Feedbackrapport SustainaBul HU 2025 PDF Free Download
1 / 59
/59
100%
Feedbackrapport SustainaBul HU 2025
Inhoudsopgave
Inleiding ............................................................................................................................... 2
Scores Hogeschool Utrecht ................................................................................................ 2
Scores van alle beoordeelde instellingen .......................................................................... 4
Feedback Studenten voor Morgen ..................................................................................... 5
Antwoorden HU en beoordelingscriteria (per vraag) ........................................................ 9
1. Visie Hoe ziet de visie eruit op het gebied van duurzaamheid? ................................. 9
2. Duurzaamheid in curriculum Wordt duurzaamheid geïntegreerd in de curricula van
alle opleidingen? ...............................................................................................................14
3. Professionele ontwikkeling van personeel: Voorziet uw instelling in de
ondersteuning/training van al het personeel om te professionaliseren op het gebied van
duurzaamheid? .................................................................................................................25
4. Pedagogiek en didactiek: Worden er afwegingen gemaakt over de pedagogiek en
didactiek rondom het leren over duurzaamheid? ...............................................................28
5. Schoolomgeving: Hoe wordt onderwijs (leren met partners) en onderzoek (valorisatie
en betrekking van niet-academische stakeholders) transdisciplinair vormgegeven naar
binnen en naar buiten? .....................................................................................................33
6. Energiegebruik: Zijn er maatregelen om het energieverbruik in uw instelling te
verminderen en verduurzamen? .......................................................................................39
7. Waterverbruik: Zijn er maatregelen om het waterverbruik rondom uw instelling te
verduurzamen? .................................................................................................................43
8. Circulaire economie: Zijn er maatregelen om het afvalbeleid rondom uw instelling te
verduurzamen? .................................................................................................................46
10. Voeding: Wat wordt er gedaan moet het voedselaanbod van de onderwijsinstelling
te verduurzamen? .............................................................................................................51
11. Biodiversiteit: Worden er maatregelen genomen om de biodiversiteit op campus te
bevorderen? .....................................................................................................................54
12. Best practices .......................................................................................................57
Inleiding
De SustainaBul is de jaarlijkse duurzaamheidsranglijst tussen de Nederlandse hoger-
onderwijsinstellingen. De instellingen worden beoordeeld hoe duurzaam ze zijn in hun
onderwijs, hun onderzoek en hun bedrijfsvoering. De SustainaBul wordt sinds 2012
georganiseerd door Studenten voor Morgen.
Feedback
Meedoen aan de SustainaBul levert elk jaar weer veel waardevolle feedback op van de
studentrankers van Studenten voor Morgen. In 2025 zijn er voor het eerst ook medewerkers
betrokken als rankers. Het programmateam HU Duurzaam Doen formuleert jaarlijks
aanbevelingen naar aanleiding van het feedbackrapport voor de regiegroep Samen
Duurzaam en het College van Bestuur.
Bovenaan deze pagina is een samenvatting van de uitslag van de SustainaBul 2024 te
vinden, evenals het uitgebreide rapport van de SustainaBul voor de HU.
Er zijn ook benchmarkrapporten, waarin je kunt zien wat de good practices van andere
instellingen zijn. Deze zijn te vinden op de website over de SustainaBul van Studenten voor
Morgen.
Werkwijze SustainaBul
• 33 hoger-onderwijsinstellingen worden meegenomen in de ranking.
• De ranking is gebaseerd op een vragenlijst in drie categorieën: onderwijs, onderzoek
en bedrijfsvoering. Daarnaast kan er een prijs gewonnen worden voor de
best practice.
• Eerste ronde (februari): De instelling beantwoordt de vragen. Een team van rankers,
bestaande uit studenten en medewerkers beoordeelt de vragen aan de hand van een
rubric. De instelling ontvangt feedback op de eerste ronde.
• Tweede ronde (april): de instelling kan toelichtingen en aanvullende gegevens
aanleveren.
• De definitieve uitslag en de ranking wordt bekend gemaakt op het festival Groene
Peper in mei
Een uitgebreide toelichting op de werkwijze voor de SustainaBul is te vinden op
de website van Studenten voor Morgen.
Scores Hogeschool Utrecht
Scores per categorie
Maximaal te
behalen
score
Behaalde score
Visie
11
5.5
Curriculum
16,5
11,55
Professionele ontwikkeling
16,5
11,55
Pedagogiek en didactiek
16,5
13,20
Omgeving
16,5
16,5
Bedrijfsvoering
33
15,4
Best practices
10
10
Totaal
120
85,35
Score HU per vraag vraag
Punten ronde
1 (max 10)
Voorlopige
score na
weging
Punten ronde
2 (max 10)
Definitieve
score na
weging
1. Visie: Hoe ziet de visie eruit op het gebied van duurzaamheid?
5/10
5,5
5/10
5,5
2. Duurzaamheid in curriculum: Wordt duurzaamheid geïntegreerd in de curricula van
alle opleidingen?
7/10
11.55
7/10
11.55
3. Professionele ontwikkeling van personeel: Voorziet uw instelling in de
ondersteuning/training van al het personeel om te professionaliseren op het
gebied van duurzaamheid?
8/10
13,2
8/10
13,2
4. Pedagogiek en didactiek: Worden er afwegingen gemaakt over de pedagogiek en
didactiek rondom het leren over duurzaamheid?
5/10
8,25
8/10
13,2
5. Schoolomgeving: Hoe wordt onderwijs (leren met partners) en onderzoek
(valorisatie en betrekking van niet-academische stakeholders) transdisciplinair
vormgegeven naar binnen en naar buiten?
8/10
13,2
10/10
16,5
6. Energiegebruik: Zijn er maatregelen om het energieverbruik in uw instelling te
verminderen en verduurzamen?
6/10
3,3
8/10
4,4
7. Waterverbruik: Zijn er maatregelen om het waterverbruik rondom uw instelling te
verduurzamen?
5/10
2,75
5/10
2,75
8. Circulaire economie: Zijn er maatregelen om het afvalbeleid rondom uw instelling
te verduurzamen?
1/10
0,55
1/10
0,55
9. Mobiliteit: Zijn er maatregelen om de mobiliteit rondom uw instelling te
verduurzamen?
4/10
2,2
6/10
3,3
10. Voeding: Wat wordt er gedaan moet het voedselaanbod van de onderwijsinstelling
te verduurzamen?
5/10
2,75
5/10
2,75
11. Biodiversiteit: Worden er maatregelen genomen om de biodiversiteit op campus te
bevorderen?
2/10
1,1
3/10
1,65
12. Best Practices
10/10
10
Scores van alle beoordeelde instellingen
Zie voor meer informatie over de andere instellingen het Benchmarkrapport van Studenten voor Morgen.
Feedback Studenten voor Morgen
Vraag
Score
ronde
1 (max
10)
Score
na
weging
Feedback ronde 1
Feedback ronde 2
Score ronde 2
(max 10)
Definitieve
score na
weging
13. Visie: Hoe ziet de
visie eruit op het
gebied van
duurzaamheid?
5/10
5,5
Is de visie integraal (onderwijs, onderzoek,
bedrijfsvoering), zo ja, hoe?
Duurzaamheid is zeer duidelijk en diep geintegreerd
in Bedrijfsvoering en Onderwijs. Over duurzaamheid
en Onderzoek kunnen wij alleen herleiden dat daar
iets mee gebeurt. Dat zouden we explicieter willen
zien.
In hoeverre is de gehele instelling betrokken bij de
ontwikkeling van de visie?
Alle lagen zijn betrokken en blijven betrokken.
Conclusie
Niks aangeleverd, punten blijven hetzelfde.
5/10
5,5
14. Duurzaamheid in
curriculum: Wordt
duurzaamheid
geïntegreerd in de
curricula van alle
opleidingen?
7/10
11.55
Duurzaamheid flink mee bezig om te integreren in
de curriculum maar nog niet, plan is voor 2028 dus
2 punten. Er is een duidelijke langetermijnvisie en er
zijn concrete acties gepland.
Echter nog niet álle opleidingen hebben
duurzaamheid volledig geïntegreerd. Daarom
voldoet de HU nog niet aan de hoogste score.
De HU heeft een Zelfscan Duurzaam Onderwijs
ontwikkeld en gebruikt een 6-puntsschaal om de
voortgang van opleidingen te meten. Ook wordt
duurzaamheid gemonitord via
managementcontracten en rapportages, en er is
een toolkit beschikbaar voor docenten. Het is echter
niet volledig duidelijk of curricula daadwerkelijk
worden geactualiseerd op basis van de nieuwste
duurzaamheidsontwikkelingen. Dit zou sterker
moeten worden aangetoond om de maximale score
te behalen. 3 punten.
Studenten worden betrokken via de Green Office,
studentenpanels en interactieve sessies. Daarnaast
hebben studenten input geleverd voor de transitie
naar duurzaam onderwijs en nemen zij deel aan
praktijkprojecten zoals de Sustainable City
Challenge. De rubric vereist voor een score van 4
dat studenten via vier bouwstenen van
betekenisvolle jongerenparticipatie structureel zijn
ingebed in het proces. Dit is niet expliciet
onderbouwd in de beschikbare informatie. 1 punt
Beleidsdocumenten zijn aanwezig 1 punt.
Conclusie
Beleid - 2 punten (geen wijzigingen)
Doorontwikkeling: 3 punten
De zelfscan is een geweldig instrument.
Studentenparticipatie: 1 punt (geen
verbeteringen tov vorig ronde).
Beleidsdocumenten zijn aanwezig 1 punt.
7/10
11.55
15. Professionele
ontwikkeling van
personeel: Voorziet
8/10
13,2
Super duidelijke aanlevering!
Professionaliseringsaanbod is heel groot! Super!
Zijn er verplichte trainingen voor medewerkers op
Super duidelijke aanlevering!
Professionaliseringsaanbod is heel groot! Super!
Geen aanvulling.
8/10
13,2
uw instelling in de
ondersteuning/training
van al het personeel
om te
professionaliseren op
het gebied van
duurzaamheid?
het gebied van duurzaamheid?
8 punten, score 13,2
8 punten, score 13,2
16. Pedagogiek en
didactiek: Worden er
afwegingen gemaakt
over de pedagogiek
en didactiek rondom
het leren over
duurzaamheid?
5/10
8,25
Fijne indeling van de antwoorden voor ranking.
We zien een onderwijsvisie en voorbeelden van
duurzaamheidsonderwijs. Maar nog geen visie op
duurzaamheid mbt didactiek. Ook zien we niet
integratie van duurzaamheid in alle curricula. Wel
veel mooie keuzemogelijkheden.
De studentenparticipatie en bouwstenen missen
diepgang. Laat meer concrete voorbeelden van
studentenparticipatie tav duurzaamheid zien.
Conclusie
Wij zijn erg onder de indruk van het narratief en
het feit dat dit participatief wordt ontwikkeld (3
punten en 2 voor studentenparticipatie). De
onderwijsvisie is online te vinden (1 punt) en
momenteel geven we 2 punten voor 'actie in de
praktijk', aangezien het narratief nog formeel
beleid moet worden en verder moet worden
geïmplementeerd.
8/10
13,2
17. Schoolomgeving: Hoe
wordt onderwijs (leren
met partners) en
onderzoek (valorisatie
en betrekking van
niet-academische
stakeholders)
transdisciplinair
vormgegeven naar
binnen en naar
buiten?
8/10
13,2
Schoolomgeving als thema is opgenomen in het
beleid -> ambitieplan 2026. als leidraad voor de
uitvoering wordt het KIA genoemd.
Hieruit komt voort dat externe partijen en studenten
hierbij betrokken zijn.
Uit aangeleverde informatie blijkt nog niet dat dit
ambitieplan concreet vertaald is naar de praktijk.
Concrete voorbeelden kunnen in tweede ronde
maximale score opleveren.
NJR Bouwstenen: actieve participatie en
betrokkenheid studenten. Maar is dat ook zo bij de
terugkoppeling en het voortbouwen?
online zijn visie en beleidsdocumenten te vinden.
Conclusie
In de nieuwe informatie komen de praktische
voorbeelden duidelijk naar voren. Hierin is een
concrete vertaling van het ambitieplan vermeld,
zoals samenwerkingen met Gemeente
Amersfoort en Utrecht science park. En
verschillende voorbeelden in HU samen
duurzaam duiden op uitvoering van het beleid.
10/10
16,5
18. Energiegebruik: Zijn
er maatregelen om
het energieverbruik in
uw instelling te
verminderen en
verduurzamen?
6/10
3,3
De hogeschool heeft beleid om in 2030
klimaatneutraal te zijn --> 3 punten
Er zou een routekaart moeten zijn om in 2030 te
voldoen aan de Paris Proof norm, maar hiervan is
nog geen link. Er zijn wel goede acties, maar we
willen graag de routekaart zien. Vooralsnog 2
punten, maar als de routekaart wordt gegeven
mogelijk meer --> 2 punten
Studentbetrokkenheid komt wel naar voren, maar
nog niet heel concreet op het gebied van energie en
op het gebied van beleid --> 0 punten
Beleids- en visiedocumenten zijn gevonden --> 1
punt
6 punten --> 3,3
Conclusie
Alsnog een duidelijke routekaart gedeeld met
concrete plannen --> 4 punten
Met betrekking tot studentparticipatie geen
aanvullende informatie aangeleverd of vindbaar
--> 0
punten
8/10
4,4
19. Waterverbruik: Zijn er
maatregelen om het
waterverbruik rondom
uw instelling te
verduurzamen?
