ïî-

ëèòè÷åñêèòå.

Ìîðàëúò è öåííîñòèòå

ñà, îáðàçíî êàçàíî, óñòî-

èòå íà åäíà îáùíîñò, íà

åäíî îáùåñòâî. Òå îïðå-

äåëÿò íåãîâèÿ õàðàêòåð

è îñîáåíîñòè. Òå êðåïÿò

òåõíèÿ äóõ è òÿõíàòà

èäåíòè÷íîñò. Òå ñà ãà-

ðàíò çà îöåëÿâàíåòî èì.

Èëÿ ÈËÜÎÂ, äîö. ä-ð

Èêîíîìèêà,

ïîëèòèêà è

ìîðàë –

äåñåí ìîðàë

Çàðàäè íÿêîè âíóøåíèÿ â ìåäèèòå îò

ïîëèòèöè è îñîáåíî îò ò. íàð. „åêñïåð-

òè íà ïðåõîäà“ íà îñíîâàòà íà äâà õà-

ðàêòåðíè ïðèìåðà íåêà ôèêñèðàìå è

âçåìåì îòíîøåíèå êúì çà÷åñòèëè â ïî-

ñëåäíî âðåìå îïèòè íà íåîëèáåðàëíè

èêîíîìèñòè è äåñíè ïîëèòèöè äà íàëî-

æàò â ïóáëè÷íîòî ïðîñòðàíñòâî òåçàòà

è òåõåí åòàëîí íà èäåéíî è óïðàâëåíñêî

ïîâåäåíèå, „â èêîíîìèêàòà è â ïîëèòè-

êàòà ìîðàë íÿìà“.

Â êðàÿ íà ñåïòåìâðè

Íàðîäíîòî ñúáðàíèå

çàïðèëè÷à íà öèðê ñ

ëîøî ñêúðïåíà ïðîãðà-

ìà è ïðîñòàøêè èçïúë-

íåíèÿ. Ðåæèñüîð è ãëà-

âåí èçïúëíèòåë áå ëè-

äåðúò íà ÃÅÐÁ Áîéêî

Áîðèñîâ. Ñ îáè÷àéíèÿ

ñè äåôèöèò íà çíàíèÿ

òîé ïîêàçà, ÷å å òðà-

ãè÷íî äàëå÷ è îò ïàð-

ëàìåíòàðèçìà. Ïîèñêà

âîò íà íåäîâåðèå çà

ïðàâèòåëñòâîòî è ñàì

ïðîâàëè çàñåäàíèåòî

íà ïàðëàìåíòà, êîãà-

òî òðÿáâàøå äà çàïî÷-

íå äåáàòúò. Ôîðìóëàòà

„ïîðàäè ëèïñà íà êâî-

ðóì“ ñå îïèòà äà ïðè-

ëîæè è ïðè âòîðîòî çà-

ñåäàíèå, íî íîìåðúò ìó

íå ìèíà. Ïðåäñåäàòå-

ëÿò íà Íàðîäíîòî ñú-

áðàíèå Ìèõàèë Ìèêîâ

ñå îïðÿ íà ÷ëåí 81 îò

Êîíñòèòóöèÿòà, êîéòî

ãëàñè: „Íàðîäíîòî ñú-

áðàíèå îòêðèâà çàñå-

äàíèÿòà ñè è ïðèåìà

ñâîèòå àêòîâå, êîãàòî

ïðèñúñòâàò ïîâå÷å îò

ïîëîâèíàòà íàðîäíè

ïðåäñòàâèòåëè.“

Ìèêîâ ðàçïîðåäè

êâåñòîðèòå äà ïðåáðî-

ÿò ïðèñúñòâàùèòå äå-

ïóòàòè. Äîêëàäâàõà

ìó, ÷å â çàëàòà ñà ïî-

âå÷å îò ïîëîâèíàòà, è

òîé îòêðè çàñåäàíèåòî.

Âúçðàæåíèÿòà íà Áî-

ðèñîâ è äåïóòàòèòå ìó,

÷å çàñåäàíèåòî å íåëå-

ãèòèìíî, íå ïîìîãíàõà

è äåáàòèòå ïî âîòà çà-

ïî÷íàõà â îòñúñòâèåòî

íà âíîñèòåëèòå ìó.

Áîéêî ñå ðàçôó÷à: çà-

ïëàøâà ñ Êîíñòèòóöè-

îííèÿ ñúä. È ñå ïðèìè-

ðè. Íàâÿðíî ìó ïîäñêà-

çàõà, ÷å ïðîñòîòèÿòà,

îñîáåíî â ñëó÷àè êàòî

òîÿ, íå å àðãóìåíò.

ßíè ÁÎÉ×ÅÂ

Öèðêàäæèëúöè

Ìèðîñëàâ ÁÎÆÊÎÂ

Áðîé 19, îêòîìâðè 2013 ã.

Òâîðöè

ÐÀÁÎÒÍÈ×ÅÑÊÈ

âåñòíèê

Ãëàâåí ðåäàêòîð: Ãåîðãè Âàíåâ

Ïúðâè çàì. ãë. ðåäàêòîð: Õðèñòî Ñòàíåâ

Çàì. ãë. ðåäàêòîðè:

Éîðäàí Âàñèëåâ, Èâàí Èâàíîâ

Îòãîâîðåí ñåêðåòàð: Ñèìåîí Ìàðèíîâ

×ëåíîâå íà ðåäêîëåãèÿòà:

Ãåîðãè Íèêîëîâ, Ãåîðãè Ðà÷åâ,

Äÿíêî Øèøêîâ, Éîíêî Áîíîâ, Êðèñòèÿí Êàë÷åâ,

Ëú÷åçàð Åëåíêîâ, Ñèìåîí ßíêîâ

Ïå÷àò è ðàçïðîñòðàíåíèå:

Òèíêà Ñòîèëêîâà, óë. „Êàëîÿí“ ¹ 10, òåë. 981 60 93

Ðåäàêöèÿòà ïðèåìà ðúêîïèñè äî 90 ìàøèíîïèñíè ðåäà. Ðúêîïèñè íå ñå âðúùàò. Çàïëàòè è õîíîðàðè íà ðåäàêöèÿòà è íåéíèòå ñúòðóäíèöè íå ñå èçïëàùàò.

