Biznes odpowiedzialny w Polsce PDF Free Download

Name: Biznes odpowiedzialny w Polsce PDF
Author: angela240951

1 / 12

0 views•12 pages

Biznes odpowiedzialny w Polsce PDF Free Download

Biznes odpowiedzialny w Polsce PDF free Download. Think more deeply and widely.

Biznes odpowiedzialny

Piątek 14 marca 2025

wPolsce

DODATEK SPECJALNY

Podczas gdy przed rokiem wiele spółek nie było pewnych, czy dobrze rozumieją nowe zasady raportowania

ESG, to dzisiaj wiele z nich musi sobie radzić ze znacznie większą niepewnością dotyczącą samych regulacji w tym obszarze

ZARZĄDZANIE

S2–3

Nowa rzeczywistość raportowania

zrównoważonego rozwoju

Dużo się mówi o odejściu od zielonych inwestycji, ale statystyki tego nie potwierdzają.

Aktywa funduszy zrównoważonych w 2024 r. zwiększyły wartość ponaddwukrotnie

BIZNES

Zrównoważone inwestycje

wcale nie odchodzą do lamusa

Po latach podwyższania wymagań wraportowaniu zrównoważonego rozwoju

Bruksela łagodzi przepisy. Ku radości biznesu, lecz przy obawach NGO.

ANITA BŁASZCZAK

Przedstawiając zasady

Omnibus Simplifica-

tion Package, komi-

sarze UE zaznaczali,

że chodzi o – tak

oczekiwane przez firmy iważ-

ne dla konkurencyjności Unii

– uproszczenie przepisów do-

tyczących raportowania ESG.

Jednak część ekspertów

iwiększość organizacji poza-

rządowych działających na

rzecz zrównoważonego rozwo-

ju nie kryje obaw, że Omnibus

może zapoczątkować odwrót

od środowiskowej ispołecznej

odpowiedzialności biznesu.

Jak szacuje Komisja Europej-

ska, przewidziane w pakiecie

Omnibus uproszczenie iogra-

niczenie zasięgu raportowania

ESG (docelowo ma dotyczyć już

nie ok. 50 tys., ale co najwyżej 10

tys. przedsiębiorstw) ma rocz-

nie przynieść firmom 6,3 mld

euro oszczędności. Wtym 4,4

mld euro wwyniku zmian do-

tyczących CSRD (dyrektywy

o raportowaniu w zakresie

zrównoważonego rozwoju)

i unijnych standardów ESRS,

plus oszczędności wynikające

ze złagodzenia wymogów dy-

rektywy CSDDD (o należytej

staranności przedsiębiorstw

w zakresie zrównoważonego

rozwoju) itaksonomii.

Ulga dla firm

Poluzowanie wymogów

związanych z raportowaniem

ESG – na czele zradykalnym, bo

aż 80-proc. ograniczeniem licz-

by spółek objętych tym obo-

wiązkiem – chwalą organizacje

biznesowe, które narzekały na

uciążliwość i wysokie koszty

wdrożenia tych regulacji. Jak

pokazało badanie Deloitte, po-

nad połowa firm wnaszym re-

gionie (56 proc. wPolsce) trak-

tuje wymóg raportowania ESG

jako dodatkowy koszt, rzadko

widząc wnim narzędzie do za-

rządzania ryzykiem czy źródło

kreowania wartości firmy.

Agencja zatrudnienia Per-

sonnel Service przypomina, że

według Izby Gospodarczej Eu-

ropy Środkowej raportowanie

według ESRS to dla firmy wy-

datek rzędu 40 tys. euro, czyli

ok. 164 tys. zł. Natomiast ogra-

niczenie liczby firm objętych

tym obowiązkiem do 500 (za-

miast 3,5–3,8 tys.) przyniosłoby

prawie 500 mln zł oszczędności

dla polskiego biznesu. – To ko-

lejny ciężar mniej na barkach

przedsiębiorców, którzy zma-

gają się zrosnącymi kosztami

prowadzenia działalności –

podkreśla Krzysztof Inglot, za-

łożyciel Personnel Service,

która miała podlegać CSRD od

2026 r. Omnibus da jej na przy-

gotowanie się dwa lata więcej.

Jak ocenia Luana Żak

zprzedstawicielstwa Konfede-

racji Lewiatan wBrukseli, pro-

pozycje Pakietu Omnibus to

sygnał, że KE zaczęła rozumieć

konieczność ograniczenia ob-

ciążeń regulacyjnych istworze-

nia środowiska, wktórym euro-

pejskie firmy mogą rozwijać się

i skutecznie konkurować na

rynkach globalnych. Lewiatan

jest częścią BusinessEurope,

stowarzyszenia europejskich

przedsiębiorców i pracodaw-

ców, które usilnie apelowało do

KE o ograniczanie zbędnych

obowiązków sprawozdawczych

iregulacyjnych.

Ostrzeżenie banków

Karolina Opielewicz zzarzą-

du Krajowej Izby Gospodarczej

zwraca jednak uwagę na pewne

zagrożenie: Dobrowolny Stan-

dard Raportowania dla MŚP

(VSME) ma teraz objąć również

duże firmy (mające poniżej

1000 pracowników), które

będą wyłączone spod CSRD.

– Podczas gdy nie mieliśmy

wątpliwości co do tego, że

mniejsze firmy powinny być

objęte dobrowolnym iodpo-

wiednio skrojonym standar-

dem raportowania, to pojawia-

ją się spore obawy, czy będzie

on wystarczający dla większych

jednostek wkontekście ujaw-

nień dotyczących ich rozle-

głych łańcuchów dostaw izna-

czącego wpływu na klimat

iśrodowisko – zaznacza. Oba-

wy te podziela Europejska Fe-

deracja Bankowa (EBF),

ostrzegając, że skala propono-

wanego przez KE poluzowania

przepisów ESG utrudni po-

życzkodawcom analizę ryzyka

kredytowego.

Bardzo krytycznie oceniają

plany Brukseli eksperci Euro-

pejskiego Biura Środowiska

(EEB), zrzeszającego „zielone”

NGO zpaństw UE. Uznają oni

Omnibus za konia trojańskiego

agresywnej deregulacji. Bar-

tosz Kwiatkowski, dyrektor

polskiego oddziału Frank

Bold, zżyma się, że po latach

przekonywania, iż raportowa-

nie niefinansowe ma sens, KE

wycofuje się z części swych

deklaracji. – Takie osłabianie

uzgodnionego już prawodaw-

stwa przed jego pełnym wdro-

żeniem jest lekkomyślne ide-

moralizujące – twierdzi.

Ipodkreśla, że uleganie krót-

koterminowym naciskom

idemontaż dotychczasowych

ram prawnych to strzał wstopę

gospodarki UE: deregulacja

raportowania ESG tylko utrud-

ni firmom zEuropy dostosowa-

nie się do regulacji w innych

krajach idoprowadzi do spad-

ku ich konkurencyjności.

REGULACJE ZRÓWNOWAŻONEGO ROZWOJU

Omnibus: nadmierne

luzowanie śruby w ESG?

Anita Błaszczak

Do serii czynników zwiększających niepewność

otoczenia, w którym działają firmy i konsumenci,

dołożyła się ostatnio Bruksela, najwyraźniej

przypominając sobie syndrom gotującej się żaby.

Wostatnich latach karierę wświecie biznesu

zrobił wojskowy termin VUCA, określający

konieczność działania wwarunkach dużej

zmienności, złożoności, niepewności

iniejednoznaczności, które wymagają ciągłej analizy

otoczenia iszybkiej reakcji na zmiany wotoczeniu. Bo

po wybuchu pandemii Covid-19, azaraz potem wojny

na Ukrainie, gdy kryzys energetyczny wraz zinflacją

podkopały znaczącą część unijnej gospodarki, coraz

trudniej opewność iprzewidywalność. Również

wregulacjach ito nawet tych, które do niedawna

wydawały się niepodważalnym fundamentem mocno

promowanej wBrukseli zrównoważonej, zielonej

transformacji Europy.

Do opisu działań unijnych regulatorów dobrze

pasuje syndrom gotującej się żaby, która – stopniowo

podgrzewana – znosi coraz wyższą temperaturę, ale

wrzucona do gorącej wody szybko zniej wyskakuje. Tą

żabą były ostatnio firmy, którym wrzeczywistości

zmienionej przez całą serię kryzysów zagroził wrzątek

wpostaci podnoszonej coraz wyżej poprzeczki

wymagań regulacyjnych.

Wprawdzie wspierające zrównoważony rozwój

dyrektywy CSRD iCSDDD nie pojawiły się nagle, lecz

eksperci zgodnie zwracali uwagę, że przepisy dotyczą-

ce raportowania, na czele ze standardami ESRS,

opracowano iwdrażano wdużym pośpiechu. Nie dając

spółkom wiele czasu na wdrożenie, anawet na

zrozumienie potrzeby nowych wymagań. Wiele firm

mogło się więc poczuć, jak żaba we wrzątku, szczegól-

nie, że dla sporej części przedsiębiorców raportowanie

ESG to biurokratyczny wymysł urzędników UE, który

utrudnia im biznes witak bardzo trudnych warun-

kach. Efektem tych nastrojów był silny opór ipresja na

Komisję Europejską, która dołączyła do narastającej

na świecie deregulacyjnej fali. Ito duchu VUCA,

zwiększając niepewność ichaos.

Nie dziwię się obawom NGO, czy aby KE nie

popłynie na fali deregulacji za daleko. Tym bardziej że

żabą wrzucaną do wrzątku mogą się poczuć kolejne

grupy, wtym konsumenci, których dotkną kolejne

podwyżki cen energii iograniczenia. Tymczasem, jak

dowodzą ostatnie badania, maleje wnas gotowość do

wyrzeczeń wimię zrównoważonego rozwoju czy

ochrony klimatu. Ibez ograniczenia VUCA nie będzie

łatwo to zmienić.

KOMENTARZ

Zrównoważony

rozwój epoki VUCA

Jak firmy w Europie Środkowej oceniają wymagania związane z raportowaniem zgodnym z dyrektywą CSRD

opinie CFO, w proc.

Źródło: Deloitte

6,3

mld euro rocznie

mają zaoszczędzić europejskie

firmy na kosztach administracyjnych

dzięki uproszczeniu i ograniczeniu

zasięgu raportowania ESG

zgodnie z Pakietem Omnibus

źródło kreowania

wartości firmy

dodatkowy

koszt narzędzie

do zarządzania

ryzykiem

ogół badanych firm

XXX

firmy w Polsce

24 20

51 29 21

masz pytanie,

wyślij e-mail do autorki

anita.blaszczak@rp.pl

/ ©℗

y ra

ortowani

amych regulac

w tym obszarz

Piątek

14 marca 2025 ◊rp.pl

Biznes odpowiedzialny wPolsce

Rok temu wiele spółek wahało się, czy rozumie nowe zasady. Dziś zapanowała znacznie większa niepewność.

ANITA BŁASZCZAK

Jesteśmy przekonani,

że nowe standardy

raportowania to duży

krok wdążeniu do za-

pewnienia porówny-

walności danych ESG. To także

dodatkowy motywator dla

przedsiębiorstw do jeszcze

większego zaangażowania

winicjatywy prośrodowisko-

we i prospołeczne, a także

związane zładem korporacyj-

nym oraz do integrowania ich

ze swoimi modelami bizneso-

wymi – podkreślała Magdale-

na Trzynadlowska, dyrektorka

Departamentu Zrównoważo-

nego Rozwoju w Banku Mil-

lennium, komentując jego

opublikowany wlutym pierw-

szy raport zrównoważonego

rozwoju przygotowany według

jednolitych unijnych standar-

dów ESRS.

Wnajbliższych tygodniach

takich komunikatów będzie

szybko przybywać, gdyż

oswoich debiutach wraporto-

waniu zgodnym zESRS będą

informować kolejne duże

spółki giełdowe. Łącznie po-

winno je przygotować wbr. ok.

150 firm notowanych na GPW,

które wostatnich latach były

objęte unijną dyrektywą

NFRD w sprawie ujawniania

informacji niefinansowych,

ateraz muszą dostosować się

do jej dużo bardziej wymaga-

jącej następczyni – dyrektywy

CSRD, dotyczącej raportowa-

nia zrównoważonego rozwoju.

Pionierzy już gotowi

Począwszy od publikowa-

nych wtym roku przez duże

spółki giełdowe raportów za

2024 r., w kolejnych latach

dyrektywa CSRD miała objąć

kolejno już wszystkie duże

przedsiębiorstwa (w2026 r.),

apotem także małe iśrednie

firmy giełdowe. Te regulacyjne

założenia radykalnie zmieniła

Komisja Europejska, ogłasza-

jąc 26 lutego br. pakiet Omni-

bus zpropozycjami poluzowa-

nia regulacji ESG, w tym

zwłaszcza uproszczenia

i ograniczenia standardów

ESRS, których skomplikowa-

nie iszczegółowość była du-

żym wyzwaniem w pracach

nad raportami za 2024 r.

Spółki, które w tym roku

pójdą na pierwszy ogień

wsprawdzianie znowych za-

sad zrównoważonego raporto-

wania, nie mogą jednak liczyć

na ułatwienia z Omnibusa.

Przygotowując raporty za

2024 r., muszą nie tylko dosto-

sować się do wymagań standa-

ryzacji ESRS, ale też szerzej

odnieść się do celów taksono-

mii ESG, określającej kryteria

działalności zrównoważonej

środowiskowo (którą Omnibus

ograniczy tylko do najwięk-

szych spółek), poddając też

raporty obowiązkowej już

ocenie audytorów.

Ewa Sowińska, biegła rewi-

dent, członkini rady nadzor-

czej Orlen i ekspertka ESG,

zaznaczała podczas niedawnej

debaty „Rzeczpospolitej”, że

firmy, które wcześniej zaanga-

żowały się wtemat, są dzisiaj

bardzo dobrze przygotowane

do raportowania według no-

wych wymogów. Tym bardziej

że wiele znich raportowało już

dane za 2023 r. zgodnie

z CSRD i nawet poddało je

atestacji. Potwierdza to prof.

Maria Aluchna zKatedry Teo-

rii Zarządzania SGH, która

wraz z zespołem od 2017 r.

analizuje rozwój raportowania

niefinansowego w Polsce na

podstawie publikacji dużych

spółek zGPW.

Według niej wyniki badań

raportów za 2023 r. (które po

raz ostatni zostały opracowane

według regulacji NFRD) wska-

zują, że spółki rozpoczęły

przygotowania do raportowa-

nia według regulacji CSRD. Co

dziesiąta zastosowała już

wswoich raportach standardy

ESRS, a3 proc. spółek łączyło

stosowanie GR iESRS. Najwię-

cej, bo 38 proc., spółek rapor-

towało jednak według uzna-

nych międzynarodowych

standardów GRI. Dodatkowo

98 proc. spółek opisało istotne

ryzyka, podczas gdy 80 proc.

zawarło opisy według unijnej

taksonomii.

Wyzwanie ESRS

Jak zaznacza prof. Aluchna,

analiza raportów za 2023 r.

wskazuje na dalszą poprawę

jakości raportowania we

wszystkich obszarach, chociaż

nadal była widoczna duża

różnorodność w zakresie

długości raportów, ich formy,

stosowanych standardów

iwykorzystywanych wskaźni-

ków. Tę poprawę widać m.in.

po spadku liczby krótkich

publikacji (do 50 stron), pod-

czas gdy najbardziej wzrosła

liczba spółek ujawniających

dane niefinansowe w50- czy

150-stronicowych raportach.

Według analizy SGH najsze-

rzej spółki opisywały zagad-

nienia dotyczące środowiska

naturalnego (przy czym 89

proc. raportowało wskaźniki

wtym obszarze) ipracowni-

cze. Mniej miejsca zajmowały

wraportach kwestie społecz-

ne, informacje dotyczące mo-

delu biznesowego czy istot-

nych ryzyk, anajkrócej spółki

odnosiły się do zagadnień

związanych zposzanowaniem

praw człowieka iprzeciwdzia-

łaniem korupcji.

Wpracach firm nad rapor-

tami według ESRS duże zna-

czenie miały (i będą miały)

działania edukacyjne różnych

instytucji iorganizacji – wtym

Stowarzyszenia Emitentów

Giełdowych, które wspiera

spółki notowane na GPW od

lat w zrozumieniu niuansów

kolejnych regulacji wdziedzi-

nie ESG i w przygotowaniu

rzetelnych raportów – atakże

aktywność uczelni. Już ok. 3

tys. razy pobrano opublikowa-

ny zkońcem 2024 r. „Przewod-

nik po legislacji ESG” – efekt

współpracy Szkoły Głównej

Handlowej wWarszawie, Kam-

panii 17 Celów iGrupy Robo-

czej ds. Społecznej Odpowie-

dzialności Uczelni.

Nic dziwnego, bo – jak oce-

nia Aleksandra Stanek-Kowal-

czyk, partnerka wfirmie EY –

wyzwań związanych zprzygo-

towaniem raportów ESG było

sporo. Poczynając od niezro-

zumienia, a czasem wręcz

oporu w organizacji wobec

sprawozdawczości zrównowa-

żonego rozwoju. Jak wyjaśnia

ekspertka EY, ten opór wynikał

też m.in. znowych obowiąz-

ków dla części osób worgani-

zacji, ztrudności wpozyskaniu

danych – co często wynikało

z braku zrozumienia, jakie

konkretnie dane są potrzebne

– aż po proces atestacji, który

był nowy nie tylko dla firm, ale

również dla audytowych.

Zdaniem Liliany Anam,

prezeski firmy doradczej

CSRinfo, prace spółek nad

raportami wpierwszym roku

raportowania według ESRS

obnażyły przede wszystkim

słabą jakość techniczną tych

standardów. Chociaż spółki,

które raportują za rok 2024,

mają wieloletnią praktykę

wsprawozdawczości zrówno-

ważonego rozwoju według in-

nych standardów, zatrudniają

specjalistów ds. ESG ibyło je

stać na skorzystanie zpomocy

doradcy, to itak zmierzenie się

z interpretacją samych stan-

dardów, wtym zmieniającym

się ich tłumaczeniem, stanowi-

ło wyzwanie (Omnibus prze-

widuje ich uproszczenie).

Trudna interpretacja

– Towarzyszymy raportują-

cym spółkom od 2007 roku iod

wszystkich dużych organizacji

spływały do nas informacje

o tych samych problemach.

Trudności winterpretacji prze-

łożyły się później na procesy

audytowe, które okazały się

bardziej obciążające niż wcze-

śniej – wylicza Liliana Anam.

Dodaje, że audytorzy wdużych

spółkach rozpoczynali atestację

już w okresie lipiec–wrzesień

2024, gdyż była ona podzielona

na dwie części; audyt wyniku

oceny podwójnej istotności

oraz następnie danych.

– Procesy audytowe stano-

wiły wyzwanie, ponieważ nie

ma jeszcze wypracowanego

podejścia, a interpretacja

ESRS przez doświadczonych

raportujących była konfronto-

wana zinterpretacją audyto-

rów, dla których często była to

nowa materia – wyjaśnia sze-

fowa CSRinfo, która bardzo

pozytywnie ocenia zapowiedź

zmian wstandardach ESRS. –

Być może, gdyby ten standard

miał lepszą jakość, nie do-

świadczylibyśmy takiej krytyki

samej sprawozdawczości –

dodaje Anam.

Nie tylko ona uważa, że

w najtrudniejszej sytuacji

i w największej niepewności

prawnej są teraz duże firmy,

ZARZĄDZANIE

Nowa rzeczywistość raportowania

dr Karolina

Adamska-

-Woźniak

dyrektorka zarządzająca Forum

Odpowiedzialnego Biznesu

W Forum Odpowiedzialnego Biznesu od 25 lat konsekwentnie

zajmujemy się promowaniem koncepcji zrównoważonego

rozwoju i wspieraniem firm we wdrażaniu jej zasad w praktyce.

Inicjujemy kluczowe w tym obszarze przedsięwzięcia w Polsce.

Aktywnie współpracujemy z największymi przedsiębiorstwami

– rynkowymi liderami – oraz administracją i organizacjami

społecznymi, by wyznaczać standardy związane ze strategicz-

nym podejściem do czynników ESG.

Nasz jubileusz dobitnie pokazuje, że odpowiedzialność biznesu nie

jest nowym zagadnieniem – zmieniają się skrótowce i terminologia,

ale fundamentalne wartości pozostają te same. Kiedyś mówiliśmy

głównie o CSR (społecznej odpowiedzialności biznesu), w ostatnich

latach dominuje akronim ESG (środowisko, społeczeństwo i ład

korporacyjny), jednak istota tych koncepcji jest niezmienna: biznes

powinien działać w sposób odpowiedzialny wobec ludzi i środowi-

ska, przy jednoczesnej dbałości o konkurencyjność.

Obserwując rosnące zainteresowanie naszym programem

partnerstwa oraz dialogiem wokół ESG, widzimy też, że polski

biznes zmienia się dynamicznie i z każdym rokiem staje się coraz

bardziej świadomy. Nie są to zmiany powierzchowne czy

wynikające wyłącznie z fali nowych regulacji. Coraz większą rolę

odgrywa presja ze strony konsumentów, inwestorów oraz

międzynarodowych rynków. Dlatego nie mam obaw, że zmiany

zaproponowane przez Komisję Europejską w ramach pakietu

Omnibus oznaczają zatrzymanie transformacji biznesu

w kierunku zrównoważonego rozwoju.

Odpowiedzialność środowiskowa i społeczna nie jest chwilowym

trendem ani narzuconym obowiązkiem. To długofalowa

konieczność wynikająca z wyzwań klimatycznych, ekonomicz-

nych i społecznych. Jednym z kluczowych elementów tej

transformacji jest dekarbonizacja, która nie tylko przyczynia się

do ograniczenia emisji gazów cieplarnianych, ale także staje się

motorem innowacji i budowania przewagi konkurencyjnej. Firmy

inwestujące w odnawialne źródła energii, efektywność

energetyczną i zrównoważone modele biznesowe już teraz

zyskują przewagę na rynkach międzynarodowych.

Coraz więcej sektorów, w tym branża ubezpieczeniowa,

dostrzega skalę zagrożeń wynikających ze zmian klimatu

i wprowadza mechanizmy, które wymuszają na firmach

dostosowanie się do nowych realiów. W tym kontekście

deregulacja nie oznacza zmiany kierunku, lecz raczej dostoso-

wanie tempa transformacji. ESG to nie chwilowa moda – to

odpowiedź na realne wyzwania, przed którymi stoimy jako

społeczeństwo i globalna gospodarka. ∑

OPINIE DLA „RZECZPOSPOLITEJ”

MAT. PRAS.

Dr Mirosław

Kachniewski

prezes Stowarzyszenia

Emitentów Giełdowych

Przepisy dotyczące raportowania czynników zrównoważonego

rozwoju, w tym w szczególności standardy ESRS, opracowywa-

ne były i wdrażane w bardzo dużym pośpiechu. Z tego powodu

przygotowanie do raportowania za rok 2024 wymagało pracy

w oparciu o projekty aktów prawnych, jednak spółki (przynaj-

mniej te zrzeszone w SEG) stanęły na wysokości zadania. Przed

zakończeniem sezonu raportowania nie sposób stwierdzić, jaka

będzie finalna jakość tych raportów, ale – analizując poziom

zaangażowania w działalność edukacyjną, jakość zadawanych

pytań i głębię zgłaszanych problemów – jestem optymistą.

Oczywiście, jest masa problemów dotyczących praktycznie

każdego obszaru – zbierania danych, ich jakości, śladu

rewizyjnego czy nawet samego fundamentu, czyli oceny

podwójnej istotności – ale w ramach pierwszego sezonu

raportowania musiały one wystąpić. Niestety, do tych przewidy-

walnych problemów doszły dwa, które czynią raportowanie

w tym roku jeszcze bardziej skomplikowanym. Pierwszy z nich

to nieco nadgorliwe podejście niektórych biegłych rewidentów.

Próbuję to zrozumieć, bo nowe regulacje są trudne także dla

nich i starają się maksymalnie zadbać o swój komfort i bezpie-

czeństwo. Jednak wydawałoby się oczywiste, że pierwszy sezon

raportowania i audytu musi być ćwiczebny, a badanie na

poziomie „ograniczonej pewności”, według niższego standardu

niż sprawozdań finansowych, powinno być przeprowadzone bez

konieczności aż tak drobiazgowej analizy.

Drugi problem to pakiet zmian regulacyjnych zwanych Omnibu-

sem. Choć zdecydowana większość spółek dziś objętych

raportowaniem będzie raportować także w latach kolejnych, to

w przypadku 52 spółek ta perspektywa jest mglista – na pewno

zaraportują za rok 2024, najprawdopodobniej także za rok 2025

i raczej za rok 2026. Ale potem raportowanie prawdopodobnie

nie będzie dla nich obowiązkowe, przez co zapał do wytężonej

pracy na pewno osłabnie.

Podobnie jest w przypadku spółek, które miały zaraportować po

raz pierwszy za rok 2025, czyli powinny były jesienią ub.r.

przeprowadzić ocenę istotności, stworzyć systemy do zbierania

danych, zatrudnić i przeszkolić ludzi. Teraz, zgodnie z projektem

KE, wymóg raportowania obejmie je dopiero za dwa lata.

Spółki goniły więc pociąg regulacyjny, a kiedy wreszcie (dużym

nakładem pracy i pieniędzy) dały radę do niego wsiąść,

dowiedziały się, że pojedzie on z powrotem. I wystarczyło

spokojnie czekać na stacji, co zresztą zrobiła część ich

konkurentów. Tego typu igraszki legislacyjne powodować będą

erozję zaufania do obowiązującego prawa i zniechęcać do

wdrażania regulacji na czas. ∑

MAT. PRAS.

Tomasz

Półgrabski

Head of ESG & public affairs

wBenefit Systems

Raportowanie niefinansowe i powiązane z nim nowe dyrektywy

obejmujące m.in. wdrażanie analizy podwójnej istotności mogą

stanowić wyzwanie dla biznesu, ale są też cennym źródłem

wiedzy – budują zaufanie inwestorów, kontrahentów, klientów

i pracowników. Transparentność w obszarach środowiskowych,

społecznych oraz ładu korporacyjnego może przekładać się na

długoterminową konkurencyjność i odporność firm, a także na

ich zdolność do diagnozowania i minimalizowania ryzyk.

W Benefit Systems wierzymy w wartości ESG i ich pozytywny

wpływ na działanie firm, dlatego od lat wnikliwie analizujemy

pod tym kątem nasz model biznesowy. Oprócz działań

wynikających z obowiązkowych dyrektyw, angażujemy się

w dodatkowe procesy oceny, takie jak międzynarodowa

certyfikacja B Corp, która stanowi obiektywne potwierdzenie, że

nasze działania są zgodne ze standardami zrównoważonego

rozwoju. W tym roku przygotowujemy nasz ósmy raport

niefinansowy. Po raz pierwszy wykorzystujemy w nim analizę

podwójnej istotności, która pozwala wnikliwie spojrzeć na

oddziaływania firmy w różnych obszarach, celniej rozpoznać

ryzyka oraz szanse, a tym samym skuteczniej nimi zarządzać.

Przeprowadzanie regularnych analiz działalności firmy jest także

elementem budowania przewagi konkurencyjnej.

Niemniej obietnice korzyści stojących za raportowaniem mogą

być dziś przysłaniane przez trudności wynikające z braku

jasnych, ustandaryzowanych wytycznych w zakresie raportowania

firm czy działania organów audytorskich. Wyzwania są tym

większe, im bardziej złożony jest obszar oddziaływania

przedsiębiorstw. W Benefit Systems, tworząc grupę kapitałową

działającą w kilku krajach europejskich i współpracując z różnymi

kontrahentami, napotykamy różnorodne bariery – od braku

świadomości, przez różnice legislacyjne na poszczególnych

rynkach, aż po bariery finansowe po stronie mniejszych

partnerów biznesowych, które uniemożliwiają pozyskanie

istotnych parametrów. Trzeba też pamiętać, że raport to

dokument końcowy i najważniejsze powinno być nie tyle jego

opracowanie, ile stworzenie modelu biznesowego, produktów,

usług, a także procesów obejmujących relacje z interesariuszami,

które uwzględniają zarządzanie zgodne z zasadami ESG. Benefit

Systems tworzy usługi i produkty, takie jak program MultiSport

i MultiLife, które odpowiadają na istotne wyzwania społeczne,

wspierają zdrowy styl życia pracowników i ułatwiają pracodaw-

com dbanie o dobrostan kadry. Wartości ESG zapisane są więc

nie tylko w filozofii i statucie Benefit Systems, ale przekładają się

też na tworzone przez nas rozwiązania, co sprzyja spójności

i jest zauważane przez kontrahentów, klientów i pracowników. ∑

MAT. PRAS.

◊rp.pl Piątek

14 marca 2025

Biznes odpowiedzialny wPolsce

zrównoważonego rozwoju

które miały sprawozdawać za

2025 r. (w 2026 r.). W tym

zwłaszcza duże przedsiębior-

stwa nienotowane na giełdzie,

które często po raz pierwszy

miały się zmierzyć zprzygoto-

waniem raportów ESG. Teraz

nie jest to takie pewne, gdyż

Omnibus wprowadza nowy

próg dla obowiązku raporto-

wania związany z wielkością

zatrudnienia.

Czekając na zmiany

O ile w dotychczasowej

wersji dyrektywa CSRD miała

od 2025 r. objąć wszystkie fir-

my powyżej 250 pracowników,

otyle Omnibus podwyższy ten

próg aż do tysiąca osób. To zaś

oznacza, że zjej zasięgu może

wypaść nie tylko sporo dużych

prywatnych firm, ale i część

dużych spółek giełdowych

objętych dyrektywą NFRD,

która określała próg zatrud-

nienia na 500 osób. Według

ocen KE wwyniku tych zmian

aż o 80 proc. zmniejszy się

liczba firm wUnii, podlegają-

cych obowiązkowej sprawoz-

dawczości (z50 do 10 tys.).

Jak będzie wPolsce, gdzie

dyrektywa CSRD miała pier-

wotnie objąć ok. 3,5 tys. (awe-

dług niektórych nawet 3,8 tys.)

firm? Stowarzyszenie Emiten-

tów Giełdowych szacuje, że

wraz zuchwaleniem Omnibu-

sa zobowiązku raportowania

zostaną wyłączone 52 spółki,

które wtym roku muszą opu-

blikować raporty zgodne

zESRS za 2024 r.

Łączna liczba przedsię-

biorstw zobowiązkiem rapor-

towania ESG po przyjęciu

Omnibusa zmniejszyłaby się do

około 500. – Są to jednak liczby

szacunkowe, obarczone dużym

ryzykiem błędu – zaznacza

Julia Patorska, partnerka i li-

derka portfolio Sustainabilty &

Climate w Polsce i Europie

Środkowej wDeloitte, dodając,

że podanie precyzyjnych staty-

styk utrudniają m.in. przypad-

ki, w których spółka podlega

sprawozdawczości skonsolido-

wanej Grupy Kapitałowej

(może wtedy skorzystać ze

zwolnienia od opracowywania

własnego oświadczenia).

Niezależnie od ocen samego

pakietu wielu ekspertów mówi

dziś o chaosie, jaki wywołała

nie tylko skala przedstawio-

nych wnim uproszczeń, ale też

termin ogłoszenia propozycji

zmian, które mają jeszcze

podlegać konsultacjom inego-

cjacjom.

Według planów KE Omnibus

powinien być przyjęty do końca

br., by mógł wejść wżycie zpo-

czątkiem 2026 r. To problem dla

setek dużych spółek, które

miały być objęte CSRD wprzy-

szłym roku. Ochaosie izamie-

szaniu mówi Aleksandra Sta-

nek-Kowalczyk zEY, zwracając

uwagę, że zjednej strony mamy

obowiązujące prawo, które

mówi, że trzeba wydać raport za

2025 r., azdrugiej – propozycje

wOmnibusie, według których

może trzeba będzie to zrobić

dopiero za dwa lata, aito nie we

wszystkich spółkach.

Wykorzystać

dodatkowy czas

– Firmy nie mogą czekać do

grudnia, żeby się przekonać,

czy rząd zdąży implemento-

wać zmiany opóźniające wej-

ście w życie obowiązków

sprawozdawczych, bo wtedy

nie zdążą przygotować rapor-

tów – zaznacza ekspertka EY.

Liliana Anam bardziej opty-

mistycznie ocenia, że najpóź-

niej w kwietniu br. powinni-

śmy wiedzieć, czy propozycja

KE dotycząca zmiany termi-

nów obowiązywania CSRD

zostanie przyjęta. – Wydaje

się, że Komisja jest zdetermi-

nowana i pewność prawa

wUnii wymaga, by ten wnio-

sek jak najszybciej przyjąć

bądź odrzucić – ocenia szefo-

wa CSRinfo, zaznaczając, że –

jak wskazuje komunikacja KE

– azymut na zrównoważony

rozwój Unii jest utrzymany.

Przekonana jest otym także

Irena Pichola, przewodniczą

Chapter Zero Poland iwice-

prezeska Forum Odpowie-

dzialnego Biznesu, przyznając

jednocześnie, że komunikaty

KE dotyczące pakietu Omni-

bus, a także interpretacje

propozycji zmian wprowadza-

ją dużo niepewności na rynku.

Zwraca jednak uwagę, że

neutralność klimatyczna Eu-

ropy w2050 r. pozostaje waż-

nym celem, a wyznaczone

wcześniej cele dekarboniza-

cyjne nie ulegają zmianie.

Iradzi spółkom, które obejmie

przewidziane w Omnibusie

dwuletnie odroczenie obo-

wiązków CSRD, by ten „odzy-

skany” czas wykorzystały na

realne zdefiniowanie celów

ESG, na analizę danych niefi-

nansowych, atakże upewnie-

nie się, że systemy do ich

zbierania dobrze funkcjonują

– tak, aby raportowane KPI’s

były wiarygodne.

Spółki „zdrugiej fali”, któ-

re miały zacząć raportowanie

wprzyszłym roku (za 2025 r.),

powinny więc kontynuować

przygotowania, ale – jak za-

znacza Irena Pichola – być

może zchwilą refleksji, gdzie

jest najwięcej do nadrobienia

i co powinno być prioryte-

tem dla firmy. Według eks-

pertki warto postawić na ja-

kość i wiarygodność rapor-

tów, tak, by służyły do

strategicznego monitoringu

osiąganych celów.

Zdaniem wiceprezeski FOB

również spółki, które po przy-

jęciu Omnibusa nie będą już

objęte obowiązkowym rapor-

towaniem ESG, powinny pod-

jąć działania w obszarach,

które dotyczą ich największych

ryzyk iszans wzakresie zrów-

noważonego rozwoju, określa-

jąc również swoją kluczową

odpowiedzialność iwspółza-

leżności dotyczące zrównowa-

żonego rozwoju. Powinny się

bowiem liczyć zpresją oczeki-

wań swoich klientów czy ban-

ków. Na tę presję zwracali też

uwagę unijni komisarze, którzy

ogłaszając pakiet Omnibus,

przekonywali, że wiele mniej-

szych firm (wtym wyłączone

z obowiązku raportowania

MŚP) zadba orzetelne infor-

macje iwskaźniki niefinanso-

we dobrowolnie, atakże kie-

rując się wymaganiami swo-

ich odbiorców, banków czy

inwestorów.

Źródło: Ayming, SGH

Największe wyzwania przy wdrażaniu raportowania zgodnie

z CSRD, wskazania firm w Europie, w proc. w październiku 2024

Standardy stosowane w raportach niefinansowych spółek

z GPW, w proc.

025 50 75 100

stopień złożoności przepisów

brak zasobów

koszty

dostępność danych

niezawodność i jakość danych

brak świadomości i wiedzy

na temat zrównoważonego rozwoju

brak wiedzy specjalistycznej

długość procesu wdrożeniowego

komunikacja z interesariuszami

99,7

78,8

66,7

61,5

54,6

38,5

25,6

rozwiązania

mieszane

38 14

ESRS

ESRS+GR

GRI SIN

własne

standardy

raporty

za 2023 r.

masz pytanie,

wyślij e-mail do autorki

anita.blaszczak@rp.pl

Przewodnik po legislacji ESG

to wyjątkowy projekt

zrealizowany dzięki

współpracy Szkoły Głównej

Handlowej wWarszawie,

Kampanii 17 Celów iGrupy

Roboczej ds. Społecznej

Odpowiedzialności Uczelni,

działającej wramach

Ministerstwa Funduszy

iPolityki Regionalnej.

MATERIAŁ PRZYGOTOWANY

PRZEZ SGH

Wydawnictwo to jest prawdzi-

wym kompendium wiedzy dla

biznesu oraz wszystkich osób

zainteresowanych unijnymi

ikrajowymi regulacjami praw-

nymi wzakresie zrównoważo-

nego rozwoju iESG. Co ważne,

publikacja jest dostępna bez-

płatnie.

Głównym celem projektu jest

wsparcie polskich przedsię-

biorstw wprocesie zrównowa-

żonej transformacji iefektyw-

nego wdrażania legislacji

w obszarze ESG. Publikacja

mapuje 41 kluczowych aktów

prawnych Unii Europejskiej

wobszarach: środowiskowym,

społecznym i zarządczym,

które mogą wpływać na prowa-

dzenie działalności biznesowej

wPolsce. Dzięki jasnym iatrak-

cyjnym wizualnie formom

czytelnicy iczytelniczki otrzy-

mują podstawowy zestaw infor-

macji dla każdego aktu prawne-

go, obejmujący branże, które są

głównymi adresatami danych

regulacji oraz ich status legisla-

cyjny wraz zlinkiem do mate-

riałów źródłowych. Informacje

owszystkich 41 aktach praw-

nych przedstawione są wtrzech

dedykowanych sekcjach:

∑ tabeli zkluczowymi regula-

cjami ESG,

∑ mapie, która przedstawia

opisane wpublikacji doku-

menty wpodziale na obsza-

ry: środowiskowy, społecz-

ny izarządczy,

∑ osi czasu, która wprzystępny

sposób porządkuje najważ-

niejsze daty dla obecnych

inadchodzących regulacji.

Ponadto 17 wybranych dy-

rektyw irozporządzeń zostało

szczegółowo opisanych

zuwzględnieniem nałożonych

na przedsiębiorstwa wymo-

gów oraz dat obowiązywania

przepisów w Polsce. Pełna

wersja Przewodnika uzupeł-

niona jest również oartykuły

eksperckie, pogłębiające wy-

brane zagadnienia społeczne,

środowiskowe i zarządcze,

istotne zpunktu widzenia le-

gislacyjnych zmian wESG.

Kwestie środowiskowe (ang.

environmental), społeczne

(ang. social) izarządcze (ang.

governance) określane skró-

tem ESG wskazują obszary, na

które oddziałują przedsię-

biorstwa zarówno w wyniku

swojej bezpośredniej działal-

ności, jak i poprzez relacje

biznesowe oraz łańcuchy do-

staw. Obszary te nie stanowią

osobnych, niezależnych od

siebie sfer. Są one wzajemnie

ze sobą powiązane inie po-

winny być rozpatrywane od-

dzielnie, jedynie w ramach

danej litery „E” lub „S” lub „G”.

Kwestie zrównoważonego

rozwoju, określane skrótem

ESG, są osadzone wszerszym

kontekście, uwzględniającym

niejednoznaczność poszcze-

gólnych zagadnień i ich

współoddziaływanie. Przeni-

kanie się wątków, zwłaszcza

społecznych i środowisko-

wych, często widoczne jest na

poziomie aktów prawnych,

w których w jednym doku-

mencie porusza się kilka za-

gadnień.