5/10
2,75
De HU heeft op haar website een aparte paragraaf
over het waterverbruik opgenomen in de
duurzaamheidstab
(https://husite.nl/duurzaam/duurzame-
hu/bedrijfsvoering/#waterverbruik). Het jaar 2030
wordt als richtjaar genoemd voor een
Conclusie
Geen aanvulling na feedback.
5/10
2,75
klimaatneutrale bedrijfsvoering, maar helaas wordt
hieruit niet duidelijk hoe er concreet richting 2030
aan extra waterbesparende maatregelen wordt
gewerkt, ook lijkt hier nog geen strategie of beleid
op te zijn. (2 pt)
Concrete acties die de HU al heeft genomen zijn
onder andere een ontkalkingsproject, de invoer van
waterbesparende kranen en toiletten en groene
bestrating. Vervuiling tegengaan lijkt nog geen
prioriteit, ook zijn de laatst bekende cijfers over het
waterverbruik in de HU-gebouwen van 2022. (2 pt)
Studenten aan de HU worden niet op een zichtbare
manier betrokken. (0 pt)
Duurzaamheidsparagraaf over waterverbruik is
opgenomen op de website, maar de cijfers zijn sterk
gedateerd. (1 pt)
20. Circulaire economie:
Zijn er maatregelen
om het afvalbeleid
rondom uw instelling
te verduurzamen?
1/10
0,55
beleid: ze monitoren aan de hand van duidelijke
acties en hebben hier een doelstelling/ambtie bij
van 80% maar wanneer dit bereikt moet worden is
onbekend. de monitor is tevens niet actueel vanuit
2021. verdere ook niet benoemd hoe deze ambitie
concreet behaald kan worden. (0 punten)
initiatieven: acties zijn te beperkt monitoren is niet
genoeg. om ambitieus te handelen en te initiatief te
tonen (0 punten)
participatie: er staat geen participatie benoemd
vanuit studenten (0 punten)
vindbaarheid: ja 1 punt
Conclusie
Geen aanvulling.
1/10
0,55
21. Mobiliteit: Zijn er
maatregelen om de
mobiliteit rondom uw
instelling te
verduurzamen?
4/10
2,2
Deelvervoer wordt goed gebruik van gemaakt.
Vliegbeleid nog niet duidelijk (1 punt)
Deelvervoer goed beschikbaar. Reizen met de trein
bij reizen van 9 uur of korter nog niet beschikbaar (2
punten).
Geen betrokkenheid van studenten (0 punten).
Beleids- en visiedocumenten uitgebreid te vinden (1
punt).
Conclusie
De onderwijsinstelling heeft beleid dat vliegen
ontmoedigt en deelvervoer stimuleert (3 punt)
(top: super dat je ook alleen een nieuwe accu
kunt kopen duurzamer dan helemaal een nieuwe
fiets kopen natuurlijk).
Deelvervoer goed beschikbaar. Reizen met de
trein bij reizen van 9 uur of korter nog niet
beschikbaar (2 punten).
Geen betrokkenheid van studenten (0 punten).
Beleids- en visiedocumenten uitgebreid te
vinden (1 punt).
Totaal = 6 punten
6/10
3,3
22. Voeding: Wat wordt er
gedaan moet het
voedselaanbod van
de onderwijsinstelling
te verduurzamen?
5/10
2,75
beleid: 0 punten. Helaas mogen wij alleen het
punten op dit onderdeel geven indien het streven
100% plantaardig is.
Maatregelen, monitoring en doorontwikkling: mooie
maatregelen en concrete doelstellingen. Streven
naar 80% plantaardig, heel mooi. Helaas mogen wij
alleen het volledig aantal te behalen punten op dit
onderdeel geven indien het streven 100%
plantaardig is.
Conclusie
Nog steeds mooie initiatieven, maar helaas niet
genoeg voor een hogere score.
5/10
2,75
Mooi dat energy drinks niet in de actie (met korting)
of op ooghoogte worden aangeboden. Wellicht een
idee om de energy drinks helemaal uit het
assortiment te verwijderen? Biovergister is een mooi
initiatief! 2 punten.
Betrokkenheid studenten: 2 punten. Green Office is
betrokken. Mooi initiatief, die Proeftuin.
Transparantie: 1 punt.
23. Biodiversiteit: Worden
er maatregelen
genomen om de
biodiversiteit op
campus te
bevorderen?
2/10
1,1
•
Een aantal van de links aangeleverd
verwijzen naar niet-bestaande
webpagina's.
• Dat enkele gebouwen van de HU zijn
voorzien van groene daktuinen,
sedumdaken en vleermuiskasten en er
bijenhotels zijn geplaatst is een begin om
te zorgen dat de biodiversiteit van de
instelling niet verminderd,
maar omdat er niet te vinden is of/hoe
deze acties worden gemonitord en
doorontwikkeld kunnen hier geen punten
worden toegereikt. (0 punten, beleid)
• De instelling is zelf niet actief in het
vergroenen van het grondgebied, hier is de
universiteit voor verantwoordelijk.
Daarnaast verwijst het grondgebied
vergroenen niet direct naar het verbeteren
van de lokale biodiversiteit. Hiervoor
kunnen dus geen punten worden
toegereikt.
• Met de Bioblitz creeërt de instelling veel
aandacht voor biodiversiteit en wordt
tegelijkertijd het in kaart brengen van de
biodiversiteit bevordert. Er wordt echter
door het hele jaar heen geen beleid op
gevoerd. Daarom krijgt de instelling 2
punten hierop (acties).
• Voor de onderzoeken krijgt de instelling in
dit onderdeel geen score.
• Zwerfaval is erg slecht voor het milieu,
maar campagnes om afval/peuken te
rapen dragen niet direct bij aan
biodiversiteitbevordering.
Er is geen teken van het betrekken van studenten
bij het proces: 0 punten
Er zijn geen (transparante) beleids- en
visiedocumenten over biodiversiteit: 0 punten
Conclusie
Beleid - 0 punten
Geen nieuwe documenten op aangeleverd,
score blijft gelijk
Actie - 2 punten
De nieuw genoemde voorbeelden geven niet
genoeg bewijs om het punten aantal te
verhogen. Bioblitz wel een heel leuk initiatief!
We hebben een sterke indruk dat jullie meer
doen dan jullie hebben aangeleverd (van
persoonlijke kennis).
Studenten participatie - 1 punt
De NJR bouwstenen worden goed omschreven
in de aangeleverde tekst. Fijn als er ook
bewijzen aangeleverd kunnen worden die ook
terug te vinden zijn op de site (voor
transparatie).
Transparantie
Geen nieuwe documenten op aangeleverd,
score blijft gelijk
Totaal aantal punten: 3
3/10
1,65
24. Best Practices
Geen feedback ontvangen
10/10
10
Antwoorden HU en beoordelingscriteria (per vraag)
Opbouw van de teksten per vraag:
- Vraag SustainaBul
- Matrix voor beoordeling
- Antwoord HU tweede ronde
- Antwoord HU eerste ronde.
1. Visie
Hoe ziet de visie eruit op het gebied van duurzaamheid?
Antwoord HU vraag 1 (tweede ronde):
Geen aanvullingen
Antwoord HU vraag 1 (eerste ronde):
1. Visie: Hoe ziet de visie eruit op het gebied van duurzaamheid?
Gezien de grote maatschappelijke duurzaamheidsvraagstukken van deze tijd vragen werkgevers om professionals die mee kunnen denken over innovatieve
oplossingen en willen veel studenten zelf via hun studie en werk bijdragen aan deze maatschappelijke vraagstukken. Hogeschool Utrecht benadert duurzaamheid
daarom als integraal vraagstuk: het is een ecologisch, sociaal en economisch vraagstuk in samenhang. Duurzaamheid daarom een prominente plek in de missie,
visie, doelen en kernwaarden van de Hogeschool Utrecht.
Hogeschool Utrecht heeft een integrale visie op het gebied van duurzaamheid die gecreëerd is met medewerkers en studenten van de hele instelling en die wordt
bijgesteld aan de actualiteit.
Minimaal
Gemiddeld
Vooruitstrevend
0
5
10
Er is aandacht voor duurzaamheid.
Er is aandacht voor duurzaamheid binnen de
onderwijsinstelling op een top-down manier.
Er is een integrale duurzaamheidsvisie die
gecreëerd is met de algehele instelling die
bijgesteld wordt aan de actualiteit.
HU-missie
Met hoogwaardig onderwijs en onderzoek werkt Hogeschool Utrecht aan innovatie en professionalisering van de beroepspraktijk en de ontwikkeling van talent. Zo
dragen we bij aan de sociale, culturele en economische ontwikkeling van een open, rechtvaardige en duurzame samenleving.
Als brede hogeschool met een groot aantal opleidingen in 20 instituten, in vijf verschillende onderwijssectoren en lectoraten in vier kenniscentra, heeft de HU de
kennis, ervaring en gelegenheid om duurzaamheid ook echt als integraal vraagstuk te benaderen. Met onze 38.000 studenten werken we samen met een groot
aantal bedrijven in de regio aan een hoopvolle toekomst. Alles hangt met elkaar samen.
HU-visie ‘Samen voor de toekomst’
De afgelopen jaren heeft HU ook een grote ontwikkeling doorgemaakt in hoe invulling wordt gegeven aan onderzoek en onderwijs. In 2022 verscheen ‘Samen voor
de Toekomst’, onze integrale visie op onderwijs én onderzoek. Die visie kwam tot stand na een intensief, participatief proces. Studenten, docenten, onderzoekers
en andere stakeholders waren hier nauw bij betrokken. Leidende principes zijn voor ons:
1. Talentontwikkeling en innovatie
2. Open, rechtvaardige en duurzame samenleving
3. Rijke leeromgevingen en leergemeenschappen
4. Hoge kwaliteit en blijvend verbeteren
We laten onderwijs, onderzoek en beroepspraktijk steeds meer samenkomen in één gemeenschappelijk speelveld, zoals in een leergemeenschap of een rijke
leeromgeving. Alleen dan kan innovatie en talent echt tot bloei komen. Ook zijn we actief met strategisch partnermanagement, zo kunnen we selectiever externe
partners betrekken die daadwerkelijk bijdragen aan de duurzame samenleving. We werken intensief samen met het werkveld om een duurzame impact op de
samenleving te maken en op die manier bij te dragen aan de Sustainable Development Goals.
Onze ambities en strategische doelstellingen
HU werkt in de periode tot en met 2026 aan de volgende ambities (uit Ambitieplan HU in 2026) en strategische doelen: missiegedreven opgaven, leven lang
ontwikkelen, studentsucces, HU-gemeenschap, en digitalisering. Het ambitieplan gaat over wie we zijn, wat we kunnen en wat we willen.
In 2024 heeft het nieuwe CvB een verder focus aangebracht op twee van de vijf ambities, te weten: Missiegedreven opgaven en Studentsucces.
Intussen is het proces van start gegaan van het ontwikkelen van een nieuw Instellingsplan tot en met 2032. Integrale duurzaamheid gaat daar in toenemende mate
een belangrijk onderdeel van zijn.
Drie krachtige kernwaarden
Aansluitend op de missie, visie en doelen van de HU formuleerden we in 2022 drie krachtige kernwaarden:
• We zijn toekomstgericht,
• We werken samen,
• We zijn een open, rechtvaardige en duurzame gemeenschap.
Onze expertisegebieden:
De missiegedreven opgaven van de HU zijn uitgewerkt in vier expertisegebieden:
• Samen Duurzaam
• Samen Lerend
• Samen Gezond
• Samen Digitaal
Zie ook HU als organisatie | samenwerking en duurzaamheid en De Kennis en Innovatie Agenda’s (KIA’s)
Expertisegebied Samen Duurzaam
De HU levert een bijdrage aan kennis en impact op grote maatschappelijke (transitie)opgaven op regionaal, nationaal en internationaal niveau. We werken als
onderzoek én onderwijs samen met kennis- en innovatiepartners aan vier expertisegebieden. Om hier vorm en inhoud aan te geven, is voor elk expertisegebied een
kennis- en innovatieagenda (KIA) ontwikkeld met inhoudelijke doelstellingen. Hierbij zijn kernthema’s geformuleerd waarop we verdere focus en massa willen creëren
(zie hiervoor de HU-site).
Een van de expertisegebieden is Samen Duurzaam: Samen Duurzaam | Hogeschool Utrecht | Hogeschool Utrecht
De Kennis- en Innovatieagenda’s (KIA) zijn leidend voor alle onderwijs en onderzoek dat in de hogeschool wordt vormgegeven. De KIA van Samen Duurzaam laat
zich als volgt samenvatten:
De HU zet zich in om de ecologische voetafdruk van onze regio naar nul te krijgen. Het expertisegebied Samen Duurzaam werkt mee aan een duurzame wereld en
wil dat duurzame oplossingen bijdragen aan een inclusieve, rechtvaardige en veilige samenleving. De maatschappelijke vraagstukken zijn complex, oplossingen
kunnen we alleen realiseren als we ze vanuit het ecologische, technologisch, economische én sociale perspectief benaderen. En met oog voor transitieprocessen en
kennis van effectieve interventiestrategieën om transities succesvol te begeleiden en sturen.