Êîðåñïîíäåíòè è êîíòàêòè çà ðàçïðîñòðàíåíèå â ñòðàíàòà:

ÑÒÀ ÐÀ ÇÀ ÃÎ ÐÀ: Ãåí ÷î Ãî ÷åâ 68-15-19; ÏÅÐ ÍÈÊ: Ãåíà

Òàêåâà 0888 620 125; ÊÞÑ ÒÅÍ ÄÈË: Èãî Èãîâ 0884 272 057; ÕÀÑ ÊÎ ÂÎ: Ñòîÿíêà Ãîãîâà 0388/62 99 29; ÑÌÎ ËßÍ: Íè êî ëàé

×ó ðòîâ 0301/69-249; ÂÀÐ ÍÀ: Òîäîð Ñòîÿíîâ 0884/97-79-11; ÏËÅ ÂÅÍ: Õà ðà ëàì ïè Ìå ÷åâ 80-12-80; ÐÓ ÑÅ: Òîäîð Àòàíàñîâ

0896/746131; Áß ËÀ, îáë. Ðó ñå: Àí ÷î Àí ÷åâ 32-62; ÑÈ ËÈÑ Ò ÐÀ: Ëèäèÿ Èâàíîâà 086/87-60-94; ÑÂÎ ÃÅ: Âåí öåñ ëàâ Ìà íî ëîâ

0887/381528; ÁÓÐ ÃÀÑ: Êó ëè Âå ëåâ 88-17-22; ÊÎÑ ÒÅ ÍÅÖ: Ïà íî Øà òà ðîâ 2-24 08; ÄÈ ÌÈÒ ÐÎÂ Ã ÐÀÄ: Ñòî ÿ íà Øî ïî âà 6-35-64;

ÏËÎÂ ÄÈÂ: Àëåê ñàí äúð Äæàì áàç êè 69-27-22; ÊÀ ÐÀ ÄÆÀ ËÎ ÂÎ, îáù. Ïúð âî ìàé: Àí ãåë Ïà øåâ 27-49; ÊÓÐ ÒÎ ÂÎ ÊÎ ÍÀ ÐÅ:

Ñòà íèñ ëàâ Êðúñ òåâ 20-42; ÏÐÎ ÂÀ ÄÈß: Êðúñ òüî Êðúñ òåâ 4-30-67; ÊÚÐ ÄÆÀ ËÈ: Äè ìè òúð Âúë êà ðåâ 0361/88-275; ÂÐÀ ÖÀ: Âåë-

÷î Àòàíàñîâ 0889/321-080; ØÀÁ ËÀ: Æèâêî Äàíåâ 05743/43-03; ÑÂÈËÅÍÃÐÀÄ: Âàñêî Êîñòîâ 0379/71 801; ÕÀÐÌÀÍËÈ: Ãî÷î

Ãî÷åâ; ÒÚÐÃÎÂÈÙÅ: Ñòåôàí Äðàãîìèðîâ 0895 19 79 27; ÎÌÓÐÒÀÃ: Ïëàìåí Áîæèëîâ 0894 80 62 31; ñ. ÍÀÄÀÐÅÂÎ (Òù):

Äóøàí Ðàíãåëîâ 0886 045 777; ÍÎÂÀ ÇÀÃÎÐÀ: Åí÷î Åíåâ 0898 66 82 90; ÃÚËÚÁÎÂÎ: Ïàâåë Ïàâëîâ 0889 73 00 84; ßÌÁÎË:

Ñòàíêî ×îáàíîâ 0878 23 98 95; ñ. ßÐËÎÂÎ: Èâàí Ïèðàëêîâ 0882 281 516; ÂÈÄÈÍ: Èâàí Âåëêîâ 0888 396 107; ÑËÈÂÅÍ: Ñòà-

íèìèð Ñàâîâ 0878 98 72 90; ÏÀÂËÈÊÅÍÈ: Äèìèòúð Éîðäàíîâ; ÏÀÇÀÐÄÆÈÊ: Ïåòúð Áëàãîåâ 0879 48 89 47

Àäðåñ íà ðåäàêöèÿòà:

Ñîôèÿ 1000, óë. „Êàëîÿí“ 10

Êîìóíèñòè÷åñêà ïàðòèÿ

íà Áúëãàðèÿ

e-mail: rabvestnik@gmail.com

ÐÀÁÎÒÍÈ×ÅÑÊÈ

âåñòíèê

Âåñòíèêúò å îñíîâàí îò Ãåîðãè Êèðêîâ, ïúðâèÿò ìó ãëàâåí ðåäàêòîð å Ãàâðèë Ãåîðãèåâ. Íåãîâè íàñëåäíèöè ñà â. „Ðàáîòíèê“ è â. „Ðàáîòíè÷åñêî äåëî“, èçëèçàë äî 1990 ã.

Ïðåç 1897 ãîäèíà äâà-

äåñåòãîäèøíèÿò ïèñà-

òåë Äèìèòúð Èâàíîâ

Ñòîÿíîâ çàïî÷âà äà

ïîäïèñâà ðàçêàçèòå ñè

ñ ïñåâäîíèìà „Åëèí Ïå-

ëèí“, êîéòî ñêîðî äîáè-

âà øèðîêà èçâåñòíîñò.

Äàëè ñëó÷àéíî èçáèðà

òîçè ïñåâäîíèì áúäå-

ùèÿò ãîëÿì ìàéñòîð íà

õóäîæåñòâåíîòî ñëîâî?

Åäâà ëè. Èìà íåùî, ïðå-

äîïðåäåëåíî îò ñúäáà-

òà â íîâîòî èìå íà ïèñà-

òåëÿ. Çíàåì, ÷å ïåëèíúò

å ãîð÷èâ, êàêòî å ãîð÷èâ

æèâîòúò íà îáèêíîâåíèÿ

÷îâåê îò øîïñêèòå ñåëà

ìåæäó äåâåòíàäåñåòèÿ

è äâàäåñåòèÿ âåê. È òî-

çè îáèêíîâåí ñåëÿíèí,

îòðóäåí, îãðàáâàí, äî-

âåäåí äî íàé-íèñêîòî

ñòúïàëî íà ñîöèàëíèÿ

æèâîò, ùå çàñåëè ñ íå-

âîëèòå ñè òâîð÷åñòâîòî

íà ãîëåìèÿ õóìàíèñò è

ñúðöåâåä.