Przykładem jest projekt

dyrektywy wsprawie oświad-

czeń środowiskowych (Green

Claims Directive), której celem

jest ochrona konsumentów

Unii Europejskiej przed wpro-

wadzającymi wbłąd twierdze-

niami związanymi zochroną

środowiska, którymi firmy

posługują się, nie posiadając

argumentów na ich poparcie.

Jest to zatem prawo, które

z jednej strony ma przeciw-

działać zjawisku greenwashin-

gu izminimalizować działania

przedsiębiorstw jedynie po-

zornie zmniejszających swój

wpływ środowiskowy. Zdru-

giej zaś ma wzmacniać pozycję

konsumentów iwspierać ich

w podejmowaniu świado-

mych, zrównoważonych decy-

zji zakupowych. Co więcej,

nawet wprzypadku regulacji,

które ze względu na porusza-

ne w nich kluczowe kwestie

można z pełnym przekona-

niem przyporządkować do

tych środowiskowych lub

społecznych, często pojawiają

się aspekty zarządcze, takie

jak wymagania dotyczące

posiadanych polityk czy me-

chanizmów nadzoru nad da-

nym obszarem.

Podobnie jest wprzypadku

dokumentów umieszczonych

wobszarze „G” w publikacji.

Przykładem może być takso-

nomia UE, która oczywiście

dotyczy kwestii środowisko-

wych – jednocześnie jednak

zawiera artykuł w zakresie

minimalnych gwarancji, który

formułuje oczekiwanie wdra-

żania przez przedsiębiorstwa

procedur zapewniających

stosowanie m.in. wytycznych

OECD dla przedsiębiorstw

wielonarodowych. Oznacza to,

że na wymogi taksonomii UE

trzeba patrzeć również wkon-

tekście procedur należytej

staranności, poszanowania

praw człowieka, ochrony inte-

resów konsumenta czy speł-

niania wymogów podatko-

wych. Rozporządzenie to na-

kłada zatem obowiązek

świadomego włączania odpo-

wiednich polityk i procedur

w systemy zarządcze przed-

siębiorstwa. Przyporządkowa-

nie prezentowanych wPrze-

wodniku regulacji do poszcze-

gólnych obszarów miało na

celu ich uporządkowanie oraz

ułatwienie zrozumienia sfor-

mułowanych w tych regula-

cjach oczekiwań prawodawcy

unijnego.

Regulacje prawne wzakre-

sie zrównoważonego rozwoju

odgrywają kluczową rolę

wkształtowaniu polityk ekolo-

gicznych, gospodarczych

ispołecznych na całym świe-

cie. Ich mnogość wynika zpo-

trzeby ochrony środowiska,

zapobiegania zmianom klima-

tycznym oraz zapewnienia

sprawiedliwości społecznej

iekonomicznej oraz jest nie-

zbędna dla osiągnięcia celów

zrównoważonego rozwoju

izapewnienia lepszej przyszło-

ści dla kolejnych pokoleń.

PRAWO

Przewodnik po legislacji ESG wodpowiedzi na tsunami

regulacyjne wobszarze zrównoważonego rozwoju

Przewodnik

po przepisach

związanych

z ESG

jest dostępny

bezpłatnie

POBIERZ BEZPŁATNIE

„Przewodnik

po legislacji ESG”

/ ©℗

Piątek

14 marca 2025 ◊rp.pl

Biznes odpowiedzialny wPolsce

ANITA BŁASZCZAK

Pod koniec ubiegłego

roku tylko co piąty

Polak oceniał, że

jego decyzje zaku-

powe pozytywnie

wpłyną na zmiany na świecie.

To najgorszy wynik whistorii

badania „ESG ikonsumenci”

prowadzonego przez Havas

Media Network Poland wra-

mach projektu „ESG wprakty-

ce”, wktórym Francusko-Pol-

ska Izba Gospodarcza (CCIFP)

od dekady sprawdza nasta-

wienie przedsiębiorstw ikon-

sumentów do odpowiedzial-

nego izrównoważonego pro-

wadzenia biznesu.

Ubiegłoroczne badania po-

kazały dalsze pogłębienie pe-

symizmu Polaków co do

wpływu ich konsumenckich

wyborów na pozytywne zmia-

ny na świecie. Jeszcze nie tak

dawno, bo pod koniec 2021 r.

(gdy wygasała już pandemia

Covid-19), odsetek ankietowa-

nych osób przekonanych

osprawczości konsumentów

przekraczał jedną czwartą,

w2017 r. zaś sięgał nawet 38

proc.

Wzrost roli polityków

Ten widoczny od kilku lat

spadek wiary w siłę decyzji

konsumenckich idzie wparze

z rosnącym przekonaniem

osprawczości rządów ipolity-

ków. Pod koniec ubiegłego

roku już 34 proc. Polaków

(wobec 29 proc. rok wcześniej)

oceniało, że to rządzący będą

mieli największy wpływ na

zmiany na świecie. Nigdy

wcześniej w badaniu CCIFP

politycy nie byli uważani za tak

wpływowych – np. w latach

2017-18 ich znaczenie dostrze-

gało ledwie 22 proc. ankieto-

wanych Polaków. Co więcej,

w ubiegłorocznym sondażu

politycy wyprzedzili nie tylko

konsumentów, ale również

firmy(wtym korporacje), które

jeszcze w2023 r. wskazywano

jako liderów wpływu (30 proc.).

Teraz postrzegana rola biznesu

wkontekście zrównoważonych

zmian spadła do 29 proc.

Podobną zmianę widać

zresztą w opiniach samych

firm. Jak wynika z badania

CCIFP, które objęło 119 przed-

siębiorstw różnej wielkości,

wprowadzane przez unijnych

polityków regulacje prawne

biznes uważa teraz za motor

napędzający rozwój ESG

w Polsce. Twierdzi tak aż 71

proc. firm, czyli ponad dwu-

krotnie więcej niż jeszcze

w2019 r. Na tym nie koniec, bo

dwie trzecie badanych przed-

siębiorstw (a wśród dużych

spółek 75 proc.) przyznaje też,

że to regulacje prawne są po-

wodem zaangażowania bizne-

su w zrównoważony rozwój.

Ajeszcze przed pięcioma laty

twierdziło tak zaledwie kilka

procent firm.

Ten wzrost można przypisać

widocznej wostatnich latach

ofensywie unijnych regulacji

zobszaru ESG – na czele zza-

inicjowanym w2019 r. Zielo-

nym Ładem – które skutkują

kolejnymi i niełatwymi do

spełnienia (atakże kosztowny-

mi) obowiązkami dla firm.

Myślenie portfelem

Na tle presji regulacji mniej

istotne są teraz dla firm ocze-

kiwania interesariuszy, wtym

klientów i pracowników.

Wprawdzie ich wpływ na

zrównoważony rozwój wPol-

sce nadal docenia sporo, bo

prawie sześć na dziesięć bada-

nych przedsiębiorstw, ale już

wyraźnie mniej niż przed pię-

cioma laty (71 proc.). Firmy

najwyraźniej na co dzień za-

uważają zmiany wpodejściu

konsumentów, które pokazało

badanie Havas.

Odsetek Polaków, którzy

zwracają uwagę na wpływ ku-

powanych przez siebie pro-

duktów na społeczeństwo

i ekologię, zmalał w ciągu

ostatnich sześciu lat z56 do 41

proc. (Pomijając rok wybuchu

pandemii). W podobnym

tempie spadł też udział tych,

którzy unikają kupowania

produktów firm mających ne-

gatywny wpływ na społeczeń-

stwo lub środowisko (niespeł-

na połowa).

Jak komentują eksperci

Havas, wprawdzie konsumen-

ci oczekują od firm prospo-

łecznych i proekologicznych

działań, ale zauważalny jest

niewielki spadek intensywno-

ści tych oczekiwań wporów-

naniu zwcześniejszymi latami,

co może wynikać z bieżącej

sytuacji gospodarczej.

Przy czym itak są to tylko

deklaracje, które składamy

często na wyrost – jak pokazał

ubiegłoroczny eksperyment

Chicago Booth School of Busi-

ness, który objął 24 tys. ame-

rykańskich konsumentów. We

wstępnym sondażu co trzeci

znich deklarował zdecydowa-

ne poparcie dla produktów

firm zaangażowanych wESG.

Jednak później, w praktyce

okazało się, że podana przez

badaczy wiedza o tych pro-

duktach szybko została zapo-

mniana iwniewielkim stopniu

przełożyła się na wybory za-

kupowe konsumentów.

Nie tylko wUSA największy

wpływ na ich decyzje ma cena

i jakość produktów. – Więk-

szość z nas myśli portfelem

ipotrzebne są twarde regula-

cje, by to zmienić – ocenia

Bartosz Kwiatkowski, dyrektor

polskiego biura Fundacji

Frank Bold, zwracając uwagę,

że bojkoty konsumenckie są

mało popularne i mało sku-

teczne, bo zwykle działają

krótko. Potwierdziła to choćby

niewielka skala ogłoszonych

w2022 r. bojkotów kilku pro-

ducentów i francuskich sieci

handlowych, które nie chciały

się wycofać zRosji po jej agre-

sji na Ukrainę.

Potem naszą wrażliwość

ESG osłabił kryzys inflacji, a–

jak przypomina Agnieszka

Górnicka, prezeska firmy ba-

dawczej Inquiry – wybór

ekologicznych, zrównoważo-

nych produktów oznacza

zwykle większe wydatki.

– Konsumenci, podobnie

jak przedsiębiorcy, często

wolą nie zadawać sobie pytań,

zczym łączy się niska cena ja-

kiegoś towaru. Często nie

wiemy, jak i gdzie powstaje

produkt, który kupujemy, lub

już używamy. Chcemy kupo-

wać tanio, wygodnie iszybko.

Żeby to osiągnąć wolimy nie

wiedzieć oróżnych rzeczach,

ani nie pytać onie, tak, żeby-

śmy nie musieli się ograni-

czać– twierdzi Bartosz Kwiat-

kowski, dodając, że na takie

podejście konsumentów

wpływa też fakt, że są zalewani

greenwashingiem, wtym przy-

znawanymi na wyrost różnymi

zielonymi certyfikatami. (Ma

to ukrócić unijna dyrektywa

z2024 r. dotycząca zwalczania

praktyk pseudoekologicznego

marketingu, którą państwa

członkowskie mają przyjąć do

27 marca 2026 r.)

Zielone

przebodźcowanie

Pseudoekologiczny marke-

ting nie tylko podważa zaufa-

nie do środowiskowych dzia-

łań biznesu, ale też może nasi-

lać widoczne w badaniach

konsumenckich znużenie zie-

loną problematyką.

To znużenie pokazały opu-

blikowane wgrudniu 2024 r.

wyniki najnowszej edycji

międzynarodowej ankiety

sieci firm badawczych Iris,

którą w Polsce reprezentuje

ARC Rynek iOpinia. Według

nich, wciągu ostatniego roku

zmniejszyła się grupa osób

uważających zmiany klima-

tyczne za poważny problem.

Przy czym w skali globalnej

ten spadek o3 pkt. proc. (do

80 proc.) był itak dużo mniej-

szy niż wPolsce, gdzie zmalał

z81 do 74 proc.

Wzrósł z kolei sceptycyzm

wpodejściu do czystej, nisko-

emisyjnej produkcji energii;

odsetek Polaków, według któ-

rych rozwój odnawianych źró-

deł energii powinien być prio-

rytetem, skurczył się wciągu

ostatniego roku z55 do 41 proc.

Jak przyznają autorzy badania

– i na poziomie globalnym

iwjeszcze większym stopniu

wPolsce widać zmianę postaw

konsumenckich. Oile bardzo

ważne pozostaje bezpieczeń-

stwo zdrowotne produktów,

otyle traci na znaczeniu spo-

sób ich produkcji, w tym

zmniejszanie emisji CO2, bio-

degradowalność, ograniczenie

zużycia energii iwody.

Adam Czarnecki, wicepre-

zes ARC Rynek i Opinia,

wskazuje kilka możliwych

przyczyn tej zmiany, w tym

przesycenie tematem zmian

klimatycznych. Jego zdaniem,

społeczeństwa wielu krajów

mogą mieć już dosyć natrętne-

go często mówienia o nega-

tywnych zmianach klimat

i konieczności zmian wimię

ograniczania emisji gazów

cieplarnianych. Po drugie,

spowolnienie gospodarcze

iobawy związane zwojną na

Ukrainie przenoszą punkt za-

interesowania na zagrożenia

w bliższej perspektywie niż

ryzyka zmian klimatycznych.

– Zwycięstwo Donalda Trum-

pa w USA, kwestionującego

zmiany klimatyczne iskupiają-

cego się bardziej na kwestiach

poprawy życia i warunków

ekonomicznych Amerykanów,

jest dobrym przykładem takie-

go zjawiska – zauważa Czar-

necki. Jego zdaniem, zmiana

postaw może mieć też związek

zepidemią Covid-19, podczas

której silnie podkreślano kwe-

stie ekologiczne, zmiany klima-

tu iinne uwarunkowania roz-

woju epidemii.

– Wlatach po zakończeniu

epidemii obserwujemy wlicz-

nych badaniach opinii społecz-

nej odchodzenie od kwestii

ekologicznych. Być może, wy-

pierając zpamięci czasy pan-

demii, konsumenci trochę też

wypierają tematy jej towarzy-

szące – zastanawia się wicepre-

zes ARC Rynek iOpinia.

RYNEK

SHUTTERSTOCK

Konsumenci

nadal oczekują

od firm

prospołecznych i

proekologicznych

działań, ale nie

jest to już tak

istotne, jak

jeszcze kilka lat

temu

Słabnie głos konsumentów

w zrównoważonej debacie

W Polsce nasila się przekonanie, że największy wpływ na zmiany związane zESG mają politycy,

wtym rządy. Zroku na rok maleje natomiast wiara wsprawczość naszych wyborów zakupowych.

masz pytanie,

wyślij e-mail do autorki

anita.blaszczak@rp.pl

* w tym konsumentów, źródło: CCIFP/Havas Media Network

Kto będzie miał największy

wpływ na zmiany na świecie?

wskazania konsumentów, w proc.

Co najbardziej wpływa na rozwój ESG w Polsce

wskazania firm

Konsumenci na zakupach

wskazania, w proc.

politycy/rządy

ludzie-

-social media

korporacje i firmy

ludzie-

-konsumenci

przykładam wagę do wpływu

kupowanych produktów na

społeczeństwo i ekologię

unikam kupowania produktów firm,

które mają negatywny wpływ

na społeczeństwo lub środowisko

konieczność dostosowania

się do regulacji UE

oczekiwanie

interesariuszy*

2018 2019 2020 2021 2022 2023

2019 2020 2021 2022 2023 2024

2022 r.

politycy/rządy

ludzie-

-social media

korporacje i firmy

ludzie-

-konsumenci

2024 r.

/ ©℗

◊rp.pl Piątek

14 marca 2025

Biznes odpowiedzialny wPolsce

Dyrektywa CSRD to tylko jedna zdużych regulacji, które spadły na barki przedsiębiorców wostatnich latach.

KATARZYNA KUCHARCZYK

Wostatniej deka-

dzie Unia Euro-

pejska wpro-

wadziła szereg

regulacji mają-

cych na celu dekarbonizację

gospodarki. Kluczowym ele-

mentem tych zmian jest Euro-

pejski Zielony Ład, który wy-

znaczył cel redukcji gazów cie-

plarnianych o55 proc. do 2030

r. i osiągnięcie neutralności

klimatycznej do 2050 r.

Rzut oka na przepisy

Zielony Ład przyniósł liczne

zmiany prawne dotyczące re-

dukcji emisji, promowania

odnawialnych źródeł energii

oraz wspierania gospodarki

oobiegu zamkniętym.

– Między innymi są to: sys-

tem handlu emisjami ETS,

dyrektywa 2018/2001 wspra-

wie promowania stosowania

energii ze źródeł odnawial-

nych, dyrektywa 2024/1799

oprawie do naprawy czy roz-

porządzenie 2023/1804

wsprawie rozwoju infrastruk-

tury paliw alternatywnych –

wymienia Dariusz Kryczka,

partner kancelarii EY Law.

Dodaje, że łącznie Europejski

Zielony Ład wprowadził do

europejskiej przestrzeni regu-

lacyjnej ponad 150 celów,

które mają zapewnić długoter-

minową dekarbonizację unij-

nej gospodarki. Dla Polski

szczególnie istotne są regula-

cje dotyczące dekarbonizacji

przemysłu oraz transformacji

energetycznej, które wymaga-

ją znacznych nakładów finan-

sowych itechnologicznych.

Niewątpliwie sporą rewolu-

cją wlegislacji jest wszystko to,

co dotyczy emisji gazów cie-

plarnianych, wszczególności

rozszerzenie Systemu Handlu

Emisjami na poszczególne

sektory gospodarki.

– System ten nakłada limity

na emisje gazów iwymaga za-

kupu uprawnień, co ma na

celu zmniejszenie emisji ipro-

mowanie inwestycji wtechno-

logie niskoemisyjne – mówi

Anna Grygiel-Tomaszewska,

menedżerka w zespole ESG

wKPMG wPolsce. Zwraca też

uwagę na Mechanizm Dostęp-

ności Rynkowej (CBAM), czyli

wprowadzenie opłat na im-

portowane produkty owyso-

kiej emisji węgla, takie jak ce-

ment, stal, aluminium, nawozy,

energia elektryczna i wodór.

Celem jest zapobieganie

„ucieczce węgla” ipromowa-

nie produkcji niskoemisyjnej.

Oprócz aspektu środowisko-

wego mamy też zmiany praw-

ne dotyczące ładu korporacyj-

nego i kwestii społecznych.

Przykładem jest dyrektywa

wsprawie równowagi płci na

stanowiskach dyrektorskich.

Jej celem jest zwiększenie re-

prezentacji kobiet na stanowi-

skach kierowniczych, co ma

przyczynić się do większej

różnorodności ilepszego za-

rządzania.

Obecnie najwięcej mówi się

opakiecie Omnibus, uprasz-

czającym raportowanie zrów-

noważonego rozwoju. Nadal

jednak dyrektywa CSRD

istandardy ESRS są jednymi

ztych regulacji, które najmoc-

niej wpływają na funkcjono-

wanie firm. Istotny wpływ na

biznes ma też dyrektywa

wsprawie należytej staranno-

ści wzakresie zrównoważone-

go rozwoju (CSDDD), która

nakłada na przedsiębiorstwa

odpowiedzialność za monito-

rowanie izapewnienie zgod-

ności znormami ESG wcałym

łańcuchu dostaw.

– Inne regulacje, które mają

duży wpływ na biznes, to te

związane zochroną środowi-

ska ibioróżnorodności. Natu-

re Restoration Law przyjęte

wczerwcu 2024 r. zobowiązu-

je państwa członkowskie do

odbudowy co najmniej 30

proc. zdegradowanych sie-

dlisk do 2030 r., ado 2050 r. aż

90 proc., co wpływa nie tylko

na funkcjonowanie firm, ale

również gospodarki – mówi

Tomasz Barańczyk, partner

PwC Polska. Wskazuje też na

EUDR (European Union Defo-

restation Regulation), które

nakłada na firmy obowiązek

udowodnienia, że ich produk-

ty nie przyczyniają się do de-

gradacji lasów. Nowe przepisy

będą obowiązywać duże

przedsiębiorstwa od 30 grud-

nia 2025 r., amniejsze podmio-

ty od 30 czerwca 2026 r.

Istotne regulacje dotyczą

również stosowania sztucznej

inteligencji, która coraz chęt-

niej wykorzystywana jest

przez firmy, również wzakre-

sie zrównoważonego rozwoju.

Prezesi pokładają dużą na-

dzieję wtej technologii. Nie-

mal połowa ankietowanych

wbadaniu PwC oczekuje, że

projekty AI zwiększą zyski

firmy już w najbliższych 12

miesiącach.

– Tym większą rolę spełniać

będzie więc AI Act. WPolsce

pierwsze obowiązujące nas

przepisy weszły wżycie 2 lute-

go tego roku – podsumowuje

Barańczyk.

Legislacyjne tsunami

Znaczący wpływ na polską

i unijną gospodarkę może

mieć plan działania na rzecz

energii dostępnej cenowo,

który ma przeciwdziałać ubó-

stwu energetycznemu, ale

iwysokim kosztom przedsię-

biorstw. Zawiera m.in. sugestie

zmian w opodatkowaniu,

wsparcie dla OZE oraz szaco-

wane ogólne oszczędności

w wysokości 45 mld euro

jeszcze wtym roku, stopniowo

rosnące do 130 mld euro rocz-

nych oszczędności do 2030 r.

i260 mld euro do 2040 r.

Polska ma najwyższe ceny

energii w Europie i jedne

znajwyższych na świecie, co

bezpośrednio przekłada się na

utratę konkurencyjności. Dla-

czego tak jest?

– To konsekwencja wysokie-

go opodatkowania energetyki

węglowej, która koncernom

energetycznym przynosi

obecnie wyłącznie straty

(w2024 roku górnictwo węgla

kamiennego zanotowało 11

mld zł straty netto). Komisja

wezwała podczas prezentacji

CID do przyspieszenia proce-

dur związanych zudzielaniem

pozwoleń na inwestycje

wenergię odnawialną wkra-

jach członkowskich – mówi

Aleksandra Majda, członkini

Komitetu Krajowej Izby Go-

spodarczej. Dodaje, że wPol-

sce od wielu lat mieliśmy za-

blokowane inwestycje wturbi-

ny wiatrowe na lądzie, może

więc ta część deregulacji

przyspieszy modernizację

polskiego miksu energetycz-

nego iprzyczyni się do obni-

żenia cen energii.

Eksperci zgodnie twierdzą,

że przeszkodą dla biznesu nie

są same regulacje i troska

oESG, lecz ich jednokierunko-

wy wymiar. Unia Europejska

koncentruje się na mechani-

zmach nadzoru, kar isankcji,

nie rozwijając systemu zachęt

i wsparcia dla podmiotów

objętych regulacjami. Brakuje

premiowania organizacji,

które zainwestowały już

ogromne zasoby kadrowe ifi-

nansowe w zrównoważone

inwestycje. To powoduje, że

biznes postrzega regulacje

z zakresu zrównoważonego

rozwoju jako uciążliwy balast

idodatkowy koszt. Anie jako

szansę na wzrost efektywności

ikonkurencyjności.

Duża dynamika wzakresie

regulacji zrównoważonego

rozwoju budziła ibudzi dużo

obaw, zwłaszcza wśród małych

przedsiębiorstw, przed konse-

kwencjami niewystarczającej

ilości czasu iśrodków umożli-

wiających dostosowanie się do

ich wymogów.

– Wmojej ocenie obawy te są

spowodowane brakiem bez-

płatnych narzędzi wsparcia

zzakresu edukacji iwdrażania

sprawozdawczości, spójnych

wytycznych, nadmierną ilością

ujawnianych danych ikoncen-

trowaniem się przez regulatora

wyłącznie na mechanizmach

kontrolnych związanych zpo-

noszeniem przez przedsiębior-

stwa kosztów atestacji, karach

i sankcjach – podsumowuje

Monika Porębska, członkini

Komitetu Krajowej Izby Go-

spodarczej.

PRAWO

Dekada pod znakiem zmian

masz pytanie,

wyślij e-mail do autorki

katarzyna.kucharczyk@rp.pl

MATERIAŁ PARTNERA: AMAZON

Polska prezydencja wRadzie

UE może być znaczącym

krokiem wstronę zrówno-

ważonej Europy. Jednak

systemowe zmiany nie mogą

dokonać się bez uproszczenia

iharmonizacji przepisów europej-

skich. To niezbędny impuls do

innowacyjności, stanowiący zachętę

do ekspansji zagranicznej na

wspólnym rynku cyfrowym, który

może pozytywnie wpłynąć na

konkurencyjność polskich przedsię-

biorców.

Według Amazon kluczowym

wyzwaniem wśrodowiskowej

transformacji Europy jest znalezie-

nie balansu między ambitnymi

celami klimatycznymi, utrzymaniem

stabilności ekonomicznej, ajedno-

cześnie zzachowaniem potencjału

konkurencyjnego na poziomie

paneuropejskim. Nie da się przy tym

ukryć, że przejście na zieloną

gospodarkę wymaga znaczących

nakładów finansowych iodpowied-

nich systemów wsparcia wtym

zakresie, przy jednoczesnej

potrzebie uproszczenia procedur

administracyjnych.

Regulacyjna dysharmonia

Aktualnie europejscy przedsię-

biorcy borykają się zmnogością

złożonych, trudnych do interpreta-

cji przepisów prawnych, wdodatku

różnych dla poszczególnych

państw członkowskich.

Mali iśredni przedsiębiorcy

współpracujący z Amazon – iw ten

sposób eksportujący swoje

produkty do państw UE – wskazują

przede wszystkim, że dużym

wyzwaniem jest dla nich wprowa-

dzana właśnie rozszerzona

odpowiedzialność producenta

(ROP). To lista wymogów związa-

nych zzarządzaniem odpadami, tj.

opakowaniami, zużytym sprzętem

elektronicznym czy bateriami.

Problemem jest to, że wEuropie

obowiązuje ponad 100 różnych

regulacji ROP, akażda znich

funkcjonuje wodmienny sposób

wkażdym kraju.

Średnie koszty dostosowania się

do tych przepisów dla przedsiębior-

cy, który sprzedając za pośrednic-

twem Amazon, chciałby prowadzić

działalność wdziesięciu państwach

UE, mogą wynieść nawet 50 tys. euro

rocznie. Badanie E-commerce

Europe wskazuje ponadto, że

wprzypadku producenta oszerokim

portfolio, aspirującego do korzysta-

nia ze wspólnego rynku UE, musi on

składać nawet 300 raportów rocznie.

To wymaga średnio 37 dni roboczych

rocznie, co jest ogromnym obciąże-

niem biurokratycznym, zniechęcają-

cym do ekspansji we-commerce.

Wocenie ekspertów Amazon

taka sytuacja nie tylko generuje

dodatkowe koszty, ale przede

wszystkim ogranicza rozwój

innowacji izmniejsza konkurencyj-

ność europejskiego sektora

biznesowego.

Polska prezydencja szansą

na normalizację regulacji

Przewodnictwo Polski wRadzie

UE sprawia, że może ona zpowo-

dzeniem stawiać wysoko na

agendzie europejskiej tematy

koniecznych uproszczeń przepisów

obwarowujących działania MŚP

wobszarze ESG. Wocenie Amazon

głównym celem powinno być to, by

przedsiębiorcy mogli raportować

wramach jednego systemu bez

potrzeby stosowania się do różnych

wymogów zależnych od danego

kraju. To znacząco ograniczyłoby

procedury administracyjne,

zmniejszyło koszty itym samym

usprawniło działalność MŚP.

Przedsiębiorcy eksportujący

swoje produkty dostrzegają

podobne wyzwania wkontekście

systemu VAT. Aktualnie muszą oni

rejestrować się wkażdym pań-

stwie, wktórym chcą prowadzić

sprzedaż. Amazon pomaga im

oczywiście wtym zakresie, ale ci,

którzy prowadzą sprzedaż

samodzielnie, napotykają tu

znaczące utrudnienia.

Polska, wramach prezydencji,

może wesprzeć reformę VAT in the

Digital Age (ViDA), która zzałożenia

ma uprościć proces, rozszerzając

system One-Stop Shop (OSS). Warto,

by podobne rozwiązania były

promowane wramach raportowania

ESG czy wodniesieniu do innych

regulacji środowiskowych.

Oczekiwany kierunek zmian

w drodze do zielonej

transformacji

Wocenie Amazon akcent trzeba

postawić na uproszczeniu regulacji,

stworzeniu stabilnego otoczenia

prawnego itym samym sprzyjają-

cych warunków administracyjnych.

Przedsiębiorcy, szczególnie ci

mali iśredni, mogliby szybciej

wdrażać proekologiczne

rozwiązania przyczyniające się

do zielonej transformacji również

dzięki odpowiednim mechani-

zmom wsparcia finansowego.

Mowa tu m.in. oulgach podatko-

wych, przeznaczonych do tego

funduszach wspierających

innowacje czy preferencyjnym

finansowaniu zielonych inwesty-

cji. Idąc krok dalej – rozwój

wspólnego rynku energetyczne-

go pozwoliłby MŚP korzystać

ztańszych ibardziej stabilnych

dostaw energii, co znacząco

zredukowałoby ich wydatki

operacyjne.

Wramach przewodnictwa

wUE Polska ma szansę aktywnie

kształtować konkretne rozwiąza-

nia, które zjednej strony ułatwią

transformację energetyczną

wEuropie, z drugiej – będą

chronić konkurencyjność

europejskiego biznesu. Znaczącą

rolę wtym procesie mogą

odegrać również duże firmy,

rozwijając projekty związane

zczystą energią iwspierając

rozwój nowych technologii.

Dobrym przykładem jest tu

Amazon, który nie

tylko sam wprowadza rozwiąza-

nia ograniczające emisję CO2, ale

także pomaga swoim partnerom

biznesowym wprowadzeniu

bardziej ekologicznej

działalności.

Amazon: Deregulacje

szansą na zrównoważony

rozwój Europy

Mariusz

Mielczarek

dyrektor ds. regulacji

isektora publicznego

Amazon wCEE

MAT. PRAS.

Kluczowym wyzwaniem

w środowiskowej

transformacji Europy

jest znalezienie

balansu między celami

klimatycznymi

a konkurencyjnością

/ ©℗

Piątek

14 marca 2025 ◊rp.pl

Biznes odpowiedzialny wPolsce

Choć dużo się mówi oodchodzeniu od zielonych inwestycji, to statystyki tego nie potwierdzają. Wartość aktywów

funduszy zrównoważonych wnaszym kraju w2024 r. poszła wgórę ponaddwukrotnie. Ibędzie dalej rosła.

KATARZYNA KUCHARCZYK

Według najnow-

szych prognoz

Bloomberg

Intelligence,

wartość akty-

wów związanych zESG może

osiągnąć 35 bilionów dolarów

do końca 2030 r. (osiągając

średnią roczną stopę wzrostu

poniżej 2 proc.), przy spadają-

cym udziale inwestorów

amerykańskich, co uwzględnia

poglądy forsowane przez

obecnego prezydenta USA.

– Krytyka zielonej transfor-

macji, szczególnie wUSA po

dojściu Donalda Trumpa do

władzy, może wpłynąć na

rynki kapitałowe, ale nie wy-

daje się, by odwróciła trend

wzrostowy – komentuje Igor

Lenart, zarządzający BNP Pa-

ribas TFI.

Zielone aktywa

wPolsce

Zraportu Analiz Online na

temat rynku zrównoważonych

funduszy wPolsce wynika, że

wartość aktywów takich fun-

duszy wciągu ostatnich trzech

lat wzrosła ponadczterokrot-

nie, awsamym 2024 r. – po-

naddwukrotnie.

– Oznacza to, że ich udział

w rynku funduszy detalicz-

nych sięgnął 10 proc., aliczba

funduszy deklarujących

zgodność z art. 8 i 9 SFDR

(tzw. inwestycje jasnozielone

iciemnozielone – red.) wzro-

sła osiedem, do 68 produk-

tów. Natomiast wartość akty-

wów w nich zgromadzona

poszła wgórę do 22,5 mld zł

na koniec grudnia 2024 r. –

mówi Robert Sroka, partner

wAbris Capital Partners. Do-

daje, że w 2024 r. fundusze

deklarujące zgodność zart. 8

lub art. 9 SFDR odnotowały

największe whistorii napływy

netto nowych środków, sięga-

jące 5,6 mld zł. Rok 2025

również zaczął się bardzo

obiecująco dla zrównoważo-

nych finansów. Od początku

stycznia liczba funduszy

zrównoważonych wzrosła do

76, awartość zgromadzonych

wnich aktywów – do ponad

23 mld zł. Poprawiła się też

różnorodność dostępnych

instrumentów.

Przedstawiciele Towarzystw

Funduszy Inwestycyjnych

potwierdzają, że rynek fundu-

szy integrujących aspekty

zrównoważonego rozwoju

wPolsce wciąż rośnie.

– Oskali potencjału drze-

miącego w funduszach

uwzględniających kryteria

ESG mogą świadczyć napływy

do subfunduszu BNPP Glo-

balny Strategii Dłużnych Uni-

wersalny (subfundusz zgodny

zart. 8 rozporządzenia SFDR),

który wsamym 2024 r. pozy-

skał 2,032 mld zł nowych

środków. Był to najwyższy

wynik sprzedaży netto wśród

tego typu subfunduszy

w2024 r. – podkreśla Lenart.

Dodaje, że polscy inwestorzy

zainteresowani inwestycjami

prowadzonymi w zgodzie

zzasadami ESG mają do wy-

boru kilka opcji. Jedną znich

są jednostki uczestnictwa

i certyfikaty funduszy inwe-

stycyjnych, zarówno krajo-

wych TFI, jak izagranicznych

firm zarządzających aktywa-

mi. Pozwalają one w łatwy

sposób zbudować szeroką

ekspozycję na różne klasy

aktywów, sektory gospodarki

czy regiony geograficzne.

Alternatywę stanowią akcje

spółek, które prowadzą dzia-

łalność w oparciu o zasady

zrównoważonego rozwoju.

Wraz zbiegiem czasu znaczą-

co poprawia się jakość rapor-

towania niefinansowego oraz

dostępność izakres upublicz-

nianych danych, co ułatwia

odnalezienie emitentów speł-

niających wymagania konkret-

nego inwestora.

Kolejną możliwością są ob-

ligacje emitowane w celu fi-

nansowania zrównoważonego

rozwoju. Listę takich instru-

mentów można znaleźć wsek-

cji Warsaw Sustainable Seg-

ment dostępnej na stronie in-

ternetowej GPW.

– Biorąc pod uwagę wspo-

mniane wcześniej uwarunko-

wania legislacyjne oraz kie-

runki rozwoju obowiązujące

w Unii Europejskiej, można

założyć, że wraz z biegiem

czasu zakres dostępnych roz-

wiązań będzie coraz szerszy

– uważa przedstawiciel BNP

Paribas TFI.

Jakie plany na GPW

Inwestycje uwzględniające

czynniki zrównoważonego

rozwoju stanowią segment

rynków kapitałowych, który

rozwija się wodpowiedzi na

obowiązujące regulacje oraz

oczekiwania inwestorów.

W Europie obowiązują takie

standardy, jak Taksonomia UE

oraz wspomniane już rozpo-

rządzenie SFDR, które okre-

ślają ramy klasyfikacji zrówno-

ważonych inwestycji.

– Na rynku globalnym po-

dejście do tematyki ESG po-

zostaje zróżnicowane. Wnie-

których regionach regulacje

są wzmacniane, w innych

poddawane rewizji – mówi

Beata Tylman-Nowakowska,

dyrektor działu partnerstw

strategicznych i innowacji

Giełdy Papierów Wartościo-

wych wWarszawie. Dodaje, że

zainteresowanie zrównoważo-

nymi aktywami utrzymuje się,

choć tempo wzrostu zależy od

lokalnych uwarunkowań ryn-

kowych.

Na warszawskiej giełdzie

przez dekadę publikowany był

Respect Index, awe wrześniu

2019 r. zastąpił go WIG-ESG.

Wjego skład wchodziły spółki,

które przestrzegały zasad

środowiskowych, społecznych

iładu korporacyjnego. Jednak

wlipcu 2024 r. WIG-ESG znik-

nął znotowań. Giełda tłuma-

czyła to niskim zainteresowa-

niem tym indeksem.

– WIG-ESG spełnił swoją

rolę wdanym momencie ryn-

kowym. Wzwiązku znowymi

regulacjami oraz potrzebą

dostępu do bardziej zaawan-

sowanych danych trwają ana-

lizy dotyczące przyszłych

produktów związanych ze

zrównoważonym rozwojem.

Pierwsze dane ESG zgodne

zwymogami CSRD, poddane

zewnętrznej weryfikacji, za-

czynają się pojawiać, co stano-

wi początek tego procesu –

mówi Tylman-Nowakowska.

Nie bez znaczenia są również

obecne zawirowania (m.in.

Omnibus) związane zregulacja-

mi dotyczącymi ESG. – Dalszy

rozwój produktów powiąza-

nych ze zrównoważonym roz-

wojem uzależniamy od tego, jak

ukształtuje się otoczenie regu-

lacyjno-rynkowe – potwierdza

przedstawicielka giełdy.

ESG się opłaca

Każdy inwestor chce, żeby

jego inwestycja przyniosła jak

najwyższą stopę zwrotu. Jak

pod tym względem wypadają

zielone aktywa?

Analizy rynkowe wskazują,

że wwiększości przypadków

inwestycje te charakteryzowa-

ły się konkurencyjnymi stopa-

mi zwrotu iniższą zmienno-

ścią. Ma to swoje racjonalne

uzasadnienie. Wdługim termi-

nie spółki uwzględniające

czynniki zrównoważonego

rozwoju wykazują większą

odporność na zawirowania

rynkowe, aich biznes wiąże się

z niższymi kosztami (m.in.

kwestia efektywności energe-

tycznej, lepsze warunki finan-

sowania od banków). To zkolei

ma wymierny wpływ na ich

sytuację rynkową iwyniki fi-

nansowe. Awięc również na

wycenę. Co istotne, spółki

dbające oESG mają też prze-

wagę w walce o kompetent-

nych pracowników.

Istnieją badania pokazują-

ce, że inwestycje ESG mogą

przynosić konkurencyjne

stopy zwrotu w porównaniu

ztradycyjnymi, szerokimi in-

deksami akcyjnymi. Wartyku-

le „What impact do sustainabi-

lity criteria have on portfolio

performance?” opublikowa-

nym na portalu ViewPoint

autorzy stworzyli portfele ak-

cji woparciu okryteria ESG,

po czym porównali ich wyniki

do odpowiednich indeksów

publikowanych przez MSCI

wlatach 2020–2023.

– Wyniki pokazały, że kwali-

fikowanie spółek jako zrówno-

ważonych inwestycji przynio-

sło wcałym horyzoncie analizy

najwyższą stopę zwrotu ponad

indeksy akcyjne we wszystkich

przypadkach (pomimo wystą-

pienia gorszych niż indeksy

wyników w2022 r.). Ranking

ESG przyniósł pozytywne wy-

niki vs indeksy odniesienia

wUSA ina rynkach wschodzą-

cych, ale wEuropie były one

neutralne – mówi Lenart. Do-

daje, że znacznie lepiej widać

pozytywny wpływ zastosowa-

nia kryteriów ESG na wyniki

inwestycyjne w przypadku

analizy pojedynczych emiten-

tów. Badania, m.in. MSCI Rese-

arch, Kroll oraz McKinsey &

Company, pokazują, że spółki

z lepszymi ocenami ESG na

ogół osiągały lepsze wyniki fi-

nansowe oraz przynosiły wyż-

sze stopy zwrotu akcjonariu-

szom niż te zniższymi ocenami.

– Podsumowując, spółki

o wysokich ocenach ESG

charakteryzują się m.in. solid-

nymi strukturami nadzoru

korporacyjnego, transparent-

nością, minimalizacją nega-

tywnego wpływ na środowisko

i poszanowaniem praw pra-

cowniczych. Stwarza to solid-

ne fundamenty wzrostu war-

tości dla akcjonariuszy

izmniejsza ryzyko obligatariu-

szy – reasumuje przedstawi-

ciel BNP.

To nie kwestia wiary

Wyhamowanie zielonej

transformacji miałoby nega-

tywny wypływ nie tylko na

środowisko, ale również na

biznes icałą gospodarkę. Ja-

sno wynika to zraportu przy-

gotowanego dla Polski przez

Grupę Banku Światowego.