De missiegedreven opgaven van Samen Duurzaam:
• Versterken van de sociale, gezonde en groene leefomgeving
• Versterken van een inclusieve, energieneutrale, circulair gebouwde omgeving
• Verbeteren duurzame mobiliteit
• Versterken van een inclusieve, circulaire economie
• Realiseren van een klimaatneutrale HU in 2030
• Integreren duurzame ontwikkeling (Sustainable Development Goals) in het onderwijscurriculum, gericht op competentieontwikkeling voor ‘wicked problems’
en als leidraad voor professioneel en persoonlijk handelen (transitie duurzaam onderwijs).
De Kennis- en Innovatieagenda’s (KIA) zijn leidend voor alle onderwijs en onderzoek dat in de hogeschool wordt vormgegeven. De KIA van Samen Duurzaam laat
zich als volgt samenvatten:
De HU zet zich in om de ecologische voetafdruk van onze regio naar nul te krijgen. Het expertisegebied Samen Duurzaam werkt mee aan een duurzame wereld en
wil dat duurzame oplossingen bijdragen aan een inclusieve, rechtvaardige en veilige samenleving. De maatschappelijke vraagstukken zijn complex, oplossingen
kunnen we alleen realiseren als we ze vanuit het ecologische, technologisch, economische én sociale perspectief benaderen. En met oog voor transitieprocessen en
kennis van effectieve interventiestrategieën om transities succesvol te begeleiden en sturen.
Onze missiegedreven opgaven:
• Versterken van de sociale, gezonde en groene leefomgeving
• Versterken van een inclusieve, energieneutrale, circulair gebouwde omgeving
• Verbeteren duurzame mobiliteit
• Versterken van een inclusieve, circulaire economie
• Realiseren van een klimaatneutrale HU in 2030
• Integreren duurzame ontwikkeling (Sustainable Development Goals) in het onderwijscurriculum, gericht op competentieontwikkeling voor ‘wicked problems’
en als leidraad voor professioneel en persoonlijk handelen (transitie duurzaam onderwijs).
De KIA van Samen Duurzaam is uitgebreider beschreven op ons intranet ÉÉN HU: Kennis en Innovatie Agenda - Over Samen Duurzaam.
Transitie Duurzaam Onderwijs (www.duurzaamonderwijs.hu.nl)
In de managementcontracten is vastgelegd dat alle organisatieonderdelen (instituten, kenniscentra en diensten) bijdragen aan het Integreren SDG’s in
onderwijscurricula. Voor opleidingen geldt de volgende operationele doelstelling bij: de SDG’s worden in alle opleidingen geëxpliciteerd op basis van de
duurzaamheidsmonitor (zelfscan duurzaam onderwijs). Voor de diensten geldt dat we als organisatie het goede voorbeeld geven door bij te dragen aan de SDG’s.
Alle organisatieonderdelen hebben in hun managementplannen acties geformuleerd om de doelstellingen te realiseren. In 2025 wordt een analyse uitgevoerd naar de
plannen van de verschillende organisatieonderdelen. Mede op basis daarvan kan verdere doorontwikkeling, in een juiste balans van centrale en decentrale sturing
op integrale duurzaamheid, worden gerealiseerd.
Voor de periode 2025-2028 is een meerjarenplan vastgesteld voor de verdere Transitie naar Duurzaam Onderwijs. Doel van het programma:
• Merkbaar en meetbaar bijdragen van beleid en curriculum van alle HU-opleidingen aan duurzaamheid, zodat zij studenten opleiden die werken aan het realiseren
van de SDG’s op professioneel en op persoonlijk vlak.
• Ontwikkelen kennis en bijdragen aan innovatie op gebied van nieuw-economisch denken en handelen (nieuw-economische kaders, waarden-gedreven sturen,
ontwerp van meervoudige Waardecreatie, digitaal & duurzaam ondernemen).
Voor de realisatie van het meerjarenplan is een HU-breed kernteam ingesteld om de transitie HU-breed te realiseren. Voor de verschillende onderwijsdomeinen
Educatie, Techniek, Economie, Sociaal en Gezondheid zijn er hogeschool- hoofddocenten aangesteld om de transitie in de opleidingen verder te brengen. Verder zijn
onderdeel van het kernteam: lectoren uit verschillende relevante disciplines; collega’s van de HU Green Office voor studenten, het team HU Duurzaam Doen voor
medewerkers en verschillende ervaringsdeskundige docenten. Het kernteam ondersteunt de opleidingen bij de transitie naar duurzaam onderwijs en heeft daartoe
een aantal praktische tools ontwikkeld: het HUis voor Duurzaam Onderwijs en de Zelfscan voor Duurzaam Onderwijs. Zie www.duurzaamonderwijs.hu.nl.
De tools zijn ontwikkeld in een proces van co-creatie met docenten en studenten.
Monitoringscyclus
In samenwerking met verschillende afdelingen van de HU werken we aan het opstellen van impactindicatoren, een monitoringsframework en een meerjarige
beleidscyclus zodat we structureel werken aan concrete doelen. We kiezen bewust voor een geleidelijke aanpak om de verschillende betrokken afdelingen,
bestuursdienst, planning&control, instituten en kenniscentra zorgvuldig te betrekken zodat het een onderdeel wordt van de werkwijze ipv activiteiten ‘on the side’
2. Duurzaamheid in curriculum
Wordt duurzaamheid geïntegreerd in de curricula van alle opleidingen?
Minimaal
Gemiddeld
Vooruitstrevend
Score
Nee, dit gebeurt (nog) niet
0
Dit is opgenomen in ons beleid
0
1
3
De instelling heeft nog geen
plan om duurzaamheid in alle
curricula van alle opleidingen te
verwerken.
Het beleid streeft ernaar om in 2030
duurzaamheid te integreren in alle
curricula van alle opleidingen.
Alle opleidingen van de
onderwijsinstelling hebben nu
duurzaamheid in de curricula.
Er wordt actie in de praktijk
ondernomen en deze acties worden
gemonitord en doorontwikkeld
0
2
4
Het is onduidelijk welke
opleidingen wel of niet
duurzaam zijn en hoe ze deze
willen verduurzamen.
De onderwijsinstelling heeft
duurzaamheidsindicatoren opgesteld
voor de opleidingen en is in staat om
een lijst aan te leveren van
opleidingen die nog moeten
verduurzamen.
De onderwijsinstelling
actualiseert de curricula naar
aanleiding van ontwikkelingen
op het gebied van
duurzaamheid.
Studenten en andere stakeholders
worden betrokken bij het proces
0 1 2
NJR bouwstenen betekenisvolle
jongerenparticipatie
Geen betrokkenheid van
studenten.
Passieve betrokkenheid op basis van
3 van de 6 bouwstenen van
betekenisvolle jongerenparticipatie.
Actieve betrokkenheid op
basis van in ieder geval 4 van
de 6 bouwstenen van
betekenisvolle
jongerenparticipatie,
aangetoond met projecten
waarbij dit is gebeurd.
Deze beleids- en visiedocumenten
zijn transparant in te zien en online te
vinden
0
1
Antwoord HU vraag 2 (eerste ronde)
Worden de curricula daadwerkelijk duurzamer?
De HU heeft 18 AD opleidingen, 60 bachelors, en 9 bekostigde masters. Alle opleidingen hebben via de managementcontracten de opdracht om
duurzaam onderwijs te ontwikkelen. Alle opleidingen zijn daarmee bezig, maar niet alle opleidingen zijn even ver in dit proces.
In de aangeleverde informatie voor ronde 1 zijn vele voorbeelden van de transitie richting duurzaam onderwijs genoemd.
Antwoord HU vraag 2 (eerste ronde)
Dit is opgenomen in ons beleid: De HU streeft ernaar om in 2028 duurzaamheid te integreren in alle curricula van alle opleidingen.
Hogeschool Utrecht (HU) wil de complexe uitdagingen helpen oplossen waar onze samenleving voor staat. We werken aan het oplossen van die
opgaven samen met onze partners in de regio en kiezen daarbij voor vier expertisegebieden: Samen Duurzaam, Samen Gezond, Samen Lerend en
Samen Digitaal. Met Samen Duurzaam richten we ons op het zoveel mogelijk naar nul krijgen van de ecologische voetafdruk van onze regio. In de
missie van de HU staat dat “we bijdragen aan een open, rechtvaardige en duurzame samenleving” (zie ambitieplan HU 2026 Download: HU in 2026 ).
Wat en hoe onze studenten en professionals bij ons leren, speelt hierbij een belangrijke rol. We leiden change agents op die innovaties en transities
kunnen aanjagen (zie Werkmodel van het expertisegebied Samen Duurzaam ). Daarom heeft het integreren van de Sustainable Development Goals
(SDG’s) in ál ons onderwijs, onderzoek en organisatie een belangrijke focus. Het Center of Expertise Smart Sustainable Cities, dat inmiddels haar
tienjarig bestaan vierde, brengt deze uitgangspunten in praktijk in het hart van de driehoek van onderwijs, onderzoek en beroepspraktijk. Om onze
ambitie concreet te maken zijn er een aantal kernthema’s binnen Samen Duurzaam waar we ons op richten:
• Duurzaamheid in het onderwijs
• Circulaire en energieneutrale gebouwde omgeving
• Gezonde leefomgeving
• Slimme mobiliteit > HU
Zie: Samen werken aan een duurzame samenleving | Hogeschool Utrecht
De HU streeft ernaar om in 2028 duurzaamheid te integreren in alle curricula van alle opleidingen. In 2024 is hiervoor een kernteam Transitie naar
Duurzaam Onderwijs in het leven geroepen, waarin hogeschoolhoofddocenten uit de verschillende domeinen (economie, gezondheid, educatie, sociaal,
techniek) als aanjagers richting de diverse opleidingen fungeren.
Hogeschool Utrecht heeft extra tijd en budget gereserveerd voor deze transitie naar duurzaam onderwijs. Er is een toolkit ontwikkeld met o.a. het HUis
voor Duurzaam Onderwijs, en de Zelfscan voor Duurzaam Onderwijs. De toolkit bevat een uitgebreid palet aan materialen, zowel fysiek als online,
waarmee opleidingen aan de slag kunnen met het integreren van duurzaamheid in hun onderwijs. Er wordt ook gericht gewerkt aan
professionaliseringsaanbod voor docenten. Er zijn in elk domein hogeschoolhoofddocenten (HHD) aangenomen om de opleidingen te kunnen begeleiden.
Ter ondersteuning van de transitie in de opleidingen is er een HU-breed kernteam actief, met daarin de HHD en vertegenwoordigers van de Green Office,
HU Duurzaam Doen en de HU Community.
De beleids- en visiedocumenten
zijn niet online te vinden.
De beleids- en
visiedocumenten zijn online te
vinden.
Totaalscore
Alle organisatieonderdelen zijn hiermee bezig: vanaf studiejaar 2024-2025 moeten zij in hun managementcontracten laten zien hoe zij bijdragen aan deze
transitie.
Er wordt actie in de praktijk ondernomen en deze acties worden gemonitord en doorontwikkeld
Sector Techniek
1. Instituut for Life Science and Chemistry
Het ILC organiseert inhoudelijke activiteiten rondom duurzaamheid gericht op de professionalisering van docenten. Zie bijv. het mini-symposium de
toekomst van de chemie: https://www.smartsustainablecities.nl/nieuws/2939695.aspx
Bachelors
Chemie
• Duurzaamheid is een van de centrale thema’s in het chemie onderwijs https://www.hu.nl/voltijd-opleidingen/chemie
• Vanaf jaar twee wordt er expliciet aandacht besteed aan milieuimpact, duurzaamheid en circulariteit. Bijvoorbeeld bij de vakken biotechnologie,
toegepaste biochemie en polymeerchemie. https://www.hu.nl/voltijd-opleidingen/chemie/tijdens-de-opleiding#modules-
f5010cb04b9045daa5fcf5ab71286ffd
• In jaar 3 wordt projectonderwijs aangeboden waar o.a. duurzame projecten vanuit het lectoraat terugkomen (zie hieronder).
• In jaar vier is er ruimte voor minoren en biedt het ILC o.a. de minor green chemistry aan: https://husite.nl/minors/minors/green-chemistry/
Chemische Technologie
• Het verduurzamen van chemische productieprocessen is een thema in de bachelor chemische technologie: https://www.hu.nl/voltijd-
opleidingen/chemische-technologie
• Dit komt in het tweede jaar expliciet terug tijdens het vak Veiligheid, economie en ethiek https://www.hu.nl/voltijd-opleidingen/chemische-
technologie/tijdens-de-opleiding#modules-ecc8fd256d884936b412d1247947aa9e
• In jaar drie wordt er tijdens stage veel aan projecten rondom het verduurzamen van de procesindustrie gewerkt
• In jaar vier is er ruimte voor minoren en biedt het ILC o.a. de minor process development in the chemical industry waarbij verduurzaming een
centraal thema is https://husite.nl/minors/minors/process-development-in-the-chemical-industry/
Life-science
• De bachelor Biologie en Medisch Laboratoriumonderzoek is sterk medisch georienteerd en lijkt op basis van publiek toegankelijke bronnen niet
direct aandacht te besteden aan duurzaamheid. Intern is dit wel een groeiend onderwerp van discussie.