Â òàçè ñòàòèÿ íÿìà-

ìå çà öåë äà èçñëåäâà-

ìå òâîð÷åñêèÿ ïðîöåñ ó

Åëèí Ïåëèí, à äà ïîêà-

æåì, äîêîëêîòî òîâà å

âúçìîæíî, îò èçìåðåíè-

ÿòà íà äíåøíàòà åïîõà è

îò òðåâîãàòà íà íàøèòå

âúëíåíèÿ, ïàðàëåëèòå

ìåæäó ñåãàøíèòå íåâî-

ëè è áîëêè íà ñúâðåìåí-

íèêà ñ îíåçè íåâîëè è

áîëêè íà ÷îâåêà îò Åëèí-

Ïåëèíîâîòî âðåìå.

Êðèòèöèòå è ÷åòÿùèÿò

íàðîä ãî íàðè÷àò „ïåâåö

íà ñåëñêèòå íåâîëè“. Àç

áèõ äîáàâèë „ãîð÷èâèÿò

ïåâåö íà ñåëñêèòå íåâî-

ëè“. È íå å ëè âðåìå îò-

íîâî äà ïðî÷åòåì Åëèí

Ïåëèí, çà äà ïðîãëå-

äíåì è âèäèì ïðåç ñïóñ-

íàòàòà èíôîðìàöèîííà

çàâåñà èñòèíàòà – òàêà-

âà, êàêâàòî å – æåñòîêà,

áåç ëàêèðàíè è ñïåêóëà-

òèâíè çàáëóäè, ðàçïú-

íàëà íè íà ñîöèàëíèÿ

êðúñò. Çàùîòî, àêî ïðî-

÷åòåì íà÷àëîòî íà ðàç-

êàçà „Ëåòåí äåí“, â íå-

ãî ïèñàòåëÿò å èçîáðà-

çèë íåðàäîñòíàòà êàðòè-

íà íà áúëãàðñêîòî ñåëî,

îáîáùåíà íàêðàÿ ñ äâå

äóìè, àêòóàëíè è çà ñå-

ãàøíîòî ñåëî: „Ñ åäíà

ðå÷ – ãëóõîòà. Ãëóõîòà

è òåãîòà“. Ñúùîòî êà-

òî ëàéòìîòèâ ìîæåì äà

óñåòèì â „Íà îíÿ ñâÿò“,

„Íà áðàçäàòà“, „Ñïàñî-

âà ìîãèëà“...

Ðàçêàçúò „Êàë“ å çà

óáèé ñòâåíîòî ñåëñêî

âñå êèäíåâèå. Òîâà å áåç-

ïðîñâåòíàòà, âå÷íàòà

êàë! Äíåñ ïî÷òè ÿ íÿìà,

äà êàæåì, â ñåëàòà íà

ìîÿ ðîäåí Ñåâåðîçàïàä.

Íî âúðõó ïðîÿäåíèÿ àñ-

ôàëò ñÿêàø ëè÷àò êðúï-

êèòå íà âèåùèòå äóøè

íà ãîðäèòå è ñâîáîäî-

ëþáèâè áàëêàíäæèè îò

Áåëîãðàä÷èøêî. Òàì ñå

ñòåëå ïóñòîòà è ðàçðóõà.

È ñÿêàø ñà íåïîáåäèìè

è âñåâëàñòíè â îãðàáå-

íàòà îò „ïðåõîäà“ Áúë-

ãàðèÿ. À åòî êàêâî ïèøå

â ðàçêàçà Åëèí Ïåëèí:

„Íèòî êðèëå èìà, íè-

òî ïðîñòîð èìà... À ïî-

ðîáåíàòà äóøà èñêà äà

æèâåå âîëíî, øèðîêî è

ïúëíî... Âîëíî, øèðîêî è

ïúëíî!“

Åëèí Ïåëèí íå å áèë

÷ëåí íà ïàðòèÿòà íà Äè-

ìèòúð Áëàãîåâ. Íî òîé

÷åòå ñîöèàëèñòè÷åñêà-

òà ëèòåðàòóðà, èçäàâàíà

îò Ãåîðãè Áàêàëîâ. Áî-

ãîòâîðè òâîð÷åñòâîòî íà

Ìàêñèì Ãîðêè. È òóê èìà-

ìå ãîð÷èâ ïñåâäîíèì. È

äâàìàòà ñà ðåàëèñòè.

Ïèñàòåëÿò îáè÷à áå-

äíèÿ è íåîïðàâäàí ñå-

ëÿíèí îò Øîïëóêà. Íå-

ãîâè ñà ñåëàòà îêîëî Ñî-

ôèÿ, çàùîòî, ìàêàð è äà

íå ïðèòåæàâà çåìÿ, òîé

å áîãàò è âúçâèñåí îò

òàçè îáè÷. Òÿ å âçàèì-

íà. Çàùîòî ãåðîèòå íà

Åëèí Ïåëèí íå ñà äàëå-

÷å îò íåãî. Íå ãè îáðè-

ñóâà îò ðàçñòîÿíèå. À å

âúòðå â òÿõ. Â ìèñëèòå. Â

÷óâñòâàòà. Â òåãëîòî. Â

îñêúäíàòà ðàäîñò. À êî-

ãàòî òðÿáâà – è â õóìîðà

èì.

Åëèí Ïåëèí å è ïîåò.

Íÿìàì ïðåäâèä ìëàäåæ-

êèòå ìó óâëå÷åíèÿ â ïîå-

òè÷åñêèÿ æàíð, à îíàçè

ãîëÿìà ïîåòè÷íîñò, êîÿ-

òî å îáàãðèëà òâîð÷åñò-

âîòî ìó. Êàêâî ñèëíî

ëèðè÷íî ÷óâñòâî, êëàñè-

÷åñêà ïðîñòîòà è ñúâúð-

øåíñòâî! Íàëè âñè÷êè

ïîìíèì è ÷åñòî ïîâòàðÿ-

ìå: „Êàòî çàâàëÿ äúæä,

òà öÿëà íåäåëÿ...“

Èìà åäèí íåãîâ ðàçêàç

ñ îáèêíîâåíîòî çàãëà-

âèå „Ãîñò“, íî ñ íåîáèê-

íîâåíà ñèëà íà âíóøå-

íèåòî. Ãåðîÿò îò ðàçêàçà

ðàçêðèâà ïëàòôîðìàòà,

íà êîÿòî ñå êðåïè íåðàâ-

íîïðàâèåòî â æèâîòà íà

îáùåñòâîòî: „Ïàðˆòà å

âñè÷êî. Òÿ óì äàâà, òÿ

ñâÿò âúðòè“.