– W raporcie czytamy, że

emisyjność polskiej gospodar-

ki ponadtrzykrotnie przekra-

cza średnią wUnii ijest niemal

najwyższa wEuropie, aprze-

ciętne polskie przedsiębior-

stwo przemysłowe emituje

prawie sześć razy więcej gazów

cieplarnianych wprzeliczeniu

na jedno euro wartości doda-

nej niż jego odpowiednik

wkrajach najbardziej zaawan-

sowanych we wdrażaniu poli-

tyki klimatycznej – mówi Sro-

ka. Oznacza to, że spółki znaj-

dujące się wpolskim portfelu

inwestorów muszą poprawić

swoją efektywność energe-

tyczną, żeby móc wygrać

konkurencję z zachodnimi

firmami. Innymi słowy, trans-

formacja krajowej gospodarki

ipolskich firm na niskoemisyj-

ne to czynnik budowania

przewagi konkurencyjnej,

anie jej osłabianie. Dla inwe-

storów to również jasny sygnał,

że należy na ten element ana-

lizy spółki zwrócić uwagę, bo

w obszarze ESG jest ukryty

potencjał uzyskania lepszego

zwrotu zinwestycji.

Biznesowi i inwestorom

powinno zależeć na przyspie-

szeniu transformacji gospo-

darki, ale często mity okosz-

tach tej transformacji przewa-

żają nad faktami, hamując cały

proces. Ajak pokazują autorzy

wspomnianego raportu, dzięki

szybszej dekarbonizacji polski

PKB mógłby wzrosnąć o co

najmniej 4 proc. powyżej po-

ziomu osiąganego dzięki

obecnej polityce. Realizacja

tego celu pozwoliłaby zaosz-

czędzić 75 mld dol., głównie

dzięki wyższej efektywności

energetycznej i niższym wy-

datkom operacyjnym.

Polski Instytut Ekonomicz-

ny szacuje, że gdyby Polska

pozostała przy węglu, cena

energii elektrycznej na rynku

hurtowym wlatach 2030–2060

byłaby wyższa średnio ona-

wet 120 proc. wporównaniu ze

scenariuszem przyspieszone-

go rozwoju OZE. Dekarboniza-

cja ma także pozytywny wpływ

na rozwój gospodarki: każdy

dolar przeznaczony na odna-

wialne źródła energii oznacza

150 proc. zysku dla gospodar-

ki. Trzykrotnie więcej niż

wprzypadku inwestycji wpa-

liwa kopalne.

Zwrot wkierunku ESG ma

też mocny wydźwięk zdrowot-

ny. Utrzymująca się zależność

od węgla wsektorze przemy-

słowym i energetycznym

wPolsce już teraz stwarza po-

ważne ryzyko dla naszego

kraju i jego mieszkańców.

Polska odnotowuje największą

wEuropie liczbę przedwcze-

snych zgonów spowodowa-

nych zanieczyszczeniem po-

wietrza, szacowaną na około

40 tys. rocznie ijest jedynym

krajem na kontynencie, wktó-

rym liczba zgonów związanych

zzanieczyszczeniem wzrosła

pomiędzy 2015 a2020 rokiem

– informuje Bank Światowy.

Miliardy

na transformację

Zrównoważona transforma-

cja została jeszcze mocniej

zaakcentowana w kompasie

konkurencyjności jako funda-

ment budowania i rozwoju

konkurencyjnej gospodarki

Unii Europejskiej.

– Wobliczu tak silnej dekla-

racji ze strony UE, potwierdza-

jącej znaczenie iwsparcie dla

tej transformacji, trudno

uwierzyć, że rynki kapitałowe

odwrócą się od tego tematu –

podkreśla Aleksandra Stanek-

-Kowalczyk, partnerka EY

Polska.

Wtóruje jej Justyna Wysoc-

ka-Golec, partnerka wKPMG

wPolsce. – Niezależnie od za-

wirowań politycznych, naszym

zdaniem zrównoważony roz-

wój to długofalowy megatrend,

który determinuje rozwój

przedsiębiorstw i całych go-

spodarek oraz jest krytycznym

czynnikiem rozwoju innowa-

cji. Wzrost zainteresowania

ESG jest napędzany przez ro-

snącą świadomość społeczną

na temat zmian klimatycznych

oraz potrzebę zrównoważone-

go rozwoju – mówi. Dodaje, że

dostosowanie się do wyzwań

zrównoważonego rozwoju

będzie wymagało nakładów

kapitałowych. Często wdużej

skali. Firmy będą więc sięgać

po finansowanie na rynkach

kapitałowych. Niezależnie od

tego, czy będzie to kredyt

bankowy czy – przykładowo

– emisja zielonych obligacji.

Potrzeba finansowania jest

ibędzie coraz większa.

BIZNES

Zrównoważone inwestycje

wcale nie odchodzą do lamusa

„Zielone” aktywa funduszy, w mld zł

Źródło: analizy.pl; raporty funduszy

2023 2024

IX X XI XIII II III IV V VI VII VIII IX X XI XIII II III IV V VI VII VIII

5,29

5,27

5,32

6,82

7,31

7,43

7,68

8,47

9,01

9,03

9,59

9,99

16,27

16,78

19,04

18,08

18,91

19,73

20,51

21,85

22,52

bln dol.

tyle może

wynieść do końca

2030 r. wartość

globalnych

zielonych aktywów

Zainteresowanie zrównoważonymi

aktywami wciąż się utrzymuje,

choć tempo wzrostu zależy od

lokalnych uwarunkowań rynkowych

masz pytanie,

wyślij e-mail do autorki

katarzyna.kucharczyk@rp.pl

/ ©℗

◊rp.pl Piątek

14 marca 2025

Biznes odpowiedzialny wPolsce

Niezależna agencja badawcza S&P Global opublikowała „Sustainability Yearbook 2025”,

międzynarodowy ranking firm ocenionych pod kątem ESG.

ARTYKUŁ PRZYGOTOWANY

PRZEZ PRODUCENTA NAPOJÓW COCA-COLA

Podobnie jak wpoprzednich

edycjach listę branży napo-

jów otwiera Coca-Cola HBC,

uznana po raz ósmy za naj-

bardziej zrównoważoną

firmę wswoim sektorze. Ponadto już

czternasty rok zrzędu firma znalazła

się w pierwszej trójce wszystkich

przedsiębiorstw ujętych wglobalnym

zestawieniu. Coca-Cola HBC została

również doceniona za działania wob-

szarze wody iklimatu – organizacja

CDP przyznała jej ocenę „double-A”.

S&P Global co roku ocenia działa-

nia firm z różnych branż na całym

świecie, biorąc pod lupę 23 obszary

zzakresu zrównoważonego rozwoju,

wtym wpływ ekonomiczny, środowi-

skowy ispołeczny. Najlepsze 10 proc.

z nich tworzy Dow Jones Best-in-

-Class Indices (znany wcześniej jako

Dow Jones Sustainability Index). Jak

wspomniano, Coca-Cola HBC czter-

nasty rok zrzędu znalazła się wczo-

łówce branży, po raz ósmy zdobywa-

jąc tytuł „Najbardziej zrównoważonej

firmy napojowej na świecie”. To efekt

konsekwentnie realizowanych dzia-

łań Coca-Cola HBC wramach Misji

Zrównoważonego Rozwoju.

Lokalne starania

budują globalny sukces

Na globalny sukces firmy składa

się szereg działań podejmowanych

przez lokalne oddziały z29 krajów,

które wspólnie dążą do realizacji

ambicji Net Zero do 2040 roku ire-

alizacji pozostałych celów zagendy

ESG. Zgodnie zostatnim raportem

ESG Coca-Cola HBC wPolsce ikra-

jach bałtyckich od 2017 roku zredu-

kowała poziom emisji CO2 o32 proc.

– Zrównoważony rozwój od lat jest

integralną częścią strategii biznesowej

Coca-Cola HBC. Konkretne cele zwią-

zane zMisją Zrównoważonego Rozwo-

ju są wpisane wplany każdej funkcji,

aefekty ich realizacji regularnie rapor-

towane oraz audytowane na poziomie

krajowym i globalnym. To właśnie

dzięki konsekwentnemu podejściu

znajdujemy się wczołówce rankingów

ESG. Wiemy, że dla naszych konsu-

mentów, klientów oraz pracowników

coraz większe znaczenie ma nie tylko

to, CO firma robi, ale przede wszyst-

kim JAK. Dlatego wdrażamy rozwiąza-

nia, dzięki którym możemy redukować

wpływ na środowisko, takie jak pozy-

skiwanie surowców ze zrównoważo-

nych upraw, współtworzenie systemu

kaucyjnego na opakowania po napo-

jach, by jak najwięcej znich poddać

recyklingowi, czy stosowanie nisko-

emisyjnych lodówek w punktach

sprzedaży. Angażujemy się również

wdziałania społeczne, nie tylko niosąc

pomoc wsytuacjach kryzysowych, jak

np. w przypadku ostatniej powodzi

wPolsce, ale także realizując program

Youth Empowered, wspierający mło-

dych ludzi na rynku pracy. Inwestycje

wnasz lokalny biznes mają również

realny wpływ na gospodarki krajów,

wktórych działamy – mówi dyrektor-

ka ds. korporacyjnych izrównoważo-

nego rozwoju wCoca-Cola HBC Polska

iKraje Bałtyckie Katarzyna Borucka.

Coca-Cola HBC Polska iKraje Bał-

tyckie zakupuje energię tylko ze źró-

deł odnawialnych, korzysta znowo-

czesnej floty pojazdów, w której 90

proc. to hybrydy, samochody plug-in

lub elektryczne, atakże konsekwent-

nie wymienia sprzęt chłodniczy

wpunktach sprzedaży, gdzie 65 proc.

lodówek to modele niskoemisyjne.

Zmiany obejmują także opakowania

– firma optymalizuje je pod kątem

wykorzystania tworzyw sztucznych.

Ujednolicenie izmniejszenie etykiet

dla Coca-Coli, Fanty iSprite’a pozwo-

liło zaoszczędzić 20 ton plastiku i51

ton CO2 rocznie. Ponadto w 2023

roku redukcja wagi preform dla bute-

lek Fanty 0,85 i 1,75 litra pozwoliła

ograniczyć zużycie plastiku o133 tony,

co przełożyło się na zmniejszenie

emisji dwutlenku węgla o292 tony.

Firma jest także ważnym elemen-

tem lokalnego krajobrazu społeczno-

-ekonomicznego – wregionie posiada

cztery zakłady produkcyjne (trzy

znich znajdują się zPolsce), 23 maga-

zyny oraz 25 biur. Łącznie współce

pracuje ponad 1800 osób, zczego 1611

tylko na polskim rynku. Wpływ spo-

łeczny sięga jednak szerzej – każde

miejsce pracy w polskim oddziale

systemu Coca-Coli generuje siedem

innych na rynku, wsumie dając nie-

mal 13 000 dodatkowych etatów.Dzię-

ki pracy całego zespołu firma rozwija

się lokalnie, zwiększając produkcję,

aco za tym idzie – kontrybucję wlo-

kalną gospodarkę.

W 2023 roku system firm Coca-

-Coli zasilił budżet państwa kwotą

1,41 miliarda złotych ztytułu podat-

ków, ajego działalność przyczyniła

się do wygenerowania niemal miliar-

da złotych dochodu wpolskiej go-

spodarce, osiągając łącznie 963 mi-

liony złotych.

Firma od 2017 roku prowadzi także

globalnie i lokalnie program Youth

Empowered. To inicjatywa, wramach

której Coca-Cola HBC wspiera mło-

dych ludzi wwyborach dotyczących

przyszłej kariery ipierwszych krokach

na rynku pracy. Jak dotąd firma po-

mogła wten sposób niemal milionowi

młodych, zczego prawie 300 tysięcy

osób to podopieczni lokalnych edycji

programu zPolski ikrajów bałtyckich.

„Sustainability Yearbook

2025” – 7690 firm

z62 branż i1 proc. liderów

zrównoważonego rozwoju

– Zmiany klimatyczne nie są dziś

tylko kwestią środowiskową, lecz co-

raz częściej także ekonomiczną

ispołeczną. Wobliczu tych wyzwań

inspirujące jest zaangażowanie oraz

odporność firm, które przyjęły zrów-

noważony rozwój jako kluczową zasa-

dę swojej działalności oraz strategii

dalszego wzrostu. Ich zaangażowanie

wtransparentność, odpowiedzialność

za podejmowane działania oraz roz-

wój innowacyjnych rozwiązań jest

kluczowe dla wprowadzania zmian

i osiągnięcia końcowego sukcesu –

podkreślają Dave Ernsberger oraz

Mark Eramo, Co-Presidents, S&P

Global Commodity Insights, wwiado-

mości skierowanej do interesariuszy

„Sustainability Yearbook 2025”.

Ranking „Sustainability Yearbook”

przygotowywany jest na podstawie

oceny CSA (Corporate Sustainability

Assessment) będącej narzędziem

stosowanym do ewaluacji działań

podejmowanych w tym obszarze

przez przedsiębiorstwa działające na

całym świecie. Badane firmy otrzy-

mują wyniki wskali od 0 do 100, przy

czym, by znaleźć się wgronie „Top

1%”, niezbędne jest zdobycie oceny

na poziomie minimum 60. Coca-Cola

HBC zdobyła 93 ze 100 możliwych

punktów.

Ranking „Sustainability Yearbook 2025”

dostępny jest do pobrania

na stronie internetowej S&P:

https://www.spglobal.com/esg/csa/

yearbook/2025/ranking/index

MATERIAŁ PARTNERA

Coca-Cola HBC po raz ósmy

prowadzi w rankingu najbardziej

zrównoważonych firm S&P Global

MAT. PRAS.

Katarzyna Borucka

, dyrektorka ds. korporacyjnych i zrównoważonego

rozwoju w Coca-Cola HBC Polska i Kraje Bałtyckie

Piątek

14 marca 2025 ◊rp.pl

Biznes odpowiedzialny wPolsce

Pakiet Omnibus może ostudzić gorączkę rekrutacji specjalistów ds. zrównoważonego rozwoju, ale tylko przejściowo.

ANITA BŁASZCZAK

Tegoroczna edycja

„Future of Jobs Re-

port”, raportu Świa-

towego Forum Eko-

nomicznego (WEF)

na temat przyszłości rynku

imiejsc pracy, prognozuje, że

wciągu najbliższych pięciu lat

zawody związane ze zrówno-

ważoną – w tym zwłaszcza

zieloną – transformacją go-

spodarki znajdą się wgrupie

najszybciej rozwijających się

profesji. Łącznie do 2030 r. na

świecie ma przybyć 9 mln

miejsc pracy wspecjalizacjach

mających związek z szeroko

rozumianą adaptacją do zmian

klimatycznych, złagodzeniem

tych zmian, atakże ze zrówno-

ważoną energetyką.

– Te dwa makrotrendy zwią-

zane zzieloną transformacją

będą motorem napędowym

największych transformacji

rynku pracy w gospodarce

światowej wujęciu bezwzględ-

nym – prognozują autorzy ra-

portu. Przypominają też, że już

wostatnich kilku latach tempo

wzrostu „zielonych” rekrutacji

wyraźnie przewyższało dyna-

mikę rozwoju całego rekruta-

cyjnego rynku, atrend ten ma

się utrzymać do 2030 r.

Dwucyfrowy wzrost

wofertach pracy

Obok inżynierów ds. środo-

wiska ienergetyki odnawial-

nej, których raport WEF wy-

mienia w gronie 15 profesji

onajwiększym wzroście, wyso-

ko – bo na początku trzeciej

dziesiątki – uplasowali się

specjaliści ds. zrównoważone-

go rozwoju, czyli ESG. Jak wy-

nika zudostępnionych „Rzecz-

pospolitej” danych serwisu

Pracuj.pl, również w Polsce

popyt na specjalistów imene-

dżerów od zrównoważonego

rozwoju rozwijał się wostat-

nich latach zdecydowanie

szybciej niż cały rynek rekru-

tacji. Bo ten wostatnich dwóch

latach notował spadki.

Tymczasem liczba ogłoszeń

o pracy dla specjalistów

zdziedziny ESG/ CSR, zrów-

noważonego rozwoju iochro-

ny środowiska rosła wdwucy-

frowym tempie. W ubiegłym

roku mieli już do wyboru po-

nad 2,2 tys. ofert zatrudnienia

– prawie o18 proc. więcej niż

rok wcześniej iniemal ojedną

trzecią więcej niż w 2022 r.

W tym roku, tylko do końca

lutego, pojawiły się 523 takie

oferty, co zdaniem ekspertów

Pracuj.pl sugeruje, że rynek

pracy coraz silniej reaguje na

rosnącą potrzebę specjali-

stycznej wiedzy wdziedzinie

zrównoważonego rozwoju.

Potwierdzają to też obserwa-

cje firm rekrutacyjnych, atakże

badania pracodawców. Wson-

dażu ManpowerGroup, który

pod koniec 2024 r. objął 750

różnej wielkości firm, 34 proc.

znich zapowiadało, że wciągu

najbliższych 12 miesięcy zwięk-

szy zatrudnienie w obszarze

ESG, a co piąta nie podjęła

wtedy jeszcze decyzji w tej

sprawie. Część grupy niezdecy-

dowanych mogła zdecydować

się potem na rekrutacje specja-

listów ESG, zwłaszcza że niemal

połowa (48 proc.) ankietowa-

nych firm zamierza wnajbliż-

szych latach wzmocnić swoje

działania wtym obszarze, przy

czym 26 proc. planowało opra-

cować formalną strategię

zrównoważonego rozwoju.

Presja regulacji irynku

Zdaniem Anny Tietianiec,

ekspertki rynku pracy wMan-

power (jest częścią Manpower-

Group), rosnący na przestrzeni

ostatnich kilku lat popyt na

specjalistów zobszaru ESG to

efekt presji ze strony konsu-

mentów iinwestorów wkwestii

działań na rzecz zmian klima-

tycznych, atakże skutek regu-

lacji prawnych w obszarze

zrównoważonego rozwoju.

Niewątpliwie głównym moty-

watorem była tu dyrektywa

CSRD dotycząca sprawozdaw-

czości firm wzakresie zrówno-

ważonego rozwoju itowarzy-

szące jej unijne standardy ra-

portowania ESRS, które miały

radykalnie poprawić rzetel-

ność iprzejrzystość raportów

niefinansowych. W dodatku

dyrektywa rozszerzyła obo-

wiązek publikacji tych rapor-

tów (któremu wcześniej podle-

gały tylko duże spółki giełdowe

oraz instytucje finansowe)

także na duże firmy niepu-

bliczne imniejsze spółki gieł-

dowe. Wrezultacie liczba ra-

portów ESG miała wciągu kil-

ku najbliższych lat radykalnie

wrosnąć (zok. 150 do ok. 3500,

a nawet 3800 w 2029 r.), co

mocno podbiło zapotrzebowa-

nie na specjalistów wtej dzie-

dzinie.

Regulacje UE sprawiły też,

że – jak ocenia Karolina Lis,

dyrektor wfirmie rekrutacyj-

nej Hays Poland – w ciągu

ostatnich kilku lat rynek pracy

wobszarze ESG diametralnie

się zmienił. Podczas gdy jesz-

cze trzy–cztery lata temu sta-

nowiska skoncentrowane na

raportowaniu zrównoważone-

go rozwoju należały wPolsce

do rzadkości (zadania związa-

ne ztym obszarem dodawano

do obowiązków specjalistów

w działach prawnych, finan-

sów lub relacji inwestorskich),

to ostatnio ESG urosło do

rangi odrębnej specjalizacji.

W rezultacie dla wielu firm

zatrudnienie eksperta ESG

stało się koniecznością.

Otym trendzie mówi także

Monika Witoń, szefowa marke-

tingu iPR wfirmie doradztwa

personalnego HRK, która

w ostatnich dwóch latach

także dostrzega wyraźny

wzrost zainteresowania pra-

cownikami zdoświadczeniem

w budowaniu i wdrażaniu

kompleksowych strategii ESG.

– Do niedawna kwestie

związane z ESG były często

rozproszone pomiędzy różne

działy, ale obecnie firmy coraz

częściej decydują się na ich

centralizację itworzenie dedy-

kowanych zespołów lub stano-

wisk odpowiedzialnych za

wdrażanie i raportowanie

działań – wyjaśnia Witoń. Po-

twierdzają to wyniki badania

ManpowerGroup: wostatnich

trzech latach w ok. 40 proc.

firm powstały nowe stanowi-

ska specjalisty ds. ESG, anali-

tyka ESG imenedżera ds. ESG.

Polowanie

na ekspertów

Wysoko ustawiona po-

przeczka wymagań wraporto-

waniu według ESRS przekłada

się na wysokie wymagania

wobec specjalistów menedże-

rów ds. zrównoważonego

rozwoju. Jak wylicza Anna

Tietianiec zManpower, praco-

dawcy oczekują od kandyda-

tów do pracy wobszarze ESG

nie tylko specjalistycznej

wiedzy zzakresu zrównowa-

żonego rozwoju, regulacji

prawnych istandardów rapor-

towania, jak np. CSRD, SFDR,

GRI czy ESRS, ale również

umiejętności analitycznych,

projektowych idoradczych.

Często wymagana jest zna-

jomość narzędzi do analizy

danych. – Dodatkowym atu-

tem jest doświadczenie wpra-

cy zróżnymi interesariuszami,

wysokie umiejętności komuni-

kacyjne oraz umiejętność

prowadzenia projektów

transformacyjnych – zaznacza

ekspertka Manpower.

Jak zauważa Karolina Lis,

firmy najczęściej poszukują

ekspertów, którzy nie tylko

dogłębnie rozumieją zagadnie-

nia związane ze zrównoważo-

nym rozwojem, ale też potrafią

skutecznie wdrażać te zasady

w strukturach organizacji.

Dlatego też samo przygotowa-

nie teoretyczne, w tym wy-

kształcenie w tematyce ESG,

nie wystarczy. Pracodawcy

najczęściej oczekują bowiem

konkretnego doświadczenia,

umiejętności przekładania wi-

zji na konkretne rozwiązania,

wiedzy zzakresu prawa oraz

znajomości regulacji istandar-

dów raportowania ESG – wyli-

cza ekspertka Hays Poland.

Potwierdza to Monika Witoń

z HRK, według której firmy

poszukują teraz osób z do-

świadczeniem wopracowywa-

niu strategii ESG dostosowa-

nych do specyfiki danego biz-

nesu, specjalistów zajmujących

się analizą i raportowaniem

danych zgodnie zobowiązują-

cymi regulacjami oraz eksper-

tów odpowiedzialnych za

compliance iład korporacyjny.

Coraz większym zainteresowa-

niem cieszą się także specjaliści

ds. zielonych finansów, którzy

potrafią integrować kryteria

ESG wstrategiach inwestycyj-

nych firm. Jak zaznacza eks-

pertka, najbardziej cenieni są

kandydaci zdoświadczeniem

zdobytym w dużych firmach

konsultingowych, które od lat

wspierają firmy z różnych

branż we wdrażaniu strategii

ESG, ale wzrasta też zaintereso-

wanie osobami, które realizo-

wały projekty ESG wśrodowi-

sku korporacyjnym (zwłaszcza

wmiędzynarodowych firmach).

Specjalista kosztuje

Przy rosnącym popycie na

doświadczonych ekspertów,

dużym problemem stał się nie-

dobór odpowiednich kandyda-

tów, który podbijał też stawki.

– Na polskim rynku wciąż jest

mało kandydatów, którzy łączą

wszystkie oczekiwania praco-

dawców, co czyni obsadzanie

stanowisk ESG trudnym zada-

niem – przyznaje Karolina Lis.

Jak dowodzi tegoroczny

raport płacowy Hays Poland,

mediana wynagrodzeń ofero-

wanych dyrektorom ds. ESG to

40 tys. zł brutto miesięcznie,

podczas gdy pensja specjalisty

ds. ESG (mediana) wynosi 13

tys. zł, choć eksperci ds. ESG

w wymagającym sektorze

energetyki mogą liczyć na 20

tys. tys. zł brutto miesięcznie.

Nic więc dziwnego, że we-

dług firm uczestniczących

wbadaniu ManpowerGroup,

największym wyzwaniem

w rekrutacji specjalistów

zobszaru ESG są właśnie wy-

sokie oczekiwania finansowe

kandydatów (42 proc.) iduża

konkurencja ofert pracy (37

proc.) wynikająca m.in. zbra-

ku wykwalifikowanych kandy-

datów, na który narzeka pra-

wie co trzeci pracodawca.

Witoń zaznacza jednak, że

przy dynamicznie rosnącym

popycie na specjalistów wtym

obszarze, pracodawcy są coraz

bardziej otwarci na kandyda-

tów zdoświadczeniem wpo-

krewnych dziedzinach, którzy

są gotowi rozwijać kompeten-

cje ESG. Przekłada się to na

popularność studiów pody-

plomowych wtej dziedzinie.

Podczas niedawnej debaty

„Rzeczpospolitej” Piotr Glen,

kierownik zespołu zrównowa-

żonego rozwoju iESG wSzko-

le Głównej Handlowej wWar-

szawie, zaznaczał, że uczelnia

uruchomiła już cztery pody-

plomowe studia w zakresie

zrównoważonego rozwoju

iESG – co pokazuje, jak duże

jest zapotrzebowanie na do-

brze wykształconych specjali-

stów wtym obszarze.

Efekt Omnibusa

Hossę na rynku pracy

wESG może jednak wygasić

ogłoszony pod koniec lutego

b.r. Omnibus Simplification

Package. Zakłada on nie tylko

znaczące uproszczenie zrów-

noważonego raportowania, ale

teżogranicza (ook. 80 proc.)

liczbę spółek, które będą mu-

siały przygotowywać raporty

według standardów ESRS.

Jak zaznacza Anna Tietia-

niec, chociaż propozycja

Brukseli wprowadziła niemały

chaos na rynku, to warto pa-

miętać, że duże firmy – zatrud-

niające ponad 1000 pracowni-

ków i spełniające określone

(niezbyt wysokie) progi finan-

sowe – nadal będą musiały

publikować raporty ESG. We-

dług różnych szacunków łącz-

nie będzie to robić ok. 300–500

spółek, które będą podtrzymy-

wać popyt na doświadczonych

specjalistów ESG.

Zmiany zaproponowane

przez KE mogą natomiast

ograniczyć inwestycje wzespo-

ły ESG wśród firm sektora

MŚP, choć – jak ocenia ekspert-

ka Manpower – część z nich

nadal może chcieć wykazywać

swoje zaangażowanie wzrów-

noważony rozwój, choćby ze

względu na wymagania partne-

rów biznesowych, inwestorów

czy konsumentów.

– Mimo potencjalnej libera-

lizacji regulacji prawnych zielo-

na transformacja oraz zrówno-

ważony rozwój są integralnym

elementem długoterminowej

strategii wielu organizacji ijest

to trend, który będzie się utrzy-

mywał – ocenia Tietianiec.

Liliana Anam, prezeska firmy

doradczej CSRinfo, dostrzega

pozytywny aspekt pakietu

Omnibus dla rynku pracy

w ESG. Jak zauważa, wciągu

ostatniego roku, przy zwiększo-

nym popycie na specjalistów

ds. ESG, ich rola zaczynała być

traktowana jako funkcja com-

pliance – daleko od zarządu.

– Uważam, że taki kierunek

byłby niekorzystny dla spółek.

Natomiast dzięki korekcie na

rynku kształtujący się zawód

specjalistów imenedżerów ds.

ESG ma szansę stać się funkcją

strategiczną współkach – pod-

kreśla szefowa CSRinfo.

RYNEK PRACY

Przyszłościowa kariera w ESG

ADOBESTOCK

Koniunktura

na specjalistów

od ESG

nie mija,

choć polityka

klimatyczna

na świecie ulega

poluzowaniu

Oferty pracy w obszarze ESG/CSR**

opublikowane na Pracuj.pl

Źródło: Manpower, Pracuj.pl, * ds. różnorodności & inkluzywności, ** oraz zrównoważonego rozwoju i ochrony środowiska

Nowe stanowiska związane z ESG utworzone w firmach w ostatnich trzech latach

wskazania firm, w proc.

012 24 36 48

firm raportujących działania ESG

korzysta ze wsparcia

zewnętrznych konsultantów

proc.

specjalista ds. ESG

analityk ESG

menedżer ds. ESG

specjalista ds.

raportowania ESG

trener ESG

specjalista ds. DEI*

nie utworzono

nowych stanowisk

związanych z ESG

600

1200

1800

2400

2022 2023 2024

1688

1878

2221

masz pytanie,

wyślij e-mail do autorki

anita.blaszczak@rp.pl

/ ©℗

◊rp.pl Piątek

14 marca 2025

Biznes odpowiedzialny wPolsce

Powstawanie odpadów

jest nieodłącznym elementem

procesu produkcyjnego.

Każde przedsiębiorstwo musi

się mierzyć zwyzwaniami

związanymi zich

zagospodarowaniem.

MATERIAŁ PRZYGOTOWANY

PRZEZ STENA RECYCLING

Wiele firm postrzega je jako

obciążenie, choć mogą stać się

cennym surowcem. Brak wie-

dzy itechnologii prowadzi do

ich marnowania zamiast po-

nownego wykorzystania.

Podstawowym rozwiąza-

niem inarzędziem do zarzą-

dzania odpadami powstający-

mi wprocesie produkcji jest

podejście koncentrujące się na

ograniczeniu zużycia zasobów

iwytwarzania odpadów wra-

mach działalności produkcyj-

nej. Tego rodzaju działania

mogą być wdrażane zarówno

na etapie projektowania no-

wych procesów produkcyj-

nych, jak iprzez optymalizację

już istniejących.

„Kluczowe jest traktowanie

odpadów jako wartościowego

surowca oraz rozwój gospo-

darki cyrkularnej” – podkreśla

Aleksandra Surdykowska,

dyrektor działu marketingu,

komunikacji i ESG w Stena

Recycling.

Warto zastanowić się, jakie

działania można podjąć, aby

materiał, który dziś trafia na

składowisko lub jest przetwa-

rzany termicznie, zyskał kon-

kretną wartość rynkową, sta-

jąc się podstawą do produkcji

nowego, pełnowartościowego

wyrobu. Przykładem takiego

podejścia jest firma Rebread,

lider VII edycji konkursu Ste-

na Circular Economy Award

– Lider Gospodarki Obiegu

Zamkniętego, organizowane-

go przez Stena Recycling. Re-

bread dąży do rozwiązania

problemu marnowania chleba

– najczęściej wyrzucanego

produktu spożywczego ojed-

norodnym składzie.

Innym przykładem jest fir-

ma Ecopolplast, wyróżniona

wkonkursie, która opracowała

Ecoplastomery – pierwsze

wpełni cyrkularne tworzywa

TPE pochodzące w100 proc.

zrecyklingu.

Zmiana perspektywy po-

strzegania odpadów wspiera

rozwój gospodarki cyrkular-

nej, która dąży do racjonalne-

go wykorzystania zasobów

oraz ograniczenia negatywne-

go wpływu na środowisko.

Poprzez optymalizację syste-

mu gospodarowania odpada-

mi firmy redukują emisję CO2,

ograniczają negatywny wpływ

działalności produkcyjnej na

środowisko, realizują swoje

cele środowiskowe, a przy

okazji poprawiają wizerunek

marki. Bo działalność wduchu

„less waste” to także odpo-

wiedź na oczekiwania rynku

icoraz bardziej świadomych

ekologicznie konsumentów.

Zaufanie konsumentów

spada, nowe przepisy mają

szansę to zmienić.

Obecnie wiele firm dzieli się

informacjami na temat swoich

działań w zakresie ochrony

środowiska izrównoważonego

rozwoju. Znajnowszego rapor-

tu Circular Voice przygotowa-

nego przez Stena Recycling

wynika, że wśród 50 proc.

polskich konsumentów zainte-

resowanie komunikacją przed-

siębiorstw wzakresie zrówno-

ważonego rozwoju wzrosło

w ciągu ostatnich pięciu lat.

Jednocześnie ponad 25 proc.

mniej ufa tym informacjom.

Wielu konsumentów postrzega

dzisiejsze komunikaty doty-

czące zrównoważonego roz-

woju jako formę reklamy lub

próbę zwiększenia sprzedaży.

Aż 45 proc. uważa, że działania

proekologiczne wynikają

zpresji społecznej, a40 proc.

– że zkonieczności dorówna-

nia konkurencji.

ZCircular Voice wynika, że

istnieje realna szansa na odzy-

skanie części tego zaufania

dzięki nowym przepisom. Jak

pokazują badania, większość

Polaków popiera nowe unijne

regulacje dotyczące greenwa-

shingu (dyrektywa wsprawie

zielonych oświadczeń). Regu-

lacje, które będą stopniowo

wdrażane do 2027 r., mają za-

pewnić rzetelność informacji

umieszczanych na etykietach

produktów. Zgodnie z nimi

firmy będą musiały popierać

swoje oświadczenia rzetelny-

mi dowodami – aby stwierdze-

nia, takie jak „biodegradowal-

ny” czy „neutralny dla klima-

tu”, miały potwierdzenie

wfaktach, anie tylko wstrate-

gii marketingowej.

To poczucie potrzeby więk-

szej przejrzystości wdziała-

niach przedsiębiorstw znaj-

duje również potwierdzenie

woczekiwaniach konsumen-

tów wobec samej komunika-

cji. Zraportu Circular Voice

wynika, że aż sześciu na

dziesięciu polskich konsu-

mentów chciałoby bardziej

otwartego dialogu orealnych

działaniach firm związanych

zochroną środowiska. Wkon-

tekście zaufania do komuni-

katów firm na temat ich dzia-

łań na rzecz zrównoważonego

rozwoju dla konsumentów

ważna jest także niezależna

ocena ekspertów (35 proc.)

oraz konkretne dowody na

skuteczność działań firm (43

proc.). Nowe regulacje to

krok, który może im pomóc

odbudować wizerunek iod-

zyskać autentyczne zaufanie

konsumentów, ajednocześnie

umożliwić im podejmowanie

świadomych wyborów.

MATERIAŁ PARTNERA

Odpady jako surowiec: jak firmy mogą

wykorzystać ich potencjał?

MAT. PRAS.

Odpady

mogą być doskonałym surowcem, wielu z nich można nadać wartość rynkową

Stopniowo gospodarka cyrkularna staje się coraz bardziej

kosztowna. Ale to nie jest argument za odejściem od niej.

MARIUSZ JANIK

Gospodarka cyrku-

larna jest jak dieta:

wszyscy się zga-

dzają, że warto, ale

kiedy przychodzi

co do czego, trudno zrezygno-

wać zszybkich i wygodnych

rozwiązań – komentował dla

PAP dr Piotr Sosnowski zka-

tedry logistyki na Wydziale

Zarządzania Uniwersytetu

Łódzkiego. – Zjednej strony

jej zalety są niezaprzeczalne:

może zmniejszyć zużycie su-

rowców, ograniczyć emisję

CO2 istworzyć nowe miejsca

pracy. Z drugiej polityczne

igospodarcze realia sprawia-

ją, że wiele krajów ifirm za-

czyna się zniej wycofywać –

dodawał.

Badacz zUŁ odwołuje się tu

do raportu „Circularity Gap

Report 2023”, który zawiera

dane świadczące o tym, że

globalnie gospodarka cyrku-

larna skurczyła się do 7,2 proc.

(z 9,1 proc. w 2018 r.). Tych

kilka ostatnich lat wyjątkowo

zaburzyło jednak percepcję:

oile wpoprzedniej dekadzie

naszym największym zmar-

twieniem było zło wyrządzane

przez ludzi planecie, o tyle

wtej dekadzie kluczowe wy-

daje się być zło, jakie ludzie

wyrządzają sobie nawzajem.

Technologiczny próg

Zacznijmy jednak od koń-

ca: odkąd mówi się o recy-

klingu, wskazuje się na to, że

do procesów tego typu naj-

częściej trzeba dopłacać.

I rzeczywiście, technologie

służące do odzyskiwania su-

rowców z istniejących już

wyrobów są drogie – przynaj-

mniej proporcjonalnie do cen

tych wyrobów. Otym czynni-

ku przesądza oczywista róż-

nica między kilogramem

miedzi ikilogramem plastiku:

o ile odzysk niektórych su-

rowców jest opłacalny nawet

przy zastosowaniu metod ze

średniowiecza, to wprzypad-

ku innych nowy surowiec jest

tańszy.

Sztuka polega na opracowa-

niu – ico równie ważne, popu-

laryzacji – rozwiązań pozwala-

jących obniżyć koszty recy-

klingu lub umożliwiających

ponowne wykorzystanie tych

wyrobów, do których jednora-

zowości zdążyliśmy się już

przyzwyczaić. Odkąd solid-

niejsze foliowe torby zaczęły

kosztować po kilka złotych,

a cienkie „jednorazówki” po

kilkadziesiąt groszy – zaczyna-

my pamiętać o zabraniu na

zakupy toreb zdomu.

Wśród innowacyjnych firm

trwa rywalizacja oto, kto wy-

myśli nowe standardy wtym

zakresie. Niemałe szanse ma

choćby australijski start-up

Samsara Eco, który opracował

oparte na enzymach technolo-

gie, pozwalające przywrócić

plastikowe odpady do ich

pierwotnej chemicznej posta-

ci, w niczym nie ustępującej

oryginalnym materiałom uży-

tym wcześniej w produkcji.

Wkolejnej rundzie finansowa-

nia, przeprowadzonej w2024

r., Samsara Eco zebrała ok. 65

mln dol. i planuje postawić

wAzji kilka pierwszych fabryk,

wktórych technologia została-

by zastosowana w praktyce.

Można zpowodzeniem zakła-

dać, że efekt skali – upo-

wszechnienie się takiego roz-

wiązania na całym świecie –

pozwalałby zbijać cenę całego

procesu. Być może aż do mo-

mentu, gdy surowiec zodzy-

sku byłby kosztowo nie droż-

szy, amoże itańszy, od nowo

wytworzonego.

Podobnych przedsięwzięć

nie brakuje – technologie

cyrkularne coraz intensywniej

pojawiają się w przemyśle

tekstylnym, atakże wbranży

opakowaniowej. Tu sztuka

będzie się wcześniej czy póź-

niej sprowadzać do optymali-

zacji, czytaj – zbijania – cen.

Meandry geopolityki

Demonstracyjne decyze

Białego Domu po wygranej

Donalda Trumpa – od wyjścia

z porozumień paryskich po

zielone światło dla nowych

wierceń wposzukiwaniu paliw

kopalnych – mogą złatwością

uchodzić za symbol odwrotu

od cyrkularności w polityce

światowej. Niewątpliwie te

decyzje Waszyngtonu iwiele

innych będą impulsem do

odchodzenia od polityki kli-

matycznej, zwłaszcza wEuro-

pie: USA gwałtownie przypo-

mniały nam, że żaden sojusz

nie jest dany na zawsze, abu-

dowanie silnych rodzimych

przedsiębiorstw to również

kwestia bezpieczeństwa. Zko-

lei im mniej rygorów – wtym

przypadku również klimatycz-

nych – tym szybciej się takie

firmy buduje, choć zwykle nie

bez ukrytych kosztów, choćby

środowiskowych.

Przy czym to nie Trump

uruchomił taki proces myślo-

wy. Zrobiły to w olbrzymiej

mierze Chiny, gdzie rozwój

gospodarczy do dziś odbywa

się kosztem klimatu, auzyska-

ne wten sposób niskie ceny

produktów przyczyniają się

do wycinania zachodnich

konkurentów, i Rosja, której

atak na Ukrainę dobitnie po-

kazał, że delegowanie części

gospodarki – wtym przypad-

ku zaopatrzenia energetyki –

na zewnętrznych graczy pro-

wadzi do prób szantażu poli-

tycznego.

To prowadzi nas do kolej-

nego ogniwa włańcuchu pę-

tającym cyrkularność: infla-

cji. Wywołana wdużej mierze

kosztami energii popchnęła

konsumentów do poszukiwa-

nia tańszych – awięc produ-

kowanych z pominięciem

wielu rygorów – towarów.