Lectoraat innovative testing in Life-sciences and chemistry
• Er zijn verschillende aan duurzaamheid gerelateerde onderzoekslijnen zoals circular chemistry & healthy circular water
• https://www.hu.nl/onderzoek/innovative-testing-in-life-sciences-and-chemistry#Onderzoekslijnen
• En projecten rondom batterijmaterialen die ook terugkomen in minoren en in het projectonderwijs (de VC6) binnen het kerncurriculum van chemie
https://www.hu.nl/onderzoek/projecten/batterynl
• En projecten rondom biovergisting https://www.hu.nl/onderzoek/projecten/biovergisting-van-organisch-afval-en-bioplastics
• Er wordt rondom deze onderzoekslijnen proactief samengewerkt met het onderwijs
• https://www.hu.nl/onderzoek/innovative-testing-in-life-sciences-and-chemistry#Onderwijs
• Dit komt o.a. terug in de minor green chemistry en de minor process development in the chemical industry waarbij
https://husite.nl/minors/minors/green-chemistry/ & https://husite.nl/minors/minors/process-development-in-the-chemical-industry/
2. Instituut for Design and Engineering
Binnen IDE ligt de focus op techniek maar komt duurzaamheid op allerlei manieren terug in de opleidingen via de vraagstukken en technieken waar aan
wordt gewerkt. Dat is het best zichtbaar in het quest onderwijs: https://husite.nl/questprojecten/wp-
content/uploads/sites/353/2025/01/Quest_factsheet_digitaal_v3.pdf De thema’s die daar aan bod komen zijn direct verbonden met de onderzoekslijnen
van het instituut en omvatten o.a. gezonde stedelijke ontwikkeling, duurzame mobiliteit, energietransitie en circulair & industrieel produceren. Ook in de
IDE minoren komt de aandacht voor duurzaamheid terug zoals minoren over de circulaire stad, duurzame energiesystemen & smart sustainable cities
Technische bedrijfskunde
Binnen de bachelor TBK is duurzaamheid een aandachtsgebied. https://www.hu.nl/voltijd-opleidingen/technische-bedrijfskunde. Het is nog niet direct
zichtbaar hoe en waar dit in het curriculum terugkomt, momenteel wordt er gewerkt aan het verweven van de aandacht voor duurzaamheid door alle
vakken heen. De opleiding integreert veel van de thema’s uit de onderzoekslijnen van IDE, o.a. in de quest projecten in jaar 3.
Werktuigbouwkunde
Afgaande op publieke bronnen lijkt duurzaamheid geen heel centraal thema in de opleiding werktuigbouwkunde: https://www.hu.nl/voltijd-
opleidingen/werktuigbouwkunde/tijdens-de-opleiding. Wel wordt er in invulling van de opleiding expliciet aandacht besteed aan de energietransitie en
bijbehorende techniek en aan de verduurzaming van klimaatbeheersing van gebouwen, zie bijv: https://youtu.be/SjeuaFaVZ7U De opleiding integreert
veel van de thema’s uit de onderzoekslijnen van IDE, o.a. in de quest projecten in jaar 3.
Elektrotechniek
De bachelor elektrotechniek lijkt op basis van publieke bronnen geen expliciete aandacht te besteden aan duurzaamheid. Wel wordt er gewerkt aan
energietechnologie en participeren studenten in quest projectonderwijs rondom verschillende onderzoekslijnen binnen het instituut
https://www.hu.nl/voltijd-opleidingen/electrical-engineering/tijdens-de-opleiding
Built environment
De opleiding Built environment richt zich o.a. op duurzame stedelijke ontwikkeling. Sinds dit jaar wordt de circulaire stad ook in het kerncurriculum van alle
studenten ingebed. Dit was voorheen een van de specialisaties. https://www.hu.nl/voltijd-opleidingen/built-environment
• In jaar 1 wordt direct tijdens het eerste blok A aandacht besteed aan het verduurzamen van woningen en komt in blok D duurzame en klimaat
adaptieve renovatie van buurten aan bod. https://www.hu.nl/voltijd-opleidingen/built-environment/tijdens-de-opleiding#modules-
a407390ef8194940b9f5e6bb2e93caaa
• In jaar 2 wordt er een keuze gemaakt voor een specialisatie waarbij zowel in ‘stadsontwikkeling’ als bij ‘bouwen’ aandacht is voor duurzaamheid.
In de eerste gaat dat meer over planologie, in de tweede meer over biobased en circulaire bouwmaterialen. https://www.hu.nl/voltijd-
opleidingen/built-environment/tijdens-de-opleiding#modules-d7d202a0ebb04582a8a69301cbd7304e
• In jaar 3 wordt projectonderwijs aangeboden in 6 van de onderzoeksthema’s van het instituut. Dit omvat onder meer duurzame mobiliteit,
energietransitie, circulair industrieel produceren en gezonde compacte leefomgeving. https://www.hu.nl/voltijd-opleidingen/built-
environment/tijdens-de-opleiding
• In de competenties van de opleiding wordt expliciet aandacht besteed aan maatschappelijke verantwoording en sociale inclusie. “Specificeren: je
kunt oplossingen uitwerken die technisch, juridisch en economisch haalbaar, alsook maatschappelijk verantwoord en sociaal inclusief zijn.”
•
Master
• In de master of Urban Area Development komen de duurzame thema’s van IDE allemaal terug met een expliciete focus op circulaire
waardecreatie in het eerste jaar en op duurzame gebiedsontwikkeling in het tweede jaar. https://www.hu.nl/deeltijd-opleidingen/master-of-urban-
and-area-development-muad/de-opleiding
3. Instituut Informatie en Communicatietechnologie
Bachelors
Instituut voor ICT: Digital Innovation Lab
Bacheloropleiding Open-ICT: SDGs bij Open-ICT | Open-ICT
Master
Master Human-Centered AI: https://www.hu.nl/voltijd-opleidingen/master-human-centered-artificial-intelligence
Projecten
Vrouwen in ICT Vrouwen in ICT | Digital Innovation Lab
Sector Economie
Bachelors:
Accountancy
Jaar 1: De focus ligt op het opdoen van kennis over zowel bedrijfseconomische als duurzaamheidsvraagstukken. Inhoud & vakken Accountancy - Voltijd |
Hogeschool Utrecht
Bedrijfskunde
Algemeen: Dan is hbo Bedrijfskunde wat voor jou! In deze brede opleiding leer je over uitdagingen binnen organisaties, zoals informatie- en
datamanagement, duurzaamheid, strategie, marketing, adviseren, persoonlijk leiderschap en projectmatig werken. HBO Opleiding Bedrijfskunde - Voltijd |
Hogeschool Utrecht
Jaar 3: In het derde jaar leer je waarde te creëren voor bedrijven en stakeholders. Je combineert theorie, praktijkervaring en moderne technieken om dit
voor elkaar te krijgen. Waardecreatie gaat verder dan geld. Zo zijn duurzaamheid, exclusiviteit en tolerantie ook zaken die waarde vertegenwoordigen.
Inhoud & vakken Bedrijfskunde - Voltijd | Hogeschool Utrecht
Communicatie
Algemeen: Ook ethiek speelt een belangrijke rol in de opleiding. Wat is verantwoord en goed, en wat is kwaad of onjuist volgens de omgeving? Normen
en waarden zijn hierbij belangrijk. Inhoud & vakken Communicatie - Voltijd | Hogeschool Utrecht
Commerciële Economie
Algemene informatie: focus op duurzame waardecreatie: Inhoud & vakken Commerciële Economie - Voltijd | Hogeschool Utrecht
Jaar 1: Impact Bewijzen: We leren jou om commerciële activiteiten te begrijpen en verbeteren met aandacht voor mensen, winst en de planeet (de 3P's).
Je gaat zowel traditionele als innovatieve economische modellen verkennen, zoals de circulaire economie en digitale economie. Voor creatief en ethisch
denken word jij aangemoedigd om verder te kijken dan standaardoplossingen en initiatieven te ontwikkelen die zowel juridisch als moreel verantwoord
zijn. Het doel: een positieve impact maken op zowel de economie als de maatschappij.
Jaar 1: Consumentengedrag ontdekken: Deze cursus legt een basis voor het begrijpen van consumentengedrag en biedt tools voor het ontwerpen van
interventies die gedragsverandering stimuleren, met als doel duurzame waardecreatie. Denk bijvoorbeeld aan: hoe krijg je een consument zover om
minder vlees te eten of om groene stroom af te nemen?
- Inhoud & vakken Commerciële Economie - Voltijd | Hogeschool Utrecht
Creative business
Algemeen: It focusses on the latest trends shaping businesses and societies and empowers you to design sustainable solutions for the global economy.
You work with an international group of students and tutors. You use and apply professional practice’s tools and methodologies to become the strategic
creative for a sustainable world. HBO Opleiding Creative Business - Voltijd | Hogeschool Utrecht
Elective Year 2: Today, humanity is facing a range of “wicked” problems such as famine, conflict, pollution, climate deregulation, and environmental
degradation. In this course, you will learn about these challenges, their roots and, most importantly, what you could do to address them as creative
business professionals. You will explore tools and frameworks that can help you start up and run businesses that are sustainable not only financially, but
also environmentally and socially. We will also look into more future-oriented approaches to sustainability, moving from damage minimization towards
regeneration of planetary resources through sustainable business practices. - Content & courses Creative Business - Voltijd | Hogeschool Utrecht
Finance & Control
Algemeen: Uniek aan deze opleiding is dat je start met een brede financiële basis van 2 jaar. Je leert om financieel/maatschappelijke vraagstukken vanuit
verschillende perspectieven te bekijken en (op een duurzame manier) op te lossen. https://www.hu.nl/voltijd-opleidingen/finance-control
Jaar 1: De focus ligt op het opdoen van kennis over zowel bedrijfseconomische als duurzaamheidsvraagstukken. Inhoud & vakken Finance & Control -
Voltijd | Hogeschool Utrecht
Finance, Tax & Advice
Algemeen: Je leert om financieel/maatschappelijke vraagstukken vanuit verschillende perspectieven te bekijken en (op een duurzame manier) op te
lossen. (FTA) HBO Opleiding Finance, Tax & Advice - Voltijd | Hogeschool Utrecht
Jaar 1: De focus ligt op het opdoen van kennis over zowel bedrijfseconomische als duurzaamheidsvraagstukken. Inhoud & vakken (FTA) Finance, Tax &
Advice - Voltijd | Hogeschool Utrecht
Human Resource Management
Jaar 1: Gezond werken in organisaties: Gezond werk in organisaties is gericht op de thema’s verzuim, duurzame inzetbaarheid en productieve
medewerkers. - Vakken (HRM) Human Resource Management - Voltijd | Hogeschool Utrecht
International Business
Jaar 1: Sustainable Business: In this module, you will get introduced into the why what and how of sustainable business practices. In doing so we take a
hands-on approach using materials and cases from the business world next to some more theoretical sources. - Content & courses International Business
- Voltijd | Hogeschool Utrecht
Jaar 1: Elective: Sustainable Business 2: - Content & courses International Business - Voltijd | Hogeschool Utrecht
Jaar 2: Building responsible value chains: - Content & courses International Business - Voltijd | Hogeschool Utrecht
Associate Degree’s
AD Bedrijfskunde
Bij Bedrijfskunde draait het om veranderingen en hoe bedrijven daarmee omgaan. Je leert knelpunten en processen te analyseren en hierop gerichte
verbeter- voorstellen formuleren. Verder zorg jij ervoor dat de verbetering ook echt wordt doorgevoerd en let daarbij op de organisatorische, duurzame en
menselijke kant. Je kunt dit alleen en in teamverband. Associate Degree Bedrijfskunde | Hogeschool Utrecht
Masters:
Master Sustainable Business Transition:
Our rapidly changing world needs young professionals who have a deep understanding of the global developments around the new economy, sustainable
business and business transition. In one year, you become a responsible global professional and a business transition expert. Prepare for an amazing
journey with real clients, challenges from the work field, top researchers and passionate fellow young professionals. https://www.hu.nl/voltijd-
opleidingen/master-sustainable-business-transition
Honours:
Positieve impact in de praktijk: Nieuwe Honourscursus voor studenten in het economisch domein | Honours
HEO-futureproof onderwijs
Praatplaat het HEO-domein in transitie, ontwikkeld door de HU, in de voortgangsrapportage sectorplan HEO (pagina 7):
Voortgangsrapportage_sectorplan_HEO_2025.pdf
Sector Gezond
1. Instituut voor Paramedische Studies
• Alle opleidingen doen dit jaar de zelfscan en in de managementteam is er een sessie geweest over duurzaamheid in het curriculum van de
opleidingen aan de hand van het SDG Huis (Bron managementplannen).