È äíåñ íå å ëè ñúùî-

òî? Ñèëàòà íà êàïèòàëà

å ïðèòèñíàëà ×îâåêà.

È äîêàòî òîçè ×îâåê íå

ðàçáåðå, ÷å å ðîá, ìàêàð

è îáëå÷åí â åâðîïåéñêè

äðåõè, ñâåòúò âñå òàêà

ùå ñå âúðòè. Ïèñàòåëÿò

å äúëáîêî óáåäåí, ÷å òî-

çè íåñïðàâåäëèâ ñâÿò

âúðâè òàêà îò íà÷àëîòî

íà Õðèñòîâîòî ðîæäå-

íèå. „Âèòëååìñêîòî ìà-

ãàðå“ å ðàçêàç, â êîéòî å

äåìèòîëîãèçèðàí õðèñ-

òèÿíñêèÿò ìèò è å âëî-

æåíî ãîëÿìî îñòðî ñî-

öèàëíî ñúäúðæàíèå.

Îùå ìíîãî ìëàä è êàòî

ïèñàòåë, è êàòî ó÷èòåë, è

êàòî ðåäàêòîð, Åëèí Ïå-

ëèí ñå îáðè÷à äà èçïÿ-

âà ÷ðåç ñëîâîòî ãëàñà

íà ñâîèòå çåìëÿöè, íàé-

ñëàáèòå è åêñïëîàòèðà-

íèòå, êîèòî îðàò çåìÿòà

è ÿ îáè÷àò êàòî ñâèäíà

ðîæáà. È ñÿêàø çà íà-

øèÿ êëàñèê ñå îòíàñÿ

èçïîâåäòà íà ãîëåìèÿ

èñïàíñêè ïèñàòåë Ìèãåë

Åðíàíäåñ „Æèâåÿ, çà äà

èçâèñÿ ÷èñòèòå öåííîñ-

òè íà íàðîäà è çà íåãî

ñúì ñå îáðåêúë äà òâîðÿ

äî ïîñëåäíèòå ìèãîâå

íà æèâîòà ñè!“ Çà Åëèí

Ïåëèí ïèñàòåëñòâîòî íå

å òàéíñòâî íà ëèòåðà-

òóðíàòà äàðáà, à å ðàç-

êðèâàíå íà ïðîáëåìèòå

è áîëêèòå íà òðóäîâèÿ

÷îâåê. Òî å âèê è ðàçîá-

ëè÷àâàíå íà íåïðàâäà-

òà. È çàòîâà âÿðâà â ÷î-

âåêà è ãî îáè÷à, èñêà äà

ãî âèäè ïðîìåíåí. Íî â

çîðàòà íà XXI âåê ìàøè-

íàòà íà âðåìåòî (ñîöè-

àëíà, ïîëèòè÷åñêà, äó-

õîâíà) ãëîáàëíî òðúãíà

ñðåùó ÷îâåêà è ãî íà-

òèêà â áëàòîòî íà æè-

òåéñêàòà áåçèçõîäèöà.

È òîé, ÷îâåêúò, êàòî íè-

êîãà ïðåäè, å ðàçäèðàí

îò åãîèçúì è çëîáà. Çà-

òîâà âñå ïîâå÷å è ïîâå-

÷å ñà íè íåîáõîäèìè ïè-

ñàòåëè êàòî Åëèí Ïåëèí

– îñîáåíî çà ñåãàøíèòå

è áúäåùèòå ïîêîëåíèÿ.

Çàùîòî â ëèòåðàòóðíèÿ

êîñìîñ íà ïèñàòåëÿ ñå

âèæäà èñòèíàòà – ÷îâå-

êúò âñå òàêà å ïîòèñêàí

îò ãîñïîäñòâàùàòà êëà-

ñà è íåéíèòå ÷èíîâíèöè

â äåñïîòè÷íàòà äúðæà-

âà. Åëèí Ïåëèí äúëáîêî

âÿðâà, ÷å ñâåòúò íå ïðè-

íàäëåæè íà ïðèâèëåãè-

ðîâàíèòå, è íå ñå ïðèìè-

ðÿâà ñ òàçè íåïðàâäà â

ñâîèòå ðàçêàçà, ôåéëå-

òîíè è ïîâåñòè.

Ïèñàòåëÿò å áèë ñòðî-

åí è êðàñèâ, ïî ïðèðîäà

äîáúð, ñúðäå÷åí, ùå-

äúð, óïîðèò ïðåä âðàæ-

äèòå è íåïðàâäèòå.

Òâîð÷åñòâîòî ìó å èçðàç

íà áåçñìúðòèåòî íà äó-

õà, íà ñâåòëèÿ ìèã íà íà-

äåæäàòà, êîéòî ðàçðó-

øàâà ñòðàõà, êîëåáàíè-

åòî, íåñèãóðíîñòòà. Îñî-

áåíî ïîêàçàòåëåí â òîâà

îòíîøåíèå å ðàçêàçúò

„Àíäðåøêî“, íàïîñëå-

äúê ïðåîáúðíàò îò îôè-

öèîçíàòà êðèòèêà è ñúñ-

òàâèòåëèòå íà ó÷åáíè-

öèòå ïî ëèòåðàòóðà. Õè-

òðîñòòà íà Àíäðåøêî å

ïðîòåñò! Òÿ å áóíòàðñòâî

ñðåùó ÷èíîâíèöèòå íà

äúðæàâàòà – ìàùåõà çà

áåäíèòå è ìàéêà çà áîãà-

òèòå. Çàêàðâàéêè ñúäèÿ-

èçïúëíèòåëÿ â áëàòîòî è

îñòàâÿéêè ãî â íåãî öÿëà

íîù, çà äà ìîæå äà ïðå-

äóïðåäè ñúñåëÿíèíà ñè

Ñòàíîéêî, ÷å ùå ìó îò-

íåìàò è ïîñëåäíîòî æè-

òî îò õàìáàðà, Àíäðåø-

êî òðúãâà ïî ïúòÿ íà ñú-

ïðîòèâàòà è ñúñòðàäà-

íèåòî, êîåòî â êîíòðàñò

ñ àë÷íîñòòà íà ñúäèÿòà.