Konsumenci raczej nie chcą

redukować koszyka, więc

zamiast droższych ekologicz-

nych produktów wybierają

ich odpowiedniki produko-

wane taniej, ale niekoniecz-

nie wprzyjazny dla planety

sposób.

To wreszcie zbiega się zroz-

kwitem e-commerce wciągu

kilku ostatnich lat. O ile kie-

dyś produktu wartego kilka

czy kilkanaście złotych nie

było warto wysyłać, dziś wy-

godniej odebrać go wauto-

macie paczkowym, a nawet

zamówić zdostawą pod drzwi.

To pozwala zbijać koszty obu

stronom transakcji, ale też

sprzyja wytwarzaniu kolej-

nych odpadów związanych

zzabezpieczeniem przesyłek.

Dzięki takim prostym mecha-

nizmom rośnie gospodarka,

ale jej cyrkularna część zaczy-

na się kurczyć. Pytanie tylko,

czy ukryte – itrudne do poli-

czenia – koszty takiego cho-

dzenia na skróty nie zaczną

wkrótce przewyższać korzy-

ści, jakie chwilowo udaje nam

się osiągnąć.

GOSPODARKA CYRKULARNA

Dieta, z której nie

można rezygnować

SHUTTERSTOCK

Gospodarka obiegu zamkniętego

w skali całej globalnej

gospodarki kurczy się, zamiast rosnąć

masz pytanie, wyślij e-mail do autora

mariusz.janik@rp.pl

Zmiana

perspektywy

postrzegania

odpadów wspiera

rozwój gospodarki

cyrkularnej

/ ©℗

Piątek

14 marca 2025 ◊rp.pl

Biznes odpowiedzialny wPolsce

MARIUSZ JANIK

W sytuacji, gdy

Stany Zjedno-

czone wycofu-

ją się z poro-

zumień pary-

skich, a kampania na rzecz

hamowania zmian klimatycz-

nych na całym świecie ląduje

wcieniu potencjalnych wojen

handlowych, odnawialne źró-

dła energii wydają się wnatu-

ralny sposób tracić impulsy

rozwojowe. To jednak błędne

wrażenie: na OZE zależy dziś

nie tylko naukowcom, ekolo-

gom czy politykom, ale przede

wszystkim przedsiębiorcom,

co zupełnie zmienia optykę.

„Pan Michał, inwestor

w sektorze OZE, zbudował

farmę fotowoltaiczną omocy

3 MW. Zgodnie zobowiązują-

cymi przepisami musi przejść

skomplikowaną iczasochłon-

ną procedurę uzyskania kon-

cesji na wytwarzanie energii

elektrycznej, co opóźnia roz-

poczęcie działalności owiele

miesięcy” – piszą na stronie

sprawdzamy.com eksperci

z zespołu deregulacyjnego

stworzonego na prośbę pre-

miera Donalda Tuska ikiero-

wanego przez szefa InPostu

Rafała Brzoskę. – „Wmiędzy-

czasie [pan Michał – przyp.

red.] ponosi koszty utrzyma-

nia gotowej, ale nieurucho-

mionej instalacji. Gdyby za-

miast koncesji wymagany był

jedynie wpis do rejestru, jak

wprzypadku mniejszych in-

stalacji, mógłby szybciej roz-

począć działalność igenero-

wać energię dla odbiorców,

unikając zbędnych opóźnień

ikosztów administracyjnych”

– dodają.

To jeden zpostulatów zespo-

łu wtym obszarze: zniesienie

obowiązku zdobywania konce-

sji dla instalacji do 50 MW mocy.

Drugi obejmuje podniesienie

progu mocy instalacji, powyżej

którego potrzebne jest wogóle

pozwolenie na budowę –

zobecnych 150 kW do 500 kW.

„Nawet małe zakłady usługowe

iprodukcyjne wymagają więk-

szej mocy, by obniżyć absurdal-

nie wysokie koszty energii” –

przekonuje zespół Brzoski.

Zmiana to większa niezależność

energetyczna, obniżenie kosz-

tów działalności izwiększenie

udziału tańszej energii wsyste-

mie elektroenergetycznym.

„Będzie to zkorzyścią dla kon-

sumentów iprzedsiębiorców,

jak iprzełoży się na wzrost po-

ziomu inwestycji zagranicznych

wPolsce” – czytamy na spraw-

dzamy.com. Dodajmy, że niskie

koszty mogą się przekładać na

niższe ceny produktów iusług,

a czystość używanej w firmie

energii to redukowanie jej śladu

węglowego. Bez względu na to,

czy liderzy świata są za czy

przeciw, oddolna transformacja

już się zaczęła.

Mój dach moją

własną elektrownią

Dobrze widać to na przykła-

dzie fotowoltaiki – ze względu

na wciąż trwające zabiegi

ozliberalizowanie rynku ener-

getyki wiatrowej, jedynego

sektora, który się realnie roz-

wija. „Fotowoltaika w Polsce

kolejny rok zrzędu była lide-

rem i głównym napędem

wzrostu rynku OZE ipodobnie

jak wroku 2022 stanowi obec-

nie ok. 60 proc. mocy zainsta-

lowanej OZE” – piszą autorzy

opublikowanego przez EC

BREC Instytut Energetyki Od-

nawialnej blisko rok temu ra-

portu „Rynek fotowoltaiki

2024”. Odnotowują oni wzrost

mocy PV wciągu roku poprze-

dzającego publikację z 12,4

GW do 17 GW.

„Na koniec 2023 r. wmikro-

instalacjach prosumenckich

było zainstalowanych 66,3

proc. całkowitej mocy PV (…).

Podobnie jak wroku poprzed-

nim były to nie tylko instalacje

domowe, ale i spory udział

miały także instalacje należące

do firm, montowane na różne-

go rodzaju obiektach usługo-

wych, handlowych czy też bu-

dynkach sakralnych, zktórych

korzystali tzw. autoproducenci”

– zauważają eksperci. „Wroku

2023 przybyło również małych

instalacji (…) omocach do 1 MW,

niewymagających uzyskania

koncesji na wytwarzanie ener-

gii elektrycznej. Instalacji tych

było 4,1 GW (rok wcześniej 2,5

GW), co stanowi 24,3 proc.

mocy PV ogółem (wzrost udzia-

łu o5 proc.)” – czytamy. Dodaj-

my też, że instalacje o takiej

mocy są zbyt duże dla gospo-

darstw domowych, azbyt małe

dla wchodzenia na rynek do-

staw prądu. Można śmiało za-

kładać, że w tym segmencie

rządzą firmy produkujące

energię na własne potrzeby.

Niewątpliwie, zarówno

wminionym roku, jak iwobec-

nym, przedsiębiorcy mogą

w sporej mierze korzystać

zprogramów dofinansowania

budowy własnych OZE, oczym

„Rzeczpospolita” regularnie

donosi m.in. na stronach „Pie-

niądze dla firm”. Jednocześnie

jednak dynamiczny rozwój

krajowego rynku źródeł odna-

wialnych ma miejsce w oko-

licznościach mało sprzyjają-

cych: system elektroenerge-

tyczny z coraz większym

trudem radzi sobie zrozpro-

szonymi źródłami energii. Na-

dal trzeba długo czekać na

przyłączenie do sieci, proce-

dury wprzypadku pozwoleń

na budowę, atakże koncesji –

wspomnianych przez zespół

ds. deregulacji Rafała Brzoski

– potrafią zwiększyć koszty

inwestycji o dobrych kilka-

dziesiąt tysięcy złotych

(wprzypadku małych instala-

cji), w sytuacjach, gdy OZE

produkują energię pełną parą,

azapotrzebowanie odbiorców

jest dalekie od podaży, docho-

dzi do wyłączania instalacji.

Ale to nie zniechęca inwesto-

rów. PepsiCo zkońcem ubiegłe-

go roku uruchomiła wmiejsco-

wości Święte (40 km od Legnicy)

potężną farmę PV omocy 3,5

Mwp, rozciągającą się na dwóch

hektarach imającą pokryć aż

czwartą część zapotrzebowania

energetycznego najbardziej

zaawansowanego zakładu pro-

dukcyjnego koncernu. Zużywa

on rocznie 11,7 Gwh energii

elektrycznej, zczego farma ma

dostarczać 2,8 Gwh. Inny przy-

kład to sklepy sieci Dino: na

koniec zeszłego roku było to

2688 sklepów, zktórych własne

instalacje miało 2386 sklepów

– 93 proc. sieci. Łączna moc in-

stalacji należących do sieci na

koniec III kw. 2024 r. sięgała już

95,2 MW.

Zazielenione kontrakty

Można się też spodziewać, że

zazielenianie polskich energii

w polskich firmach nabierze

jeszcze większego tempa wraz

zrozwojem rynku kontraktów

PPA (power purchase agre-

ement). Tego typu umowy są

zawierane bezpośrednio mię-

dzy odbiorcą a właścicielami

dużych farm OZE (wiatrowych

ifotowoltaicznych), co pozwala

korzystać zczystej energii bez

uciekania się do inwestycji we

własne instalacje. „W samym

2023 roku ogłoszono podpisa-

nie ponad 20 duzych umów

cPPA (corporate power purcha-

se agreement – przyp. red.). Rok

2023 był także przełomowy pod

względem legislacyjnym: polski

rząd wdrożył do polskiego

prawa część unijnej dyrektywy

RED II dotyczącej odnawialnych

źródeł energii. Dzięki temu za-

wieranie umów PPA zostało

prawnie uregulowane” – przy-

pominał kilka tygodni temu na

stronach „Rz” Bartosz Ficak,

dyrektor ds. wycen instrumen-

tów finansowych wdziale rewi-

zji finansowej BDO.

Ubiegły rok oraz początek

tego roku zapewne też były pod

tym względem udane. Ozawar-

ciu PPA zfirmą R.Power infor-

mowały m.in. koncerny H&M,

McDonald’s Polska oraz Play.

Polenergia będzie dostarczać

prąd do InPostu, Axpo Polska

dla Brembo Poland, aGolden-

Peaks Capital dla Reckitt czy

Boryszew Green Energy and

Gas. Otym, jak idzie zawieranie

tych umów oraz ich realizacja,

coraz bardziej szczegółowe

dane zaczyna zbierać Urząd

Regulacji Energetyki, więc

wkrótce należy spodziewać się

szczegółowych informacji oza-

interesowaniu przedsiębiorców

i wywiązywaniu się z umów

przez dostawców energii.

Zmiana wektorów

Ostatnie szczyty klimatyczne

ONZ upłynęły pod znakiem

absurdu: pod pretekstem

spotkania liderów polityki

ibiznesu niemal otwarcie za-

biegano o nowe umowy na

dostawy kopalin. Ledwie kilka

tygodni później zWaszyngtonu

dobiegło radosne „drill, baby,

drill”, czyli zielone światło dla

powrotu do wydobywania ko-

palin wUSA. Rynki odebrały to

– pomimo zobowiązań podej-

mowanych choćby podczas

konferencji COP29 w Baku –

jako sygnał do odwrotu od

wcześniejszych zobowiązań

dotyczących redukcji emisji

iinwestycji wOZE. Symbolem

trendu stał się koncern BP,

którego prezes Murray Au-

chincloss otwarcie ogłosił od-

stąpienie od szacowanych

wcześniej na 5 mld dolarów

inwestycji wczystą energię.

Paradoksalnie, na lidera

zielonych inwestycji wyrastają

dzisiaj Chiny. W tym samym

czasie, gdy amerykańscy naf-

ciarze gremialnie ruszyli do

planowania nowych wierceń,

Pekin ogłosił rozbudowany

plan inwestycji wOZE, mają-

cych zapewnić Państwu Środ-

ka osiągnięcie szczytu emisji

CO2 nie później niż w2030 r.,

anastępnie stopniowe ich re-

dukowanie – aż po neutral-

ność klimatyczną w 2060 r.

Tak, Chiny wciąż są największą

fabryką zanieczyszczeń at-

mosfery iich miks energetycz-

ny niewiele się zmienia – ale to

tam inwestycje wOZE sięgnęły

940 mld dol. (według Carbon

Brief), aobok samych źródeł

zielonej energii powstaje roz-

budowana infrastruktura jej

magazynowania, co jest funda-

mentem stabilności odnawial-

nych źródeł. Ico najważniej-

sze, Chiny nie realizują tych

inwestycji dla samej idei: rząd

wPekinie jest po prostu prze-

konany, że w perspektywie

dekad OZE się opłacą.

Jakby paradoksów było

mało, dziś na równie ożywiony

rynek dla OZE wyrasta Bliski

Wschód. Wstyczniu zajmująca

się OZE spółka Masdar zEmi-

ratów zapowiedziała plan

wybudowania wartej 6 mld

dol. farmy solarnej omocy 5

GW, której częścią byłyby

magazyny energii opojemno-

ści 19 GWh. Saudi Aramco –

właściwie symbol bliskow-

schodniej ropy – ma zamiar od

2027 r. produkować lit, nie-

odzowny składnik baterii.

Byłoby nadmiernym uprosz-

czeniem sprowadzanie chiń-

skich czy arabskich inwestycji

do poziomu fanaberii rządzą-

cych tam reżimów. IAzja, iBliski

Wschód są narażone wznacznie

większym stopniu na destruk-

cyjne konsekwencje zmian kli-

matycznych, więc naocznie

przekonują się, jakie są skutki

ocieplania się atmosfery. Do-

skonale zdają sobie sprawę

zniezależności, jaką dają wła-

sne źródła zielonej energii

iidącego zatem bezpieczeństwa

(również wmilitarnym sensie,

bo wyeliminowanie rozproszo-

nego systemu źródeł energii

byłoby nieporównywalnie

bardziej kosztowne i czaso-

chłonne niż wprzypadku trady-

cyjnych systemów). Awreszcie

– inajważniejsze – zdają sobie

sprawę ztego, jak wielką prze-

wagą dla rodzimego biznesu

będą wprzyszłości tanie iczyste

źródła energii.

ENERGETYKA

SHUTTERSTOCK

Instalacje fotowoltaiczne

, w tym firmowe, pozostają motorem wzrostu rynku OZE w Polsce

Zielona energia

wciąż nie traci powabu

Odnawialne źródła energii nie są już nowinką, októrą toczą się zaciekłe spory. Imoże to dobrze:

czysta energetyka utorowała sobie drogę do serc przedsiębiorców, bo po prostu się opłaca.

masz pytanie, wyślij e-mail do autora

mariusz.janik@rp.pl

/ ©℗

◊rp.pl Piątek

14 marca 2025

Biznes odpowiedzialny wPolsce

MATERIAŁ POWSTAŁ

WE WSPÓŁPRACY Z ENEA SA

Realizacja tych celów

wymaga zrówno-

ważonego rozwoju

w kluczowych ob-

szarach bizneso-

wych, tym bardziej że koncern

chce zwiększać swój udzial

wprodukcji prądu wPolsce.

– Transformację postrzegamy

jako szansę dla dalszego roz-

woju, dlatego przygotowali-

śmy strategię rozwoju wper-

spektywie do 2035 roku, co

jest naszą odpowiedzią na

globalne trendy i zmiany –

podkreśla Grzegorz Kinelski,

prezes Enei. – Dotyczy to

również obszaru ESG, który

już dziś ma szczególne znacze-

nie dla nas jako firmy, chcącej

się zmieniać wsposób konse-

kwentny, świadomy izrówno-

ważony – dodaje.

Jak zauważa prezes Enei,

dostępność zielonej iniezawod-

nej energii będzie mieć kluczo-

wy wpływ na konkurencyjność

polskiej gospodarki i społe-

czeństwa. Wpływ działań firmy

na otoczenie jest też nie mniej

istotny od ściśle biznesowych

kryteriów. – Dbałość ośrodowi-

sko dla przyszłych pokoleń jest

naszym istotnym celem – za-

strzega wiceprezeska ds. korpo-

racyjnych Dalida Gepfert.

Filary strategii

W opublikowanej pod ko-

niec ubiegłego roku strategii

wskazano pięć kluczowych

kierunków rozwoju wnadcho-

dzącej dekadzie. Pierwszym

jest stopniowa zmiana miksu

wytwarzania. Przy czym doce-

lowo koncern zmierza ku źró-

dłom bezemisyjnym, o czym

dobitnie świadczą dwa kolejne

strategiczne kierunki: rozwój

potencjału OZE oraz magazy-

nów energii (w 2035 r. Enea

chce mieć 4,9 GW mocy wźró-

dłach odnawialnych) oraz

bezpieczeństwo irozwój sieci

dystrybucyjnej, gdzie priory-

tetem będzie dostosowanie jej

do potrzeb rozproszonych

źródeł energii.

Kolejne dwa kierunki wska-

zane w dokumencie firmy:

tworzenie nowoczesnych pro-

duktów iusług (zielona energia,

usługi elastyczności, cyfryzacja

procesów) oraz doskonałość

operacyjna (oparta na cyfryzacji

i automatyzacji działalności

Grupy).

Realizacja tak ambitnych

celów będzie niewątpliwie

procesem długotrwałym

ikosztownym. Grupa zaplano-

wała przeznaczenie na ten cel

w sumie 107,5 mld zł. Z tej

kwoty większość pieniędzy

zostanie wydana na rozwój

OZE imagazynów energii (40

mld zł) oraz na rozbudowę

i modernizację dystrybucji

(kolejne 40 mld zł).

– Do 2030 r. moc zainstlowa-

na w odnawialnych źródłach

energii wyniesie 2,1 GW,

aw2035 r. będzie to nawet 4,9

GW. Dominujący udział będą

miały instalacje fotowoltaiczne,

atakże farmy wiatrowe na lą-

dzie imorzu – zapowiada pre-

zes Kinelski. Wciągu dekady

Enea chce doprowadzić do sy-

tuacji, wktórej 40 proc. wytwa-

rzanej przez nią energii będzie

pchodzić zOZE, udział zielonej

energii wsprzedaży detalicznej

sięgnie 58 proc., audział firmy

wcałkowitej produkcji energii

w Polsce dobije do progu 15

proc. Moc zainstalowana wma-

gazynach energii ma sięgać

0,59 GW w 2030 r. i 1,33 GW

w2035 r. Wtym samym czasie

zużycie węgla w Grupie ma

spaść do 4,5 mln t w2030 r. i2,3

mln t w2035 r.

Zmiany wtoku

Proces trasformacji wGru-

pie już się zresztą zaczął. Dwa

lata temu Enea kupiła zlokali-

zowaną wokolicach Kleczewa

farmę fotowoltaiczną Geno-

wefa omocy 35 MW, atakże

zainwestowała wprojekt far-

my wiatrowej Bejsce ozapla-

nowanej mocy 19,8 MW.

Ale to dopiero początek.

Obecnie trwają pracę nad

projektami akwizycyjnymi

i własnymi, które do 2027 r.

przyniosą ponad 990 MW no-

wych mocy OZE wGrupie.

W grudniu ubiegłego roku

sfinalizowano także negocjacje

z Bankiem Gospodarstwa

Krajowego na temat długoter-

minowego kredytu odnawial-

nego w wysokości miliarda

złotych na inwestycje wrozwój

OZE. Pieniądze te będą prze-

znaczane na finansowanie

i refinansowanie wydatków

poniesionych na nabycie,

przygotowanie, budowę iroz-

budowę, modernizację, utrzy-

manie lub oddanie do eksplo-

atacji odnawialnych źródeł

energii.

Ponadto cały czas trwają

procesy inwestowania wmo-

dernizację irozbudowę sieci.

Warto przypomnieć w tym

miejscu, że tylko od początku

2025 r. Enea Operator podjęła

szereg działań wtym kierun-

ku. Do najważniejszych należy

choćby podpisanie umowy na

dofinansowanie zKPO cyfry-

zacji sieci elektroenergetycz-

nej – budowy systemu moni-

torowania stanu transformato-

rów wsieci dystrybucyjnej czy

systemu wspomagającego

analizy techniczne wzakresie

przyłączania i eksploatacji,

a także rozwój Portalu Wy-

twórców (co przyniesie wy-

mierne korzyści rynkowi OZE).

Rozstrzygnięto także przetarg

na zakup 3 mln liczników

zdalnego odczytu.

Jak jasno wynika ze strate-

gii, budowanie potencjału OZE

będzie z czasem tylko przy-

spieszać. Konsekwencją mają

być namacalne korzyści dla

klimatu iśrodowiska natural-

nego: redukcja emisji dwutlen-

ku węgla o64 proc. do 2035 r.,

a w perspektywie w 2050 r.

osiągnięcie pełnej neutralno-

ści klimatycznej.

Odpowiedzialność

społeczna

Doskonale wiadomo, że

transformacja to proces zastę-

powania starych modelów

działania nowymi. Wprocesie

tym należy jednak pamiętać

odobru społeczności. Dlatego

Enea będzie wprowadzać

zmiany stopniowo, zposzano-

waniem głosów i potrzeb

pracowników imieszkańców

m.in. Kozienic, Połańca i Lu-

belszczyzny – miejsc związa-

nych przez dekady zwęglem.

Przejście na niskoemisyjne

źródła będzie się łączyć zza-

pewnianiem miejsc pracy

iszkoleniami pozwalającymi

pozyskać nowe kwalifikacje.

Rozwój nowych gałęzi gospo-

darki ma zapewniać stabil-

ność ekonomiczną powęglo-

wych regionów.

ENERGETYKA

MAT. PRAS.

W 2035 r. z OZE ma pochodzić 40 proc. produkowanej przez Grupę energii.

Na zdjęciu

farma wiatrowa Bardy 50 MW należąca do Grupy Enea

Enea 2035: zielona transformacja

i nowoczesna energetyka

Grupa Enea realizuje ambitną strategię rozwoju, koncentrując się na transformacji energetycznej izrównoważonym

wzroście. Celem jest utrzymanie silnej pozycji rynkowej oraz zwiększenie wartości przedsiębiorstwa.

OPINIA

Wobliczu globalnych

wyzwań związanych

zszybko postępującymi

zmianami klimatu, ale

także rosnącą presją regulacyjną,

ESG jest kołem zamachowym

zielonej transformacji wcałej

branży energetycznej. Jest

kluczowym elementem strategicz-

nego zarządzania, uwzględniające-

go zarządzanie ryzykiem oraz

szansami, które pomagają firmom

zabezpieczyć nie tylko ich przy-

szłość, ale iprzyszłość społe-

czeństw. ESG to długofalowe

kreowanie wartości rynkowej firmy,

bo wiąże się nierozerwalnie

zwdrażaniem innowacji itworze-

niem przewagi konkurencyjnej.

Wystarczy wspomnieć oenergetyce

odnawialnej, technologiach

niskoemisyjnych czy optymalizacji

zużycia energii izasobów mających

wpływ na zwiększanie oszczędności

iwzrost rentowności. Jednak

największym wyzwaniem jest

myślenie oESG nie wkontekście

wymogu regulacyjnego iraportowa-

nia, ale długoterminowego

zarządzania biznesem – zkompa-

sem wdłoni. Najlepiej, aby ten

kompas był jeden iniezawodny.

Przez długi czas Europa uchodziła

za niekwestionowanego lidera

wzakresie ESG. Od kilku dni toczy

się jednak gorąca debata na temat

Omnibus Simplification, czyli tzw.

pakietu uproszczeniowego przed-

stawionego 26 lutego przez Komisję

Europejską. Wpierwszym odruchu

można by pomyśleć, że ta „totalna

deregulacja”, której przejawem ma

być ograniczenie wymogów

raportowych dla firm, mogłaby

rozwiązać wszystkie problemy

przedsiębiorców. Zdrugiej jednak

strony, paradoks sytuacji polega na

tym, że wysiłek, jaki podjęły już

największe firmy, może zostać

zniweczony idoprowadzić Europę

do ostrego wyhamowania na drodze

do zrównoważonego rozwoju.

Aprzecież nie oto nam chodzi.

Oczywiście, nie można nie

zauważyć, że opór związany

z„przeregulowaniem” istnieje, że

niekończące się zmiany wregula-

cjach inowych obowiązkach kosztują

mnóstwo czasu ipieniędzy. Ale ESG,

co do zasady, to nie raporty inie

konkurs na najpiękniejszą laurkę.

Dla nas, dla Enei, to pozytywna

zmiana wzarządzaniu iprzyspiesze-

nie transformacji firmy, dla której

pracujemy. Jesteśmy objęci

obowiązkiem raportowania za 2024

rok ibędziemy kontynuować ten

proces. Mamy przekonanie, że raport

zrównoważonego rozwoju będzie

wpływał pozytywnie na wiele innych

aspektów, takich jak pozyskiwanie

finansowania, stymulowanie

innowacji czy budowanie reputacji

izaufania do firmy. Dla przykładu

samo wyzwanie, jakim jest liczenie

śladu węglowego, jest wymogiem,

który potencjalnie pozwoli uniknąć

przyszłych kosztów regulacyjnych,

nie wspominając już oszansie, jaką

tworzy wobszarze optymalizacji

kosztów.

Podsumowując, standardy ESRS

na pewno wymagają uproszczenia,

bo liczba wskaźników iobowiązko-

wych ujawnień jest przytłaczająca.

Tworząc bardzo obszerne raporty,

ryzykujemy, że będą one wgruncie

rzeczy mniej czytelne iużyteczne.

To, czego potrzebujemy, to właśnie

uproszczenia istandaryzacji

obowiązkowych wskaźników,

stopniowego wdrażania wymagań,

amoże nawet wsparcia technolo-

gicznego po stronie regulatora

wzakresie opracowania jednego

narzędzia do raportowania ESG itd.

Istnieją też ryzyka. Jeśli zmiany

wzaproponowanym kształcie zosta-

ną przyjęte przez Komisję Europej-

ską, to na rynku może zabraknąć

porównywalnych danych ESG, co

wzałożeniu miało wspierać rynek

kapitałowy wpodejmowaniu

decyzji ofinansowym wspieraniu

transformacji. Innym zagrożeniem,

zpowodu ograniczenia wymagań

włańcuchu dostaw, będzie

utrudnione zarządzanie ryzykami,

szansami iwpływem wcałym

łańcuchu. Jeśli Komisja przyjmie

dla firm zatrudniających poniżej

1000 pracowników dobrowolny

standard sprawozdawczości, to

będzie to realne ograniczenie

zakresu informacji, których spółki

czy banki objęte zakresem CSRD

będą mogły żądać od firm wswoich

łańcuchach wartości. Ato utrudni

zarządzanie negatywnymi wpływa-

mi, bo będą one przerzucane na

dalsze elementy włańcuchu dostaw.

Najważniejsze jest jednak to, aby

nie odrzucać założeń, które stoją

upodstaw ESG – dążenia do jak

najbardziej zrównoważonego

rozwoju, uwzględniającego interesy

nie tylko inwestorów iwłaścicieli, ale

również pracowników, klientów,

wszystkich społeczności oraz planety.

Zakładając, że ESG to nie jest

tylko „modny trend”, jedynym

rozsądnym wyjściem jest zachowa-

nie spokoju iniepodejmowanie

nieprzemyślanych decyzji.

Obserwowanie dyskusji toczącej się

na poziomie Unii Europejskiej

wkwestii ESG może spowodować,

że zauważymy ibardziej docenimy

pozytywne aspekty procesu

raportowania dla naszych firm.

ESG to odpowiedzialność

za przyszłość,

nie zadanie dla naiwnych

Izabela Rakuć-

-Kochaniak

dyrektorka departamentu ESG,

Enea S.A.

MAT. PRAS.

Piątek

14 marca 2025 ◊rp.pl

Biznes odpowiedzialny wPolsce

MATERIAŁ POWSTAŁ

WE WSPÓŁPRACY Z ORLEN

Region Morza Bałtyc-

kiego odpowiada za

ponad 35 proc. zu-

życia iemisji energii

pierwotnej wUE, co

sprawia, że jest kluczowy wre-

alizacji europejskich celów

klimatycznych. Orlen iagencja

S&P opracowały raport, który

podsumowuje działania kra-

jów ulokowanych nad Bałty-

kiem wobszarze transformacji

inakreśla możliwości współ-

pracy między nimi. Analizie

poddane zostały: Polska,

Niemcy, Dania, Szwecja, Fin-

landia, Litwa, Łotwa iEstonia.

Kooperacja w regionie może

przynieść wiele korzyści,

wtym wsektorze energii czy

nowych technologii, m.in. wo-

dorowych. Celem jest zapew-

nienie stabilnych dostaw prą-

du wprzystępnej cenie itrwałe

uniezależnienie się od surow-

ców zRosji.

Autorzy raportu zauważają,

że niewiele regionów świata

jest w tak dobrej sytuacji –

kraje ulokowane wokół Bałty-

ku są członkami UE iNATO.

Mają podstawy prawne do

współpracy nie tylko wzakre-

sie zrównoważonego rozwoju,

ale też wzakresie bezpieczeń-

stwa i stabilności dostaw

energii, co w dzisiejszych

burzliwych czasach wydaje się

szczególnie istotne.

Sam rozwój interkonekto-

rów energetycznych może

przynieść oszczędności na

poziomie ponad 30 mld zł

rocznie do 2040 r. Rozbudowa

połączeń między krajami

isynchronizacja państw bał-

tyckich z europejską siecią

energetyczną to również krok

wkierunku zwiększenia bez-

pieczeństwa regionu. Ze

względu na zróżnicowany

miks systemy poszczególnych

krajów mogą się uzupełniać.

I tak Niemcy, Polska, Litwa,

Łotwa i Estonia mają duży

potencjał w zakresie energii

słonecznej, zkolei takie pań-

stwa, jak Szwecja czy Finlan-

dia, w przypadku nadwyżek

produkcji są wstanie zapewnić

wolumeny energii zelektrowni

wodnych.

Większość państw człon-

kowskich osiągnęła już poziom

15 proc. połączeń międzysys-

temowych na 2030 r., wymaga-

ny na mocy rozporządzenia

dotyczącego zarządzania unią

energetyczną. Finlandia, Pol-

ska, Niemcy iSzwecja nie do-

szły jednak jeszcze do tego

celu. Wynika to zbarier tech-

nicznych, regulacyjnych i fi-

nansowych, w tym różnych

standardów sieci, atakże bra-

ku porozumień co do transgra-

nicznego podziału kosztów. To

zadanie na najbliższe lata.

Wiatr odmorza

Jak pokazują badania, re-

gion Bałtyku odpowiada za

jedną trzecią zużycia energii

wUnii Europejskiej, dysponu-

je jednocześnie dużym poten-

cjałem do rozwoju odnawial-

nych źródeł energii. Szacuje

się, że tutejsza łączna moc OZE

(wiatraki morskie i lądowe,

fotowoltaika, energia wodna)

może wynieść 4,4 tys. TWh.

Wolumen ten byłby czteroipół-

krotnie wyższy niż całkowita

produkcja energii wtych kra-

jach w2023 r. Sam potencjał

morskiej energetyki wiatrowej

na Bałtyku szacowany jest na

93 GW, zczego jak dotąd uru-

chomiono zaledwie 3 GW.

W 2022 r. Polska, Dania,

Niemcy, Łotwa, Litwa, Estonia,

Szwecja i Finlandia przyjęły

deklarację marienborską, zo-

bowiązując się do budowy do

2030 r. 19,6 GW mocy wiatro-

wych na Bałtyku. Realizacja

celu nie będzie możliwa bez

kooperacji wzakresie plano-

wania przestrzennego i har-

monizacji wydawania pozwo-

leń. Realizacja projektów

wiatrowych na morzu wEuro-

pie zajmuje 11 lat, podczas gdy

np. w Chinach ten czas jest

oponad połowę krótszy. Pro-

blemem wUE są skompliko-

wane przepisy iprocesy wyda-

wania zezwoleń, nie pomagają

też różnice wstrukturach au-

kcyjnych czy mechanizmach

wsparcia w poszczególnych

krajach. Dają też osobie znać

wyzwania związane z łańcu-

chem dostaw oraz koszty fi-

nansowania projektów. Tym-

czasem rozwój morskich farm

wiatrowych jest niezbędny

wkontekście rosnącego popy-

tu na energię, który wspierany

będzie przez elektryfikację

kolejnych obszarów, w tym

przemysłu itransportu.

Region Bałtyku jest istotny

m.in. dla Orlenu. Firma budu-

je tu morską farmę wiatrową,

korzysta z terminalu LNG

w Świnoujściu, zakontrakto-

wała jednocześnie część mocy

w terminalu LNG w Kłajpe-

dzie. Po dnie Bałtyku biegnie

gazociąg Baltic Pipe, którym

płynie do Polski gaz ziemny

znorweskich złóż. Prezes Or-

lenu Ireneusz Fąfara informo-

wał, że do 2035 r. koncern za-

inwestuje nawet 380 mld zł

m.in. wrozwój odnawialnych

źródeł energii, wtym wmor-

ską energetykę wiatrową,

atakże winfrastrukturę gazo-

wą inowe technologie, szcze-

gólnie wobszarze magazyno-

wania energii.

Ambitne programy inwesty-

cyjne realizują także inne fir-

my działające wregionie. We-

dług prezesa Orlenu współ-

praca między podmiotami

zróżnych państw reprezentu-

jących kraje nadbałtyckie po-

zwoli wykorzystać pełen po-

tencjał morza izapewni bez-

pieczną, tańszą i czystszą

energię dla tej części Europy.

Również rozwój technologii

wodorowych przyniesie korzy-

ści krajom regionu. Wodór

może odegrać znaczącą rolę

w dekarbonizacji przemysłu,

może też ograniczyć emisje

w sektorze transportowym. –

Dobrym rozwiązaniem byłaby

regionalna aukcja wodoru –

przekonuje Orlen. Umożliwiła-

by firmom przemysłowym sta-

bilny dostęp do surowca ofero-

wanego wkorzystnej cenie.

Szacuje się, że do realizacji

celów wynikających zdyrekty-

wy RED III na 2030 r. może

zabraknąć 300 tys. ton wodoru

odnawialnego. Dania, Szwecja,

Finlandia iEstonia mogą dys-

ponować nadwyżkami ze

względu na intensywny rozwój

OZE na tych rynkach iograni-

czone zapotrzebowanie lokal-

ne na wodór. Zkolei wPolsce

iwNiemczech trzeba liczyć się

z niedoborami w związku

zdużą produkcją amoniaku na

potrzeby przemysłu nawozo-

wego (do czego niezbędny jest

wodór) oraz koniecznością

dekarbonizacji transportu.

Regionalna aukcja to szansa na

zapewnienie dostaw wregio-

nie. By jednak handel był

możliwy, należy zadbać oroz-

wój infrastruktury umożliwia-

jącej transport wodoru ipro-

duktów pochodnych.

Podmorskie magazyny

Bałtyk świetnie nadaje się

do składowania dwutlenku

węgla. Możliwa jest budowa

specjalnych magazynów pod

wodami morza. Tego typu

rozwiązania stosowane są już

na Morzu Północnym, ale

magazynowanie dwutlenku

węgla pod dnem Bałtyku może

być tańsze: koszty transportu

– jak wynika zraportu – były-

by tu niższe o15 euro za tonę

metryczną. Trasa żeglugowa

zGdańska do Bergen na Mo-

rzu Północnym to około 1500

km, tymczasem zGdańska do

miejsca składowania na Bałty-

ku – około 500 km. I tu wyma-

gana jest jednak współpraca,

choćby pod kątem mapowania

podpowierzchniowego istwo-

rzenia jasnych przepisów do-

tyczących tego typu inwestycji.

Orlen nakreślił w swojej

strategii plany wzakresie bu-

dowy zdolności wychwytu,

magazynowania itransportu

dwutlenku węgla – na pozio-

mie 4 mln ton rocznie do 2035

r. Część tego potencjału wyko-

rzysta na potrzeby własne,

aczęść zaoferuje jako usługę

dla firm zewnętrznych. Będzie

współpracował z norweskim

Equinorem, który ma już spore

doświadczenie wtym zakresie.

Zgodnie zpodpisanym poro-

zumieniem spółki zidentyfiku-

ją miejsca potencjalnego

składowania CO2, zarówno na

lądzie, jak iwpolskiej części

Bałtyku.

To odpowiedź na unijne re-

gulacje. W czerwcu zeszłego

roku weszło wżycie rozporzą-

dzenie unijne dotyczące

przemysłu neutralnego emi-

syjnie. Zgodnie znim do 2030

r. UE powinna mieć możliwość

zatłaczania 50 mln ton dwu-

tlenku węgla rocznie. Obowią-

zek realizacji celu spoczywa na

firmach prowadzących wydo-

bycie ropy igazu na terenie

Unii. Te działania mają umoż-

liwić dekarbonizację branż,

które ze względów technolo-

gicznych nie są wstanie doko-

nać znaczącej redukcji emisji

CO2. Wtej grupie są m.in. ce-

mentownie, hutnictwo czy

przemysł chemiczny.

Wyzwania związane są też

z rynkiem gazu. Co prawda

możliwości produkcji LNG

zostały znacząco zwiększone,

ale dają osobie znać ograni-

czenia wzakresie regazyfikacji

iograniczonej przepustowości

gazociągów. Według prognoz

wykorzystanie terminali rega-

zyfikacyjnych wPolsce ina Li-

twie do 2040 r. osiągnie maksi-

mum. Przepływy gazu rurocią-

gami między Litwą aŁotwą już

kilkakrotnie osiągnęły limit

przepustowości, tymczasem

przez Litwę płyną znaczne

ilości gazu – zarówno dla Ło-

twy, jak idla Estonii. Zmniej-

szyć presję mogłaby budowa

zdolności regazyfikacyjnych

wFinlandii, zmyślą orozwoju

alternatywnego kierunku do-

staw gazu dla tych krajów po-

przez Balticconnector.

Wojna między Rosją aUkra-

iną wymusza zmianę spojrze-

nia na kwestie związane

zbezpieczeństwem iefektyw-

ną współpracę między krajami

regionu, także w obszarze

trwałych iniezawodnych do-

staw energii. Przy tym ko-

nieczne jest znalezienie sposo-

bów na obniżenie kosztów

iredukcję emisji. Osiągnięcie

tych celów będzie możliwe

przy podjęciu wspólnych

działań, ustaleniu celów ipo-

dziale kompetencji oraz

kosztów. Im wcześniej podjęte

zostaną konkretne kroki, tym

większa szansa na realizację

założonych planów izapew-

nienie bezpieczeństwa ener-

getycznego wregionie.

—morb

ENERGETYKA

MAT. PRAS. (2)

Raport opracowany przez Orlen i agencję S&P

wskazuje wiele atutów regionu Morza Bałtyckiego dla branży energetycznej

Współpraca podmiotów z rynku energetycznego

pozwoliłaby w pełni wykorzystać potencjał Bałtyku

Współpraca na Bałtyku kluczem

do bezpieczeństwa energetycznego

Rola Bałtyku jest kluczowa wkontekście transformacji europejskiego sektora energii. Akwen doskonale nadaje się do rozwoju

morskiej energetyki wiatrowej, sprzyja też rozwojowi innych technologii niskoemisyjnych, wtym odnawialnego wodoru.

0 views·12 pages

Biznes odpowiedzialny w Polsce PDF Free Download

Biznes odpowiedzialny w Polsce PDF free Download. Think more deeply and widely.

Uploaded by angela240951 on 2/3/2026

/12

100%

Biznes odpowiedzialny

Piątek 14 marca 2025

wPolsce

DODATEK SPECJALNY

Podczas gdy przed rokiem wiele spółek nie było pewnych, czy dobrze rozumieją nowe zasady raportowania

ESG, to dzisiaj wiele z nich musi sobie radzić ze znacznie większą niepewnością dotyczącą samych regulacji w tym obszarze

ZARZĄDZANIE

S2–3

Nowa rzeczywistość raportowania

zrównoważonego rozwoju

Dużo się mówi o odejściu od zielonych inwestycji, ale statystyki tego nie potwierdzają.