• Het thema van de studiedag van IPS was dit jaar SDG’s en samenwerking met onderzoek.
• De zelfscan wordt ingevuld in samenspraak met de CC per opleiding bij IVS en IPS.
• Per opleiding wordt er al wel gewerkt aan duurzaam, alleen nog onvoldoende geexpliciteerd, daar wordt momenteel aan gewerkt. Sowieso wordt
er gewerkt aan het verkleinen van gezondheidsverschillen en toegankelijke zorg in de opleidingen.
• Het onderwijs in het gezondheidsdomein vinden plaats op basis van de visie op onderwijs en onderzoek 2026.
• Alle IPS opleidingen doen mee in het programma HU gezond en Wel(https://www.hu.nl/samenwerken/hu-gezond-en-wel ) . Dit duurzame
programma focust op een integrale benadering van zorg, waarbij de mens centraal staat en op een preventie en samenwerking. Duurzaamheid zit
in dit hele programma verweven.
Farmakunde
• Farmakunde is goed bezig op het gebied van duurzaamheid. In de openbare bronnen komt het woord duurzaamheid nog niet voor maar bij
vakken als gezondheidsvoorlichting gaat het wel over toegankelijke zorg, voor alle mensen, gericht op het verkleinen van gezondheidsverschillen.
• In het nieuwe beroepsprofiel krijgt duurzaamheid een belangrijke rol: https://www.pw.nl/achtergrond/2025/wendbaar-inspelen-op-ai-preventie-en-
zorgvraag
Management in de zorg
Bij management in de zorg staat in de openbare documenten niet duurzaamheid direct vermeld. Wel wordt er veel aan duurzaamheid gedaan.
Management in de zorg focust zich op het organiseren van de juiste zorg op de juiste plek waarbij de patiënt centraal staat voor toegankelijke zorg.
Instituut Verpleegkunde Studies
• Alle bachelor opleidingen doen dit jaar de zelfscan en in de managementteam is er een sessie geweest over duurzaamheid in het curriculum van
de opleidingen aan de hand van het SDG Huis (Bron managementplannen).
• De zelfscan wordt ingevuld in samenspraak met de CC per opleiding bij IVS.
• Per opleiding wordt er al wel gewerkt aan duurzaam, alleen nog onvoldoende geëxpliciteerd, daar wordt momenteel aan gewerkt. Sowieso wordt
er gewerkt aan het verkleinen van gezondheidsverschillen en toegankelijke zorg in de opleidingen.
• Het onderwijs in het gezondheidsdomein vinden plaats op basis van de visie op onderwijs en onderzoek 2026.
• IVS opleidingen doen mee in het programma HU gezond en Wel(https://www.hu.nl/samenwerken/hu-gezond-en-wel ) . Dit duurzame programma
focust op een integrale benadering van zorg, waarbij de mens centraal staat en op een preventie en samenwerking. Duurzaamheid zit in dit hele
programma verweven.
Verpleegkunde
Verpleegkunde heeft op de HU website niet specifiek duurzaam staan. Wel richting ze zich op passende en toegankelijke zorg. In Bachelor Nursing 2030
staat duurzaam wel centraal en daarop wordt momenteel het huidige curriculum aangepast. https://www.loov-hbov.nl/wp-content/uploads/2023/11/2023-
10-30-BN2030.pdf
Instituut voor Bewegingsstudies
• Per opleiding wordt er al wel gewerkt aan duurzaam, alleen nog onvoldoende geexpliciteerd, daar wordt momenteel aan gewerkt. Sowieso wordt
er gewerkt aan het verkleinen van gezondheidsverschillen en toegankelijke zorg in de opleidingen.
• Het onderwijs in het gezondheidsdomein vinden plaats op basis van de visie op onderwijs en onderzoek 2026.
• IBS opleidingen doen mee in het programma HU gezond en Wel ( https://www.hu.nl/samenwerken/hu-gezond-en-wel ) . Dit duurzame
programma focust op een integrale benadering van zorg, waarbij de mens centraal staat en op een preventie en samenwerking. Duurzaamheid zit
in dit hele programma verweven.
Voorbeelden van extracurriculair onderwijs in de praktijk:
HU-studenten hebben samen met studenten van ROC Midden Nederland, Universiteit Utrecht en MBO Utrecht in de Sustainable City Challenge
oplossingen ontwikkeld voor duurzaamheidsvraagstukken uit Utrechtse wijken. In gesprek met bewoners, betrokken organisaties en inhoudelijke experts
ontwierpen ze frisse nieuwe ideeën voor een groenere, gezondere en socialere stad. De winnende oplossingen dragen bij aan meer rust, ontspanning en
contact in Cartesius Utrecht, groene ontmoetingsplekken op het Utrecht Science Park, gezondere mobiliteit in Utrecht-Oost en meer (sportief) sociaal
contact tussen bewoners van Overvecht bij de sportvereniging SVO De DREEF. Er wordt in de challenge nauw samengewerkt met partners in de regio
zoals SSH studentenhuisvesting, Prinses Maxima Centrum, UMC Utrecht en RIVM. Dit is een mooi voorbeeld van Challenge Based Education, een vorm
van onderwijs waarbij in interprofessionele studententeam gewerkt wordt aan echte opgaven uit de praktijk.
Digital4Sustainability: De HU neemt deel aan het Europese project Digital4Sustainability, dat gericht is op het opleiden van meer digitaal talent voor de
energietransitie en klimaatdoelen. Om klimaatneutraal te worden liggen er grote kansen in milieuvriendelijke technologie. Hierbij vormt het tekort aan
digitaal talent een grote uitdaging. Dit project zorgt ervoor dat mensen specifiek voor deze opgave kunnen worden opgeleid. Verschillende lectoraten
leveren hier ook een bijdrage aan door behoefteanalyses, strategiebepaling en de ontwikkeling van nieuw cursusaanbod
Buiten gebeurt het: De zomer had Nederland aardig in zijn greep toen de HU-studenten van ‘Buiten gebeurt het!‘ hun eindpresentaties gaven in de
Botanische Tuinen. Niet alleen de eindexpo maar ook alle lessen speelden zich buiten af, in de natuur. Hoe kwam Nanda Vrielink, docent bij het Centre of
Expertise Smart Sustainable Cities, op het idee? “Klimaatverandering, het stikstofprobleem, overconsumptie: er zijn allerlei maatschappelijke
vraagstukken die gerelateerd kunnen worden aan onze verstoorde relatie met de natuur. En er is onderzoek dat laat zien dat meer natuurbewustzijn leidt
tot een betere zorg voor de natuur en de planeet. Alle reden dus om een buitenlesprogramma te starten. Een programma dat onze relatie met de natuur
verkent, dat bijdraagt aan het welzijn én aan het opleiden van studenten, tot betere professionals en change agents. ‘Buiten gebeurt het!’ is een
honourscursus die openstaat voor alle HU-studenten. Studenten leren over biomimicry, over biodiversiteit, er zijn wandelingen en workshops en er wordt
zelfs gekampeerd. Nanda: “Dat zijn belangrijke ervaringen voor je persoonlijke ontwikkeling. En die persoonlijke ontwikkeling bepaalt mede hoe jij later
bent als professional.”
Voor meer voorbeelden, zie Samen werken aan een duurzame samenleving | Hogeschool Utrecht
Duurzame minoren:
De HU heeft een uitgebreid aanbod van minors. In veel minoren wordt aandacht geschonken aan de Sustainable Development Goals. Een overzicht van
minoren met duurzaamheid als hoofdthema, vind je op de site van HU Green Office en op de HU minor site. Er zijn 44 minoren die als “duurzaam”
aangemerkt worden.
Duurzaamheidsindicatoren:
Alle organisatieonderdelen hebben een opdracht in de transitie naar duurzaam onderwijs. vanaf studiejaar 2024-2025 moeten zij in hun
managementcontracten laten zien hoe zij bijdragen aan deze transitie. De review van de managementplannen wordt momenteel verwerkt.
Zelfscan:
Als instrument voor zelfevaluatie voor de opleidingen is er is een zelfscan duurzaam onderwijs ontwikkeld om de voortgang van duurzaamheid in kaart te
brengen. De ontwikkelingsstadia worden gemeten met een 6-puntsschaal, die zijn afgeleid van het SHE-label.
De voortgang van duurzaamheid in de opleiding wordt in de zelfscan duurzaam onderwijs opgebouwd in 6 stadia: van niet van toepassing (1) tot impactvol
(6), aangeduid met een letter, zoals bij een duurzaamheidslabel t.b.v. een duidelijke en herkenbare weergave van de resultaten.
A. Impactvol
De opleiding profileert zich op duurzaamheid en op de daarbij horende maatschappelijke vraagstukken, haar ambities op dit gebied reiken over de grens,
en cruciale partners erkennen dat de opleiding op beide vlakken een voorbeeldrol vervult. Samen met partners heeft de opleiding een positieve impact op
de duurzaamheids-problemen waar de samenleving voor staat.
Hierbij komen alledrie de niveaus van duurzaamheid (in samenhang) aan bod. In alle onderdelen van de opleiding.
B. Systematisch en partnergericht
Cruciale werkveldpartners en kennisinstellingen werken samen en zijn actief betrokken bij de integratie en evaluatie van duurzaamheid in de opleiding,
oftewel in de gehele PDCA-cyclus.
Alledrie de niveaus van duurzaamheid komen aan bod, in samenhang, dus ook hoe ze met elkaar zijn verbonden. In alle onderdelen van de opleiding, EN
bij cruciale werkveldpartners en kennisinstellingen.
C. Systematisch (belangrijk element)
Het thema duurzaamheid is systematisch verankerd in de opleiding. De PDCA-cyclus is aantoonbaar rond: de opleiding evalueert, zet vervolgactiviteiten
in, en behaalt concrete resultaten.
Alledrie de niveaus van duurzaamheid komen aan bod, in samenhang, dus ook hoe de pijlersperspectieven met elkaar zijn verbonden.
In alle onderdelen van de opleiding.
D. Samenhangend (deels aan de orde)
De activiteiten rond duurzaamheid vormen een gepland, samenhangend geheel. De samenhangende activiteiten worden als regel beschouwd: elke
student en docent besteedt in de opleiding aandacht aan duurzaamheid.
Alle drie de niveaus van duurzaamheid komen aan bod, in samenhang, dus ook hoe de niveaus met elkaar zijn verbonden.
Alleen in bepaalde onderdelen van de opleiding.
E. Incidenteel
Duurzaamheid is incidenteel vertegenwoordigd in de opleiding en wordt gebaseerd op acties van individuen, het betreft eenmalige activiteiten
Niet alle niveaus (ecologisch, sociaal, economisch) van duurzaamheid zijn vertegenwoordigd. Of alle drie de niveaus komen aan bod, zonder bewust te
zijn van de wisselwerking, hoe de niveaus met elkaar verbonden kunnen zijn.
F. (Nog) niet van toepassing
Duurzaamheid ontbreekt in het betreffende onderdeel van de opleiding.
Studenten en andere stakeholders worden betrokken bij het proces:
Er wordt op verschillende manieren input van studenten gevraagd.
Zo heeft Green Office in 2024 een enquête uitgezet onder HU studenten om te onderzoeken hoe tevreden zij zijn over de mate waarin duurzaamheid
momenteel geïntegreerd is in hun opleiding.
Studenten hebben hun bijdrage geleverd aan de ontwikkeling van de tools voor de transitie naar duurzaam onderwijs. Zij hebben in interactieve sessies
(studentenpanels) gewerkt met het materiaal, en het is bijgesteld op basis van de feedback van studenten.
Gegevens over duurzaam onderwijs uit 100 Dagen monitor en arbeidsmarktmonitor:
De 100 Dagen monitor is een onderzoek onder alle eerstejaarsstudenten van de grote Randstadhogescholen die starten met een opleiding in het hoger
onderwijs. In een online enquête vragen we studenten onder andere naar hun studiekeuzemotieven, aansluiting op de vooropleiding, binding met de
opleiding, studievoortgang. In de monitor is ook een vraag opgenomen over de Duurzame Ontwikkelingsdoelen. De 100 Dagen monitor is bedoeld om
zicht te krijgen op de ervaringen van studenten in de cruciale eerste 100 dagen van hun opleiding. Er is een vragenlijst voor Bachelor voltijd studenten en
AD's en een vragenlijst voor deeltijd studenten en Masters. In de monitor is ook een vraag opgenomen over de Duurzame Ontwikkelingsdoelen. De
vragenlijst is als bijlage bijgevoegd.
In de arbeidsmarktmonitor worden alumni van de HU bevraagd op hun ervaringen in het werkveld. Ook daar wordt de vraag gesteld naar de SDG’s. De
student kan aangeven aan welke SDG’s de hij kan bijdragen op basis van de genoten opleiding.