È â „Àíäðåøêî“ êàëòà è

áëàòîòî ñà ñèìâîë íà

áåçèçõîäèöàòà, â êîÿòî

ñå íàìèðà òðóäîâèÿò ÷î-

âåê. Òåçè áåçêðàéíè áëà-

òà, â êîèòî åæåäíåâíî

õëúòâàò íåîïðàâäàíèòå!

È ïèñàòåëÿò èçãðàæäà

ðàçêàçà ñè òàêà, ÷å ÷è-

íîâíèêúò íà äúðæàâàòà

ìàùåõà äà îñòàíå â áëà-

òîòî ïîíå åäíà íîù, çà

äà óñåòè (àêî ìîæå, ðàç-

áèðà ñå) áåçèçõîäèöàòà

íà îáèêíîâåíèòå ñåëÿ-

íè, êîèòî öÿë æèâîò ñà

â áåçêðàéíîòî „áëàòî“. È

äíåøíèòå ÷àñòíè ñúäèè-

èçïúëíèòåëè, êîèòî ñå

íàñòàíèõà â Áúëãàðèÿ,

åäâà ëè ùå ïðîñòÿò íà

Àíäðåøêî è íà ïèñàòåëÿ

îìàñêàðÿâàíåòî íà òåõ-

íèÿ êîëåãà îòïðåäè âåê

òàì, â áëàòîòî. Àíäðåø-

êî íå å îáèêíîâåí ñåë-

ñêè õèòðåö, à å áóíòàð,

êîëêîòî è íåçíà÷èòåëåí

íà ïðúâ ïîãëåä äà å íå-

ãîâèÿò ïðîòåñò.

À äâåòå ïîâåñòè íà

Åëèí Ïåëèí „Ãåðàöèòå“

è „Çåìÿ“ – â òÿõ ïî äðà-

ìàòèçúì íà ñòúëêíîâåíè-

ÿòà, ïî ÿðêîñò íà îáðèñó-

âàíèÿ ïåðñîíàæ ïèñàòå-

ëÿò å âñå òàêà âåðåí íà

ñåáå ñè. Ïîêàçàíî å ðàç-

ïàäàíåòî íà äðåáíîñîá-

ñòâåíè÷åñêàòà èäèëèÿ.

Íî âàæíîòî çà íàñ äíåñ

å ìîðàëíîòî îïóñòîøå-

íèå íà ëè÷íîñòòà, èçãóá-

âàíåòî íà ÷îâåøêèÿ îá-

ëèê, ïîðîäåíè îò æåñòî-

êîñòòà íà êàïèòàëèñòè-

÷åñêèòå çàêîíè, êàêâîòî

ñå íàáëþäàâà â æèâîòà

íà áúëãàðñêîòî îáùå-

ñòâî â äíåøíèòå óñëî-

âèÿ íà íîâèÿ âàðâàðñêè

êàïèòàëèçúì, âúçõâàëÿ-

âàí è óòâúðæäàâàí êàòî

ñèñòåìà â Áúëãàðèÿ.

Êîëêî ìíîãî îáèêíîâå-

íè õîðà ñà â êëåùèòå íà

ðàçïàäàíåòî íà ùàñòëè-

âèòå ñåìåéñòâà è ïðåæè-

âÿâàò äðàìàòà íà Éîð-

äàí Ãåðàêà. È êîëêî ìíî-

ãî ñúâðåìåííè íåâåñòè

êàòî Åëêà î÷àêâàò ìúæå-

òå ñè, çàïèëåíè ïî ñâåòà

îò íåâîëÿòà èëè îò îïóñ-

òîøåíèòå ñè äóøè â ãî-

ëåìèòå ãðàäîâå. È Åíüî

îò „Çåìÿ“ èìà ñâîèòå ñú-

âðåìåííè èçìåðåíèÿ. Íå

ñðåùàìå ëè è íå ÷óâàìå

ëè âñåêè äåí îêîëî íàñ

íåãîâàòà ôèëîñîôèÿ:

„Àç èñêàì äà ñúì áî-

ãàò!“ À áðàòîóáèéñòâîòî

å âðúõ íà äåãðàäàöèÿ-

òà è çëîòî, ïîðîäåíè îò

àë÷íîñòòà – íàø ïîñòîÿ-

íåí ñïúòíèê â åïîõàòà íà

èíäóñòðèàëèçàöèÿòà è

äèêòàòóðàòà íà îëèãàð-

õèÿòà.

Èâàí Âàçîâ, Éîðäàí

Éîâêîâ, Åëèí Ïåëèí ñà

âåëèêàòà òðîéêà, êîÿòî

îáúðíà ëèöåòî íà áúë-

ãàðñêàòà ëèòåðàòóðà

êúì áîëêàòà è ó÷àñòòà

íà îáèêíîâåíèÿ ÷îâåê,

ïðèòèñíàò îò ñîöèàëíà-

òà íåïðàâäà íà æèâîòà.

Òðèìàòà ïèñàòåëè ñúç-

äàäîõà òâîð÷åñòâî, êîå-

òî áåøå ïðèìåð çà ñúá-

ðàòÿòà èì ïî ïåðî â òÿõ-

íàòà åïîõà, íî è ïîñòà-

âèõà æàëîíèòå, ïî êîè-

òî òðÿáâà äà ñå ðàçâèâà

áúëãàðñêàòà ëèòåðàòó-

ðà. Ñ òàëàíòà íà áúäå-

ùèòå ïîêîëåíèÿ. Ñ åäíà

äóìà, èçáðàíèÿò ãîð÷èâ

ïñåâäîíèì „Åëèí Ïåëèí“

âå÷íî ùå òðåâîæè ñúâå-

ñòèòå íè è ùå íè ïðàâè

ïî-äîáðè è ïî-àðãóìåí-

òèðàíè â áîðáàòà íè ñúñ

çëîòî.