Aktywa funduszy zrównoważonych w 2024 r. zwiększyły wartość ponaddwukrotnie

BIZNES

Zrównoważone inwestycje

wcale nie odchodzą do lamusa

Po latach podwyższania wymagań wraportowaniu zrównoważonego rozwoju

Bruksela łagodzi przepisy. Ku radości biznesu, lecz przy obawach NGO.

ANITA BŁASZCZAK

Przedstawiając zasady

Omnibus Simplifica-

tion Package, komi-

sarze UE zaznaczali,

że chodzi o – tak

oczekiwane przez firmy iważ-

ne dla konkurencyjności Unii

– uproszczenie przepisów do-

tyczących raportowania ESG.

Jednak część ekspertów

iwiększość organizacji poza-

rządowych działających na

rzecz zrównoważonego rozwo-

ju nie kryje obaw, że Omnibus

może zapoczątkować odwrót

od środowiskowej ispołecznej

odpowiedzialności biznesu.

Jak szacuje Komisja Europej-

ska, przewidziane w pakiecie

Omnibus uproszczenie iogra-

niczenie zasięgu raportowania

ESG (docelowo ma dotyczyć już

nie ok. 50 tys., ale co najwyżej 10

tys. przedsiębiorstw) ma rocz-

nie przynieść firmom 6,3 mld

euro oszczędności. Wtym 4,4

mld euro wwyniku zmian do-

tyczących CSRD (dyrektywy

o raportowaniu w zakresie

zrównoważonego rozwoju)

i unijnych standardów ESRS,

plus oszczędności wynikające

ze złagodzenia wymogów dy-

rektywy CSDDD (o należytej

staranności przedsiębiorstw

w zakresie zrównoważonego

rozwoju) itaksonomii.

Ulga dla firm

Poluzowanie wymogów

związanych z raportowaniem

ESG – na czele zradykalnym, bo

aż 80-proc. ograniczeniem licz-

by spółek objętych tym obo-

wiązkiem – chwalą organizacje

biznesowe, które narzekały na

uciążliwość i wysokie koszty

wdrożenia tych regulacji. Jak

pokazało badanie Deloitte, po-

nad połowa firm wnaszym re-

gionie (56 proc. wPolsce) trak-

tuje wymóg raportowania ESG

jako dodatkowy koszt, rzadko

widząc wnim narzędzie do za-

rządzania ryzykiem czy źródło

kreowania wartości firmy.

Agencja zatrudnienia Per-

sonnel Service przypomina, że

według Izby Gospodarczej Eu-

ropy Środkowej raportowanie

według ESRS to dla firmy wy-

datek rzędu 40 tys. euro, czyli

ok. 164 tys. zł. Natomiast ogra-

niczenie liczby firm objętych

tym obowiązkiem do 500 (za-

miast 3,5–3,8 tys.) przyniosłoby

prawie 500 mln zł oszczędności

dla polskiego biznesu. – To ko-

lejny ciężar mniej na barkach

przedsiębiorców, którzy zma-

gają się zrosnącymi kosztami

prowadzenia działalności –

podkreśla Krzysztof Inglot, za-

łożyciel Personnel Service,

która miała podlegać CSRD od

2026 r. Omnibus da jej na przy-

gotowanie się dwa lata więcej.

Jak ocenia Luana Żak

zprzedstawicielstwa Konfede-

racji Lewiatan wBrukseli, pro-

pozycje Pakietu Omnibus to

sygnał, że KE zaczęła rozumieć

konieczność ograniczenia ob-

ciążeń regulacyjnych istworze-

nia środowiska, wktórym euro-

pejskie firmy mogą rozwijać się

i skutecznie konkurować na

rynkach globalnych. Lewiatan

jest częścią BusinessEurope,

stowarzyszenia europejskich

przedsiębiorców i pracodaw-

ców, które usilnie apelowało do

KE o ograniczanie zbędnych

obowiązków sprawozdawczych

iregulacyjnych.

Ostrzeżenie banków

Karolina Opielewicz zzarzą-

du Krajowej Izby Gospodarczej

zwraca jednak uwagę na pewne

zagrożenie: Dobrowolny Stan-

dard Raportowania dla MŚP

(VSME) ma teraz objąć również

duże firmy (mające poniżej

1000 pracowników), które

będą wyłączone spod CSRD.

– Podczas gdy nie mieliśmy

wątpliwości co do tego, że

mniejsze firmy powinny być

objęte dobrowolnym iodpo-

wiednio skrojonym standar-

dem raportowania, to pojawia-

ją się spore obawy, czy będzie

on wystarczający dla większych

jednostek wkontekście ujaw-

nień dotyczących ich rozle-

głych łańcuchów dostaw izna-

czącego wpływu na klimat

iśrodowisko – zaznacza. Oba-

wy te podziela Europejska Fe-

deracja Bankowa (EBF),

ostrzegając, że skala propono-

wanego przez KE poluzowania

przepisów ESG utrudni po-

życzkodawcom analizę ryzyka

kredytowego.

Bardzo krytycznie oceniają

plany Brukseli eksperci Euro-

pejskiego Biura Środowiska

(EEB), zrzeszającego „zielone”

NGO zpaństw UE. Uznają oni

Omnibus za konia trojańskiego

agresywnej deregulacji. Bar-

tosz Kwiatkowski, dyrektor

polskiego oddziału Frank

Bold, zżyma się, że po latach

przekonywania, iż raportowa-

nie niefinansowe ma sens, KE

wycofuje się z części swych

deklaracji. – Takie osłabianie

uzgodnionego już prawodaw-

stwa przed jego pełnym wdro-

żeniem jest lekkomyślne ide-

moralizujące – twierdzi.

Ipodkreśla, że uleganie krót-

koterminowym naciskom

idemontaż dotychczasowych

ram prawnych to strzał wstopę

gospodarki UE: deregulacja

raportowania ESG tylko utrud-

ni firmom zEuropy dostosowa-

nie się do regulacji w innych

krajach idoprowadzi do spad-

ku ich konkurencyjności.

REGULACJE ZRÓWNOWAŻONEGO ROZWOJU

Omnibus: nadmierne

luzowanie śruby w ESG?

Anita Błaszczak

Do serii czynników zwiększających niepewność

otoczenia, w którym działają firmy i konsumenci,

dołożyła się ostatnio Bruksela, najwyraźniej

przypominając sobie syndrom gotującej się żaby.

Wostatnich latach karierę wświecie biznesu

zrobił wojskowy termin VUCA, określający

konieczność działania wwarunkach dużej

zmienności, złożoności, niepewności

iniejednoznaczności, które wymagają ciągłej analizy

otoczenia iszybkiej reakcji na zmiany wotoczeniu. Bo

po wybuchu pandemii Covid-19, azaraz potem wojny

na Ukrainie, gdy kryzys energetyczny wraz zinflacją

podkopały znaczącą część unijnej gospodarki, coraz

trudniej opewność iprzewidywalność. Również

wregulacjach ito nawet tych, które do niedawna

wydawały się niepodważalnym fundamentem mocno

promowanej wBrukseli zrównoważonej, zielonej

transformacji Europy.

Do opisu działań unijnych regulatorów dobrze

pasuje syndrom gotującej się żaby, która – stopniowo

podgrzewana – znosi coraz wyższą temperaturę, ale

wrzucona do gorącej wody szybko zniej wyskakuje. Tą

żabą były ostatnio firmy, którym wrzeczywistości

zmienionej przez całą serię kryzysów zagroził wrzątek

wpostaci podnoszonej coraz wyżej poprzeczki

wymagań regulacyjnych.

Wprawdzie wspierające zrównoważony rozwój

dyrektywy CSRD iCSDDD nie pojawiły się nagle, lecz

eksperci zgodnie zwracali uwagę, że przepisy dotyczą-

ce raportowania, na czele ze standardami ESRS,

opracowano iwdrażano wdużym pośpiechu. Nie dając

spółkom wiele czasu na wdrożenie, anawet na

zrozumienie potrzeby nowych wymagań. Wiele firm

mogło się więc poczuć, jak żaba we wrzątku, szczegól-

nie, że dla sporej części przedsiębiorców raportowanie

ESG to biurokratyczny wymysł urzędników UE, który

utrudnia im biznes witak bardzo trudnych warun-

kach. Efektem tych nastrojów był silny opór ipresja na

Komisję Europejską, która dołączyła do narastającej

na świecie deregulacyjnej fali. Ito duchu VUCA,

zwiększając niepewność ichaos.

Nie dziwię się obawom NGO, czy aby KE nie

popłynie na fali deregulacji za daleko. Tym bardziej że

żabą wrzucaną do wrzątku mogą się poczuć kolejne

grupy, wtym konsumenci, których dotkną kolejne

podwyżki cen energii iograniczenia. Tymczasem, jak

dowodzą ostatnie badania, maleje wnas gotowość do

wyrzeczeń wimię zrównoważonego rozwoju czy

ochrony klimatu. Ibez ograniczenia VUCA nie będzie

łatwo to zmienić.

KOMENTARZ

Zrównoważony

rozwój epoki VUCA

Jak firmy w Europie Środkowej oceniają wymagania związane z raportowaniem zgodnym z dyrektywą CSRD

opinie CFO, w proc.

Źródło: Deloitte

6,3

mld euro rocznie

mają zaoszczędzić europejskie

firmy na kosztach administracyjnych

dzięki uproszczeniu i ograniczeniu

zasięgu raportowania ESG

zgodnie z Pakietem Omnibus

źródło kreowania

wartości firmy

dodatkowy

koszt narzędzie

do zarządzania

ryzykiem

ogół badanych firm

XXX

firmy w Polsce

24 20

51 29 21

masz pytanie,

wyślij e-mail do autorki

anita.blaszczak@rp.pl

/ ©℗

y ra

ortowani

amych regulac

w tym obszarz

Piątek

14 marca 2025 ◊rp.pl

Biznes odpowiedzialny wPolsce

Rok temu wiele spółek wahało się, czy rozumie nowe zasady. Dziś zapanowała znacznie większa niepewność.

ANITA BŁASZCZAK

Jesteśmy przekonani,

że nowe standardy

raportowania to duży

krok wdążeniu do za-

pewnienia porówny-

walności danych ESG. To także

dodatkowy motywator dla

przedsiębiorstw do jeszcze

większego zaangażowania

winicjatywy prośrodowisko-

we i prospołeczne, a także

związane zładem korporacyj-

nym oraz do integrowania ich

ze swoimi modelami bizneso-

wymi – podkreślała Magdale-

na Trzynadlowska, dyrektorka

Departamentu Zrównoważo-

nego Rozwoju w Banku Mil-

lennium, komentując jego

opublikowany wlutym pierw-

szy raport zrównoważonego

rozwoju przygotowany według

jednolitych unijnych standar-

dów ESRS.

Wnajbliższych tygodniach

takich komunikatów będzie

szybko przybywać, gdyż

oswoich debiutach wraporto-

waniu zgodnym zESRS będą

informować kolejne duże

spółki giełdowe. Łącznie po-

winno je przygotować wbr. ok.

150 firm notowanych na GPW,

które wostatnich latach były

objęte unijną dyrektywą

NFRD w sprawie ujawniania

informacji niefinansowych,

ateraz muszą dostosować się

do jej dużo bardziej wymaga-

jącej następczyni – dyrektywy

CSRD, dotyczącej raportowa-

nia zrównoważonego rozwoju.

Pionierzy już gotowi

Począwszy od publikowa-

nych wtym roku przez duże

spółki giełdowe raportów za

2024 r., w kolejnych latach

dyrektywa CSRD miała objąć

kolejno już wszystkie duże

przedsiębiorstwa (w2026 r.),

apotem także małe iśrednie

firmy giełdowe. Te regulacyjne

założenia radykalnie zmieniła

Komisja Europejska, ogłasza-

jąc 26 lutego br. pakiet Omni-

bus zpropozycjami poluzowa-

nia regulacji ESG, w tym

zwłaszcza uproszczenia

i ograniczenia standardów

ESRS, których skomplikowa-

nie iszczegółowość była du-

żym wyzwaniem w pracach

nad raportami za 2024 r.

Spółki, które w tym roku

pójdą na pierwszy ogień

wsprawdzianie znowych za-

sad zrównoważonego raporto-

wania, nie mogą jednak liczyć

na ułatwienia z Omnibusa.

Przygotowując raporty za

2024 r., muszą nie tylko dosto-

sować się do wymagań standa-

ryzacji ESRS, ale też szerzej

odnieść się do celów taksono-

mii ESG, określającej kryteria

działalności zrównoważonej

środowiskowo (którą Omnibus

ograniczy tylko do najwięk-

szych spółek), poddając też

raporty obowiązkowej już

ocenie audytorów.

Ewa Sowińska, biegła rewi-

dent, członkini rady nadzor-

czej Orlen i ekspertka ESG,

zaznaczała podczas niedawnej

debaty „Rzeczpospolitej”, że

firmy, które wcześniej zaanga-

żowały się wtemat, są dzisiaj

bardzo dobrze przygotowane

do raportowania według no-

wych wymogów. Tym bardziej

że wiele znich raportowało już

dane za 2023 r. zgodnie

z CSRD i nawet poddało je

atestacji. Potwierdza to prof.

Maria Aluchna zKatedry Teo-

rii Zarządzania SGH, która

wraz z zespołem od 2017 r.

analizuje rozwój raportowania

niefinansowego w Polsce na

podstawie publikacji dużych

spółek zGPW.

Według niej wyniki badań

raportów za 2023 r. (które po

raz ostatni zostały opracowane

według regulacji NFRD) wska-

zują, że spółki rozpoczęły

przygotowania do raportowa-

nia według regulacji CSRD. Co

dziesiąta zastosowała już

wswoich raportach standardy

ESRS, a3 proc. spółek łączyło

stosowanie GR iESRS. Najwię-

cej, bo 38 proc., spółek rapor-

towało jednak według uzna-

nych międzynarodowych

standardów GRI. Dodatkowo

98 proc. spółek opisało istotne

ryzyka, podczas gdy 80 proc.

zawarło opisy według unijnej

taksonomii.

Wyzwanie ESRS

Jak zaznacza prof. Aluchna,

analiza raportów za 2023 r.

wskazuje na dalszą poprawę

jakości raportowania we

wszystkich obszarach, chociaż

nadal była widoczna duża

różnorodność w zakresie

długości raportów, ich formy,

stosowanych standardów

iwykorzystywanych wskaźni-

ków. Tę poprawę widać m.in.

po spadku liczby krótkich

publikacji (do 50 stron), pod-

czas gdy najbardziej wzrosła

liczba spółek ujawniających

dane niefinansowe w50- czy

150-stronicowych raportach.

Według analizy SGH najsze-

rzej spółki opisywały zagad-

nienia dotyczące środowiska

naturalnego (przy czym 89

proc. raportowało wskaźniki

wtym obszarze) ipracowni-

cze. Mniej miejsca zajmowały

wraportach kwestie społecz-

ne, informacje dotyczące mo-

delu biznesowego czy istot-

nych ryzyk, anajkrócej spółki

odnosiły się do zagadnień

związanych zposzanowaniem

praw człowieka iprzeciwdzia-

łaniem korupcji.

Wpracach firm nad rapor-

tami według ESRS duże zna-

czenie miały (i będą miały)

działania edukacyjne różnych

instytucji iorganizacji – wtym

Stowarzyszenia Emitentów

Giełdowych, które wspiera

spółki notowane na GPW od

lat w zrozumieniu niuansów

kolejnych regulacji wdziedzi-

nie ESG i w przygotowaniu

rzetelnych raportów – atakże

aktywność uczelni. Już ok. 3

tys. razy pobrano opublikowa-

ny zkońcem 2024 r. „Przewod-

nik po legislacji ESG” – efekt

współpracy Szkoły Głównej

Handlowej wWarszawie, Kam-

panii 17 Celów iGrupy Robo-

czej ds. Społecznej Odpowie-

dzialności Uczelni.

Nic dziwnego, bo – jak oce-

nia Aleksandra Stanek-Kowal-

czyk, partnerka wfirmie EY –

wyzwań związanych zprzygo-

towaniem raportów ESG było

sporo. Poczynając od niezro-

zumienia, a czasem wręcz

oporu w organizacji wobec

sprawozdawczości zrównowa-

żonego rozwoju. Jak wyjaśnia

ekspertka EY, ten opór wynikał

też m.in. znowych obowiąz-

ków dla części osób worgani-

zacji, ztrudności wpozyskaniu

danych – co często wynikało

z braku zrozumienia, jakie

konkretnie dane są potrzebne

– aż po proces atestacji, który

był nowy nie tylko dla firm, ale

również dla audytowych.

Zdaniem Liliany Anam,

prezeski firmy doradczej

CSRinfo, prace spółek nad

raportami wpierwszym roku

raportowania według ESRS

obnażyły przede wszystkim

słabą jakość techniczną tych

standardów. Chociaż spółki,

które raportują za rok 2024,

mają wieloletnią praktykę

wsprawozdawczości zrówno-

ważonego rozwoju według in-

nych standardów, zatrudniają

specjalistów ds. ESG ibyło je

stać na skorzystanie zpomocy

doradcy, to itak zmierzenie się

z interpretacją samych stan-

dardów, wtym zmieniającym

się ich tłumaczeniem, stanowi-

ło wyzwanie (Omnibus prze-

widuje ich uproszczenie).

Trudna interpretacja

– Towarzyszymy raportują-

cym spółkom od 2007 roku iod

wszystkich dużych organizacji

spływały do nas informacje

o tych samych problemach.

Trudności winterpretacji prze-

łożyły się później na procesy

audytowe, które okazały się

bardziej obciążające niż wcze-

śniej – wylicza Liliana Anam.

Dodaje, że audytorzy wdużych

spółkach rozpoczynali atestację

już w okresie lipiec–wrzesień

2024, gdyż była ona podzielona

na dwie części; audyt wyniku

oceny podwójnej istotności

oraz następnie danych.

– Procesy audytowe stano-

wiły wyzwanie, ponieważ nie

ma jeszcze wypracowanego

podejścia, a interpretacja

ESRS przez doświadczonych

raportujących była konfronto-

wana zinterpretacją audyto-

rów, dla których często była to

nowa materia – wyjaśnia sze-

fowa CSRinfo, która bardzo

pozytywnie ocenia zapowiedź

zmian wstandardach ESRS. –

Być może, gdyby ten standard

miał lepszą jakość, nie do-

świadczylibyśmy takiej krytyki

samej sprawozdawczości –

dodaje Anam.

Nie tylko ona uważa, że

w najtrudniejszej sytuacji

i w największej niepewności

prawnej są teraz duże firmy,

ZARZĄDZANIE

Nowa rzeczywistość raportowania

dr Karolina

Adamska-

-Woźniak

dyrektorka zarządzająca Forum

Odpowiedzialnego Biznesu

W Forum Odpowiedzialnego Biznesu od 25 lat konsekwentnie

zajmujemy się promowaniem koncepcji zrównoważonego

rozwoju i wspieraniem firm we wdrażaniu jej zasad w praktyce.

Inicjujemy kluczowe w tym obszarze przedsięwzięcia w Polsce.

Aktywnie współpracujemy z największymi przedsiębiorstwami

– rynkowymi liderami – oraz administracją i organizacjami

społecznymi, by wyznaczać standardy związane ze strategicz-

nym podejściem do czynników ESG.

Nasz jubileusz dobitnie pokazuje, że odpowiedzialność biznesu nie

jest nowym zagadnieniem – zmieniają się skrótowce i terminologia,

ale fundamentalne wartości pozostają te same. Kiedyś mówiliśmy

głównie o CSR (społecznej odpowiedzialności biznesu), w ostatnich

latach dominuje akronim ESG (środowisko, społeczeństwo i ład

korporacyjny), jednak istota tych koncepcji jest niezmienna: biznes

powinien działać w sposób odpowiedzialny wobec ludzi i środowi-

ska, przy jednoczesnej dbałości o konkurencyjność.

Obserwując rosnące zainteresowanie naszym programem

partnerstwa oraz dialogiem wokół ESG, widzimy też, że polski

biznes zmienia się dynamicznie i z każdym rokiem staje się coraz

bardziej świadomy. Nie są to zmiany powierzchowne czy

wynikające wyłącznie z fali nowych regulacji. Coraz większą rolę

odgrywa presja ze strony konsumentów, inwestorów oraz

międzynarodowych rynków. Dlatego nie mam obaw, że zmiany

zaproponowane przez Komisję Europejską w ramach pakietu

Omnibus oznaczają zatrzymanie transformacji biznesu

w kierunku zrównoważonego rozwoju.

Odpowiedzialność środowiskowa i społeczna nie jest chwilowym

trendem ani narzuconym obowiązkiem. To długofalowa

konieczność wynikająca z wyzwań klimatycznych, ekonomicz-

nych i społecznych. Jednym z kluczowych elementów tej

transformacji jest dekarbonizacja, która nie tylko przyczynia się

do ograniczenia emisji gazów cieplarnianych, ale także staje się

motorem innowacji i budowania przewagi konkurencyjnej. Firmy

inwestujące w odnawialne źródła energii, efektywność

energetyczną i zrównoważone modele biznesowe już teraz

zyskują przewagę na rynkach międzynarodowych.

Coraz więcej sektorów, w tym branża ubezpieczeniowa,

dostrzega skalę zagrożeń wynikających ze zmian klimatu

i wprowadza mechanizmy, które wymuszają na firmach

dostosowanie się do nowych realiów. W tym kontekście

deregulacja nie oznacza zmiany kierunku, lecz raczej dostoso-

wanie tempa transformacji. ESG to nie chwilowa moda – to

odpowiedź na realne wyzwania, przed którymi stoimy jako

społeczeństwo i globalna gospodarka. ∑

OPINIE DLA „RZECZPOSPOLITEJ”

MAT. PRAS.

Dr Mirosław

Kachniewski

prezes Stowarzyszenia

Emitentów Giełdowych

Przepisy dotyczące raportowania czynników zrównoważonego

rozwoju, w tym w szczególności standardy ESRS, opracowywa-

ne były i wdrażane w bardzo dużym pośpiechu. Z tego powodu

przygotowanie do raportowania za rok 2024 wymagało pracy

w oparciu o projekty aktów prawnych, jednak spółki (przynaj-

mniej te zrzeszone w SEG) stanęły na wysokości zadania. Przed

zakończeniem sezonu raportowania nie sposób stwierdzić, jaka

będzie finalna jakość tych raportów, ale – analizując poziom

zaangażowania w działalność edukacyjną, jakość zadawanych

pytań i głębię zgłaszanych problemów – jestem optymistą.

Oczywiście, jest masa problemów dotyczących praktycznie

każdego obszaru – zbierania danych, ich jakości, śladu

rewizyjnego czy nawet samego fundamentu, czyli oceny

podwójnej istotności – ale w ramach pierwszego sezonu

raportowania musiały one wystąpić. Niestety, do tych przewidy-

walnych problemów doszły dwa, które czynią raportowanie

w tym roku jeszcze bardziej skomplikowanym. Pierwszy z nich

to nieco nadgorliwe podejście niektórych biegłych rewidentów.

Próbuję to zrozumieć, bo nowe regulacje są trudne także dla

nich i starają się maksymalnie zadbać o swój komfort i bezpie-

czeństwo. Jednak wydawałoby się oczywiste, że pierwszy sezon

raportowania i audytu musi być ćwiczebny, a badanie na

poziomie „ograniczonej pewności”, według niższego standardu

niż sprawozdań finansowych, powinno być przeprowadzone bez

konieczności aż tak drobiazgowej analizy.

Drugi problem to pakiet zmian regulacyjnych zwanych Omnibu-

sem. Choć zdecydowana większość spółek dziś objętych

raportowaniem będzie raportować także w latach kolejnych, to

w przypadku 52 spółek ta perspektywa jest mglista – na pewno

zaraportują za rok 2024, najprawdopodobniej także za rok 2025

i raczej za rok 2026. Ale potem raportowanie prawdopodobnie

nie będzie dla nich obowiązkowe, przez co zapał do wytężonej

pracy na pewno osłabnie.

Podobnie jest w przypadku spółek, które miały zaraportować po

raz pierwszy za rok 2025, czyli powinny były jesienią ub.r.

przeprowadzić ocenę istotności, stworzyć systemy do zbierania

danych, zatrudnić i przeszkolić ludzi. Teraz, zgodnie z projektem

KE, wymóg raportowania obejmie je dopiero za dwa lata.

Spółki goniły więc pociąg regulacyjny, a kiedy wreszcie (dużym

nakładem pracy i pieniędzy) dały radę do niego wsiąść,

dowiedziały się, że pojedzie on z powrotem. I wystarczyło

spokojnie czekać na stacji, co zresztą zrobiła część ich

konkurentów. Tego typu igraszki legislacyjne powodować będą

erozję zaufania do obowiązującego prawa i zniechęcać do

wdrażania regulacji na czas. ∑

MAT. PRAS.

Tomasz

Półgrabski

Head of ESG & public affairs

wBenefit Systems

Raportowanie niefinansowe i powiązane z nim nowe dyrektywy

obejmujące m.in. wdrażanie analizy podwójnej istotności mogą

stanowić wyzwanie dla biznesu, ale są też cennym źródłem

wiedzy – budują zaufanie inwestorów, kontrahentów, klientów

i pracowników. Transparentność w obszarach środowiskowych,

społecznych oraz ładu korporacyjnego może przekładać się na

długoterminową konkurencyjność i odporność firm, a także na

ich zdolność do diagnozowania i minimalizowania ryzyk.

W Benefit Systems wierzymy w wartości ESG i ich pozytywny

wpływ na działanie firm, dlatego od lat wnikliwie analizujemy

pod tym kątem nasz model biznesowy. Oprócz działań

wynikających z obowiązkowych dyrektyw, angażujemy się

w dodatkowe procesy oceny, takie jak międzynarodowa

certyfikacja B Corp, która stanowi obiektywne potwierdzenie, że

nasze działania są zgodne ze standardami zrównoważonego

rozwoju. W tym roku przygotowujemy nasz ósmy raport

niefinansowy. Po raz pierwszy wykorzystujemy w nim analizę

podwójnej istotności, która pozwala wnikliwie spojrzeć na

oddziaływania firmy w różnych obszarach, celniej rozpoznać

ryzyka oraz szanse, a tym samym skuteczniej nimi zarządzać.

Przeprowadzanie regularnych analiz działalności firmy jest także

elementem budowania przewagi konkurencyjnej.

Niemniej obietnice korzyści stojących za raportowaniem mogą

być dziś przysłaniane przez trudności wynikające z braku

jasnych, ustandaryzowanych wytycznych w zakresie raportowania

firm czy działania organów audytorskich. Wyzwania są tym

większe, im bardziej złożony jest obszar oddziaływania

przedsiębiorstw. W Benefit Systems, tworząc grupę kapitałową

działającą w kilku krajach europejskich i współpracując z różnymi

kontrahentami, napotykamy różnorodne bariery – od braku

świadomości, przez różnice legislacyjne na poszczególnych

rynkach, aż po bariery finansowe po stronie mniejszych

partnerów biznesowych, które uniemożliwiają pozyskanie

istotnych parametrów. Trzeba też pamiętać, że raport to

dokument końcowy i najważniejsze powinno być nie tyle jego

opracowanie, ile stworzenie modelu biznesowego, produktów,

usług, a także procesów obejmujących relacje z interesariuszami,

które uwzględniają zarządzanie zgodne z zasadami ESG. Benefit

Systems tworzy usługi i produkty, takie jak program MultiSport

i MultiLife, które odpowiadają na istotne wyzwania społeczne,

wspierają zdrowy styl życia pracowników i ułatwiają pracodaw-

com dbanie o dobrostan kadry. Wartości ESG zapisane są więc

nie tylko w filozofii i statucie Benefit Systems, ale przekładają się

też na tworzone przez nas rozwiązania, co sprzyja spójności

i jest zauważane przez kontrahentów, klientów i pracowników. ∑

MAT. PRAS.

◊rp.pl Piątek

14 marca 2025

Biznes odpowiedzialny wPolsce

zrównoważonego rozwoju

które miały sprawozdawać za

2025 r. (w 2026 r.). W tym

zwłaszcza duże przedsiębior-

stwa nienotowane na giełdzie,

które często po raz pierwszy

miały się zmierzyć zprzygoto-

waniem raportów ESG. Teraz

nie jest to takie pewne, gdyż

Omnibus wprowadza nowy

próg dla obowiązku raporto-

wania związany z wielkością

zatrudnienia.

Czekając na zmiany

O ile w dotychczasowej

wersji dyrektywa CSRD miała

od 2025 r. objąć wszystkie fir-

my powyżej 250 pracowników,

otyle Omnibus podwyższy ten

próg aż do tysiąca osób. To zaś

oznacza, że zjej zasięgu może

wypaść nie tylko sporo dużych

prywatnych firm, ale i część

dużych spółek giełdowych

objętych dyrektywą NFRD,

która określała próg zatrud-

nienia na 500 osób. Według

ocen KE wwyniku tych zmian

aż o 80 proc. zmniejszy się

liczba firm wUnii, podlegają-

cych obowiązkowej sprawoz-

dawczości (z50 do 10 tys.).

Jak będzie wPolsce, gdzie

dyrektywa CSRD miała pier-

wotnie objąć ok. 3,5 tys. (awe-

dług niektórych nawet 3,8 tys.)

firm? Stowarzyszenie Emiten-

tów Giełdowych szacuje, że

wraz zuchwaleniem Omnibu-

sa zobowiązku raportowania

zostaną wyłączone 52 spółki,

które wtym roku muszą opu-

blikować raporty zgodne

zESRS za 2024 r.

Łączna liczba przedsię-

biorstw zobowiązkiem rapor-

towania ESG po przyjęciu

Omnibusa zmniejszyłaby się do

około 500. – Są to jednak liczby

szacunkowe, obarczone dużym

ryzykiem błędu – zaznacza

Julia Patorska, partnerka i li-

derka portfolio Sustainabilty &

Climate w Polsce i Europie

Środkowej wDeloitte, dodając,

że podanie precyzyjnych staty-

styk utrudniają m.in. przypad-

ki, w których spółka podlega

sprawozdawczości skonsolido-

wanej Grupy Kapitałowej

(może wtedy skorzystać ze

zwolnienia od opracowywania

własnego oświadczenia).

Niezależnie od ocen samego

pakietu wielu ekspertów mówi

dziś o chaosie, jaki wywołała

nie tylko skala przedstawio-

nych wnim uproszczeń, ale też

termin ogłoszenia propozycji

zmian, które mają jeszcze

podlegać konsultacjom inego-

cjacjom.

Według planów KE Omnibus

powinien być przyjęty do końca

br., by mógł wejść wżycie zpo-

czątkiem 2026 r. To problem dla

setek dużych spółek, które

miały być objęte CSRD wprzy-

szłym roku. Ochaosie izamie-

szaniu mówi Aleksandra Sta-

nek-Kowalczyk zEY, zwracając

uwagę, że zjednej strony mamy

obowiązujące prawo, które

mówi, że trzeba wydać raport za

2025 r., azdrugiej – propozycje

wOmnibusie, według których

może trzeba będzie to zrobić

dopiero za dwa lata, aito nie we

wszystkich spółkach.

Wykorzystać

dodatkowy czas

– Firmy nie mogą czekać do

grudnia, żeby się przekonać,

czy rząd zdąży implemento-

wać zmiany opóźniające wej-

ście w życie obowiązków

sprawozdawczych, bo wtedy

nie zdążą przygotować rapor-

tów – zaznacza ekspertka EY.

Liliana Anam bardziej opty-

mistycznie ocenia, że najpóź-

niej w kwietniu br. powinni-

śmy wiedzieć, czy propozycja

KE dotycząca zmiany termi-

nów obowiązywania CSRD

zostanie przyjęta. – Wydaje

się, że Komisja jest zdetermi-

nowana i pewność prawa

wUnii wymaga, by ten wnio-

sek jak najszybciej przyjąć

bądź odrzucić – ocenia szefo-

wa CSRinfo, zaznaczając, że –

jak wskazuje komunikacja KE

– azymut na zrównoważony

rozwój Unii jest utrzymany.

Przekonana jest otym także

Irena Pichola, przewodniczą

Chapter Zero Poland iwice-

prezeska Forum Odpowie-

dzialnego Biznesu, przyznając

jednocześnie, że komunikaty

KE dotyczące pakietu Omni-

bus, a także interpretacje

propozycji zmian wprowadza-

ją dużo niepewności na rynku.

Zwraca jednak uwagę, że

neutralność klimatyczna Eu-

ropy w2050 r. pozostaje waż-

nym celem, a wyznaczone

wcześniej cele dekarboniza-

cyjne nie ulegają zmianie.

Iradzi spółkom, które obejmie

przewidziane w Omnibusie

dwuletnie odroczenie obo-

wiązków CSRD, by ten „odzy-

skany” czas wykorzystały na

realne zdefiniowanie celów

ESG, na analizę danych niefi-

nansowych, atakże upewnie-

nie się, że systemy do ich

zbierania dobrze funkcjonują

– tak, aby raportowane KPI’s

były wiarygodne.

Spółki „zdrugiej fali”, któ-

re miały zacząć raportowanie

wprzyszłym roku (za 2025 r.),

powinny więc kontynuować

przygotowania, ale – jak za-

znacza Irena Pichola – być

może zchwilą refleksji, gdzie

jest najwięcej do nadrobienia

i co powinno być prioryte-

tem dla firmy. Według eks-

pertki warto postawić na ja-

kość i wiarygodność rapor-

tów, tak, by służyły do

strategicznego monitoringu

osiąganych celów.

Zdaniem wiceprezeski FOB

również spółki, które po przy-

jęciu Omnibusa nie będą już

objęte obowiązkowym rapor-

towaniem ESG, powinny pod-

jąć działania w obszarach,

które dotyczą ich największych

ryzyk iszans wzakresie zrów-

noważonego rozwoju, określa-

jąc również swoją kluczową

odpowiedzialność iwspółza-

leżności dotyczące zrównowa-

żonego rozwoju. Powinny się

bowiem liczyć zpresją oczeki-

wań swoich klientów czy ban-

ków. Na tę presję zwracali też

uwagę unijni komisarze, którzy

ogłaszając pakiet Omnibus,

przekonywali, że wiele mniej-

szych firm (wtym wyłączone

z obowiązku raportowania

MŚP) zadba orzetelne infor-

macje iwskaźniki niefinanso-

we dobrowolnie, atakże kie-

rując się wymaganiami swo-

ich odbiorców, banków czy

inwestorów.

Źródło: Ayming, SGH

Największe wyzwania przy wdrażaniu raportowania zgodnie

z CSRD, wskazania firm w Europie, w proc. w październiku 2024

Standardy stosowane w raportach niefinansowych spółek

z GPW, w proc.

025 50 75 100

stopień złożoności przepisów

brak zasobów

koszty

dostępność danych

niezawodność i jakość danych

brak świadomości i wiedzy

na temat zrównoważonego rozwoju

brak wiedzy specjalistycznej

długość procesu wdrożeniowego

komunikacja z interesariuszami

99,7

78,8

66,7

61,5

54,6

38,5

25,6

rozwiązania

mieszane

38 14

ESRS

ESRS+GR

GRI SIN

własne

standardy

raporty

za 2023 r.

masz pytanie,

wyślij e-mail do autorki

anita.blaszczak@rp.pl

Przewodnik po legislacji ESG

to wyjątkowy projekt

zrealizowany dzięki

współpracy Szkoły Głównej

Handlowej wWarszawie,

Kampanii 17 Celów iGrupy

Roboczej ds. Społecznej

Odpowiedzialności Uczelni,

działającej wramach

Ministerstwa Funduszy

iPolityki Regionalnej.

MATERIAŁ PRZYGOTOWANY

PRZEZ SGH

Wydawnictwo to jest prawdzi-

wym kompendium wiedzy dla

biznesu oraz wszystkich osób

zainteresowanych unijnymi

ikrajowymi regulacjami praw-

nymi wzakresie zrównoważo-

nego rozwoju iESG. Co ważne,

publikacja jest dostępna bez-

płatnie.

Głównym celem projektu jest

wsparcie polskich przedsię-

biorstw wprocesie zrównowa-

żonej transformacji iefektyw-

nego wdrażania legislacji

w obszarze ESG. Publikacja

mapuje 41 kluczowych aktów

prawnych Unii Europejskiej

wobszarach: środowiskowym,

społecznym i zarządczym,

które mogą wpływać na prowa-

dzenie działalności biznesowej

wPolsce. Dzięki jasnym iatrak-

cyjnym wizualnie formom

czytelnicy iczytelniczki otrzy-

mują podstawowy zestaw infor-

macji dla każdego aktu prawne-

go, obejmujący branże, które są

głównymi adresatami danych

regulacji oraz ich status legisla-

cyjny wraz zlinkiem do mate-

riałów źródłowych. Informacje

owszystkich 41 aktach praw-

nych przedstawione są wtrzech

dedykowanych sekcjach:

∑ tabeli zkluczowymi regula-

cjami ESG,

∑ mapie, która przedstawia

opisane wpublikacji doku-

menty wpodziale na obsza-

ry: środowiskowy, społecz-

ny izarządczy,

∑ osi czasu, która wprzystępny

sposób porządkuje najważ-

niejsze daty dla obecnych

inadchodzących regulacji.

Ponadto 17 wybranych dy-

rektyw irozporządzeń zostało

szczegółowo opisanych

zuwzględnieniem nałożonych

na przedsiębiorstwa wymo-

gów oraz dat obowiązywania

przepisów w Polsce. Pełna

wersja Przewodnika uzupeł-

niona jest również oartykuły

eksperckie, pogłębiające wy-

brane zagadnienia społeczne,

środowiskowe i zarządcze,

istotne zpunktu widzenia le-

gislacyjnych zmian wESG.

Kwestie środowiskowe (ang.

environmental), społeczne

(ang. social) izarządcze (ang.

governance) określane skró-

tem ESG wskazują obszary, na

które oddziałują przedsię-

biorstwa zarówno w wyniku

swojej bezpośredniej działal-

ności, jak i poprzez relacje

biznesowe oraz łańcuchy do-

staw. Obszary te nie stanowią

osobnych, niezależnych od

siebie sfer. Są one wzajemnie

ze sobą powiązane inie po-

winny być rozpatrywane od-

dzielnie, jedynie w ramach

danej litery „E” lub „S” lub „G”.

Kwestie zrównoważonego

rozwoju, określane skrótem

ESG, są osadzone wszerszym

kontekście, uwzględniającym

niejednoznaczność poszcze-

gólnych zagadnień i ich

współoddziaływanie. Przeni-

kanie się wątków, zwłaszcza

społecznych i środowisko-

wych, często widoczne jest na

poziomie aktów prawnych,

w których w jednym doku-

mencie porusza się kilka za-

gadnień.

Przykładem jest projekt

dyrektywy wsprawie oświad-

czeń środowiskowych (Green

Claims Directive), której celem

jest ochrona konsumentów

Unii Europejskiej przed wpro-

wadzającymi wbłąd twierdze-

niami związanymi zochroną

środowiska, którymi firmy

posługują się, nie posiadając

argumentów na ich poparcie.

Jest to zatem prawo, które

z jednej strony ma przeciw-

działać zjawisku greenwashin-

gu izminimalizować działania

przedsiębiorstw jedynie po-

zornie zmniejszających swój

wpływ środowiskowy. Zdru-

giej zaś ma wzmacniać pozycję

konsumentów iwspierać ich

w podejmowaniu świado-

mych, zrównoważonych decy-

zji zakupowych. Co więcej,

nawet wprzypadku regulacji,

które ze względu na porusza-

ne w nich kluczowe kwestie

można z pełnym przekona-

niem przyporządkować do

tych środowiskowych lub

społecznych, często pojawiają

się aspekty zarządcze, takie

jak wymagania dotyczące

posiadanych polityk czy me-

chanizmów nadzoru nad da-

nym obszarem.