Andere stakeholders:
De HU werkt nauw samen met partners uit de beroepspraktijk, zoals Innovapepline en de Clique, Stedin, Kenter en Bam
Voor meer voorbeelden, zie Samen werken aan een duurzame samenleving | Hogeschool Utrecht
Ook wordt er in Europees verband (praktijk-)onderzoek verricht collega onderwijsinstellingen, bijv. In het Cove Seed project: Het project is een
samenwerkingsverband tussen vijf Europese regio’s. Er wordt nauw samengewerkt met alle partners om goede praktijken te delen, kennis uit te wisselen
en gezamenlijk een te leren. Hierdoor sluiten opleidingen beter aan bij de arbeidsmarkt, ontstaat er ween groter aanbod aan goed geschoolde
professionals en krijgt de ontwikkeling van nieuwe technologieën een impuls. Diverse evenementen zoals workshops en conferenties worden
georganiseerd ter bevordering van kennisdeling en het vergroten van de betrokkenheid en gezamenlijke verantwoordelijkheid.
Een ander voorbeeld is de jaarlijkse studiereis naar Sarajevo en Srebrenica die door minor International Development Work en honoursprogramma wordt
georganiseerd, waarin studenten leren over de genocide die in Bosnië plaatsvond. Hierin wordt nauw samengewerkt met de Universiteit van Sarajevo:
https://husite.nl/duurzaam/studenten-bezoeken-sarajevo-en-srebrenica/
3. Professionele ontwikkeling van personeel:
Voorziet uw instelling in de ondersteuning/training van al het personeel om te professionaliseren op het gebied van duurzaamheid?
Minimaal
Gemiddeld
Vooruitstrevend
Score
Nee, dit gebeurt (nog) niet
0
Dit is opgenomen in ons beleid
0
1
3
Niet iedere medewerker wordt
door ondersteuning en
trainingen in aanraking gebracht
met duurzaamheid.
Het beleid streeft naar het actief
aanbieden van ondersteuning en
verplichte training aan het
personeel met het doel om kennis
over duurzaamheid te vergroten.
Het beleid faciliteert voor een
intern aanhoudend gesprek op
het gebied van duurzaamheid. Dit
binnen de werkuren van het
personeel.
Er wordt actie in de praktijk
ondernomen en deze acties worden
gemonitord en doorontwikkeld
0
2
4
Er zijn geen verplichte
trainingen en geen
ondersteuning voor het
personeel.
Er wordt minimaal eens per jaar
een verplichte training gegeven
aan elke medewerker en er wordt
ondersteuning geboden.
De onderwijsinstelling biedt
meerdere mogelijkheden om
duurzaamheid te verweven
binnen de werktaken van het
personeel. Denk aan bijvoorbeeld
werkgroepen of
duurzaamheidsuren voor
medewerkers.
Studenten en andere stakeholders
worden betrokken bij het proces
0 1 2
NJR bouwstenen betekenisvolle
jongerenparticipatie
Geen betrokkenheid van
studenten.
Passieve betrokkenheid op basis
van 3 van de 6 bouwstenen van
betekenisvolle
jongerenparticipatie.
Actieve betrokkenheid op basis
van in ieder geval 4 van de 6
bouwstenen van betekenisvolle
jongerenparticipatie, aangetoond
met projecten waarbij dit is
gebeurd.
Deze beleids- en visiedocumenten
zijn transparant in te zien en online te
vinden
0
1
Antwoord HU vraag 3 (tweede ronde):
De trainingen zijn niet verplicht, maar worden actief aangeboden.
Antwoord HU vraag 3 (eerste ronde):
De HU biedt actief trainingen en ondersteuning aan het personeel aan met als doel om kennis over duurzaamheid te vergroten. Deze trainingen staan
grotendeels op het interne platform MijnTalent. In de bijlage zijn de trainingen weergegeven. Het betreft trainingen zoals:
• Klimaatgesprekken: HU medewerkers hebben de mogelijkheid om een cursus Klimaatgesprekken te volgen, om zich te verdiepen in hoe ze met
anderen (studenten of collega's) stappen kunnen zetten in verduurzaming in hun eigen leven en op het werk. De cursus wordt (kosteloos)
aangeboden via Mijn Talent (intern trainings- en scholingsaanbod).
• Climate Fresk trainingen (ook om facilitator te worden): trainingen voor medewerkers om hun klimaatkennis te vergroten, met de mogelijkheid om
d.m.v. een vervolgtraining zelf als facilitator aan de gang te gaan. Het idee is dat de collega's die facilitator worden ook weer nieuwe HU collega's
gaan trainen en/of hun kennis overbrengen op studenten, zie https://husite.nl/duurzaam/inspiratie-evenementen-februari-maart/. De trainingen
worden voor alle medewerkers aangeboden via MijnTalent (intranet). Studentbetrokkenheid: ook een aantal student-assistenten van de Green
Office volgen de Climate Fresk trainingen.
• Met het netwerk Diversiteit en inclusie werkt Hogeschool Utrecht actief aan sociale duurzaamheid in de organisatie. Er is een uitgebreid
trainingsaanbod om sociale duurzaamheid te bevorderen, zoals
Selecteren zonder vooroordelen
Hoe voer je het gevoelige gesprek in de klas
Sociale onveiligheid bespreekbaar maken
Naast de trainingen organiseert het Team HU Duurzaam Doen informatieve en educatieve bijeenkomsten voor alle medewerkers en studenten van de HU.
Green Talks zijn maandelijkse kleine bijeenkomsten, de Dag voor de Duurzaamheid is een groot jaarlijks event.
• Green Talks: doorlopend aanbod van korte (lunch-)bijeenkomsten waar steeds een ander duurzaam thema centraal staat. Voorbeelden: eiwit-
transitie, de verbinding van je rol als professional met activisme, klimaatangst onder jongeren, verborgen impact, etc.. De Green Talks worden
georganiseerd door HU Green Office in samenwerking met HU Duurzaam Doen en richten zich op zowel studenten als medewerkers.
Studentbetrokkenheid: student-assistenten van Green Office denken mee in de programmering en zijn mede-organisator.
• Green Talks on Tour: Hetzelfde concept als hierboven, maar dan specifieker gericht op een bepaald domein binnen de HU (sociaal, recht,
economie, gezondheid, techniek). Deze Green Talks programmeren we bij voorkeur in het gebouw waar de desbetreffende instituten huizen.
Voorbeelden: Eco-rechtvaardigheid (in samenwerking met Instituut voor Social Work) en Rechten van de natuur (in samenwerking met Instituut
voor Recht). In 2025 staan nieuwe Green Talks on Tour gepland bij de domeinen economie, gezondheid, techniek en onderwijs.
• Het Instituut voor Life Science and Chemistry organiseert inhoudelijke activiteiten rondom duurzaamheid gericht op de professionalisering van
docenten. Zie bijv. het mini-symposium de toekomst van de chemie: https://www.smartsustainablecities.nl/nieuws/2939695.aspx
• Dag van de Duurzaamheid: In het najaar vindt de jaarlijkse Dag van de Duurzaamheid plaats, ieder jaar met een wisselend thema. De afgelopen
jaren stonden thema's als ‘Duurzaamheid in onderwijs en onderzoek’ en “Burgerberaad” centraal. Verschillende sprekers en een Green Market
De beleids- en visiedocumenten
zijn niet online te vinden
De beleids- en visiedocumenten
zijn online te vinden.
Totaalscore
met duurzame initiatieven zorgden voor het vergroten en uitwisselen van kennis over duurzaamheid en het bieden van een inspiratieplatform voor
duurzame activiteiten in ons onderwijs, onderzoek en in de bedrijfsvoering. De Dag van de Duurzaamheid, die plaatsvindt tijdens de Utrecht
Science Week, trekt jaarlijks ongeveer 400 bezoekers.
Studentbetrokkenheid: Studenten zijn van harte welkom op de Dag van de Duurzaamheid. Een aantal onderdelen van de Dag van de
Duurzaamheid zijn speciaal in het leven geroepen om de dag aantrekkelijker voor studenten te maken, zoals de Green Market en filmavonden.
Ook worden er laagdrempelige publiekstrekkers geprogrammeerd, zoals (in 2024) bijv. het Klimaatcasino en de SpaceBuzz. Zie voor alle
activiteiten in 2024: https://husite.nl/dagvandeduurzaamheid/programma/. De Dag van de Duurzaamheid is ook opgenomen in het programma
van de Sustainable City Challenge die jaarlijks door ongeveer 150 studenten gevolgd wordt
Beleids- en visiedocumenten zijn transparant in te zien en online te vinden:
Planning en controlkader:
In het Planning en Controlkader 2025, dat de basis vormt voor de managementplannen van alle instituten is opgenomen dat de HU de ambitie opschroeft
om er zorg voor te dragen dat de SDGs in het curricula van alle opleidingen terugkomen:
“Relevantie van Sustainable Development Goals in het onderwijs neemt toe. Eén van de kernwaarden van de HU is dat we een open, rechtvaardige en
duurzame gemeenschap zijn. Samen Duurzaam is één van de expertisegebieden van de HU. Tegelijkertijd vraagt de samenleving instellingen en
bedrijven ook steeds vaker om zich te verantwoorden over hun maatschappelijke rol. De nieuwe Europese regelgeving op dit gebied via de Corporate
Social Responsibility Directive (CSRD) is daar een recent voorbeeld van. Werknemers worden geacht kennis en vaardigheden op dit gebied te
ontwikkelen. Om te voldoen aan de eigen kernwaarde, het verbeteren van Studentsucces en de toenemende vraag maatschappelijke vraag om
verantwoording, is het nodig om een slag te slaan in het integreren van de Sustainable Development Goals (SDGs) in de curricula van ons onderwijs.”
Programma Transitie Duurzaam Onderwijs
Er is in 2025 in Hogeschool een groot vierjarig programma Transitie Duurzaam Onderwijs van start gegaan. Opleidingen worden vanuit het programma
ondersteund om duurzaamheid structureel in hun curriculum te verwerken. Onderdeel van het programma is dat er een uitgebreid
professionaliseringsaanbod voor docenten en duurzaamheidscoordinatoren van opleidingen. wordt ontwikkeld. Afgelopen jaar zijn er al een tiental
trainingen en workshops gegeven met de tools voor transitie naar duurzaam onderwijs. De workshops worden nu nog aangevraagd via de mailbox
duurzaamonderwijs@hu.nl. In de toekomst zal het aanbod op het professionaliseringsplatform MijnTalent worden aangeboden.
Informatie over het programma is te vinden op www.duurzaamonderwijs.hu.nl.
Ruimte voor scholing duurzaamheid:
In de CAO is opgenomen dat alle medewerkers duurzame inzetbaarheidsuren kunnen opnemen. De HU heeft ervoor gekozen de besteding van deze uren
heel vrij te laten. Veel docenten besteden deze uren aan persoonlijke ontwikkeling of scholing, voor als het regulier aantal beschikbare uren niet
toereikend is. Een aantal docenten gebruikt deze ruimte voor trainingen en scholingen op het gebied van duurzaamheid.
4. Pedagogiek en didactiek:
Worden er afwegingen gemaakt over de pedagogiek en didactiek rondom het leren over duurzaamheid?
Minimaal
Gemiddeld
Vooruitstrevend
Score
Nee, dat gebeurt (nog) niet
0
Dit is opgenomen in ons beleid
0
1
3
Er is geen pedagogische en
didactische afweging gemaakt
voor duurzaamheidsonderwijs.
De onderwijsinstelling heeft een
algemene pedagogische en
didactische visie, maar niet
betrokken op
duurzaamheidsvraagstukken.
De onderwijsinstelling heeft een
visie op hoe de complexiteit van
duurzaamheidsvraagstukken
pedagogisch en didactisch
verantwoord in het onderwijs
verweven is.
Er wordt actie in de praktijk
ondernomen en deze acties worden
gemonitord en doorontwikkeld
0
2
4
Er zijn geen extra afwegingen
voor de pedagogische en
didactische vormgeving van
onderwijs.
De studenten krijgen
duurzaamheidsonderwijs volgens
de algemene pedagogische en
didactische visie van de
onderwijsinstelling.
De studenten krijgen
duurzaamheidsonderwijs op een
pedagogisch en didactisch
verantwoorde wijze.
Studenten en andere stakeholders
worden betrokken bij het proces
0 1 2
NJR bouwstenen betekenisvolle
jongerenparticipatie
Geen betrokkenheid van
studenten.
Passieve betrokkenheid op basis
van 3 van de 6 bouwstenen van
betekenisvolle
jongerenparticipatie.
Actieve betrokkenheid op basis
van in ieder geval 4 van de 6
bouwstenen van betekenisvolle
jongerenparticipatie, aangetoond
met projecten waarbij dit is
gebeurd.
Deze beleids- en visiedocumenten
zijn transparant in te zien en online te
vinden
0
1
De beleids- en visiedocumenten
zijn niet online te vinden
De beleids- en visiedocumenten
zijn online te vinden.
Totaalscore
Antwoord HU vraag 4 (tweede ronde):
In de visie van de HU op onderwijs staan de rijke leeromgevingen centraal. De student leert niet alleen in de klas, maar ook in de wereld om ons heen.
En de wereld zit vol ‘wicked problems’, die vragen om duurzame oplossingen. Vanuit het Teaching and Learning Network van de HU is er veel aandacht
voor de Inner Development Goals. Deze worden gekoppeld aan het thema ‘rijke leeromgevingen’.