Ãîð÷èâèÿò ïñåâäîíèì è ãîð÷èâàòà íåâîëÿ

Ëú÷åçàð ÅËÅÍÊÎÂ

Åëèí ÏÅËÈÍ

Ñòàâà âñå ïî-õëàäíî,

âñå ïî-äúæäîâíî, à íà-

ñòðîåíèåòî íà ïðîòåñòè-

ðàùèòå ñðåùó ïðàâè-

òåëñòâîòî íà Îðåøàð-

ñêè – âñå ïî-ìèíüîðíî.

Ìèíàõà è çàìèíàõà 100-

òå äíè íà íåãîâîòî óïðà-

âëåíèå, îòìèíàõà è 100

äíè íà íåãîâèòå óëè÷íè

ïðîòèâíèöè, íî çäðàâè-

ÿò „îðåõ“ íèòî ïàäíà,

íèòî ñå ñ÷óïè. Íå ñå ðàç-

êëàòè äîðè, íàïóê íà

îíÿ, êîéòî ïî ñâîÿ âèíà

ñàì ïàäíà îò ñòîëà, íà

êîéòî ñåäíà Îðåøàðñêè.

È ñåãà èñêà îòíîâî äà

ñåäíå îáðàòíî âúâ âúç-

ìîæíî íàé-êðàòúê ñðîê.

È çàïî÷íà äà ðàçèãðàâà

öèðêîâà êëîóíàäà â ïàð-

ëàìåíòà. Òó âëèçà, òó èç-

ëèçà îò íåãî, ïîêîðíî

ñëåäâàí îò øåïàòà ñè

îðåäÿâàùè ïîêëîííè-

öè. Ðåøèõà òå äà ñëîìÿò

ïðîòèâíèöèòå îò ÁÑÏ è

ÄÏÑ, êàòî èì ñåðâèðàò

ïîðåäèöà îò âîòîâå íà

íåäîâåðèå, ìàêàð äà

çíàÿò, ÷å îíÿ âàãàáîí-

òèí Ñèäåðîâ âèíàãè ñëà-

ãà ïðúò â êîëåëàòà íà

ïàðëàìåíòàðíàòà êàðó-

öà è ðàçâàëÿ ñìåòêèòå

íà äðóãèòå. Íî „ãåíåðà-

ëúò áåç àðìèÿ“, ìàêàð è

ïàäíàë îò ïðåìèåðñêèÿ

ñòîë, íå ïàäà äóõîì è

ãîòâè ïîðåäíèÿ âîò íà

íåäîâåðèå.

À êàêâî ëè ïðàâè ïðå-

çèäåíòúò? Òîé å çàòâî-

ðèë ïëúòíî ïðîçîðåöà,

çà äà íå ñëóøà îíèÿ

„÷åðâåíè“ äîñàäíèöè

äîëó, êîèòî ïðîäúëæà-

âàò äà èñêàò îñòàâêàòà

ìó. Â êà÷åñòâîòî ñè íà

âúðõîâåí ãëàâíîêî-

ìàíäâàù ñå å çàåë äà

èçó÷àâà âîåííàòà éåðàð-

õèÿ. Áèë äîâîëåí, ÷å

èìàìå ïúðâàòà æåíà ãå-

íåðàë (êàêòî ÿ íàðåêúë

òîé), êîÿòî îãëàâÿâà

ÌÂÐ. Áîæå îïàçè îò ðàç-

íîãëàñèÿ! Òîâà å ñúùàòà

ãîñïîæà Ïåòÿ Ïúðâàíî-

âà, êîÿòî áèâøèÿò ìè-

íèñòúð Öâåòàíîâ ïðîèç-

âåäå â çâàíèå „ñòàðøè

êîìèñàð“ îò ÌÂÐ. Èçâè-

íÿâàéòå, ã-í ãëàâíîêî-

ìàíäâàù, ìîæå áè ñå

íóæäàåòå îò êðàòêà

ñïðàâêà îòíîñíî âîåí-

íèòå è ïîëèöåéñêèòå

çâàíèÿ è êîé êàêúâ å.

Â ñúùîòî âðåìå íåêà

ïîãëåäíåì êàêâî å äåðå-

äæåòî íà ñàìàòà íàøà

àðìèÿ, êîÿòî áèå êðàê ñ

ïåñåí íà óñòà „Êðàé Áîñ-

ôîðà øóì ñå âäèãà...“

Ìèíèñòúð Àíãåë Íàéäå-

íîâ ñå å õâàíàë çà ãëàâà-

òà îò ïîâåðåíîòî ìó íà-

ñëåäñòâî, îñòàíàëî îò

ãåðáåðèòå. Îïèòàë ñå äà

ïîäêàðà áðîíèðàíèòå íè

ìàøèíè, íî òå îòêàçàëè,

çàùîòî àêóìóëàòîðèòå

èì ñà èçòîùåíè. Èçïðîá-

âàë áîéíèòå ñàìîëåòè,

íî åäâà 22 íà ñòî îò òÿõ

ñå îòëåïèëè îò ïèñòèòå

è õâðúêíàëè – äðóãèòå

íå ìîãëè. Èíñïåêòèðàë è

áîéíèòå íè êîðàáè, íî

ñàìî 43 íà ñòî îò òÿõ

ìîãëè äà èçëÿçàò îò

ïðèñòàíèùàòà. Äà íå ãî-

âîðèì çà õèëàâèÿ âîå-

íåí áþäæåò, 74 íà ñòî

îò íåãî å îòèøëà çà çà-

ïëàòè è îñèãóðîâêè.

Óæàñ! Áðàòÿ áúëãàðè,

àêî íÿìà ñ êàêâî, âúîðú-

æåòå ñå ñ êóðàæ. È äàíî

íèêîé íå íè íàïàäíå!