Podobnie jest wprzypadku

dokumentów umieszczonych

wobszarze „G” w publikacji.

Przykładem może być takso-

nomia UE, która oczywiście

dotyczy kwestii środowisko-

wych – jednocześnie jednak

zawiera artykuł w zakresie

minimalnych gwarancji, który

formułuje oczekiwanie wdra-

żania przez przedsiębiorstwa

procedur zapewniających

stosowanie m.in. wytycznych

OECD dla przedsiębiorstw

wielonarodowych. Oznacza to,

że na wymogi taksonomii UE

trzeba patrzeć również wkon-

tekście procedur należytej

staranności, poszanowania

praw człowieka, ochrony inte-

resów konsumenta czy speł-

niania wymogów podatko-

wych. Rozporządzenie to na-

kłada zatem obowiązek

świadomego włączania odpo-

wiednich polityk i procedur

w systemy zarządcze przed-

siębiorstwa. Przyporządkowa-

nie prezentowanych wPrze-

wodniku regulacji do poszcze-

gólnych obszarów miało na

celu ich uporządkowanie oraz

ułatwienie zrozumienia sfor-

mułowanych w tych regula-

cjach oczekiwań prawodawcy

unijnego.

Regulacje prawne wzakre-

sie zrównoważonego rozwoju

odgrywają kluczową rolę

wkształtowaniu polityk ekolo-

gicznych, gospodarczych

ispołecznych na całym świe-

cie. Ich mnogość wynika zpo-

trzeby ochrony środowiska,

zapobiegania zmianom klima-

tycznym oraz zapewnienia

sprawiedliwości społecznej

iekonomicznej oraz jest nie-

zbędna dla osiągnięcia celów

zrównoważonego rozwoju

izapewnienia lepszej przyszło-

ści dla kolejnych pokoleń.

PRAWO

Przewodnik po legislacji ESG wodpowiedzi na tsunami

regulacyjne wobszarze zrównoważonego rozwoju

Przewodnik

po przepisach

związanych

z ESG

jest dostępny

bezpłatnie

POBIERZ BEZPŁATNIE

„Przewodnik

po legislacji ESG”

/ ©℗

Piątek

14 marca 2025 ◊rp.pl

Biznes odpowiedzialny wPolsce

ANITA BŁASZCZAK

Pod koniec ubiegłego

roku tylko co piąty

Polak oceniał, że

jego decyzje zaku-

powe pozytywnie

wpłyną na zmiany na świecie.

To najgorszy wynik whistorii

badania „ESG ikonsumenci”

prowadzonego przez Havas

Media Network Poland wra-

mach projektu „ESG wprakty-

ce”, wktórym Francusko-Pol-

ska Izba Gospodarcza (CCIFP)

od dekady sprawdza nasta-

wienie przedsiębiorstw ikon-

sumentów do odpowiedzial-

nego izrównoważonego pro-

wadzenia biznesu.

Ubiegłoroczne badania po-

kazały dalsze pogłębienie pe-

symizmu Polaków co do

wpływu ich konsumenckich

wyborów na pozytywne zmia-

ny na świecie. Jeszcze nie tak

dawno, bo pod koniec 2021 r.

(gdy wygasała już pandemia

Covid-19), odsetek ankietowa-

nych osób przekonanych

osprawczości konsumentów

przekraczał jedną czwartą,

w2017 r. zaś sięgał nawet 38

proc.

Wzrost roli polityków

Ten widoczny od kilku lat

spadek wiary w siłę decyzji

konsumenckich idzie wparze

z rosnącym przekonaniem

osprawczości rządów ipolity-

ków. Pod koniec ubiegłego

roku już 34 proc. Polaków

(wobec 29 proc. rok wcześniej)

oceniało, że to rządzący będą

mieli największy wpływ na

zmiany na świecie. Nigdy

wcześniej w badaniu CCIFP

politycy nie byli uważani za tak

wpływowych – np. w latach

2017-18 ich znaczenie dostrze-

gało ledwie 22 proc. ankieto-

wanych Polaków. Co więcej,

w ubiegłorocznym sondażu

politycy wyprzedzili nie tylko

konsumentów, ale również

firmy(wtym korporacje), które

jeszcze w2023 r. wskazywano

jako liderów wpływu (30 proc.).

Teraz postrzegana rola biznesu

wkontekście zrównoważonych

zmian spadła do 29 proc.

Podobną zmianę widać

zresztą w opiniach samych

firm. Jak wynika z badania

CCIFP, które objęło 119 przed-

siębiorstw różnej wielkości,

wprowadzane przez unijnych

polityków regulacje prawne

biznes uważa teraz za motor

napędzający rozwój ESG

w Polsce. Twierdzi tak aż 71

proc. firm, czyli ponad dwu-

krotnie więcej niż jeszcze

w2019 r. Na tym nie koniec, bo

dwie trzecie badanych przed-

siębiorstw (a wśród dużych

spółek 75 proc.) przyznaje też,

że to regulacje prawne są po-

wodem zaangażowania bizne-

su w zrównoważony rozwój.

Ajeszcze przed pięcioma laty

twierdziło tak zaledwie kilka

procent firm.

Ten wzrost można przypisać

widocznej wostatnich latach

ofensywie unijnych regulacji

zobszaru ESG – na czele zza-

inicjowanym w2019 r. Zielo-

nym Ładem – które skutkują

kolejnymi i niełatwymi do

spełnienia (atakże kosztowny-

mi) obowiązkami dla firm.

Myślenie portfelem

Na tle presji regulacji mniej

istotne są teraz dla firm ocze-

kiwania interesariuszy, wtym

klientów i pracowników.

Wprawdzie ich wpływ na

zrównoważony rozwój wPol-

sce nadal docenia sporo, bo

prawie sześć na dziesięć bada-

nych przedsiębiorstw, ale już

wyraźnie mniej niż przed pię-

cioma laty (71 proc.). Firmy

najwyraźniej na co dzień za-

uważają zmiany wpodejściu

konsumentów, które pokazało

badanie Havas.

Odsetek Polaków, którzy

zwracają uwagę na wpływ ku-

powanych przez siebie pro-

duktów na społeczeństwo

i ekologię, zmalał w ciągu

ostatnich sześciu lat z56 do 41

proc. (Pomijając rok wybuchu

pandemii). W podobnym

tempie spadł też udział tych,

którzy unikają kupowania

produktów firm mających ne-

gatywny wpływ na społeczeń-

stwo lub środowisko (niespeł-

na połowa).

Jak komentują eksperci

Havas, wprawdzie konsumen-

ci oczekują od firm prospo-

łecznych i proekologicznych

działań, ale zauważalny jest

niewielki spadek intensywno-

ści tych oczekiwań wporów-

naniu zwcześniejszymi latami,

co może wynikać z bieżącej

sytuacji gospodarczej.

Przy czym itak są to tylko

deklaracje, które składamy

często na wyrost – jak pokazał

ubiegłoroczny eksperyment

Chicago Booth School of Busi-

ness, który objął 24 tys. ame-

rykańskich konsumentów. We

wstępnym sondażu co trzeci

znich deklarował zdecydowa-

ne poparcie dla produktów

firm zaangażowanych wESG.

Jednak później, w praktyce

okazało się, że podana przez

badaczy wiedza o tych pro-

duktach szybko została zapo-

mniana iwniewielkim stopniu

przełożyła się na wybory za-

kupowe konsumentów.

Nie tylko wUSA największy

wpływ na ich decyzje ma cena

i jakość produktów. – Więk-

szość z nas myśli portfelem

ipotrzebne są twarde regula-

cje, by to zmienić – ocenia

Bartosz Kwiatkowski, dyrektor

polskiego biura Fundacji

Frank Bold, zwracając uwagę,

że bojkoty konsumenckie są

mało popularne i mało sku-

teczne, bo zwykle działają

krótko. Potwierdziła to choćby

niewielka skala ogłoszonych

w2022 r. bojkotów kilku pro-

ducentów i francuskich sieci

handlowych, które nie chciały

się wycofać zRosji po jej agre-

sji na Ukrainę.

Potem naszą wrażliwość

ESG osłabił kryzys inflacji, a–

jak przypomina Agnieszka

Górnicka, prezeska firmy ba-

dawczej Inquiry – wybór

ekologicznych, zrównoważo-

nych produktów oznacza

zwykle większe wydatki.

– Konsumenci, podobnie

jak przedsiębiorcy, często

wolą nie zadawać sobie pytań,

zczym łączy się niska cena ja-

kiegoś towaru. Często nie

wiemy, jak i gdzie powstaje

produkt, który kupujemy, lub

już używamy. Chcemy kupo-

wać tanio, wygodnie iszybko.

Żeby to osiągnąć wolimy nie

wiedzieć oróżnych rzeczach,

ani nie pytać onie, tak, żeby-

śmy nie musieli się ograni-

czać– twierdzi Bartosz Kwiat-

kowski, dodając, że na takie

podejście konsumentów

wpływa też fakt, że są zalewani

greenwashingiem, wtym przy-

znawanymi na wyrost różnymi

zielonymi certyfikatami. (Ma

to ukrócić unijna dyrektywa

z2024 r. dotycząca zwalczania

praktyk pseudoekologicznego

marketingu, którą państwa

członkowskie mają przyjąć do

27 marca 2026 r.)

Zielone

przebodźcowanie

Pseudoekologiczny marke-

ting nie tylko podważa zaufa-

nie do środowiskowych dzia-

łań biznesu, ale też może nasi-

lać widoczne w badaniach

konsumenckich znużenie zie-

loną problematyką.

To znużenie pokazały opu-

blikowane wgrudniu 2024 r.

wyniki najnowszej edycji

międzynarodowej ankiety

sieci firm badawczych Iris,

którą w Polsce reprezentuje

ARC Rynek iOpinia. Według

nich, wciągu ostatniego roku

zmniejszyła się grupa osób

uważających zmiany klima-

tyczne za poważny problem.

Przy czym w skali globalnej

ten spadek o3 pkt. proc. (do

80 proc.) był itak dużo mniej-

szy niż wPolsce, gdzie zmalał

z81 do 74 proc.

Wzrósł z kolei sceptycyzm

wpodejściu do czystej, nisko-

emisyjnej produkcji energii;

odsetek Polaków, według któ-

rych rozwój odnawianych źró-

deł energii powinien być prio-

rytetem, skurczył się wciągu

ostatniego roku z55 do 41 proc.

Jak przyznają autorzy badania

– i na poziomie globalnym

iwjeszcze większym stopniu

wPolsce widać zmianę postaw

konsumenckich. Oile bardzo

ważne pozostaje bezpieczeń-

stwo zdrowotne produktów,

otyle traci na znaczeniu spo-

sób ich produkcji, w tym

zmniejszanie emisji CO2, bio-

degradowalność, ograniczenie

zużycia energii iwody.

Adam Czarnecki, wicepre-

zes ARC Rynek i Opinia,

wskazuje kilka możliwych

przyczyn tej zmiany, w tym

przesycenie tematem zmian

klimatycznych. Jego zdaniem,

społeczeństwa wielu krajów

mogą mieć już dosyć natrętne-

go często mówienia o nega-

tywnych zmianach klimat

i konieczności zmian wimię

ograniczania emisji gazów

cieplarnianych. Po drugie,

spowolnienie gospodarcze

iobawy związane zwojną na

Ukrainie przenoszą punkt za-

interesowania na zagrożenia

w bliższej perspektywie niż

ryzyka zmian klimatycznych.

– Zwycięstwo Donalda Trum-

pa w USA, kwestionującego

zmiany klimatyczne iskupiają-

cego się bardziej na kwestiach

poprawy życia i warunków

ekonomicznych Amerykanów,

jest dobrym przykładem takie-

go zjawiska – zauważa Czar-

necki. Jego zdaniem, zmiana

postaw może mieć też związek

zepidemią Covid-19, podczas

której silnie podkreślano kwe-

stie ekologiczne, zmiany klima-

tu iinne uwarunkowania roz-

woju epidemii.

– Wlatach po zakończeniu

epidemii obserwujemy wlicz-

nych badaniach opinii społecz-

nej odchodzenie od kwestii

ekologicznych. Być może, wy-

pierając zpamięci czasy pan-

demii, konsumenci trochę też

wypierają tematy jej towarzy-

szące – zastanawia się wicepre-

zes ARC Rynek iOpinia.

RYNEK

SHUTTERSTOCK

Konsumenci

nadal oczekują

od firm

prospołecznych i

proekologicznych

działań, ale nie

jest to już tak

istotne, jak

jeszcze kilka lat

temu

Słabnie głos konsumentów

w zrównoważonej debacie

W Polsce nasila się przekonanie, że największy wpływ na zmiany związane zESG mają politycy,

wtym rządy. Zroku na rok maleje natomiast wiara wsprawczość naszych wyborów zakupowych.

masz pytanie,

wyślij e-mail do autorki

anita.blaszczak@rp.pl

* w tym konsumentów, źródło: CCIFP/Havas Media Network

Kto będzie miał największy

wpływ na zmiany na świecie?

wskazania konsumentów, w proc.

Co najbardziej wpływa na rozwój ESG w Polsce

wskazania firm

Konsumenci na zakupach

wskazania, w proc.

politycy/rządy

ludzie-

-social media

korporacje i firmy

ludzie-

-konsumenci

przykładam wagę do wpływu

kupowanych produktów na

społeczeństwo i ekologię

unikam kupowania produktów firm,

które mają negatywny wpływ

na społeczeństwo lub środowisko

konieczność dostosowania

się do regulacji UE

oczekiwanie

interesariuszy*

2018 2019 2020 2021 2022 2023

2019 2020 2021 2022 2023 2024

2022 r.

politycy/rządy

ludzie-

-social media

korporacje i firmy

ludzie-

-konsumenci

2024 r.

/ ©℗

◊rp.pl Piątek

14 marca 2025

Biznes odpowiedzialny wPolsce

Dyrektywa CSRD to tylko jedna zdużych regulacji, które spadły na barki przedsiębiorców wostatnich latach.

KATARZYNA KUCHARCZYK

Wostatniej deka-

dzie Unia Euro-

pejska wpro-

wadziła szereg

regulacji mają-

cych na celu dekarbonizację

gospodarki. Kluczowym ele-

mentem tych zmian jest Euro-

pejski Zielony Ład, który wy-

znaczył cel redukcji gazów cie-

plarnianych o55 proc. do 2030

r. i osiągnięcie neutralności

klimatycznej do 2050 r.

Rzut oka na przepisy

Zielony Ład przyniósł liczne

zmiany prawne dotyczące re-

dukcji emisji, promowania

odnawialnych źródeł energii

oraz wspierania gospodarki

oobiegu zamkniętym.

– Między innymi są to: sys-

tem handlu emisjami ETS,

dyrektywa 2018/2001 wspra-

wie promowania stosowania

energii ze źródeł odnawial-

nych, dyrektywa 2024/1799

oprawie do naprawy czy roz-

porządzenie 2023/1804

wsprawie rozwoju infrastruk-

tury paliw alternatywnych –

wymienia Dariusz Kryczka,

partner kancelarii EY Law.

Dodaje, że łącznie Europejski

Zielony Ład wprowadził do

europejskiej przestrzeni regu-

lacyjnej ponad 150 celów,

które mają zapewnić długoter-

minową dekarbonizację unij-

nej gospodarki. Dla Polski

szczególnie istotne są regula-

cje dotyczące dekarbonizacji

przemysłu oraz transformacji

energetycznej, które wymaga-

ją znacznych nakładów finan-

sowych itechnologicznych.

Niewątpliwie sporą rewolu-

cją wlegislacji jest wszystko to,

co dotyczy emisji gazów cie-

plarnianych, wszczególności

rozszerzenie Systemu Handlu

Emisjami na poszczególne

sektory gospodarki.

– System ten nakłada limity

na emisje gazów iwymaga za-

kupu uprawnień, co ma na

celu zmniejszenie emisji ipro-

mowanie inwestycji wtechno-

logie niskoemisyjne – mówi

Anna Grygiel-Tomaszewska,

menedżerka w zespole ESG

wKPMG wPolsce. Zwraca też

uwagę na Mechanizm Dostęp-

ności Rynkowej (CBAM), czyli

wprowadzenie opłat na im-

portowane produkty owyso-

kiej emisji węgla, takie jak ce-

ment, stal, aluminium, nawozy,

energia elektryczna i wodór.

Celem jest zapobieganie

„ucieczce węgla” ipromowa-

nie produkcji niskoemisyjnej.

Oprócz aspektu środowisko-

wego mamy też zmiany praw-

ne dotyczące ładu korporacyj-

nego i kwestii społecznych.

Przykładem jest dyrektywa

wsprawie równowagi płci na

stanowiskach dyrektorskich.

Jej celem jest zwiększenie re-

prezentacji kobiet na stanowi-

skach kierowniczych, co ma

przyczynić się do większej

różnorodności ilepszego za-

rządzania.

Obecnie najwięcej mówi się

opakiecie Omnibus, uprasz-

czającym raportowanie zrów-

noważonego rozwoju. Nadal

jednak dyrektywa CSRD

istandardy ESRS są jednymi

ztych regulacji, które najmoc-

niej wpływają na funkcjono-

wanie firm. Istotny wpływ na

biznes ma też dyrektywa

wsprawie należytej staranno-

ści wzakresie zrównoważone-

go rozwoju (CSDDD), która

nakłada na przedsiębiorstwa

odpowiedzialność za monito-

rowanie izapewnienie zgod-

ności znormami ESG wcałym

łańcuchu dostaw.

– Inne regulacje, które mają

duży wpływ na biznes, to te

związane zochroną środowi-

ska ibioróżnorodności. Natu-

re Restoration Law przyjęte

wczerwcu 2024 r. zobowiązu-

je państwa członkowskie do

odbudowy co najmniej 30

proc. zdegradowanych sie-

dlisk do 2030 r., ado 2050 r. aż

90 proc., co wpływa nie tylko

na funkcjonowanie firm, ale

również gospodarki – mówi

Tomasz Barańczyk, partner

PwC Polska. Wskazuje też na

EUDR (European Union Defo-

restation Regulation), które

nakłada na firmy obowiązek

udowodnienia, że ich produk-

ty nie przyczyniają się do de-

gradacji lasów. Nowe przepisy

będą obowiązywać duże

przedsiębiorstwa od 30 grud-

nia 2025 r., amniejsze podmio-

ty od 30 czerwca 2026 r.

Istotne regulacje dotyczą

również stosowania sztucznej

inteligencji, która coraz chęt-

niej wykorzystywana jest

przez firmy, również wzakre-

sie zrównoważonego rozwoju.

Prezesi pokładają dużą na-

dzieję wtej technologii. Nie-

mal połowa ankietowanych

wbadaniu PwC oczekuje, że

projekty AI zwiększą zyski

firmy już w najbliższych 12

miesiącach.

– Tym większą rolę spełniać

będzie więc AI Act. WPolsce

pierwsze obowiązujące nas

przepisy weszły wżycie 2 lute-

go tego roku – podsumowuje

Barańczyk.

Legislacyjne tsunami

Znaczący wpływ na polską

i unijną gospodarkę może

mieć plan działania na rzecz

energii dostępnej cenowo,

który ma przeciwdziałać ubó-

stwu energetycznemu, ale

iwysokim kosztom przedsię-

biorstw. Zawiera m.in. sugestie

zmian w opodatkowaniu,

wsparcie dla OZE oraz szaco-

wane ogólne oszczędności

w wysokości 45 mld euro

jeszcze wtym roku, stopniowo

rosnące do 130 mld euro rocz-

nych oszczędności do 2030 r.

i260 mld euro do 2040 r.

Polska ma najwyższe ceny

energii w Europie i jedne

znajwyższych na świecie, co

bezpośrednio przekłada się na

utratę konkurencyjności. Dla-

czego tak jest?

– To konsekwencja wysokie-

go opodatkowania energetyki

węglowej, która koncernom

energetycznym przynosi

obecnie wyłącznie straty

(w2024 roku górnictwo węgla

kamiennego zanotowało 11

mld zł straty netto). Komisja

wezwała podczas prezentacji

CID do przyspieszenia proce-

dur związanych zudzielaniem

pozwoleń na inwestycje

wenergię odnawialną wkra-

jach członkowskich – mówi

Aleksandra Majda, członkini

Komitetu Krajowej Izby Go-

spodarczej. Dodaje, że wPol-

sce od wielu lat mieliśmy za-

blokowane inwestycje wturbi-

ny wiatrowe na lądzie, może

więc ta część deregulacji

przyspieszy modernizację

polskiego miksu energetycz-

nego iprzyczyni się do obni-

żenia cen energii.

Eksperci zgodnie twierdzą,

że przeszkodą dla biznesu nie

są same regulacje i troska

oESG, lecz ich jednokierunko-

wy wymiar. Unia Europejska

koncentruje się na mechani-

zmach nadzoru, kar isankcji,

nie rozwijając systemu zachęt

i wsparcia dla podmiotów

objętych regulacjami. Brakuje

premiowania organizacji,

które zainwestowały już

ogromne zasoby kadrowe ifi-

nansowe w zrównoważone

inwestycje. To powoduje, że

biznes postrzega regulacje

z zakresu zrównoważonego

rozwoju jako uciążliwy balast

idodatkowy koszt. Anie jako

szansę na wzrost efektywności

ikonkurencyjności.

Duża dynamika wzakresie

regulacji zrównoważonego

rozwoju budziła ibudzi dużo

obaw, zwłaszcza wśród małych

przedsiębiorstw, przed konse-

kwencjami niewystarczającej

ilości czasu iśrodków umożli-

wiających dostosowanie się do

ich wymogów.

– Wmojej ocenie obawy te są

spowodowane brakiem bez-

płatnych narzędzi wsparcia

zzakresu edukacji iwdrażania

sprawozdawczości, spójnych

wytycznych, nadmierną ilością

ujawnianych danych ikoncen-

trowaniem się przez regulatora

wyłącznie na mechanizmach

kontrolnych związanych zpo-

noszeniem przez przedsiębior-

stwa kosztów atestacji, karach

i sankcjach – podsumowuje

Monika Porębska, członkini

Komitetu Krajowej Izby Go-

spodarczej.

PRAWO

Dekada pod znakiem zmian

masz pytanie,

wyślij e-mail do autorki

katarzyna.kucharczyk@rp.pl

MATERIAŁ PARTNERA: AMAZON

Polska prezydencja wRadzie

UE może być znaczącym

krokiem wstronę zrówno-

ważonej Europy. Jednak

systemowe zmiany nie mogą

dokonać się bez uproszczenia

iharmonizacji przepisów europej-

skich. To niezbędny impuls do

innowacyjności, stanowiący zachętę

do ekspansji zagranicznej na

wspólnym rynku cyfrowym, który

może pozytywnie wpłynąć na

konkurencyjność polskich przedsię-

biorców.

Według Amazon kluczowym

wyzwaniem wśrodowiskowej

transformacji Europy jest znalezie-

nie balansu między ambitnymi

celami klimatycznymi, utrzymaniem

stabilności ekonomicznej, ajedno-

cześnie zzachowaniem potencjału

konkurencyjnego na poziomie

paneuropejskim. Nie da się przy tym

ukryć, że przejście na zieloną

gospodarkę wymaga znaczących

nakładów finansowych iodpowied-

nich systemów wsparcia wtym

zakresie, przy jednoczesnej

potrzebie uproszczenia procedur

administracyjnych.

Regulacyjna dysharmonia

Aktualnie europejscy przedsię-

biorcy borykają się zmnogością

złożonych, trudnych do interpreta-

cji przepisów prawnych, wdodatku

różnych dla poszczególnych

państw członkowskich.

Mali iśredni przedsiębiorcy

współpracujący z Amazon – iw ten

sposób eksportujący swoje

produkty do państw UE – wskazują

przede wszystkim, że dużym

wyzwaniem jest dla nich wprowa-

dzana właśnie rozszerzona

odpowiedzialność producenta

(ROP). To lista wymogów związa-

nych zzarządzaniem odpadami, tj.

opakowaniami, zużytym sprzętem

elektronicznym czy bateriami.

Problemem jest to, że wEuropie

obowiązuje ponad 100 różnych

regulacji ROP, akażda znich

funkcjonuje wodmienny sposób

wkażdym kraju.

Średnie koszty dostosowania się

do tych przepisów dla przedsiębior-

cy, który sprzedając za pośrednic-

twem Amazon, chciałby prowadzić

działalność wdziesięciu państwach

UE, mogą wynieść nawet 50 tys. euro

rocznie. Badanie E-commerce

Europe wskazuje ponadto, że

wprzypadku producenta oszerokim

portfolio, aspirującego do korzysta-

nia ze wspólnego rynku UE, musi on

składać nawet 300 raportów rocznie.

To wymaga średnio 37 dni roboczych

rocznie, co jest ogromnym obciąże-

niem biurokratycznym, zniechęcają-

cym do ekspansji we-commerce.

Wocenie ekspertów Amazon

taka sytuacja nie tylko generuje

dodatkowe koszty, ale przede

wszystkim ogranicza rozwój

innowacji izmniejsza konkurencyj-

ność europejskiego sektora

biznesowego.

Polska prezydencja szansą

na normalizację regulacji

Przewodnictwo Polski wRadzie

UE sprawia, że może ona zpowo-

dzeniem stawiać wysoko na

agendzie europejskiej tematy

koniecznych uproszczeń przepisów

obwarowujących działania MŚP

wobszarze ESG. Wocenie Amazon

głównym celem powinno być to, by

przedsiębiorcy mogli raportować

wramach jednego systemu bez

potrzeby stosowania się do różnych

wymogów zależnych od danego

kraju. To znacząco ograniczyłoby

procedury administracyjne,

zmniejszyło koszty itym samym

usprawniło działalność MŚP.

Przedsiębiorcy eksportujący

swoje produkty dostrzegają

podobne wyzwania wkontekście

systemu VAT. Aktualnie muszą oni

rejestrować się wkażdym pań-

stwie, wktórym chcą prowadzić

sprzedaż. Amazon pomaga im

oczywiście wtym zakresie, ale ci,

którzy prowadzą sprzedaż

samodzielnie, napotykają tu

znaczące utrudnienia.

Polska, wramach prezydencji,

może wesprzeć reformę VAT in the

Digital Age (ViDA), która zzałożenia

ma uprościć proces, rozszerzając

system One-Stop Shop (OSS). Warto,

by podobne rozwiązania były

promowane wramach raportowania

ESG czy wodniesieniu do innych

regulacji środowiskowych.

Oczekiwany kierunek zmian

w drodze do zielonej

transformacji

Wocenie Amazon akcent trzeba

postawić na uproszczeniu regulacji,

stworzeniu stabilnego otoczenia

prawnego itym samym sprzyjają-

cych warunków administracyjnych.

Przedsiębiorcy, szczególnie ci

mali iśredni, mogliby szybciej

wdrażać proekologiczne

rozwiązania przyczyniające się

do zielonej transformacji również

dzięki odpowiednim mechani-

zmom wsparcia finansowego.

Mowa tu m.in. oulgach podatko-

wych, przeznaczonych do tego

funduszach wspierających

innowacje czy preferencyjnym

finansowaniu zielonych inwesty-

cji. Idąc krok dalej – rozwój

wspólnego rynku energetyczne-

go pozwoliłby MŚP korzystać

ztańszych ibardziej stabilnych

dostaw energii, co znacząco

zredukowałoby ich wydatki

operacyjne.

Wramach przewodnictwa

wUE Polska ma szansę aktywnie

kształtować konkretne rozwiąza-

nia, które zjednej strony ułatwią

transformację energetyczną

wEuropie, z drugiej – będą

chronić konkurencyjność

europejskiego biznesu. Znaczącą

rolę wtym procesie mogą

odegrać również duże firmy,

rozwijając projekty związane

zczystą energią iwspierając

rozwój nowych technologii.

Dobrym przykładem jest tu

Amazon, który nie

tylko sam wprowadza rozwiąza-

nia ograniczające emisję CO2, ale

także pomaga swoim partnerom

biznesowym wprowadzeniu

bardziej ekologicznej

działalności.

Amazon: Deregulacje

szansą na zrównoważony

rozwój Europy

Mariusz

Mielczarek

dyrektor ds. regulacji

isektora publicznego

Amazon wCEE

MAT. PRAS.

Kluczowym wyzwaniem

w środowiskowej

transformacji Europy

jest znalezienie

balansu między celami

klimatycznymi

a konkurencyjnością

/ ©℗

Piątek

14 marca 2025 ◊rp.pl

Biznes odpowiedzialny wPolsce

Choć dużo się mówi oodchodzeniu od zielonych inwestycji, to statystyki tego nie potwierdzają. Wartość aktywów

funduszy zrównoważonych wnaszym kraju w2024 r. poszła wgórę ponaddwukrotnie. Ibędzie dalej rosła.

KATARZYNA KUCHARCZYK

Według najnow-

szych prognoz

Bloomberg

Intelligence,

wartość akty-

wów związanych zESG może

osiągnąć 35 bilionów dolarów

do końca 2030 r. (osiągając

średnią roczną stopę wzrostu

poniżej 2 proc.), przy spadają-

cym udziale inwestorów

amerykańskich, co uwzględnia

poglądy forsowane przez

obecnego prezydenta USA.

– Krytyka zielonej transfor-

macji, szczególnie wUSA po

dojściu Donalda Trumpa do

władzy, może wpłynąć na

rynki kapitałowe, ale nie wy-

daje się, by odwróciła trend

wzrostowy – komentuje Igor

Lenart, zarządzający BNP Pa-

ribas TFI.

Zielone aktywa

wPolsce

Zraportu Analiz Online na

temat rynku zrównoważonych

funduszy wPolsce wynika, że

wartość aktywów takich fun-

duszy wciągu ostatnich trzech

lat wzrosła ponadczterokrot-

nie, awsamym 2024 r. – po-

naddwukrotnie.

– Oznacza to, że ich udział

w rynku funduszy detalicz-

nych sięgnął 10 proc., aliczba

funduszy deklarujących

zgodność z art. 8 i 9 SFDR

(tzw. inwestycje jasnozielone

iciemnozielone – red.) wzro-

sła osiedem, do 68 produk-

tów. Natomiast wartość akty-

wów w nich zgromadzona

poszła wgórę do 22,5 mld zł

na koniec grudnia 2024 r. –

mówi Robert Sroka, partner

wAbris Capital Partners. Do-

daje, że w 2024 r. fundusze

deklarujące zgodność zart. 8

lub art. 9 SFDR odnotowały

największe whistorii napływy

netto nowych środków, sięga-

jące 5,6 mld zł. Rok 2025

również zaczął się bardzo

obiecująco dla zrównoważo-

nych finansów. Od początku

stycznia liczba funduszy

zrównoważonych wzrosła do

76, awartość zgromadzonych

wnich aktywów – do ponad

23 mld zł. Poprawiła się też

różnorodność dostępnych

instrumentów.

Przedstawiciele Towarzystw

Funduszy Inwestycyjnych

potwierdzają, że rynek fundu-

szy integrujących aspekty

zrównoważonego rozwoju

wPolsce wciąż rośnie.

– Oskali potencjału drze-

miącego w funduszach

uwzględniających kryteria

ESG mogą świadczyć napływy

do subfunduszu BNPP Glo-

balny Strategii Dłużnych Uni-

wersalny (subfundusz zgodny

zart. 8 rozporządzenia SFDR),

który wsamym 2024 r. pozy-

skał 2,032 mld zł nowych

środków. Był to najwyższy

wynik sprzedaży netto wśród

tego typu subfunduszy

w2024 r. – podkreśla Lenart.

Dodaje, że polscy inwestorzy

zainteresowani inwestycjami

prowadzonymi w zgodzie

zzasadami ESG mają do wy-

boru kilka opcji. Jedną znich

są jednostki uczestnictwa

i certyfikaty funduszy inwe-

stycyjnych, zarówno krajo-

wych TFI, jak izagranicznych

firm zarządzających aktywa-

mi. Pozwalają one w łatwy

sposób zbudować szeroką

ekspozycję na różne klasy

aktywów, sektory gospodarki

czy regiony geograficzne.

Alternatywę stanowią akcje

spółek, które prowadzą dzia-

łalność w oparciu o zasady

zrównoważonego rozwoju.

Wraz zbiegiem czasu znaczą-

co poprawia się jakość rapor-

towania niefinansowego oraz

dostępność izakres upublicz-

nianych danych, co ułatwia

odnalezienie emitentów speł-

niających wymagania konkret-

nego inwestora.

Kolejną możliwością są ob-

ligacje emitowane w celu fi-

nansowania zrównoważonego

rozwoju. Listę takich instru-

mentów można znaleźć wsek-

cji Warsaw Sustainable Seg-

ment dostępnej na stronie in-

ternetowej GPW.

– Biorąc pod uwagę wspo-

mniane wcześniej uwarunko-

wania legislacyjne oraz kie-

runki rozwoju obowiązujące

w Unii Europejskiej, można

założyć, że wraz z biegiem

czasu zakres dostępnych roz-

wiązań będzie coraz szerszy

– uważa przedstawiciel BNP

Paribas TFI.

Jakie plany na GPW

Inwestycje uwzględniające

czynniki zrównoważonego

rozwoju stanowią segment

rynków kapitałowych, który

rozwija się wodpowiedzi na

obowiązujące regulacje oraz

oczekiwania inwestorów.

W Europie obowiązują takie

standardy, jak Taksonomia UE

oraz wspomniane już rozpo-

rządzenie SFDR, które okre-

ślają ramy klasyfikacji zrówno-

ważonych inwestycji.

– Na rynku globalnym po-

dejście do tematyki ESG po-

zostaje zróżnicowane. Wnie-

których regionach regulacje

są wzmacniane, w innych

poddawane rewizji – mówi

Beata Tylman-Nowakowska,

dyrektor działu partnerstw

strategicznych i innowacji

Giełdy Papierów Wartościo-

wych wWarszawie. Dodaje, że

zainteresowanie zrównoważo-

nymi aktywami utrzymuje się,

choć tempo wzrostu zależy od

lokalnych uwarunkowań ryn-

kowych.

Na warszawskiej giełdzie

przez dekadę publikowany był

Respect Index, awe wrześniu

2019 r. zastąpił go WIG-ESG.

Wjego skład wchodziły spółki,

które przestrzegały zasad

środowiskowych, społecznych

iładu korporacyjnego. Jednak

wlipcu 2024 r. WIG-ESG znik-

nął znotowań. Giełda tłuma-

czyła to niskim zainteresowa-

niem tym indeksem.

– WIG-ESG spełnił swoją

rolę wdanym momencie ryn-

kowym. Wzwiązku znowymi

regulacjami oraz potrzebą

dostępu do bardziej zaawan-

sowanych danych trwają ana-

lizy dotyczące przyszłych

produktów związanych ze

zrównoważonym rozwojem.

Pierwsze dane ESG zgodne

zwymogami CSRD, poddane

zewnętrznej weryfikacji, za-

czynają się pojawiać, co stano-

wi początek tego procesu –

mówi Tylman-Nowakowska.

Nie bez znaczenia są również

obecne zawirowania (m.in.

Omnibus) związane zregulacja-

mi dotyczącymi ESG. – Dalszy

rozwój produktów powiąza-

nych ze zrównoważonym roz-

wojem uzależniamy od tego, jak

ukształtuje się otoczenie regu-

lacyjno-rynkowe – potwierdza

przedstawicielka giełdy.

ESG się opłaca

Każdy inwestor chce, żeby

jego inwestycja przyniosła jak

najwyższą stopę zwrotu. Jak

pod tym względem wypadają

zielone aktywa?

Analizy rynkowe wskazują,

że wwiększości przypadków

inwestycje te charakteryzowa-

ły się konkurencyjnymi stopa-

mi zwrotu iniższą zmienno-

ścią. Ma to swoje racjonalne

uzasadnienie. Wdługim termi-

nie spółki uwzględniające

czynniki zrównoważonego

rozwoju wykazują większą

odporność na zawirowania

rynkowe, aich biznes wiąże się

z niższymi kosztami (m.in.

kwestia efektywności energe-

tycznej, lepsze warunki finan-

sowania od banków). To zkolei

ma wymierny wpływ na ich

sytuację rynkową iwyniki fi-

nansowe. Awięc również na

wycenę. Co istotne, spółki

dbające oESG mają też prze-

wagę w walce o kompetent-

nych pracowników.

Istnieją badania pokazują-

ce, że inwestycje ESG mogą

przynosić konkurencyjne

stopy zwrotu w porównaniu

ztradycyjnymi, szerokimi in-

deksami akcyjnymi. Wartyku-

le „What impact do sustainabi-

lity criteria have on portfolio

performance?” opublikowa-

nym na portalu ViewPoint

autorzy stworzyli portfele ak-

cji woparciu okryteria ESG,

po czym porównali ich wyniki

do odpowiednich indeksów

publikowanych przez MSCI

wlatach 2020–2023.

– Wyniki pokazały, że kwali-

fikowanie spółek jako zrówno-

ważonych inwestycji przynio-

sło wcałym horyzoncie analizy

najwyższą stopę zwrotu ponad

indeksy akcyjne we wszystkich

przypadkach (pomimo wystą-

pienia gorszych niż indeksy

wyników w2022 r.). Ranking

ESG przyniósł pozytywne wy-

niki vs indeksy odniesienia

wUSA ina rynkach wschodzą-

cych, ale wEuropie były one

neutralne – mówi Lenart. Do-

daje, że znacznie lepiej widać

pozytywny wpływ zastosowa-

nia kryteriów ESG na wyniki

inwestycyjne w przypadku

analizy pojedynczych emiten-

tów. Badania, m.in. MSCI Rese-

arch, Kroll oraz McKinsey &

Company, pokazują, że spółki

z lepszymi ocenami ESG na

ogół osiągały lepsze wyniki fi-

nansowe oraz przynosiły wyż-

sze stopy zwrotu akcjonariu-

szom niż te zniższymi ocenami.

– Podsumowując, spółki

o wysokich ocenach ESG

charakteryzują się m.in. solid-

nymi strukturami nadzoru

korporacyjnego, transparent-

nością, minimalizacją nega-

tywnego wpływ na środowisko

i poszanowaniem praw pra-

cowniczych. Stwarza to solid-

ne fundamenty wzrostu war-

tości dla akcjonariuszy

izmniejsza ryzyko obligatariu-

szy – reasumuje przedstawi-

ciel BNP.

To nie kwestia wiary

Wyhamowanie zielonej

transformacji miałoby nega-

tywny wypływ nie tylko na

środowisko, ale również na

biznes icałą gospodarkę. Ja-

sno wynika to zraportu przy-

gotowanego dla Polski przez

Grupę Banku Światowego.

– W raporcie czytamy, że

emisyjność polskiej gospodar-

ki ponadtrzykrotnie przekra-

cza średnią wUnii ijest niemal

najwyższa wEuropie, aprze-

ciętne polskie przedsiębior-

stwo przemysłowe emituje

prawie sześć razy więcej gazów

cieplarnianych wprzeliczeniu

na jedno euro wartości doda-

nej niż jego odpowiednik

wkrajach najbardziej zaawan-

sowanych we wdrażaniu poli-

tyki klimatycznej – mówi Sro-

ka. Oznacza to, że spółki znaj-

dujące się wpolskim portfelu

inwestorów muszą poprawić

swoją efektywność energe-

tyczną, żeby móc wygrać

konkurencję z zachodnimi

firmami. Innymi słowy, trans-

formacja krajowej gospodarki

ipolskich firm na niskoemisyj-

ne to czynnik budowania

przewagi konkurencyjnej,

anie jej osłabianie. Dla inwe-

storów to również jasny sygnał,

że należy na ten element ana-

lizy spółki zwrócić uwagę, bo

w obszarze ESG jest ukryty

potencjał uzyskania lepszego

zwrotu zinwestycji.