Op dinsdag 1 april gaf Philippa Collins een mooie inspiratiesessie over de Inner Development Goals: from being to acting. De presentatie en
vragenkaarten staan op onze Eén HU site (intranet).
https://een.hu.nl/groep/tln-%7C-leernetwerk-rijke-leeromgevingen/143?postId=66723. Zie de bijlage voor een screenshot van het bericht op EenHU.
De HU brengt haar ambitie om een rijke leeromgeving te creëren onder andere in praktijk door de unieke samenwerking in de nieuwe wijk Cartesius. De
Utrechtse partners hebben gezamenlijk de ambitie geformuleerd om de meest gezonde en duurzame wijk van Nederland te ontwikkelen. Het is een
samenwerking van de Hogeschool (studenten, docenten, onderzoekers), overheden (gemeente, provincie) en het bedrijfsleven. Lees meer over deze
samenwerking. Ook de eerder genoemde Sustainability City Challenge is hiervan een voorbeeld. Bron: HU Duurzaam Onderwijs
De Sustainable Campus Challenge is ook een mooi voorbeeld hoe de HU studentbetrokkenheid vormgeeft. De SCC is een pressure cooker van een
week voor 150 studenten die met de methodiek van co-design aan de slag gaan met duurzame en gezonde vraagstukken in de stad.
Door studenten mee te laten doen aan deze challenge als onderdeel van hun reguliere onderwijs bereiken en betrekken we ze en oriënteren ze zich op
de duurzame vraagstukken in hun eigen omgeving. Ze werken gedurende de week in een interdisciplinaire setting aan hun eigen talentontwikkeling. Wat
het aantrekkelijk maakt voor studenten is dat het winnende ontwerp ook daadwerkelijk uitgevoerd zal gaan worden. Zo kunnen we de studenten binden
en boeien. Ook vind er een terugkoppeling plaats van de resultaten van de challenge, zodat studenten er een vervolg aan kunnen geven, bijvoorbeeld in
de vorm van een afstudeeropdracht (voortbouwen).
De Sustainable City Challenge wordt ook beschreven in het overzicht Samen Duurzaam Highlights (zie bijlage).
Studenten worden betrokken bij de totstandkoming van de HU-visie op duurzaam onderwijs. Op 13 mei 2025 is er een tweede panelgesprek met
studenten over de toekomstige professional en de HU visie op duurzaam onderwijs: Workshop: Hoe ziet jouw toekomst eruit? En wat is jouw rol als
toekomstige professional? (link verwijst naar intranet, zie bijlage Workshop toekomst van het onderwijs).
Antwoord HU vraag 4 (eerste ronde):
Hogeschool Utrecht (HU) maakt bewuste pedagogische en didactische keuzes in haar onderwijs over duurzaamheid. Dit sluit aan bij de HU Visie op
Onderwijs en Onderzoek, waarin wordt gesteld dat de HU studenten opleidt tot professionals die bijdragen aan maatschappelijke transities, waaronder
duurzaamheid:
"We leiden studenten op tot kritisch denkende wereldburgers die – zoals we in onze missie beschrijven – willen bijdragen aan een open, rechtvaardige en
duurzame samenleving." Bron: ‘Samen voor de Toekomst’ - integrale visie op onderwijs én onderzoek (HU, 2022).
Daarnaast stelt het ambitieplan HU 2026 dat:
"… met ons profiel [wij] niet alleen goed aansluiten bij regionale ontwikkelingen, maar ook bij internationale ontwikkelingen die de VN hebben beschreven
en als uitgangspunt namen voor de 17 Sustainable Development Goals." Bron: HU in 2026 (HU, 2019).
HU stuurt de inhoud van onderwijs en onderzoek via de Kennis en Innovatie Agenda’s (KIA’s). Er is een KIA voor elk van de vier expertisegebieden:
• Samen Duurzaam
• Samen Lerend
• Samen Gezond
• Samen Digitaal
Duurzaamheid in het onderwijs is een kernthema van de Kennis- en Innovatie-agenda (KIA) van het expertisegebied Samen Duurzaam. Dit
kernthema heeft als doel dat alle HU-opleidingen merkbaar en meetbaar in beleid en curriculum bijdragen aan duurzaamheid. We leiden studenten op die
werken aan de realisatie van de SDG’s op professioneel en persoonlijk vlak. Bovendien ontwikkelen we kennis en dragen we bij aan innovatie op het
gebied van nieuw-economisch denken en handelen. Bron: Kennis en Innovatie Agenda Samen Duurzaam (HU, 2023). De ambitie is uitgesproken dat
alle opleidingen in 2028 duurzaamheid in het reguliere verplichte onderwijs hebben verwerkt, zodat alle studenten van de hogeschool hiermee in
aanraking.
Tevens bieden we keuzeonderwijs aan, zoals minors en honours, waar veel cursussen duurzaamheid centraal stellen. Zie lijst van duurzame minoren en
lijst van duurzame honours. Mooie voorbeeld hiervan zijn het Buiten Gebeurt Het, waarin studenten leren over natuurinclusief denken, en Duurzaam
Denken en Doen, waarin studenten kiezen voor een SDG waar zij impact op willen maken.
Pedagogische en Didactische Benaderingen
Het kernteam transitie duurzaam onderwijs heeft vier onderwijskundige pijlers voor duurzaam onderwijs geformuleerd in het “narratief duurzaam
onderwijs”. Dit document heeft momenteel de status van een discussiestuk en is daarmee nog geen formeel beleid. Er loopt momenteel een participatief
traject om feedback op te halen over deze visie:
1. Systeemdenken als basis
Duurzaamheid wordt niet als los thema behandeld, maar als een integraal onderdeel van elk vakgebied.
2. Interdisciplinair en ervaringsgericht leren
Studenten werken samen in projecten met praktijkpartners, waarbij ze echte duurzaamheidsvraagstukken aanpakken. Voorbeelden hiervan zijn:
a. De Sustainable City Challenge
b. De vakoverstijgende cursus Quest
c. De vakoverstijgende cursus bij Instituut Archimedes (lerarenopleiding voor het voortgezet onderwijs).
3. Persoonlijke en maatschappelijke betrokkenheid
Studenten worden uitgedaagd om na te denken over hun eigen rol in duurzaamheidstransities en hoe zij in hun toekomstige beroepspraktijk
duurzame keuzes kunnen maken. Voorbeelden van hoe we dit nu doen zijn de Utrecht Challenge Alliantie en de SDG Challenge, en de
activiteiten van de Green Office, zoals de veggie challenge, het repair cafe, het plandelen en de kleiding ruil.
4. Toekomstgericht leren
Studenten worden uitgedaagd om na te denken over nieuwe manieren om maatschappelijke uitdagingen aan te pakken, met een focus op
regeneratieve praktijken. Dit betekent verder kijken dan schadebeperking en werken aan positieve impact. Voorbeelden hiervan zijn het duurzaam
ontkalken van water, het werken aan duurzame kerosine en de Internationale samenwerking in het Europese Digital4Sustainability-project, waarin
studenten leren over digitale oplossingen voor klimaatuitdagingen.
Rijke leeromgeving: De regio als campus
Binnen de HU worden onderwijs, onderzoek en beroepspraktijk steeds nauwer met elkaar verweven. Dit gebeurt binnen leergemeenschappen en
dynamische leeromgevingen, waar studenten en professionals samenwerken aan praktijkgerichte innovaties. Door actief te zijn in verschillende wijken in
de provincie Utrecht, krijgen studenten de kans om direct in de praktijk te leren en samen te werken met lokale partners. Een voorbeeld hiervan is de
samenwerking in Cartesius, waar Utrechtse partners gezamenlijk een convenant hebben ondertekend om de gezondheid en het welzijn van bewoners te
monitoren en verbeteren. Lees meer over deze samenwerking. Ook de eerder genoemde Sustainability City Challenge is hiervan een voorbeeld. Bron: HU
Duurzaam Onderwijs
Overige initiatieven en activiteiten
Naast duurzaamheid in het kerncurriculum en in minor programma's biedt de Hogeschool Utrecht extra curriculaire events en activiteiten aan:
• Dag van de duurzaamheid door HU Duurzaam Doen, een dag over duurzaamheid voor medewerkers en studenten van de HU en externe
contacten en werkveldpartners.
• Green office HU Green Office HU informeert, inspireert en activeert. Ontmoet gelijkgestemden tijdens onze gezellige activiteiten, zoals een
kledingruil, kookworkshops, lunchlezingen en filmavonden. Link naar website
• Lessen voor een hoopvolle toekomst – Conferentie over duurzaamheidsdidactiek. De Conferentie voor Duurzaamheidsdidactiek wordt
georganiseerd door de Hogeschool Utrecht, Universiteit Utrecht, Hogeschool van Amsterdam & Aeres, met steun van Onderwijscoöperatie Leren
Voor Morgen. Link naar website
• Het Klimaatexamen, waarin medewerkers en studenten hun klimaatkennis toetsen en verdere scholing krijgen. Link naar website
• Climate Fresk, een educatieve en interactieve workshop gebaseerd op de klimaatwetenschap van het IPCC. Link naar website
Betrokkenheid van studenten en stakeholders
Studenten worden actief betrokken bij de ontwikkeling van duurzaam onderwijs via Studentenpanels en feedbackrondes, waarin ze input geven op
onderwijsinhoud en didactiek. Bron: studentenpanel over toekomstige professional op HU Duurzaam Doen, studenten enquête 2024, studenten enquête
2023
Implementatie en monitoring
De HU heeft een structurele aanpak ontwikkeld om duurzaamheidsdidactiek en -pedagogiek te monitoren en door te ontwikkelen. Dit gebeurt via:
De leiding van de instituten moeten sinds dit jaar in de managementplannen (via het Planning en Control Kader) aangeven hoe ze werken aan de
missiegedreven opgaven, waarin de integratie van de SDG’s in het curriuclum.
• Het Kernteam Transitie naar Duurzaam Onderwijs, waarin hogeschoolhoofddocenten (HHD’s) uit verschillende domeinen opleidingen
ondersteunen. Bron: Kernteam transitie duurzaam onderwijs op website Samen Duurzaam
• De Zelfscan Duurzaam Onderwijs, waarmee opleidingen hun voortgang meten en verbeteringen doorvoeren. Bron: zelfscan duurzaam
onderwijs op website Samen Duurzaam
• HUis voor Duurzaam Onderwijs, een toolkit met didactische modellen en leermaterialen voor docenten Bron: HUIs voor Duurzaam Onderwijs op
website Samen Duurzaam
Conclusie
De HU maakt bewuste afwegingen over pedagogiek en didactiek rondom duurzaamheid. Studenten leren niet alleen over duurzaamheid, maar
ontwikkelen ook handelingsperspectief en innovatieve denkwijzen. Door interdisciplinair, toekomstgericht en actiegericht onderwijs wordt
duurzaamheid verankerd in alle domeinen.
Meer informatie:
Visie Duurzaam Onderwijs – HU
Transitie naar duurzaam onderwijs HU
Utrecht Challenge Alliantie
Duurzame Honours
Duurzame Minors
5. Schoolomgeving:
Hoe wordt onderwijs (leren met partners) en onderzoek (valorisatie en betrekking van niet-academische stakeholders) transdisciplinair vormgegeven
naar binnen en naar buiten?
Minimaal
Gemiddeld
Vooruitstrevend
Score
Nee, dit gebeurt (nog) niet
0
Dit is opgenomen in ons beleid
0
1
3
De onderwijsinstelling heeft geen
beleid voor duurzaamheid in
transdisciplinair onderzoek,
onderwijs en valorisatie.
Het beleid stuurt op een
transdisciplinaire vorm van
onderzoek met de betrekking
van partners, niet
academische stakeholders en
valoriseert de gewonnen
kennis naar binnen en naar
buiten.
Het beleid stuurt op onderwijs
en onderzoek van een
transdisciplinaire vorm, hierin
staat de betrekking van
partners, niet academische
stakeholders centraal en richt
op het valoriseren van de
gewonnen kennis naar binnen
en naar buiten.
Er wordt actie in de praktijk ondernomen en
deze acties worden gemonitord en
doorontwikkeld
0
2
4
Er vindt geen onderzoek,
valorisatie en onderwijs plaats
met betrekking van de niet-
academische omgeving.
Uitgevoerd onderzoek wordt
ook gevaloriseerd in de
maatschappelijke omgeving.
Alle studenten komen
structureel in aanraking met
externen door projecten en het
onderwijs is in lijn met recent
onderzoek. Uitgevoerd
onderzoek wordt ook
gevaloriseerd in de
maatschappelijke omgeving.
Studenten en andere stakeholders worden
betrokken bij het proces
0 1 2
NJR bouwstenen betekenisvolle
jongerenparticipatie
Geen betrokkenheid van
studenten.
Passieve betrokkenheid op
basis van 3 van de 6
bouwstenen van
betekenisvolle
jongerenparticipatie.
Actieve betrokkenheid op basis
van in ieder geval 4 van de 6
bouwstenen van betekenisvolle
jongerenparticipatie,
aangetoond met projecten
waarbij dit is gebeurd.