×åðíîïèñåö

Õðàáúð ÑÈÌÅÎÍ

Ñòàìàò è Ëàçàðèí ñà ñ

ìèíèìàëíè ïåíñèè è

âå÷íî ñå îïëàêâàò îò

áåçïàðè÷èå. Èìàò ïî 100

ëâ. âåðåñèÿ â êðú÷ìàòà

è ñúäúðæàòåëÿò âå÷å

íå èì äàâà ðàêèÿ. Åäíà

íåäåëÿ îòèâàò íà ÷åðê-

âà è ñëóøàò ïîïà äà

ïåå: „Áëàæåíè ñà íèùè-

òå, çàùîòî òÿõíî ùå áú-

äå öàðñòâîòî íåáåñíî.“

Íå èì ñòàâà ÿñíî, çàòî-

âà îòèâàò íà äðóãèÿ äåí

ïðè íåãî. Ïîïúò èì îáÿñ-

íÿâà, ÷å òåçè, êîèòî ñà

íàé-áåäíè íà çåìÿòà, íà

îíÿ ñâÿò ùå òúíàò â áëà-

ãîïîëó÷èå. È èì äàâà

ïðèìåð: ñåãà Ñòàìàò è

Ëàçàðèí ïîëó÷àâàò ïî

200 ëâ. ïåíñèÿ, à íà îíÿ

ñâÿò ùå èì äàâàò ïî

2000. „À êàê ñå ñòèãà äî

ðàÿ, äÿäî ïîïå?“, ïèòàò

äâàìàòà, à òîé èì êàçâà,

÷å òðÿáâà äà ñêî÷àò â

ïðîïàñòòà ïîä ìåñò-

íîñòòà Áúðäîòî. „Ùå ñå

îòúðâåì îò áåäíîòèÿ-

òà“, ìèñëÿò ñè Ñòàìàò è

Ëàçàðèí è ñêà÷àò â ïðî-

ïàñòòà. È íàèñòèíà ñå

îçîâàâàò â ðàÿ. Òàì

âñè÷êî áëåñòè îò ÷èñòî-

òà, ìàãàçèíèòå ïúëíè ñ

îòáðàíè ñòîêè, àìà òå

íÿìàò íèòî ëåâ. Îòèâàò

â êàñàòà è òàì èì äàâàò

ïîëàãàùàòà èì ñå ïåí-

ñèÿ – 100 ëâ. „Àìà íà íàñ

ïîïúò íè êàçà, ÷å òóê ùå

ïîëó÷àâàìå ïî 2000 ëâ.,

è çàòîâà äîéäîõìå. „Áå-

øå òàêà, íî ìàëêî ñòå

çàêúñíåëè. Ïðåäè ñåä-

ìèöà ñå ïîÿâè Ñèìåîí

Äÿíêîâ, îáèäåí, ÷å ñà

ãî èçãîíèëè îò ÃÅÐÁ.

Âëåçå ïîä êîæàòà íà

Ñâ. Ïåòúð è òîé ìó âúç-

ëîæè äà óïðàâëÿâà ôè-

íàíñèòå íà ðàÿ. Äÿíêîâ

âåäíàãà íàìàëè çàïëà-

òèòå è ïåíñèèòå.“

Ñòàìàò è Ëàçàðèí ðå-

øàâàò äà ñå âúðíàò íà

çåìÿòà. Ñêà÷àò îò íåáå-

òî è... ñå ñúáóæäàò. Ñðå-

ùàò ñå íà äðóãèÿ äåí è

ñå îêàçâà, ÷å ñà ñúíóâà-

ëè åäèí è ñúù ñúí. Àìà

ñòèãàò äî åäíî çàêëþ-

÷åíèå – è íà òîçè, è íà

îíÿ ñâÿò çà ïåíñèîíåðè-

òå íÿìà ðàé.

Àëåêñàíäúð

ÀËÅÊÑÀÍÄÐÎÂ

Òúæíà åñåí

Íà îíÿ ñâÿò

Ïàïàãàë

Åïèãðàìè

×åñòî èçâúðøèòåëèòå

íà ïðåñòúïëåíèÿ ñàìè ñå

èçäàâàò. Ðàçêàçâàì ñëó÷-

êà îò ïðàêòèêàòà ìè â íå-

äàëå÷íîòî ìèíàëî.

Òåëåôîíúò èççâúíÿ.

Íà÷àëíèêúò íà óïðàâëå-

íèåòî âäèãíà ñëóøàëêà-

òà.

– Äà, ñëóøàì.

Îáàæäàõà ñå îò ïðîïó-

ñêà – äîøúë å ãëàâíèÿò

ñòîêîâåä íà åäíî âúí-

øíîòúðãîâñêî îáåäèíå-

íèå.

– Äíåñ íå ìîãà äà ïðè-

åìàì ãðàæäàíè. Ïîïè-

òàéòå äðóãàðÿ ïî êàêúâ

âúïðîñ!

Ñëåä êðàòêà ïàóçà îò

ïðîïóñêà îòãîâîðèõà:

– Ëèöåòî êàçâà, ÷å âèå

ñòå ãî âèêàëè.

– Äà ïî÷àêà ìàëêî.

Íà÷àëíèêúò ñå çàìèñëè

– äíåñ íå áåøå âèêàë íè-

êîãî. Â òîâà âðåìå âëåçå

çàìåñòíèêúò. Çàïèòà ãî:

– Äà ñè âèêàë íÿêîãî îò

âúíøíîòúðãîâñêîòî îáå-

äèíåíèå?

– Äà, äðóãàðþ íà÷àë-

íèê. Íàëè ñòàâàøå âú-

ïðîñ äà ñå øèÿò äðåõè çà

ñàìîäåéíèÿ àíñàìáúë è

âèå ìè âúçëîæèõòå äà ñå

ñâúðæà ñúñ ñúîòâåòíèòå

îðãàíèçàöèè. Îò âàøå

èìå ñå ñâúðçàõ ñ ãëàâíèÿ

ñòîêîâåä íà îáåäèíåíèå-

òî. Ïî-êîìïåòåíòåí ÷î-

âåê îò íåãî íÿìà äà íà-

ìåðèì. Òå èìåííî ñå çà-

íèìàâàò ñ âíîñà íà ïëà-

òîâå îò ÷óæáèíà.

– Å, êàêâî ñå ðàçáðà-

õòå?

– Íèùî. Êàçàõ íà ëèöå-

òî äà äîéäå ïðè íàñ, âèå

äà ðàçãîâàðÿòå ñ íåãî.

Àç íå ðàçáèðàì íèùî îò

òåçè íåùà.

Íà÷àëíèêúò âäèãíà ñëó-

øàëêàòà:

– Äîâåäåòå äðóãàðÿ

ïðè ìåí!

Ñëåä ìàëêî ïëàõî ñå

ïî÷óêà è òèõî, áîÿçëèâî,

åäâà ïðèñòúïâàéêè, ñå

âìúêíà îêîëî ïåòäåñå-

òãîäèøåí, ñ ïðîøàðåíà

êîñà ÷îâåê.