Biznesowi i inwestorom

powinno zależeć na przyspie-

szeniu transformacji gospo-

darki, ale często mity okosz-

tach tej transformacji przewa-

żają nad faktami, hamując cały

proces. Ajak pokazują autorzy

wspomnianego raportu, dzięki

szybszej dekarbonizacji polski

PKB mógłby wzrosnąć o co

najmniej 4 proc. powyżej po-

ziomu osiąganego dzięki

obecnej polityce. Realizacja

tego celu pozwoliłaby zaosz-

czędzić 75 mld dol., głównie

dzięki wyższej efektywności

energetycznej i niższym wy-

datkom operacyjnym.

Polski Instytut Ekonomicz-

ny szacuje, że gdyby Polska

pozostała przy węglu, cena

energii elektrycznej na rynku

hurtowym wlatach 2030–2060

byłaby wyższa średnio ona-

wet 120 proc. wporównaniu ze

scenariuszem przyspieszone-

go rozwoju OZE. Dekarboniza-

cja ma także pozytywny wpływ

na rozwój gospodarki: każdy

dolar przeznaczony na odna-

wialne źródła energii oznacza

150 proc. zysku dla gospodar-

ki. Trzykrotnie więcej niż

wprzypadku inwestycji wpa-

liwa kopalne.

Zwrot wkierunku ESG ma

też mocny wydźwięk zdrowot-

ny. Utrzymująca się zależność

od węgla wsektorze przemy-

słowym i energetycznym

wPolsce już teraz stwarza po-

ważne ryzyko dla naszego

kraju i jego mieszkańców.

Polska odnotowuje największą

wEuropie liczbę przedwcze-

snych zgonów spowodowa-

nych zanieczyszczeniem po-

wietrza, szacowaną na około

40 tys. rocznie ijest jedynym

krajem na kontynencie, wktó-

rym liczba zgonów związanych

zzanieczyszczeniem wzrosła

pomiędzy 2015 a2020 rokiem

– informuje Bank Światowy.

Miliardy

na transformację

Zrównoważona transforma-

cja została jeszcze mocniej

zaakcentowana w kompasie

konkurencyjności jako funda-

ment budowania i rozwoju

konkurencyjnej gospodarki

Unii Europejskiej.

– Wobliczu tak silnej dekla-

racji ze strony UE, potwierdza-

jącej znaczenie iwsparcie dla

tej transformacji, trudno

uwierzyć, że rynki kapitałowe

odwrócą się od tego tematu –

podkreśla Aleksandra Stanek-

-Kowalczyk, partnerka EY

Polska.

Wtóruje jej Justyna Wysoc-

ka-Golec, partnerka wKPMG

wPolsce. – Niezależnie od za-

wirowań politycznych, naszym

zdaniem zrównoważony roz-

wój to długofalowy megatrend,

który determinuje rozwój

przedsiębiorstw i całych go-

spodarek oraz jest krytycznym

czynnikiem rozwoju innowa-

cji. Wzrost zainteresowania

ESG jest napędzany przez ro-

snącą świadomość społeczną

na temat zmian klimatycznych

oraz potrzebę zrównoważone-

go rozwoju – mówi. Dodaje, że

dostosowanie się do wyzwań

zrównoważonego rozwoju

będzie wymagało nakładów

kapitałowych. Często wdużej

skali. Firmy będą więc sięgać

po finansowanie na rynkach

kapitałowych. Niezależnie od

tego, czy będzie to kredyt

bankowy czy – przykładowo

– emisja zielonych obligacji.

Potrzeba finansowania jest

ibędzie coraz większa.

BIZNES

Zrównoważone inwestycje

wcale nie odchodzą do lamusa

„Zielone” aktywa funduszy, w mld zł

Źródło: analizy.pl; raporty funduszy

2023 2024

IX X XI XIII II III IV V VI VII VIII IX X XI XIII II III IV V VI VII VIII

5,29

5,27

5,32

6,82

7,31

7,43

7,68

8,47

9,01

9,03

9,59

9,99

16,27

16,78

19,04

18,08

18,91

19,73

20,51

21,85

22,52

bln dol.

tyle może

wynieść do końca

2030 r. wartość

globalnych

zielonych aktywów

Zainteresowanie zrównoważonymi

aktywami wciąż się utrzymuje,

choć tempo wzrostu zależy od

lokalnych uwarunkowań rynkowych

masz pytanie,

wyślij e-mail do autorki

katarzyna.kucharczyk@rp.pl

/ ©℗

◊rp.pl Piątek

14 marca 2025

Biznes odpowiedzialny wPolsce

Niezależna agencja badawcza S&P Global opublikowała „Sustainability Yearbook 2025”,

międzynarodowy ranking firm ocenionych pod kątem ESG.

ARTYKUŁ PRZYGOTOWANY

PRZEZ PRODUCENTA NAPOJÓW COCA-COLA

Podobnie jak wpoprzednich

edycjach listę branży napo-

jów otwiera Coca-Cola HBC,

uznana po raz ósmy za naj-

bardziej zrównoważoną

firmę wswoim sektorze. Ponadto już

czternasty rok zrzędu firma znalazła

się w pierwszej trójce wszystkich

przedsiębiorstw ujętych wglobalnym

zestawieniu. Coca-Cola HBC została

również doceniona za działania wob-

szarze wody iklimatu – organizacja

CDP przyznała jej ocenę „double-A”.

S&P Global co roku ocenia działa-

nia firm z różnych branż na całym

świecie, biorąc pod lupę 23 obszary

zzakresu zrównoważonego rozwoju,

wtym wpływ ekonomiczny, środowi-

skowy ispołeczny. Najlepsze 10 proc.

z nich tworzy Dow Jones Best-in-

-Class Indices (znany wcześniej jako

Dow Jones Sustainability Index). Jak

wspomniano, Coca-Cola HBC czter-

nasty rok zrzędu znalazła się wczo-

łówce branży, po raz ósmy zdobywa-

jąc tytuł „Najbardziej zrównoważonej

firmy napojowej na świecie”. To efekt

konsekwentnie realizowanych dzia-

łań Coca-Cola HBC wramach Misji

Zrównoważonego Rozwoju.

Lokalne starania

budują globalny sukces

Na globalny sukces firmy składa

się szereg działań podejmowanych

przez lokalne oddziały z29 krajów,

które wspólnie dążą do realizacji

ambicji Net Zero do 2040 roku ire-

alizacji pozostałych celów zagendy

ESG. Zgodnie zostatnim raportem

ESG Coca-Cola HBC wPolsce ikra-

jach bałtyckich od 2017 roku zredu-

kowała poziom emisji CO2 o32 proc.

– Zrównoważony rozwój od lat jest

integralną częścią strategii biznesowej

Coca-Cola HBC. Konkretne cele zwią-

zane zMisją Zrównoważonego Rozwo-

ju są wpisane wplany każdej funkcji,

aefekty ich realizacji regularnie rapor-

towane oraz audytowane na poziomie

krajowym i globalnym. To właśnie

dzięki konsekwentnemu podejściu

znajdujemy się wczołówce rankingów

ESG. Wiemy, że dla naszych konsu-

mentów, klientów oraz pracowników

coraz większe znaczenie ma nie tylko

to, CO firma robi, ale przede wszyst-

kim JAK. Dlatego wdrażamy rozwiąza-

nia, dzięki którym możemy redukować

wpływ na środowisko, takie jak pozy-

skiwanie surowców ze zrównoważo-

nych upraw, współtworzenie systemu

kaucyjnego na opakowania po napo-

jach, by jak najwięcej znich poddać

recyklingowi, czy stosowanie nisko-

emisyjnych lodówek w punktach

sprzedaży. Angażujemy się również

wdziałania społeczne, nie tylko niosąc

pomoc wsytuacjach kryzysowych, jak

np. w przypadku ostatniej powodzi

wPolsce, ale także realizując program

Youth Empowered, wspierający mło-

dych ludzi na rynku pracy. Inwestycje

wnasz lokalny biznes mają również

realny wpływ na gospodarki krajów,

wktórych działamy – mówi dyrektor-

ka ds. korporacyjnych izrównoważo-

nego rozwoju wCoca-Cola HBC Polska

iKraje Bałtyckie Katarzyna Borucka.

Coca-Cola HBC Polska iKraje Bał-

tyckie zakupuje energię tylko ze źró-

deł odnawialnych, korzysta znowo-

czesnej floty pojazdów, w której 90

proc. to hybrydy, samochody plug-in

lub elektryczne, atakże konsekwent-

nie wymienia sprzęt chłodniczy

wpunktach sprzedaży, gdzie 65 proc.

lodówek to modele niskoemisyjne.

Zmiany obejmują także opakowania

– firma optymalizuje je pod kątem

wykorzystania tworzyw sztucznych.

Ujednolicenie izmniejszenie etykiet

dla Coca-Coli, Fanty iSprite’a pozwo-

liło zaoszczędzić 20 ton plastiku i51

ton CO2 rocznie. Ponadto w 2023

roku redukcja wagi preform dla bute-

lek Fanty 0,85 i 1,75 litra pozwoliła

ograniczyć zużycie plastiku o133 tony,

co przełożyło się na zmniejszenie

emisji dwutlenku węgla o292 tony.

Firma jest także ważnym elemen-

tem lokalnego krajobrazu społeczno-

-ekonomicznego – wregionie posiada

cztery zakłady produkcyjne (trzy

znich znajdują się zPolsce), 23 maga-

zyny oraz 25 biur. Łącznie współce

pracuje ponad 1800 osób, zczego 1611

tylko na polskim rynku. Wpływ spo-

łeczny sięga jednak szerzej – każde

miejsce pracy w polskim oddziale

systemu Coca-Coli generuje siedem

innych na rynku, wsumie dając nie-

mal 13 000 dodatkowych etatów.Dzię-

ki pracy całego zespołu firma rozwija

się lokalnie, zwiększając produkcję,

aco za tym idzie – kontrybucję wlo-

kalną gospodarkę.

W 2023 roku system firm Coca-

-Coli zasilił budżet państwa kwotą

1,41 miliarda złotych ztytułu podat-

ków, ajego działalność przyczyniła

się do wygenerowania niemal miliar-

da złotych dochodu wpolskiej go-

spodarce, osiągając łącznie 963 mi-

liony złotych.

Firma od 2017 roku prowadzi także

globalnie i lokalnie program Youth

Empowered. To inicjatywa, wramach

której Coca-Cola HBC wspiera mło-

dych ludzi wwyborach dotyczących

przyszłej kariery ipierwszych krokach

na rynku pracy. Jak dotąd firma po-

mogła wten sposób niemal milionowi

młodych, zczego prawie 300 tysięcy

osób to podopieczni lokalnych edycji

programu zPolski ikrajów bałtyckich.

„Sustainability Yearbook

2025” – 7690 firm

z62 branż i1 proc. liderów

zrównoważonego rozwoju

– Zmiany klimatyczne nie są dziś

tylko kwestią środowiskową, lecz co-

raz częściej także ekonomiczną

ispołeczną. Wobliczu tych wyzwań

inspirujące jest zaangażowanie oraz

odporność firm, które przyjęły zrów-

noważony rozwój jako kluczową zasa-

dę swojej działalności oraz strategii

dalszego wzrostu. Ich zaangażowanie

wtransparentność, odpowiedzialność

za podejmowane działania oraz roz-

wój innowacyjnych rozwiązań jest

kluczowe dla wprowadzania zmian

i osiągnięcia końcowego sukcesu –

podkreślają Dave Ernsberger oraz

Mark Eramo, Co-Presidents, S&P

Global Commodity Insights, wwiado-

mości skierowanej do interesariuszy

„Sustainability Yearbook 2025”.

Ranking „Sustainability Yearbook”

przygotowywany jest na podstawie

oceny CSA (Corporate Sustainability

Assessment) będącej narzędziem

stosowanym do ewaluacji działań

podejmowanych w tym obszarze

przez przedsiębiorstwa działające na

całym świecie. Badane firmy otrzy-

mują wyniki wskali od 0 do 100, przy

czym, by znaleźć się wgronie „Top

1%”, niezbędne jest zdobycie oceny

na poziomie minimum 60. Coca-Cola

HBC zdobyła 93 ze 100 możliwych

punktów.

Ranking „Sustainability Yearbook 2025”

dostępny jest do pobrania

na stronie internetowej S&P:

https://www.spglobal.com/esg/csa/

yearbook/2025/ranking/index

MATERIAŁ PARTNERA

Coca-Cola HBC po raz ósmy

prowadzi w rankingu najbardziej

zrównoważonych firm S&P Global

MAT. PRAS.

Katarzyna Borucka

, dyrektorka ds. korporacyjnych i zrównoważonego

rozwoju w Coca-Cola HBC Polska i Kraje Bałtyckie

Piątek

14 marca 2025 ◊rp.pl

Biznes odpowiedzialny wPolsce

Pakiet Omnibus może ostudzić gorączkę rekrutacji specjalistów ds. zrównoważonego rozwoju, ale tylko przejściowo.

ANITA BŁASZCZAK

Tegoroczna edycja

„Future of Jobs Re-

port”, raportu Świa-

towego Forum Eko-

nomicznego (WEF)

na temat przyszłości rynku

imiejsc pracy, prognozuje, że

wciągu najbliższych pięciu lat

zawody związane ze zrówno-

ważoną – w tym zwłaszcza

zieloną – transformacją go-

spodarki znajdą się wgrupie

najszybciej rozwijających się

profesji. Łącznie do 2030 r. na

świecie ma przybyć 9 mln

miejsc pracy wspecjalizacjach

mających związek z szeroko

rozumianą adaptacją do zmian

klimatycznych, złagodzeniem

tych zmian, atakże ze zrówno-

ważoną energetyką.

– Te dwa makrotrendy zwią-

zane zzieloną transformacją

będą motorem napędowym

największych transformacji

rynku pracy w gospodarce

światowej wujęciu bezwzględ-

nym – prognozują autorzy ra-

portu. Przypominają też, że już

wostatnich kilku latach tempo

wzrostu „zielonych” rekrutacji

wyraźnie przewyższało dyna-

mikę rozwoju całego rekruta-

cyjnego rynku, atrend ten ma

się utrzymać do 2030 r.

Dwucyfrowy wzrost

wofertach pracy

Obok inżynierów ds. środo-

wiska ienergetyki odnawial-

nej, których raport WEF wy-

mienia w gronie 15 profesji

onajwiększym wzroście, wyso-

ko – bo na początku trzeciej

dziesiątki – uplasowali się

specjaliści ds. zrównoważone-

go rozwoju, czyli ESG. Jak wy-

nika zudostępnionych „Rzecz-

pospolitej” danych serwisu

Pracuj.pl, również w Polsce

popyt na specjalistów imene-

dżerów od zrównoważonego

rozwoju rozwijał się wostat-

nich latach zdecydowanie

szybciej niż cały rynek rekru-

tacji. Bo ten wostatnich dwóch

latach notował spadki.

Tymczasem liczba ogłoszeń

o pracy dla specjalistów

zdziedziny ESG/ CSR, zrów-

noważonego rozwoju iochro-

ny środowiska rosła wdwucy-

frowym tempie. W ubiegłym

roku mieli już do wyboru po-

nad 2,2 tys. ofert zatrudnienia

– prawie o18 proc. więcej niż

rok wcześniej iniemal ojedną

trzecią więcej niż w 2022 r.

W tym roku, tylko do końca

lutego, pojawiły się 523 takie

oferty, co zdaniem ekspertów

Pracuj.pl sugeruje, że rynek

pracy coraz silniej reaguje na

rosnącą potrzebę specjali-

stycznej wiedzy wdziedzinie

zrównoważonego rozwoju.

Potwierdzają to też obserwa-

cje firm rekrutacyjnych, atakże

badania pracodawców. Wson-

dażu ManpowerGroup, który

pod koniec 2024 r. objął 750

różnej wielkości firm, 34 proc.

znich zapowiadało, że wciągu

najbliższych 12 miesięcy zwięk-

szy zatrudnienie w obszarze

ESG, a co piąta nie podjęła

wtedy jeszcze decyzji w tej

sprawie. Część grupy niezdecy-

dowanych mogła zdecydować

się potem na rekrutacje specja-

listów ESG, zwłaszcza że niemal

połowa (48 proc.) ankietowa-

nych firm zamierza wnajbliż-

szych latach wzmocnić swoje

działania wtym obszarze, przy

czym 26 proc. planowało opra-

cować formalną strategię

zrównoważonego rozwoju.

Presja regulacji irynku

Zdaniem Anny Tietianiec,

ekspertki rynku pracy wMan-

power (jest częścią Manpower-

Group), rosnący na przestrzeni

ostatnich kilku lat popyt na

specjalistów zobszaru ESG to

efekt presji ze strony konsu-

mentów iinwestorów wkwestii

działań na rzecz zmian klima-

tycznych, atakże skutek regu-

lacji prawnych w obszarze

zrównoważonego rozwoju.

Niewątpliwie głównym moty-

watorem była tu dyrektywa

CSRD dotycząca sprawozdaw-

czości firm wzakresie zrówno-

ważonego rozwoju itowarzy-

szące jej unijne standardy ra-

portowania ESRS, które miały

radykalnie poprawić rzetel-

ność iprzejrzystość raportów

niefinansowych. W dodatku

dyrektywa rozszerzyła obo-

wiązek publikacji tych rapor-

tów (któremu wcześniej podle-

gały tylko duże spółki giełdowe

oraz instytucje finansowe)

także na duże firmy niepu-

bliczne imniejsze spółki gieł-

dowe. Wrezultacie liczba ra-

portów ESG miała wciągu kil-

ku najbliższych lat radykalnie

wrosnąć (zok. 150 do ok. 3500,

a nawet 3800 w 2029 r.), co

mocno podbiło zapotrzebowa-

nie na specjalistów wtej dzie-

dzinie.

Regulacje UE sprawiły też,

że – jak ocenia Karolina Lis,

dyrektor wfirmie rekrutacyj-

nej Hays Poland – w ciągu

ostatnich kilku lat rynek pracy

wobszarze ESG diametralnie

się zmienił. Podczas gdy jesz-

cze trzy–cztery lata temu sta-

nowiska skoncentrowane na

raportowaniu zrównoważone-

go rozwoju należały wPolsce

do rzadkości (zadania związa-

ne ztym obszarem dodawano

do obowiązków specjalistów

w działach prawnych, finan-

sów lub relacji inwestorskich),

to ostatnio ESG urosło do

rangi odrębnej specjalizacji.

W rezultacie dla wielu firm

zatrudnienie eksperta ESG

stało się koniecznością.

Otym trendzie mówi także

Monika Witoń, szefowa marke-

tingu iPR wfirmie doradztwa

personalnego HRK, która

w ostatnich dwóch latach

także dostrzega wyraźny

wzrost zainteresowania pra-

cownikami zdoświadczeniem

w budowaniu i wdrażaniu

kompleksowych strategii ESG.

– Do niedawna kwestie

związane z ESG były często

rozproszone pomiędzy różne

działy, ale obecnie firmy coraz

częściej decydują się na ich

centralizację itworzenie dedy-

kowanych zespołów lub stano-

wisk odpowiedzialnych za

wdrażanie i raportowanie

działań – wyjaśnia Witoń. Po-

twierdzają to wyniki badania

ManpowerGroup: wostatnich

trzech latach w ok. 40 proc.

firm powstały nowe stanowi-

ska specjalisty ds. ESG, anali-

tyka ESG imenedżera ds. ESG.

Polowanie

na ekspertów

Wysoko ustawiona po-

przeczka wymagań wraporto-

waniu według ESRS przekłada

się na wysokie wymagania

wobec specjalistów menedże-

rów ds. zrównoważonego

rozwoju. Jak wylicza Anna

Tietianiec zManpower, praco-

dawcy oczekują od kandyda-

tów do pracy wobszarze ESG

nie tylko specjalistycznej

wiedzy zzakresu zrównowa-

żonego rozwoju, regulacji

prawnych istandardów rapor-

towania, jak np. CSRD, SFDR,

GRI czy ESRS, ale również

umiejętności analitycznych,

projektowych idoradczych.

Często wymagana jest zna-

jomość narzędzi do analizy

danych. – Dodatkowym atu-

tem jest doświadczenie wpra-

cy zróżnymi interesariuszami,

wysokie umiejętności komuni-

kacyjne oraz umiejętność

prowadzenia projektów

transformacyjnych – zaznacza

ekspertka Manpower.

Jak zauważa Karolina Lis,

firmy najczęściej poszukują

ekspertów, którzy nie tylko

dogłębnie rozumieją zagadnie-

nia związane ze zrównoważo-

nym rozwojem, ale też potrafią

skutecznie wdrażać te zasady

w strukturach organizacji.

Dlatego też samo przygotowa-

nie teoretyczne, w tym wy-

kształcenie w tematyce ESG,

nie wystarczy. Pracodawcy

najczęściej oczekują bowiem

konkretnego doświadczenia,

umiejętności przekładania wi-

zji na konkretne rozwiązania,

wiedzy zzakresu prawa oraz

znajomości regulacji istandar-

dów raportowania ESG – wyli-

cza ekspertka Hays Poland.

Potwierdza to Monika Witoń

z HRK, według której firmy

poszukują teraz osób z do-

świadczeniem wopracowywa-

niu strategii ESG dostosowa-

nych do specyfiki danego biz-

nesu, specjalistów zajmujących

się analizą i raportowaniem

danych zgodnie zobowiązują-

cymi regulacjami oraz eksper-

tów odpowiedzialnych za

compliance iład korporacyjny.

Coraz większym zainteresowa-

niem cieszą się także specjaliści

ds. zielonych finansów, którzy

potrafią integrować kryteria

ESG wstrategiach inwestycyj-

nych firm. Jak zaznacza eks-

pertka, najbardziej cenieni są

kandydaci zdoświadczeniem

zdobytym w dużych firmach

konsultingowych, które od lat

wspierają firmy z różnych

branż we wdrażaniu strategii

ESG, ale wzrasta też zaintereso-

wanie osobami, które realizo-

wały projekty ESG wśrodowi-

sku korporacyjnym (zwłaszcza

wmiędzynarodowych firmach).

Specjalista kosztuje

Przy rosnącym popycie na

doświadczonych ekspertów,

dużym problemem stał się nie-

dobór odpowiednich kandyda-

tów, który podbijał też stawki.

– Na polskim rynku wciąż jest

mało kandydatów, którzy łączą

wszystkie oczekiwania praco-

dawców, co czyni obsadzanie

stanowisk ESG trudnym zada-

niem – przyznaje Karolina Lis.

Jak dowodzi tegoroczny

raport płacowy Hays Poland,

mediana wynagrodzeń ofero-

wanych dyrektorom ds. ESG to

40 tys. zł brutto miesięcznie,

podczas gdy pensja specjalisty

ds. ESG (mediana) wynosi 13

tys. zł, choć eksperci ds. ESG

w wymagającym sektorze

energetyki mogą liczyć na 20

tys. tys. zł brutto miesięcznie.

Nic więc dziwnego, że we-

dług firm uczestniczących

wbadaniu ManpowerGroup,

największym wyzwaniem

w rekrutacji specjalistów

zobszaru ESG są właśnie wy-

sokie oczekiwania finansowe

kandydatów (42 proc.) iduża

konkurencja ofert pracy (37

proc.) wynikająca m.in. zbra-

ku wykwalifikowanych kandy-

datów, na który narzeka pra-

wie co trzeci pracodawca.

Witoń zaznacza jednak, że

przy dynamicznie rosnącym

popycie na specjalistów wtym

obszarze, pracodawcy są coraz

bardziej otwarci na kandyda-

tów zdoświadczeniem wpo-

krewnych dziedzinach, którzy

są gotowi rozwijać kompeten-

cje ESG. Przekłada się to na

popularność studiów pody-

plomowych wtej dziedzinie.

Podczas niedawnej debaty

„Rzeczpospolitej” Piotr Glen,

kierownik zespołu zrównowa-

żonego rozwoju iESG wSzko-

le Głównej Handlowej wWar-

szawie, zaznaczał, że uczelnia

uruchomiła już cztery pody-

plomowe studia w zakresie

zrównoważonego rozwoju

iESG – co pokazuje, jak duże

jest zapotrzebowanie na do-

brze wykształconych specjali-

stów wtym obszarze.

Efekt Omnibusa

Hossę na rynku pracy

wESG może jednak wygasić

ogłoszony pod koniec lutego

b.r. Omnibus Simplification

Package. Zakłada on nie tylko

znaczące uproszczenie zrów-

noważonego raportowania, ale

teżogranicza (ook. 80 proc.)

liczbę spółek, które będą mu-

siały przygotowywać raporty

według standardów ESRS.

Jak zaznacza Anna Tietia-

niec, chociaż propozycja

Brukseli wprowadziła niemały

chaos na rynku, to warto pa-

miętać, że duże firmy – zatrud-

niające ponad 1000 pracowni-

ków i spełniające określone

(niezbyt wysokie) progi finan-

sowe – nadal będą musiały

publikować raporty ESG. We-

dług różnych szacunków łącz-

nie będzie to robić ok. 300–500

spółek, które będą podtrzymy-

wać popyt na doświadczonych

specjalistów ESG.

Zmiany zaproponowane

przez KE mogą natomiast

ograniczyć inwestycje wzespo-

ły ESG wśród firm sektora

MŚP, choć – jak ocenia ekspert-

ka Manpower – część z nich

nadal może chcieć wykazywać

swoje zaangażowanie wzrów-

noważony rozwój, choćby ze

względu na wymagania partne-

rów biznesowych, inwestorów

czy konsumentów.

– Mimo potencjalnej libera-

lizacji regulacji prawnych zielo-

na transformacja oraz zrówno-

ważony rozwój są integralnym

elementem długoterminowej

strategii wielu organizacji ijest

to trend, który będzie się utrzy-

mywał – ocenia Tietianiec.

Liliana Anam, prezeska firmy

doradczej CSRinfo, dostrzega

pozytywny aspekt pakietu

Omnibus dla rynku pracy

w ESG. Jak zauważa, wciągu

ostatniego roku, przy zwiększo-

nym popycie na specjalistów

ds. ESG, ich rola zaczynała być

traktowana jako funkcja com-

pliance – daleko od zarządu.

– Uważam, że taki kierunek

byłby niekorzystny dla spółek.

Natomiast dzięki korekcie na

rynku kształtujący się zawód

specjalistów imenedżerów ds.

ESG ma szansę stać się funkcją

strategiczną współkach – pod-

kreśla szefowa CSRinfo.

RYNEK PRACY

Przyszłościowa kariera w ESG

ADOBESTOCK

Koniunktura

na specjalistów

od ESG

nie mija,

choć polityka

klimatyczna

na świecie ulega

poluzowaniu

Oferty pracy w obszarze ESG/CSR**

opublikowane na Pracuj.pl

Źródło: Manpower, Pracuj.pl, * ds. różnorodności & inkluzywności, ** oraz zrównoważonego rozwoju i ochrony środowiska

Nowe stanowiska związane z ESG utworzone w firmach w ostatnich trzech latach

wskazania firm, w proc.

012 24 36 48

firm raportujących działania ESG

korzysta ze wsparcia

zewnętrznych konsultantów

proc.

specjalista ds. ESG

analityk ESG

menedżer ds. ESG

specjalista ds.

raportowania ESG

trener ESG

specjalista ds. DEI*

nie utworzono

nowych stanowisk

związanych z ESG

600

1200

1800

2400

2022 2023 2024

1688

1878

2221

masz pytanie,

wyślij e-mail do autorki

anita.blaszczak@rp.pl

/ ©℗

◊rp.pl Piątek

14 marca 2025

Biznes odpowiedzialny wPolsce

Powstawanie odpadów

jest nieodłącznym elementem

procesu produkcyjnego.

Każde przedsiębiorstwo musi

się mierzyć zwyzwaniami

związanymi zich

zagospodarowaniem.

MATERIAŁ PRZYGOTOWANY

PRZEZ STENA RECYCLING

Wiele firm postrzega je jako

obciążenie, choć mogą stać się

cennym surowcem. Brak wie-

dzy itechnologii prowadzi do

ich marnowania zamiast po-

nownego wykorzystania.

Podstawowym rozwiąza-

niem inarzędziem do zarzą-

dzania odpadami powstający-

mi wprocesie produkcji jest

podejście koncentrujące się na

ograniczeniu zużycia zasobów

iwytwarzania odpadów wra-

mach działalności produkcyj-

nej. Tego rodzaju działania

mogą być wdrażane zarówno

na etapie projektowania no-

wych procesów produkcyj-

nych, jak iprzez optymalizację

już istniejących.

„Kluczowe jest traktowanie

odpadów jako wartościowego

surowca oraz rozwój gospo-

darki cyrkularnej” – podkreśla

Aleksandra Surdykowska,

dyrektor działu marketingu,

komunikacji i ESG w Stena

Recycling.

Warto zastanowić się, jakie

działania można podjąć, aby

materiał, który dziś trafia na

składowisko lub jest przetwa-

rzany termicznie, zyskał kon-

kretną wartość rynkową, sta-

jąc się podstawą do produkcji

nowego, pełnowartościowego

wyrobu. Przykładem takiego

podejścia jest firma Rebread,

lider VII edycji konkursu Ste-

na Circular Economy Award

– Lider Gospodarki Obiegu

Zamkniętego, organizowane-

go przez Stena Recycling. Re-

bread dąży do rozwiązania

problemu marnowania chleba

– najczęściej wyrzucanego

produktu spożywczego ojed-

norodnym składzie.

Innym przykładem jest fir-

ma Ecopolplast, wyróżniona

wkonkursie, która opracowała

Ecoplastomery – pierwsze

wpełni cyrkularne tworzywa

TPE pochodzące w100 proc.

zrecyklingu.

Zmiana perspektywy po-

strzegania odpadów wspiera

rozwój gospodarki cyrkular-

nej, która dąży do racjonalne-

go wykorzystania zasobów

oraz ograniczenia negatywne-

go wpływu na środowisko.

Poprzez optymalizację syste-

mu gospodarowania odpada-

mi firmy redukują emisję CO2,

ograniczają negatywny wpływ

działalności produkcyjnej na

środowisko, realizują swoje

cele środowiskowe, a przy

okazji poprawiają wizerunek

marki. Bo działalność wduchu

„less waste” to także odpo-

wiedź na oczekiwania rynku

icoraz bardziej świadomych

ekologicznie konsumentów.

Zaufanie konsumentów

spada, nowe przepisy mają

szansę to zmienić.

Obecnie wiele firm dzieli się

informacjami na temat swoich

działań w zakresie ochrony

środowiska izrównoważonego

rozwoju. Znajnowszego rapor-

tu Circular Voice przygotowa-

nego przez Stena Recycling

wynika, że wśród 50 proc.

polskich konsumentów zainte-

resowanie komunikacją przed-

siębiorstw wzakresie zrówno-

ważonego rozwoju wzrosło

w ciągu ostatnich pięciu lat.

Jednocześnie ponad 25 proc.

mniej ufa tym informacjom.

Wielu konsumentów postrzega

dzisiejsze komunikaty doty-

czące zrównoważonego roz-

woju jako formę reklamy lub

próbę zwiększenia sprzedaży.

Aż 45 proc. uważa, że działania

proekologiczne wynikają

zpresji społecznej, a40 proc.

– że zkonieczności dorówna-

nia konkurencji.

ZCircular Voice wynika, że

istnieje realna szansa na odzy-

skanie części tego zaufania

dzięki nowym przepisom. Jak

pokazują badania, większość

Polaków popiera nowe unijne

regulacje dotyczące greenwa-

shingu (dyrektywa wsprawie

zielonych oświadczeń). Regu-

lacje, które będą stopniowo

wdrażane do 2027 r., mają za-

pewnić rzetelność informacji

umieszczanych na etykietach

produktów. Zgodnie z nimi

firmy będą musiały popierać

swoje oświadczenia rzetelny-

mi dowodami – aby stwierdze-

nia, takie jak „biodegradowal-

ny” czy „neutralny dla klima-

tu”, miały potwierdzenie

wfaktach, anie tylko wstrate-

gii marketingowej.

To poczucie potrzeby więk-

szej przejrzystości wdziała-

niach przedsiębiorstw znaj-

duje również potwierdzenie

woczekiwaniach konsumen-

tów wobec samej komunika-

cji. Zraportu Circular Voice

wynika, że aż sześciu na

dziesięciu polskich konsu-

mentów chciałoby bardziej

otwartego dialogu orealnych

działaniach firm związanych

zochroną środowiska. Wkon-

tekście zaufania do komuni-

katów firm na temat ich dzia-

łań na rzecz zrównoważonego

rozwoju dla konsumentów

ważna jest także niezależna

ocena ekspertów (35 proc.)

oraz konkretne dowody na

skuteczność działań firm (43

proc.). Nowe regulacje to

krok, który może im pomóc

odbudować wizerunek iod-

zyskać autentyczne zaufanie

konsumentów, ajednocześnie

umożliwić im podejmowanie

świadomych wyborów.

MATERIAŁ PARTNERA

Odpady jako surowiec: jak firmy mogą

wykorzystać ich potencjał?

MAT. PRAS.

Odpady

mogą być doskonałym surowcem, wielu z nich można nadać wartość rynkową

Stopniowo gospodarka cyrkularna staje się coraz bardziej

kosztowna. Ale to nie jest argument za odejściem od niej.

MARIUSZ JANIK

Gospodarka cyrku-

larna jest jak dieta:

wszyscy się zga-

dzają, że warto, ale

kiedy przychodzi

co do czego, trudno zrezygno-

wać zszybkich i wygodnych

rozwiązań – komentował dla

PAP dr Piotr Sosnowski zka-

tedry logistyki na Wydziale

Zarządzania Uniwersytetu

Łódzkiego. – Zjednej strony

jej zalety są niezaprzeczalne:

może zmniejszyć zużycie su-

rowców, ograniczyć emisję

CO2 istworzyć nowe miejsca

pracy. Z drugiej polityczne

igospodarcze realia sprawia-

ją, że wiele krajów ifirm za-

czyna się zniej wycofywać –

dodawał.

Badacz zUŁ odwołuje się tu

do raportu „Circularity Gap

Report 2023”, który zawiera

dane świadczące o tym, że

globalnie gospodarka cyrku-

larna skurczyła się do 7,2 proc.

(z 9,1 proc. w 2018 r.). Tych

kilka ostatnich lat wyjątkowo

zaburzyło jednak percepcję:

oile wpoprzedniej dekadzie

naszym największym zmar-

twieniem było zło wyrządzane

przez ludzi planecie, o tyle

wtej dekadzie kluczowe wy-

daje się być zło, jakie ludzie

wyrządzają sobie nawzajem.

Technologiczny próg

Zacznijmy jednak od koń-

ca: odkąd mówi się o recy-

klingu, wskazuje się na to, że

do procesów tego typu naj-

częściej trzeba dopłacać.

I rzeczywiście, technologie

służące do odzyskiwania su-

rowców z istniejących już

wyrobów są drogie – przynaj-

mniej proporcjonalnie do cen

tych wyrobów. Otym czynni-

ku przesądza oczywista róż-

nica między kilogramem

miedzi ikilogramem plastiku:

o ile odzysk niektórych su-

rowców jest opłacalny nawet

przy zastosowaniu metod ze

średniowiecza, to wprzypad-

ku innych nowy surowiec jest

tańszy.

Sztuka polega na opracowa-

niu – ico równie ważne, popu-

laryzacji – rozwiązań pozwala-

jących obniżyć koszty recy-

klingu lub umożliwiających

ponowne wykorzystanie tych

wyrobów, do których jednora-

zowości zdążyliśmy się już

przyzwyczaić. Odkąd solid-

niejsze foliowe torby zaczęły

kosztować po kilka złotych,

a cienkie „jednorazówki” po

kilkadziesiąt groszy – zaczyna-

my pamiętać o zabraniu na

zakupy toreb zdomu.

Wśród innowacyjnych firm

trwa rywalizacja oto, kto wy-

myśli nowe standardy wtym

zakresie. Niemałe szanse ma

choćby australijski start-up

Samsara Eco, który opracował

oparte na enzymach technolo-

gie, pozwalające przywrócić

plastikowe odpady do ich

pierwotnej chemicznej posta-

ci, w niczym nie ustępującej

oryginalnym materiałom uży-

tym wcześniej w produkcji.

Wkolejnej rundzie finansowa-

nia, przeprowadzonej w2024

r., Samsara Eco zebrała ok. 65

mln dol. i planuje postawić

wAzji kilka pierwszych fabryk,

wktórych technologia została-

by zastosowana w praktyce.

Można zpowodzeniem zakła-

dać, że efekt skali – upo-

wszechnienie się takiego roz-

wiązania na całym świecie –

pozwalałby zbijać cenę całego

procesu. Być może aż do mo-

mentu, gdy surowiec zodzy-

sku byłby kosztowo nie droż-

szy, amoże itańszy, od nowo

wytworzonego.

Podobnych przedsięwzięć

nie brakuje – technologie

cyrkularne coraz intensywniej

pojawiają się w przemyśle

tekstylnym, atakże wbranży

opakowaniowej. Tu sztuka

będzie się wcześniej czy póź-

niej sprowadzać do optymali-

zacji, czytaj – zbijania – cen.

Meandry geopolityki

Demonstracyjne decyze

Białego Domu po wygranej

Donalda Trumpa – od wyjścia

z porozumień paryskich po

zielone światło dla nowych

wierceń wposzukiwaniu paliw

kopalnych – mogą złatwością

uchodzić za symbol odwrotu

od cyrkularności w polityce

światowej. Niewątpliwie te

decyzje Waszyngtonu iwiele

innych będą impulsem do

odchodzenia od polityki kli-

matycznej, zwłaszcza wEuro-

pie: USA gwałtownie przypo-

mniały nam, że żaden sojusz

nie jest dany na zawsze, abu-

dowanie silnych rodzimych

przedsiębiorstw to również

kwestia bezpieczeństwa. Zko-

lei im mniej rygorów – wtym

przypadku również klimatycz-

nych – tym szybciej się takie

firmy buduje, choć zwykle nie

bez ukrytych kosztów, choćby

środowiskowych.

Przy czym to nie Trump

uruchomił taki proces myślo-

wy. Zrobiły to w olbrzymiej

mierze Chiny, gdzie rozwój

gospodarczy do dziś odbywa

się kosztem klimatu, auzyska-

ne wten sposób niskie ceny

produktów przyczyniają się

do wycinania zachodnich

konkurentów, i Rosja, której

atak na Ukrainę dobitnie po-

kazał, że delegowanie części

gospodarki – wtym przypad-

ku zaopatrzenia energetyki –

na zewnętrznych graczy pro-

wadzi do prób szantażu poli-

tycznego.

To prowadzi nas do kolej-

nego ogniwa włańcuchu pę-

tającym cyrkularność: infla-

cji. Wywołana wdużej mierze

kosztami energii popchnęła

konsumentów do poszukiwa-

nia tańszych – awięc produ-

kowanych z pominięciem

wielu rygorów – towarów.

Konsumenci raczej nie chcą

redukować koszyka, więc

zamiast droższych ekologicz-

nych produktów wybierają

ich odpowiedniki produko-

wane taniej, ale niekoniecz-

nie wprzyjazny dla planety

sposób.

To wreszcie zbiega się zroz-

kwitem e-commerce wciągu

kilku ostatnich lat. O ile kie-

dyś produktu wartego kilka

czy kilkanaście złotych nie

było warto wysyłać, dziś wy-

godniej odebrać go wauto-

macie paczkowym, a nawet

zamówić zdostawą pod drzwi.

To pozwala zbijać koszty obu

stronom transakcji, ale też

sprzyja wytwarzaniu kolej-

nych odpadów związanych

zzabezpieczeniem przesyłek.

Dzięki takim prostym mecha-

nizmom rośnie gospodarka,

ale jej cyrkularna część zaczy-

na się kurczyć. Pytanie tylko,

czy ukryte – itrudne do poli-

czenia – koszty takiego cho-

dzenia na skróty nie zaczną

wkrótce przewyższać korzy-

ści, jakie chwilowo udaje nam

się osiągnąć.

GOSPODARKA CYRKULARNA

Dieta, z której nie

można rezygnować

SHUTTERSTOCK

Gospodarka obiegu zamkniętego

w skali całej globalnej

gospodarki kurczy się, zamiast rosnąć

masz pytanie, wyślij e-mail do autora

mariusz.janik@rp.pl

Zmiana

perspektywy

postrzegania

odpadów wspiera

rozwój gospodarki

cyrkularnej

/ ©℗

Piątek

14 marca 2025 ◊rp.pl

Biznes odpowiedzialny wPolsce

MARIUSZ JANIK

W sytuacji, gdy

Stany Zjedno-

czone wycofu-

ją się z poro-

zumień pary-

skich, a kampania na rzecz

hamowania zmian klimatycz-

nych na całym świecie ląduje

wcieniu potencjalnych wojen

handlowych, odnawialne źró-

dła energii wydają się wnatu-

ralny sposób tracić impulsy

rozwojowe. To jednak błędne

wrażenie: na OZE zależy dziś

nie tylko naukowcom, ekolo-

gom czy politykom, ale przede

wszystkim przedsiębiorcom,

co zupełnie zmienia optykę.

„Pan Michał, inwestor

w sektorze OZE, zbudował

farmę fotowoltaiczną omocy

3 MW. Zgodnie zobowiązują-

cymi przepisami musi przejść

skomplikowaną iczasochłon-

ną procedurę uzyskania kon-

cesji na wytwarzanie energii

elektrycznej, co opóźnia roz-

poczęcie działalności owiele

miesięcy” – piszą na stronie

sprawdzamy.com eksperci

z zespołu deregulacyjnego

stworzonego na prośbę pre-

miera Donalda Tuska ikiero-

wanego przez szefa InPostu

Rafała Brzoskę. – „Wmiędzy-

czasie [pan Michał – przyp.

red.] ponosi koszty utrzyma-

nia gotowej, ale nieurucho-

mionej instalacji. Gdyby za-

miast koncesji wymagany był

jedynie wpis do rejestru, jak

wprzypadku mniejszych in-

stalacji, mógłby szybciej roz-

począć działalność igenero-

wać energię dla odbiorców,

unikając zbędnych opóźnień

ikosztów administracyjnych”

– dodają.

To jeden zpostulatów zespo-

łu wtym obszarze: zniesienie

obowiązku zdobywania konce-

sji dla instalacji do 50 MW mocy.

Drugi obejmuje podniesienie

progu mocy instalacji, powyżej

którego potrzebne jest wogóle

pozwolenie na budowę –

zobecnych 150 kW do 500 kW.

„Nawet małe zakłady usługowe

iprodukcyjne wymagają więk-

szej mocy, by obniżyć absurdal-

nie wysokie koszty energii” –

przekonuje zespół Brzoski.

Zmiana to większa niezależność

energetyczna, obniżenie kosz-

tów działalności izwiększenie

udziału tańszej energii wsyste-

mie elektroenergetycznym.

„Będzie to zkorzyścią dla kon-

sumentów iprzedsiębiorców,

jak iprzełoży się na wzrost po-

ziomu inwestycji zagranicznych

wPolsce” – czytamy na spraw-

dzamy.com. Dodajmy, że niskie

koszty mogą się przekładać na

niższe ceny produktów iusług,

a czystość używanej w firmie

energii to redukowanie jej śladu

węglowego. Bez względu na to,

czy liderzy świata są za czy

przeciw, oddolna transformacja

już się zaczęła.

Mój dach moją

własną elektrownią

Dobrze widać to na przykła-

dzie fotowoltaiki – ze względu

na wciąż trwające zabiegi

ozliberalizowanie rynku ener-

getyki wiatrowej, jedynego

sektora, który się realnie roz-

wija. „Fotowoltaika w Polsce

kolejny rok zrzędu była lide-

rem i głównym napędem

wzrostu rynku OZE ipodobnie

jak wroku 2022 stanowi obec-

nie ok. 60 proc. mocy zainsta-

lowanej OZE” – piszą autorzy

opublikowanego przez EC

BREC Instytut Energetyki Od-

nawialnej blisko rok temu ra-

portu „Rynek fotowoltaiki

2024”. Odnotowują oni wzrost

mocy PV wciągu roku poprze-

dzającego publikację z 12,4

GW do 17 GW.

„Na koniec 2023 r. wmikro-

instalacjach prosumenckich

było zainstalowanych 66,3

proc. całkowitej mocy PV (…).

Podobnie jak wroku poprzed-

nim były to nie tylko instalacje

domowe, ale i spory udział

miały także instalacje należące

do firm, montowane na różne-

go rodzaju obiektach usługo-

wych, handlowych czy też bu-

dynkach sakralnych, zktórych

korzystali tzw. autoproducenci”

– zauważają eksperci. „Wroku

2023 przybyło również małych

instalacji (…) omocach do 1 MW,

niewymagających uzyskania

koncesji na wytwarzanie ener-

gii elektrycznej. Instalacji tych

było 4,1 GW (rok wcześniej 2,5

GW), co stanowi 24,3 proc.

mocy PV ogółem (wzrost udzia-

łu o5 proc.)” – czytamy. Dodaj-

my też, że instalacje o takiej

mocy są zbyt duże dla gospo-

darstw domowych, azbyt małe

dla wchodzenia na rynek do-

staw prądu. Można śmiało za-

kładać, że w tym segmencie

rządzą firmy produkujące

energię na własne potrzeby.

Niewątpliwie, zarówno

wminionym roku, jak iwobec-

nym, przedsiębiorcy mogą

w sporej mierze korzystać

zprogramów dofinansowania

budowy własnych OZE, oczym

„Rzeczpospolita” regularnie

donosi m.in. na stronach „Pie-

niądze dla firm”. Jednocześnie

jednak dynamiczny rozwój

krajowego rynku źródeł odna-

wialnych ma miejsce w oko-

licznościach mało sprzyjają-

cych: system elektroenerge-

tyczny z coraz większym

trudem radzi sobie zrozpro-

szonymi źródłami energii. Na-

dal trzeba długo czekać na

przyłączenie do sieci, proce-

dury wprzypadku pozwoleń

na budowę, atakże koncesji –

wspomnianych przez zespół

ds. deregulacji Rafała Brzoski

– potrafią zwiększyć koszty

inwestycji o dobrych kilka-

dziesiąt tysięcy złotych

(wprzypadku małych instala-

cji), w sytuacjach, gdy OZE

produkują energię pełną parą,

azapotrzebowanie odbiorców

jest dalekie od podaży, docho-

dzi do wyłączania instalacji.

Ale to nie zniechęca inwesto-

rów. PepsiCo zkońcem ubiegłe-

go roku uruchomiła wmiejsco-

wości Święte (40 km od Legnicy)

potężną farmę PV omocy 3,5

Mwp, rozciągającą się na dwóch

hektarach imającą pokryć aż

czwartą część zapotrzebowania

energetycznego najbardziej

zaawansowanego zakładu pro-

dukcyjnego koncernu. Zużywa

on rocznie 11,7 Gwh energii

elektrycznej, zczego farma ma

dostarczać 2,8 Gwh. Inny przy-

kład to sklepy sieci Dino: na

koniec zeszłego roku było to

2688 sklepów, zktórych własne

instalacje miało 2386 sklepów

– 93 proc. sieci. Łączna moc in-

stalacji należących do sieci na

koniec III kw. 2024 r. sięgała już

95,2 MW.

Zazielenione kontrakty

Można się też spodziewać, że

zazielenianie polskich energii

w polskich firmach nabierze

jeszcze większego tempa wraz

zrozwojem rynku kontraktów

PPA (power purchase agre-

ement). Tego typu umowy są

zawierane bezpośrednio mię-

dzy odbiorcą a właścicielami

dużych farm OZE (wiatrowych

ifotowoltaicznych), co pozwala

korzystać zczystej energii bez

uciekania się do inwestycji we

własne instalacje. „W samym

2023 roku ogłoszono podpisa-

nie ponad 20 duzych umów

cPPA (corporate power purcha-

se agreement – przyp. red.). Rok

2023 był także przełomowy pod

względem legislacyjnym: polski

rząd wdrożył do polskiego

prawa część unijnej dyrektywy

RED II dotyczącej odnawialnych

źródeł energii. Dzięki temu za-

wieranie umów PPA zostało

prawnie uregulowane” – przy-

pominał kilka tygodni temu na

stronach „Rz” Bartosz Ficak,

dyrektor ds. wycen instrumen-

tów finansowych wdziale rewi-

zji finansowej BDO.

Ubiegły rok oraz początek

tego roku zapewne też były pod

tym względem udane. Ozawar-

ciu PPA zfirmą R.Power infor-

mowały m.in. koncerny H&M,

McDonald’s Polska oraz Play.

Polenergia będzie dostarczać

prąd do InPostu, Axpo Polska

dla Brembo Poland, aGolden-

Peaks Capital dla Reckitt czy

Boryszew Green Energy and

Gas. Otym, jak idzie zawieranie

tych umów oraz ich realizacja,

coraz bardziej szczegółowe

dane zaczyna zbierać Urząd

Regulacji Energetyki, więc

wkrótce należy spodziewać się

szczegółowych informacji oza-

interesowaniu przedsiębiorców

i wywiązywaniu się z umów

przez dostawców energii.

Zmiana wektorów

Ostatnie szczyty klimatyczne

ONZ upłynęły pod znakiem

absurdu: pod pretekstem

spotkania liderów polityki

ibiznesu niemal otwarcie za-

biegano o nowe umowy na

dostawy kopalin. Ledwie kilka

tygodni później zWaszyngtonu

dobiegło radosne „drill, baby,

drill”, czyli zielone światło dla

powrotu do wydobywania ko-

palin wUSA. Rynki odebrały to

– pomimo zobowiązań podej-

mowanych choćby podczas

konferencji COP29 w Baku –

jako sygnał do odwrotu od

wcześniejszych zobowiązań

dotyczących redukcji emisji

iinwestycji wOZE. Symbolem

trendu stał się koncern BP,

którego prezes Murray Au-

chincloss otwarcie ogłosił od-

stąpienie od szacowanych

wcześniej na 5 mld dolarów

inwestycji wczystą energię.

Paradoksalnie, na lidera

zielonych inwestycji wyrastają

dzisiaj Chiny. W tym samym

czasie, gdy amerykańscy naf-

ciarze gremialnie ruszyli do

planowania nowych wierceń,

Pekin ogłosił rozbudowany

plan inwestycji wOZE, mają-

cych zapewnić Państwu Środ-

ka osiągnięcie szczytu emisji

CO2 nie później niż w2030 r.,

anastępnie stopniowe ich re-

dukowanie – aż po neutral-

ność klimatyczną w 2060 r.

Tak, Chiny wciąż są największą

fabryką zanieczyszczeń at-

mosfery iich miks energetycz-

ny niewiele się zmienia – ale to

tam inwestycje wOZE sięgnęły

940 mld dol. (według Carbon

Brief), aobok samych źródeł

zielonej energii powstaje roz-

budowana infrastruktura jej

magazynowania, co jest funda-

mentem stabilności odnawial-

nych źródeł. Ico najważniej-

sze, Chiny nie realizują tych

inwestycji dla samej idei: rząd

wPekinie jest po prostu prze-

konany, że w perspektywie

dekad OZE się opłacą.

Jakby paradoksów było

mało, dziś na równie ożywiony

rynek dla OZE wyrasta Bliski

Wschód. Wstyczniu zajmująca

się OZE spółka Masdar zEmi-

ratów zapowiedziała plan

wybudowania wartej 6 mld

dol. farmy solarnej omocy 5

GW, której częścią byłyby

magazyny energii opojemno-

ści 19 GWh. Saudi Aramco –

właściwie symbol bliskow-

schodniej ropy – ma zamiar od

2027 r. produkować lit, nie-

odzowny składnik baterii.

Byłoby nadmiernym uprosz-

czeniem sprowadzanie chiń-

skich czy arabskich inwestycji

do poziomu fanaberii rządzą-

cych tam reżimów. IAzja, iBliski

Wschód są narażone wznacznie

większym stopniu na destruk-

cyjne konsekwencje zmian kli-

matycznych, więc naocznie

przekonują się, jakie są skutki

ocieplania się atmosfery. Do-

skonale zdają sobie sprawę

zniezależności, jaką dają wła-

sne źródła zielonej energii

iidącego zatem bezpieczeństwa

(również wmilitarnym sensie,

bo wyeliminowanie rozproszo-

nego systemu źródeł energii

byłoby nieporównywalnie

bardziej kosztowne i czaso-

chłonne niż wprzypadku trady-

cyjnych systemów). Awreszcie

– inajważniejsze – zdają sobie

sprawę ztego, jak wielką prze-

wagą dla rodzimego biznesu

będą wprzyszłości tanie iczyste

źródła energii.

ENERGETYKA

SHUTTERSTOCK

Instalacje fotowoltaiczne

, w tym firmowe, pozostają motorem wzrostu rynku OZE w Polsce

Zielona energia

wciąż nie traci powabu

Odnawialne źródła energii nie są już nowinką, októrą toczą się zaciekłe spory. Imoże to dobrze:

czysta energetyka utorowała sobie drogę do serc przedsiębiorców, bo po prostu się opłaca.

masz pytanie, wyślij e-mail do autora

mariusz.janik@rp.pl

/ ©℗

◊rp.pl Piątek

14 marca 2025

Biznes odpowiedzialny wPolsce

MATERIAŁ POWSTAŁ

WE WSPÓŁPRACY Z ENEA SA

Realizacja tych celów

wymaga zrówno-

ważonego rozwoju

w kluczowych ob-

szarach bizneso-

wych, tym bardziej że koncern

chce zwiększać swój udzial

wprodukcji prądu wPolsce.

– Transformację postrzegamy

jako szansę dla dalszego roz-

woju, dlatego przygotowali-

śmy strategię rozwoju wper-

spektywie do 2035 roku, co

jest naszą odpowiedzią na

globalne trendy i zmiany –

podkreśla Grzegorz Kinelski,

prezes Enei. – Dotyczy to

również obszaru ESG, który

już dziś ma szczególne znacze-

nie dla nas jako firmy, chcącej

się zmieniać wsposób konse-

kwentny, świadomy izrówno-

ważony – dodaje.

Jak zauważa prezes Enei,

dostępność zielonej iniezawod-

nej energii będzie mieć kluczo-

wy wpływ na konkurencyjność

polskiej gospodarki i społe-

czeństwa. Wpływ działań firmy

na otoczenie jest też nie mniej

istotny od ściśle biznesowych

kryteriów. – Dbałość ośrodowi-

sko dla przyszłych pokoleń jest

naszym istotnym celem – za-

strzega wiceprezeska ds. korpo-

racyjnych Dalida Gepfert.

Filary strategii

W opublikowanej pod ko-

niec ubiegłego roku strategii

wskazano pięć kluczowych

kierunków rozwoju wnadcho-

dzącej dekadzie. Pierwszym

jest stopniowa zmiana miksu

wytwarzania. Przy czym doce-

lowo koncern zmierza ku źró-

dłom bezemisyjnym, o czym

dobitnie świadczą dwa kolejne

strategiczne kierunki: rozwój

potencjału OZE oraz magazy-

nów energii (w 2035 r. Enea

chce mieć 4,9 GW mocy wźró-

dłach odnawialnych) oraz

bezpieczeństwo irozwój sieci

dystrybucyjnej, gdzie priory-

tetem będzie dostosowanie jej

do potrzeb rozproszonych

źródeł energii.

Kolejne dwa kierunki wska-

zane w dokumencie firmy:

tworzenie nowoczesnych pro-

duktów iusług (zielona energia,

usługi elastyczności, cyfryzacja

procesów) oraz doskonałość

operacyjna (oparta na cyfryzacji

i automatyzacji działalności

Grupy).

Realizacja tak ambitnych

celów będzie niewątpliwie

procesem długotrwałym

ikosztownym. Grupa zaplano-

wała przeznaczenie na ten cel

w sumie 107,5 mld zł. Z tej

kwoty większość pieniędzy

zostanie wydana na rozwój

OZE imagazynów energii (40

mld zł) oraz na rozbudowę

i modernizację dystrybucji

(kolejne 40 mld zł).

– Do 2030 r. moc zainstlowa-

na w odnawialnych źródłach

energii wyniesie 2,1 GW,

aw2035 r. będzie to nawet 4,9

GW. Dominujący udział będą

miały instalacje fotowoltaiczne,

atakże farmy wiatrowe na lą-

dzie imorzu – zapowiada pre-

zes Kinelski. Wciągu dekady

Enea chce doprowadzić do sy-

tuacji, wktórej 40 proc. wytwa-

rzanej przez nią energii będzie

pchodzić zOZE, udział zielonej

energii wsprzedaży detalicznej

sięgnie 58 proc., audział firmy

wcałkowitej produkcji energii

w Polsce dobije do progu 15

proc. Moc zainstalowana wma-

gazynach energii ma sięgać

0,59 GW w 2030 r. i 1,33 GW

w2035 r. Wtym samym czasie

zużycie węgla w Grupie ma

spaść do 4,5 mln t w2030 r. i2,3

mln t w2035 r.

Zmiany wtoku

Proces trasformacji wGru-

pie już się zresztą zaczął. Dwa

lata temu Enea kupiła zlokali-

zowaną wokolicach Kleczewa

farmę fotowoltaiczną Geno-

wefa omocy 35 MW, atakże

zainwestowała wprojekt far-

my wiatrowej Bejsce ozapla-

nowanej mocy 19,8 MW.

Ale to dopiero początek.

Obecnie trwają pracę nad

projektami akwizycyjnymi

i własnymi, które do 2027 r.

przyniosą ponad 990 MW no-

wych mocy OZE wGrupie.

W grudniu ubiegłego roku

sfinalizowano także negocjacje

z Bankiem Gospodarstwa

Krajowego na temat długoter-

minowego kredytu odnawial-

nego w wysokości miliarda

złotych na inwestycje wrozwój

OZE. Pieniądze te będą prze-

znaczane na finansowanie

i refinansowanie wydatków

poniesionych na nabycie,

przygotowanie, budowę iroz-

budowę, modernizację, utrzy-

manie lub oddanie do eksplo-

atacji odnawialnych źródeł

energii.

Ponadto cały czas trwają

procesy inwestowania wmo-

dernizację irozbudowę sieci.

Warto przypomnieć w tym

miejscu, że tylko od początku

2025 r. Enea Operator podjęła

szereg działań wtym kierun-

ku. Do najważniejszych należy

choćby podpisanie umowy na

dofinansowanie zKPO cyfry-

zacji sieci elektroenergetycz-

nej – budowy systemu moni-

torowania stanu transformato-

rów wsieci dystrybucyjnej czy

systemu wspomagającego

analizy techniczne wzakresie

przyłączania i eksploatacji,

a także rozwój Portalu Wy-

twórców (co przyniesie wy-

mierne korzyści rynkowi OZE).

Rozstrzygnięto także przetarg

na zakup 3 mln liczników

zdalnego odczytu.

Jak jasno wynika ze strate-

gii, budowanie potencjału OZE

będzie z czasem tylko przy-

spieszać. Konsekwencją mają

być namacalne korzyści dla

klimatu iśrodowiska natural-

nego: redukcja emisji dwutlen-

ku węgla o64 proc. do 2035 r.,

a w perspektywie w 2050 r.

osiągnięcie pełnej neutralno-

ści klimatycznej.

Odpowiedzialność

społeczna

Doskonale wiadomo, że

transformacja to proces zastę-

powania starych modelów

działania nowymi. Wprocesie

tym należy jednak pamiętać

odobru społeczności. Dlatego

Enea będzie wprowadzać

zmiany stopniowo, zposzano-

waniem głosów i potrzeb

pracowników imieszkańców

m.in. Kozienic, Połańca i Lu-

belszczyzny – miejsc związa-

nych przez dekady zwęglem.

Przejście na niskoemisyjne

źródła będzie się łączyć zza-

pewnianiem miejsc pracy

iszkoleniami pozwalającymi

pozyskać nowe kwalifikacje.

Rozwój nowych gałęzi gospo-

darki ma zapewniać stabil-

ność ekonomiczną powęglo-

wych regionów.

ENERGETYKA

MAT. PRAS.

W 2035 r. z OZE ma pochodzić 40 proc. produkowanej przez Grupę energii.

Na zdjęciu

farma wiatrowa Bardy 50 MW należąca do Grupy Enea

Enea 2035: zielona transformacja

i nowoczesna energetyka

Grupa Enea realizuje ambitną strategię rozwoju, koncentrując się na transformacji energetycznej izrównoważonym

wzroście. Celem jest utrzymanie silnej pozycji rynkowej oraz zwiększenie wartości przedsiębiorstwa.

OPINIA

Wobliczu globalnych

wyzwań związanych

zszybko postępującymi

zmianami klimatu, ale

także rosnącą presją regulacyjną,

ESG jest kołem zamachowym

zielonej transformacji wcałej

branży energetycznej. Jest

kluczowym elementem strategicz-

nego zarządzania, uwzględniające-

go zarządzanie ryzykiem oraz

szansami, które pomagają firmom

zabezpieczyć nie tylko ich przy-

szłość, ale iprzyszłość społe-

czeństw. ESG to długofalowe

kreowanie wartości rynkowej firmy,

bo wiąże się nierozerwalnie

zwdrażaniem innowacji itworze-

niem przewagi konkurencyjnej.

Wystarczy wspomnieć oenergetyce

odnawialnej, technologiach

niskoemisyjnych czy optymalizacji

zużycia energii izasobów mających

wpływ na zwiększanie oszczędności

iwzrost rentowności. Jednak

największym wyzwaniem jest

myślenie oESG nie wkontekście

wymogu regulacyjnego iraportowa-

nia, ale długoterminowego

zarządzania biznesem – zkompa-

sem wdłoni. Najlepiej, aby ten

kompas był jeden iniezawodny.

Przez długi czas Europa uchodziła

za niekwestionowanego lidera

wzakresie ESG. Od kilku dni toczy

się jednak gorąca debata na temat

Omnibus Simplification, czyli tzw.

pakietu uproszczeniowego przed-

stawionego 26 lutego przez Komisję

Europejską. Wpierwszym odruchu

można by pomyśleć, że ta „totalna

deregulacja”, której przejawem ma

być ograniczenie wymogów

raportowych dla firm, mogłaby

rozwiązać wszystkie problemy

przedsiębiorców. Zdrugiej jednak

strony, paradoks sytuacji polega na

tym, że wysiłek, jaki podjęły już

największe firmy, może zostać

zniweczony idoprowadzić Europę

do ostrego wyhamowania na drodze

do zrównoważonego rozwoju.

Aprzecież nie oto nam chodzi.

Oczywiście, nie można nie

zauważyć, że opór związany

z„przeregulowaniem” istnieje, że

niekończące się zmiany wregula-

cjach inowych obowiązkach kosztują

mnóstwo czasu ipieniędzy. Ale ESG,

co do zasady, to nie raporty inie

konkurs na najpiękniejszą laurkę.

Dla nas, dla Enei, to pozytywna

zmiana wzarządzaniu iprzyspiesze-

nie transformacji firmy, dla której

pracujemy. Jesteśmy objęci

obowiązkiem raportowania za 2024

rok ibędziemy kontynuować ten

proces. Mamy przekonanie, że raport

zrównoważonego rozwoju będzie

wpływał pozytywnie na wiele innych

aspektów, takich jak pozyskiwanie

finansowania, stymulowanie

innowacji czy budowanie reputacji

izaufania do firmy. Dla przykładu

samo wyzwanie, jakim jest liczenie

śladu węglowego, jest wymogiem,

który potencjalnie pozwoli uniknąć

przyszłych kosztów regulacyjnych,

nie wspominając już oszansie, jaką

tworzy wobszarze optymalizacji

kosztów.

Podsumowując, standardy ESRS

na pewno wymagają uproszczenia,

bo liczba wskaźników iobowiązko-

wych ujawnień jest przytłaczająca.

Tworząc bardzo obszerne raporty,

ryzykujemy, że będą one wgruncie

rzeczy mniej czytelne iużyteczne.

To, czego potrzebujemy, to właśnie

uproszczenia istandaryzacji

obowiązkowych wskaźników,

stopniowego wdrażania wymagań,

amoże nawet wsparcia technolo-

gicznego po stronie regulatora

wzakresie opracowania jednego

narzędzia do raportowania ESG itd.

Istnieją też ryzyka. Jeśli zmiany

wzaproponowanym kształcie zosta-

ną przyjęte przez Komisję Europej-

ską, to na rynku może zabraknąć

porównywalnych danych ESG, co

wzałożeniu miało wspierać rynek

kapitałowy wpodejmowaniu

decyzji ofinansowym wspieraniu

transformacji. Innym zagrożeniem,

zpowodu ograniczenia wymagań

włańcuchu dostaw, będzie

utrudnione zarządzanie ryzykami,

szansami iwpływem wcałym

łańcuchu. Jeśli Komisja przyjmie

dla firm zatrudniających poniżej

1000 pracowników dobrowolny

standard sprawozdawczości, to

będzie to realne ograniczenie

zakresu informacji, których spółki

czy banki objęte zakresem CSRD

będą mogły żądać od firm wswoich

łańcuchach wartości. Ato utrudni

zarządzanie negatywnymi wpływa-

mi, bo będą one przerzucane na

dalsze elementy włańcuchu dostaw.

Najważniejsze jest jednak to, aby

nie odrzucać założeń, które stoją

upodstaw ESG – dążenia do jak

najbardziej zrównoważonego

rozwoju, uwzględniającego interesy

nie tylko inwestorów iwłaścicieli, ale

również pracowników, klientów,

wszystkich społeczności oraz planety.

Zakładając, że ESG to nie jest

tylko „modny trend”, jedynym

rozsądnym wyjściem jest zachowa-

nie spokoju iniepodejmowanie

nieprzemyślanych decyzji.

Obserwowanie dyskusji toczącej się

na poziomie Unii Europejskiej

wkwestii ESG może spowodować,

że zauważymy ibardziej docenimy

pozytywne aspekty procesu

raportowania dla naszych firm.

ESG to odpowiedzialność

za przyszłość,

nie zadanie dla naiwnych

Izabela Rakuć-

-Kochaniak

dyrektorka departamentu ESG,

Enea S.A.

MAT. PRAS.

Piątek

14 marca 2025 ◊rp.pl

Biznes odpowiedzialny wPolsce

MATERIAŁ POWSTAŁ

WE WSPÓŁPRACY Z ORLEN

Region Morza Bałtyc-

kiego odpowiada za

ponad 35 proc. zu-

życia iemisji energii

pierwotnej wUE, co

sprawia, że jest kluczowy wre-

alizacji europejskich celów

klimatycznych. Orlen iagencja

S&P opracowały raport, który

podsumowuje działania kra-

jów ulokowanych nad Bałty-

kiem wobszarze transformacji

inakreśla możliwości współ-

pracy między nimi. Analizie

poddane zostały: Polska,

Niemcy, Dania, Szwecja, Fin-

landia, Litwa, Łotwa iEstonia.

Kooperacja w regionie może

przynieść wiele korzyści,

wtym wsektorze energii czy

nowych technologii, m.in. wo-

dorowych. Celem jest zapew-

nienie stabilnych dostaw prą-

du wprzystępnej cenie itrwałe

uniezależnienie się od surow-

ców zRosji.

Autorzy raportu zauważają,

że niewiele regionów świata

jest w tak dobrej sytuacji –

kraje ulokowane wokół Bałty-

ku są członkami UE iNATO.

Mają podstawy prawne do

współpracy nie tylko wzakre-

sie zrównoważonego rozwoju,

ale też wzakresie bezpieczeń-

stwa i stabilności dostaw

energii, co w dzisiejszych

burzliwych czasach wydaje się

szczególnie istotne.

Sam rozwój interkonekto-

rów energetycznych może

przynieść oszczędności na

poziomie ponad 30 mld zł

rocznie do 2040 r. Rozbudowa

połączeń między krajami

isynchronizacja państw bał-

tyckich z europejską siecią

energetyczną to również krok

wkierunku zwiększenia bez-

pieczeństwa regionu. Ze

względu na zróżnicowany

miks systemy poszczególnych

krajów mogą się uzupełniać.

I tak Niemcy, Polska, Litwa,

Łotwa i Estonia mają duży

potencjał w zakresie energii

słonecznej, zkolei takie pań-

stwa, jak Szwecja czy Finlan-

dia, w przypadku nadwyżek

produkcji są wstanie zapewnić

wolumeny energii zelektrowni

wodnych.

Większość państw człon-

kowskich osiągnęła już poziom

15 proc. połączeń międzysys-

temowych na 2030 r., wymaga-

ny na mocy rozporządzenia

dotyczącego zarządzania unią

energetyczną. Finlandia, Pol-

ska, Niemcy iSzwecja nie do-

szły jednak jeszcze do tego

celu. Wynika to zbarier tech-

nicznych, regulacyjnych i fi-

nansowych, w tym różnych

standardów sieci, atakże bra-

ku porozumień co do transgra-

nicznego podziału kosztów. To

zadanie na najbliższe lata.

Wiatr odmorza

Jak pokazują badania, re-

gion Bałtyku odpowiada za

jedną trzecią zużycia energii

wUnii Europejskiej, dysponu-

je jednocześnie dużym poten-

cjałem do rozwoju odnawial-

nych źródeł energii. Szacuje

się, że tutejsza łączna moc OZE

(wiatraki morskie i lądowe,

fotowoltaika, energia wodna)

może wynieść 4,4 tys. TWh.

Wolumen ten byłby czteroipół-

krotnie wyższy niż całkowita

produkcja energii wtych kra-

jach w2023 r. Sam potencjał

morskiej energetyki wiatrowej

na Bałtyku szacowany jest na

93 GW, zczego jak dotąd uru-

chomiono zaledwie 3 GW.

W 2022 r. Polska, Dania,

Niemcy, Łotwa, Litwa, Estonia,

Szwecja i Finlandia przyjęły

deklarację marienborską, zo-

bowiązując się do budowy do

2030 r. 19,6 GW mocy wiatro-

wych na Bałtyku. Realizacja

celu nie będzie możliwa bez

kooperacji wzakresie plano-

wania przestrzennego i har-

monizacji wydawania pozwo-

leń. Realizacja projektów

wiatrowych na morzu wEuro-

pie zajmuje 11 lat, podczas gdy

np. w Chinach ten czas jest

oponad połowę krótszy. Pro-

blemem wUE są skompliko-

wane przepisy iprocesy wyda-

wania zezwoleń, nie pomagają

też różnice wstrukturach au-

kcyjnych czy mechanizmach

wsparcia w poszczególnych

krajach. Dają też osobie znać

wyzwania związane z łańcu-

chem dostaw oraz koszty fi-

nansowania projektów. Tym-

czasem rozwój morskich farm

wiatrowych jest niezbędny

wkontekście rosnącego popy-

tu na energię, który wspierany

będzie przez elektryfikację

kolejnych obszarów, w tym

przemysłu itransportu.

Region Bałtyku jest istotny

m.in. dla Orlenu. Firma budu-

je tu morską farmę wiatrową,

korzysta z terminalu LNG

w Świnoujściu, zakontrakto-

wała jednocześnie część mocy

w terminalu LNG w Kłajpe-

dzie. Po dnie Bałtyku biegnie

gazociąg Baltic Pipe, którym

płynie do Polski gaz ziemny

znorweskich złóż. Prezes Or-

lenu Ireneusz Fąfara informo-

wał, że do 2035 r. koncern za-

inwestuje nawet 380 mld zł

m.in. wrozwój odnawialnych

źródeł energii, wtym wmor-

ską energetykę wiatrową,

atakże winfrastrukturę gazo-

wą inowe technologie, szcze-

gólnie wobszarze magazyno-

wania energii.

Ambitne programy inwesty-

cyjne realizują także inne fir-

my działające wregionie. We-

dług prezesa Orlenu współ-

praca między podmiotami

zróżnych państw reprezentu-

jących kraje nadbałtyckie po-

zwoli wykorzystać pełen po-

tencjał morza izapewni bez-

pieczną, tańszą i czystszą

energię dla tej części Europy.

Również rozwój technologii

wodorowych przyniesie korzy-

ści krajom regionu. Wodór

może odegrać znaczącą rolę

w dekarbonizacji przemysłu,

może też ograniczyć emisje

w sektorze transportowym. –

Dobrym rozwiązaniem byłaby

regionalna aukcja wodoru –

przekonuje Orlen. Umożliwiła-

by firmom przemysłowym sta-

bilny dostęp do surowca ofero-

wanego wkorzystnej cenie.

Szacuje się, że do realizacji

celów wynikających zdyrekty-

wy RED III na 2030 r. może

zabraknąć 300 tys. ton wodoru

odnawialnego. Dania, Szwecja,

Finlandia iEstonia mogą dys-

ponować nadwyżkami ze

względu na intensywny rozwój

OZE na tych rynkach iograni-

czone zapotrzebowanie lokal-

ne na wodór. Zkolei wPolsce

iwNiemczech trzeba liczyć się

z niedoborami w związku

zdużą produkcją amoniaku na

potrzeby przemysłu nawozo-

wego (do czego niezbędny jest

wodór) oraz koniecznością

dekarbonizacji transportu.

Regionalna aukcja to szansa na

zapewnienie dostaw wregio-

nie. By jednak handel był

możliwy, należy zadbać oroz-

wój infrastruktury umożliwia-

jącej transport wodoru ipro-

duktów pochodnych.

Podmorskie magazyny

Bałtyk świetnie nadaje się

do składowania dwutlenku

węgla. Możliwa jest budowa

specjalnych magazynów pod

wodami morza. Tego typu

rozwiązania stosowane są już

na Morzu Północnym, ale

magazynowanie dwutlenku

węgla pod dnem Bałtyku może

być tańsze: koszty transportu

– jak wynika zraportu – były-

by tu niższe o15 euro za tonę

metryczną. Trasa żeglugowa

zGdańska do Bergen na Mo-

rzu Północnym to około 1500

km, tymczasem zGdańska do

miejsca składowania na Bałty-

ku – około 500 km. I tu wyma-

gana jest jednak współpraca,

choćby pod kątem mapowania

podpowierzchniowego istwo-

rzenia jasnych przepisów do-

tyczących tego typu inwestycji.

Orlen nakreślił w swojej

strategii plany wzakresie bu-

dowy zdolności wychwytu,

magazynowania itransportu

dwutlenku węgla – na pozio-

mie 4 mln ton rocznie do 2035

r. Część tego potencjału wyko-

rzysta na potrzeby własne,

aczęść zaoferuje jako usługę

dla firm zewnętrznych. Będzie

współpracował z norweskim

Equinorem, który ma już spore

doświadczenie wtym zakresie.

Zgodnie zpodpisanym poro-

zumieniem spółki zidentyfiku-

ją miejsca potencjalnego

składowania CO2, zarówno na

lądzie, jak iwpolskiej części

Bałtyku.

To odpowiedź na unijne re-

gulacje. W czerwcu zeszłego

roku weszło wżycie rozporzą-

dzenie unijne dotyczące

przemysłu neutralnego emi-

syjnie. Zgodnie znim do 2030

r. UE powinna mieć możliwość

zatłaczania 50 mln ton dwu-

tlenku węgla rocznie. Obowią-

zek realizacji celu spoczywa na

firmach prowadzących wydo-

bycie ropy igazu na terenie

Unii. Te działania mają umoż-

liwić dekarbonizację branż,

które ze względów technolo-

gicznych nie są wstanie doko-

nać znaczącej redukcji emisji

CO2. Wtej grupie są m.in. ce-

mentownie, hutnictwo czy

przemysł chemiczny.

Wyzwania związane są też

z rynkiem gazu. Co prawda

możliwości produkcji LNG

zostały znacząco zwiększone,

ale dają osobie znać ograni-

czenia wzakresie regazyfikacji

iograniczonej przepustowości

gazociągów. Według prognoz

wykorzystanie terminali rega-

zyfikacyjnych wPolsce ina Li-

twie do 2040 r. osiągnie maksi-

mum. Przepływy gazu rurocią-

gami między Litwą aŁotwą już

kilkakrotnie osiągnęły limit

przepustowości, tymczasem

przez Litwę płyną znaczne

ilości gazu – zarówno dla Ło-

twy, jak idla Estonii. Zmniej-

szyć presję mogłaby budowa

zdolności regazyfikacyjnych

wFinlandii, zmyślą orozwoju

alternatywnego kierunku do-

staw gazu dla tych krajów po-

przez Balticconnector.

Wojna między Rosją aUkra-

iną wymusza zmianę spojrze-

nia na kwestie związane

zbezpieczeństwem iefektyw-

ną współpracę między krajami

regionu, także w obszarze

trwałych iniezawodnych do-

staw energii. Przy tym ko-

nieczne jest znalezienie sposo-

bów na obniżenie kosztów

iredukcję emisji. Osiągnięcie

tych celów będzie możliwe

przy podjęciu wspólnych

działań, ustaleniu celów ipo-

dziale kompetencji oraz

kosztów. Im wcześniej podjęte

zostaną konkretne kroki, tym

większa szansa na realizację

założonych planów izapew-

nienie bezpieczeństwa ener-

getycznego wregionie.

—morb

ENERGETYKA

MAT. PRAS. (2)

Raport opracowany przez Orlen i agencję S&P

wskazuje wiele atutów regionu Morza Bałtyckiego dla branży energetycznej

Współpraca podmiotów z rynku energetycznego

pozwoliłaby w pełni wykorzystać potencjał Bałtyku

Współpraca na Bałtyku kluczem

do bezpieczeństwa energetycznego

Rola Bałtyku jest kluczowa wkontekście transformacji europejskiego sektora energii. Akwen doskonale nadaje się do rozwoju

morskiej energetyki wiatrowej, sprzyja też rozwojowi innych technologii niskoemisyjnych, wtym odnawialnego wodoru.

Biznes odpowiedzialny w Polsce PDF Free Download

Biznes odpowiedzialny w Polsce PDF Free Download

Biznes odpowiedzialny w Polsce PDF Free Download

Recommended

Sustainable Digital Finance in Asia: Creating Environmental Impact through Bank Transformation

Between the Lines: Transience, Transgression, and Transfers in New York City’s Subway

2025 Spring Training Schedule

NHIỆN ĐIỆN THOẠI THÔNG MINH GIẢM CHẤT LƯỢNG GIẤC NGỦ: NGHIÊN CỨU CẮT NGANG Ở HỌC SINH TRUNG HỌC PHỔ THÔNG TỈNH BẾN TRE

TNPSC Thervupettagam Current Affairs June 2025

The Lincoln Highway Heritage Byway Corridor Management Plan

Trauma and Attachment in Ana Huang’s “Twisted Love”: A Critical Discourse Analysis

WESTTOWN TOWNSHIP PLANNING COMMISSION MEETING AGENDA

THE CHARLTON HESTON COLLECTION

RARE BOOKS

Apache NiFi

Cooking for Wellness Project 2025 Summary Report

HSBC Holdings plc Earnings Release 3Q25

Torch

Business Plan for Zhaocai Shabu Restaurant

An Integrated Knowledge Graph to Automate GDPR and PCI DSS Compliance

반도체 자립을 위한 대규모 보조금과 기술 업그레이드 지속

Relatório de Sustentabilidade 2024

Recession-proofing - A case study of how Small and Medium-sized Enterprises remain resilient during times of recession

Problematic use of mobile phone and social media among adolescents: relationship with cyberbullying, cybervictimisation, and social anxiety