– Äîáúð äåí! – åäâà ÷ó-

òî ïðîìúëâè òîé ñ õðè-

ïêàâ ãëàñ.

– Äîáúð äåí! – Íà÷àë-

íèêúò ñòàíà è ïðîòåãíà

ðúêà. – Çàïîâÿäàéòå,

ñåäíåòå.

Íîâîäîøëèÿò ñåäíà íà

ñàìèÿ êðàé÷åö íà êàíà-

ïåòî, ñÿêàø ãîòîâ âñåêè

ìîìåíò äà ñêî÷è.

– Íèå íå ñå ïîçíàâàìå,

äðóãàðþ...

– Àíãåë Çäðàâêîâ.

– ...Çäðàâêîâ. Òúêìî ïî-

âîä äà ñå îïîçíàåì.

– Àç ñè çíàåõ, ÷å åäèí

äåí âñè÷êî ùå ñâúðøè,

íî âñå ñå íàäÿâàõ, ÷å ùå

ñå ðàçìèíå – êàçà ñ ðàç-

òðåïåðàí ãëàñ ãîñòúò.

Íà÷àëíèêúò è çàìåñò-

íèêúò ñå ñïîãëåäàõà íå-

äîóìÿâàùî.

– Óâåðÿâàì âè, àç îò-

äàâíà èñêàõ äà äîéäà è

÷èñòîñúðäå÷íî äà ðàçêà-

æà âñè÷êî – ïðîäúëæè

ãîñòúò, – íî âñå íå íàìè-

ðàõ êóðàæ.

Îïèòíè â ïðîôåñèÿòà,

äâàìàòà òàêòè÷íî çàìúë-

÷àõà â î÷àêâàíå.

– Ïóøèòå ëè? – íà÷àë-

íèêúò ïðîòåãíà êóòèÿ öè-

ãàðè. Ñòîêîâåäúò çàïàëè,

ïîóñïîêîè ñå è ïàê çàãî-

âîðè.

– Ìèñëåõ, ÷å íèêîãà íÿ-

ìà äà íàó÷èòå çà ìîñòðè-

òå, êîèòî âíàñÿõìå è íå

ãè çàïðèõîäÿâàõìå.

– Ãîâîðèòå â ìíîæåñò-

âåíî ÷èñëî?

– Àìà, ðàçáèðà ñå, ñàì

íå ìîãà. Ïîìàãà ìè êîí-

òðîëüîðúò. Òîé ñëàãàøå

ïëîìáèòå.

– Çíà÷è òàêà ñòîÿò íå-

ùàòà – íà÷àëíèêúò êèñå-

ëî ñå óñìèõíà. – Âúðâåòå

ñúñ çàìåñòíèêà, òîé ùå

âè çàâåäå ïðè íÿêîé îò

ñëåäîâàòåëèòå. Òàì

ùå îáÿñíèòå ïî-ïîä-

ðîáíî âñè÷êî.

– Ñàìî, äðóãàðþ

íà÷àëíèê, íåêà íå ìå

ìàëòðåòèðàò. Àç

âñè÷êî ñàì ùå êàæà

è çà ìîñòðèòå, è çà

êîìàíäèðîâêèòå.

– Íèêîé íÿìà äà âè

ìàëòðåòèðà.

– Èìàì åäèí âúï-

ðîñ, ìîæå äà íå ìè

îòãîâîðèòå. Íà âàñ

êîé âè êàçà âñè÷êî, íà-

âÿðíî Åìèëèÿ, òàçè íå-

áëàãîäàðíèöà.

– Òÿ êîëåæêà ëè âè å?

– Íå, ïðèÿòåëêà. Âñè÷-

êî áåøå ïðåäèìíî çàðà-

äè íåÿ.

– Âúðâåòå ïðè ñëåäîâà-

òåëÿ, òàì ùå îáÿñíèòå.

Çàìåñòíèêúò îòâåäå

ñòîêîâåäà è ñëåä ìàëêî

ñå âúðíà.

– Å – çàïèòà íà÷àëíè-

êúò, – ùå øèåì ëè äðåõè

çà àíñàìáúëà, èëè?...

– Ðàçáèðà ñå, äðóãàðþ

íà÷àëíèê, ñàìî ÷å ùå

òðÿáâà äà ïîòúðñèì äðóã

êîíñóëòàíò, à òîçè äà ãî

ïðèáåðåì. Òîé å „îáëÿ-

êúë“ öÿë äàìñêè àíñàì-

áúë çà ñìåòêà íà äúðæà-

âàòà.

– Êàê áåøå ïîãîâîðêà-

òà... „Ãóçåí íåãîíåí áÿãà“,

à?

Òîçè ïúò íå ñå çàñìÿõà

– íå èì áåøå äî ñìÿõ.

Äèìèòúð ÄÎÑÅÂ

Ãóçåí

íåãîíåí áÿãà

Ìèñëèòåëÿò (ïî Ðîäåí)

Êàðèêàòóðè

Ñèìåîí ÌÀÐÈÍÎÂ

– Ñ êîÿ ïà÷àâðà áåøå, ñ êîÿ ïà÷àâðà áåøå, ñ êîÿ...

Áðîé 19, îêòîìâðè 2013 ã.

Êàëåéäîñêîï

ÐÀÁÎÒÍÈ×ÅÑÊÈ

âåñòíèê

ÐÀÁÎÒÍÈ×ÅÑÊÈ

âåñòíèê

ÁÅÄÍÎÒÈß

Áåäíîòèÿ, êàçâàò, òà äðúíêà,

àëà äíåñ å îùå ïî-çâúíêà –

âäúõíîâåíèå áóðíî ïîäãîíè ÿ,

ñâèðè ñâîáîäíî öÿëà ñèìôîíèÿ.

Éîíêî ÁÎÍÎÂ

ÌÎÍÎÏÎËÈÑÒÈ

Îáëÿêîõà ñå ñ âëàñò

íà ìîíîïîëè,

àëà çà íàñ

ìîðàëíî ñè îñòàâàò

áîñè, ãîëè...

0 views·12 pages

Работнически вестник PDF Free Download

Работнически вестник PDF free Download. Think more deeply and widely.

Uploaded by annettekaiser1980 on 4/30/2026

/12

100%