Antwoord HU vraag 5 (tweede ronde):
In de HU Samen Duurzaam Highlights staan op onze verschillende thema’s praktische voorbeelden van hoe wij samenwerken met de buitenwereld. Naast
de highlights uit voorgaande jaren zijn we dit jaar ook concreet met een aantal trajecten bezig, onderstaand zijn twee voorbeelden van gebieden die onze
werkwijze representeren:
Gemeente Amersfoort
Met de Gemeente Amersfoort werken we samen in een drietal verschillende wijken. We werken integraal samen om de verschillende transities een stap
verder te brengen. Hier onder een selectie van activiteiten die weergeven hoe wij
• Celsiushuis staat in één van de drie wijken (gemaakt door studenten) en is een huiskamer van de wijk en verzamelplek voor onderzoekers,
studenten en bewoners.
• We gaan een sensorprogramma starten om in de wijken impact zichtbaar te maken. Onder leiding van een lector is dit traject in verschillende
onderdelen opgedeeld om zo studenten aan concrete zaken te laten werken: verkenning, hardware ontwikkeling, software ontwikkeling, use cases
maken.
• Jaarlijks vind er een duurzaamheidsevenement plaats waar we onze voortgang presenteren voor +/- 130 bedrijven uit de regio. Om in gesprek te
gaan en ze te enthousiasmeren om mee te doen
• Onderdeel hiervan is een jaarlijks “lunchdialoog” toekomstonderwijs waar we in gesprek gaan over hoe ons onderwijs (bachelor, master, minor,
AD, LLO) vorm te geven voor de toekomst.
Utrecht Science Park
“Practice what you teach”. Het Utrecht Science Park is op de kaart een afgebakend gebied. HIerdoor is dit de ideale testplek om te werken aan
duurzaamheid voor onze studenten en onderzoekers. We werken vanuit een gezamenlijk overzicht (ism UU, UMC en Stichting Utrecht Science Park) om
zo de verschillende thema’s en initiatieven in kaart te brengen en op aan te haken:
• Energietransitie: samen met studenten en onderzoekers van de UU werken we aan een energiepositief USP. We hebben een roadmap ontwikkeld
waarbij allerlei vragen naar boven komen: juridisch, technisch, sociaal, gedrag op deze manier structureren we samenwerking
• Gezonde leefomgeving: er is een sensorenplan uitgewerkt, waarbij we stap voor stap het gehele science park willen bemeteren, studenten zijn bij
elke stap betrokken, van verkenning, technische ontwikkeling maar ook het daadwerkelijk ophangen en de software (niet geheel toevallig doen we
dit ook in Amersfoort: opschalen van succesvolle initiatieven).
• Sustainable City Challenge: is een jaarlijkse challenge, een pressure cooker van een week - waar 130 studenten van verschillende achtergronden
samen met bedrijfsleven werken aan vraagstukken in wijken rond de thema's duurzaam en gezond. Het USP is de centrale plek, hier vinden
workshops en ook de finalce plaats. Er is prototype geld beschikbaar zodat de ideeen uitgevoerd kunnen worden én er is koppeling met een
regionaal innovatieprogramma zodat echt goede ideeen verder gebracht kunnen worden.
• Utrecht Science Week; Dag van de Duurzaamheid: de dag van de duurzaamheid is het jaarlijkse evenement voor onderzoekers en docenten om
gezamenlijk aan de thema’s te werken. Inspiratie, voortgang laten zien en verbinden staan centraal.
Studentbetrokkenheid
Deze beleids- en visiedocumenten
zijn transparant in te zien en online te vinden
0
1
De beleids- en visiedocumenten
zijn niet online te vinden
De beleids- en visiedocumenten
zijn online te vinden.
Totaalscore
Zoals te zien is bij voorgaande voorbeelden worden studenten intensief betrokken bij het oplossen van de verschillende duurzaamheidsvraagstukken in
wijken. In de terugkoppeling is er ruimte voor studenten richtingen aan te geven en te “sturen” welke kant het opgaat op de langere termijn. De Green
Office speelt hierin een belangrijke rol om op die manier ook studenten structureel aan te haken en te bevragen. We zijn in de ontwikkeling van een
student board om wat we al doen nog formeler te maken, zodat studenten ook voor hun CV waarde kunnen toevoegen, waarbij ze als adviseur worden
ingezet om mee te kijken.
De Sustainable City Challenge is ook een mooi voorbeeld hoe de HU studentbetrokkenheid vormgeeft. De SCC is een pressure cooker van een week
voor 150 studenten die met de methodiek van co-design aan de slag gaan met duurzame en gezonde vraagstukken in de stad.
Door studenten mee te laten doen aan deze challenge als onderdeel van hun reguliere onderwijs bereiken en betrekken we ze en oriënteren ze zich op
de duurzame vraagstukken in hun eigen omgeving. Ze werken gedurende de week in een interdisciplinaire setting aan hun eigen talentontwikkeling. Wat
het aantrekkelijk maakt voor studenten is dat het winnende ontwerp ook daadwerkelijk uitgevoerd zal gaan worden. Zo kunnen we de studenten binden
en boeien. Ook vind er een terugkoppeling plaats van de resultaten van de challenge, zodat studenten er een vervolg aan kunnen geven, bijvoorbeeld in
de vorm van een afstudeeropdracht (voortbouwen).
De Sustainable City Challenge wordt ook beschreven in het overzicht Samen Duurzaam Highlights (zie bijlage).
Antwoord HU vraag 5 (eerste ronde)
De missiegedreven opgaven van de HU staan centraal in ons onderwijs en onderzoek. We werken intensief samen met bedrijven, gemeentes en
provincie, om onze studenten klaar te maken om een bijdrage te leveren aan de maatschappij van de toekomst. Ons ambitieplan is de basis van deze
vorm van samenwerken.
Voor het expertisegebied Samen Duurzaam hebben wij in afstemming met externe stakeholders een Kennis & Innovatieagenda (KIA) opgesteld, die een
inhoudelijke basis is voor samenwerking. Dit sluit aan bij de regionale kennis en innovatie agenda, oa vanuit Earth Valley waar wij als Hogeschool een
belangrijke partner in zijn (zie https://romutrechtregion.nl/ecosystems/earth-valley/).
Dit resulteert uiteindelijk in een veelheid aan studentenprojecten, onderzoeksopdrachten en duurzame ontwikkeling vanuit de eigen bedrijfsvoering samen
met de buitenwereld om dicht bij de maatschappij te staan en de impact van ons onderwijs en onderzoek zo groot mogelijk te laten zijn. Zie de links
hieronder voor een niet compleet, maar inspirerend overzicht.
De komende jaren willen we de samenwerking intensiveren, tot een regionale KIA komen inclusief een gezamenlijke transitieaanpak. We willen een top30
stakeholder aanpak vormgeven waarbij we samen gaan optrekken om bij te dragen aan een open rechtvaardige en duurzame samenleving.
Links
https://romutrechtregion.nl/ecosystems/earth-valley/
https://husite.nl/questprojecten/
https://wijzijngeluk.nl
https://utrechtchallengealliantie.nl
https://www.hu.nl/samenwerken/partners
https://sdg-challenge.com/netherlands
Context voor de schoolomgeving van de HU
Gezien de grote maatschappelijke duurzaamheidsvraagstukken van deze tijd vragen werkgevers om professionals die mee kunnen denken over
innovatieve oplossingen en willen veel studenten zelf via hun studie en werk bijdragen aan deze maatschappelijke vraagstukken. Hogeschool Utrecht
benadert duurzaamheid daarom als integraal vraagstuk: het is een ecologisch, sociaal en economisch vraagstuk in samenhang. Duurzaamheid daarom
een prominente plek in de missie, visie, doelen en kernwaarden van de Hogeschool Utrecht. Hogeschool Utrecht heeft een integrale visie op het gebied
van duurzaamheid die gecreëerd is met medewerkers en studenten van de hele instelling en die wordt bijgesteld aan de actualiteit.
HU-missie
Met hoogwaardig onderwijs en onderzoek werkt Hogeschool Utrecht aan innovatie en professionalisering van de beroepspraktijk en de ontwikkeling van
talent. Zo dragen we bij aan de sociale, culturele en economische ontwikkeling van een open, rechtvaardige en duurzame samenleving.
Als brede hogeschool met een groot aantal opleidingen in 20 instituten, in vijf verschillende onderwijssectoren en lectoraten in vier kenniscentra, heeft de
HU de kennis, ervaring en gelegenheid om duurzaamheid ook echt als integraal vraagstuk te benaderen. Met onze 38.000 studenten werken we samen
met een groot aantal bedrijven in de regio aan een hoopvolle toekomst. Alles hangt met elkaar samen.
HU-visie ‘Samen voor de toekomst’
De afgelopen jaren heeft HU ook een grote ontwikkeling doorgemaakt in hoe invulling wordt gegeven aan onderzoek en onderwijs. In 2022 verscheen
‘Samen voor de Toekomst’, onze integrale visie op onderwijs én onderzoek. Die visie kwam tot stand na een intensief, participatief proces. Studenten,
docenten, onderzoekers en andere stakeholders waren hier nauw bij betrokken. Leidende principes zijn voor ons:
5. Talentontwikkeling en innovatie
6. Open, rechtvaardige en duurzame samenleving
7. Rijke leeromgevingen en leergemeenschappen
8. Hoge kwaliteit en blijvend verbeteren
We laten onderwijs, onderzoek en beroepspraktijk steeds meer samenkomen in één gemeenschappelijk speelveld, zoals in een leergemeenschap of een
rijke leeromgeving. Alleen dan kan innovatie en talent echt tot bloei komen. Ook zijn we actief met strategisch partnermanagement, zo kunnen we
selectiever externe partners betrekken die daadwerkelijk bijdragen aan de duurzame samenleving. We werken intensief samen met het werkveld om een
duurzame impact op de samenleving te maken en op die manier bij te dragen aan de Sustainable Development Goals.
Onze ambities en strategische doelstellingen
HU werkt in de periode tot en met 2026 aan de volgende ambities (uit Ambitieplan HU in 2026) en strategische doelen: missiegedreven opgaven, leven
lang ontwikkelen, studentsucces, HU-gemeenschap, en digitalisering. Het ambitieplan gaat over wie we zijn, wat we kunnen en wat we willen.
In 2024 heeft het nieuwe CvB een verder focus aangebracht op twee van de vijf ambities, te weten: Missiegedreven opgaven en Studentsucces.
Intussen is het proces van start gegaan van het ontwikkelen van een nieuw Instellingsplan tot en met 2032. Integrale duurzaamheid gaat daar in
toenemende mate een belangrijk onderdeel van zijn.
Drie krachtige kernwaarden
Aansluitend op de missie, visie en doelen van de HU formuleerden we in 2022 drie krachtige kernwaarden:
• We zijn toekomstgericht,
• We werken samen,
• We zijn een open, rechtvaardige en duurzame gemeenschap.
Onze expertisegebieden:
De missiegedreven opgaven van de HU zijn uitgewerkt in vier expertisegebieden:
• Samen Duurzaam
• Samen Lerend
• Samen Gezond
• Samen Digitaal
Zie ook HU als organisatie | samenwerking en duurzaamheid en De Kennis en Innovatie Agenda’s (KIA’s)
Expertisegebied Samen Duurzaam
De HU levert een bijdrage aan kennis en impact op grote maatschappelijke (transitie)opgaven op regionaal, nationaal en internationaal niveau. We werken
als onderzoek én onderwijs samen met kennis- en innovatiepartners aan vier expertisegebieden. Om hier vorm en inhoud aan te geven, is voor elk
expertisegebied een kennis- en innovatieagenda (KIA) ontwikkeld met inhoudelijke doelstellingen. Hierbij zijn kernthema’s geformuleerd waarop we
verdere focus en massa willen creëren (zie hiervoor de HU-site).
Een van de expertisegebieden is Samen Duurzaam: Samen Duurzaam | Hogeschool Utrecht | Hogeschool Utrecht
De Kennis- en Innovatieagenda’s (KIA) zijn leidend voor alle onderwijs en onderzoek dat in de hogeschool wordt vormgegeven. De KIA van Samen
Duurzaam laat zich als volgt samenvatten:
De HU zet zich in om de ecologische voetafdruk van onze regio naar nul te krijgen. Het expertisegebied Samen Duurzaam werkt mee aan een duurzame
wereld en wil dat duurzame oplossingen bijdragen aan een inclusieve, rechtvaardige en veilige samenleving. De maatschappelijke vraagstukken zijn
complex, oplossingen kunnen we alleen realiseren als we ze vanuit het ecologische, technologisch, economische én sociale perspectief benaderen. En
met oog voor transitieprocessen en kennis van effectieve interventiestrategieën om transities succesvol te begeleiden en sturen.
De missiegedreven opgaven van Samen Duurzaam:
• Versterken van de sociale, gezonde en groene leefomgeving
• Versterken van een inclusieve, energieneutrale, circulair gebouwde omgeving
• Verbeteren duurzame mobiliteit
• Versterken van een inclusieve, circulaire economie
• Realiseren van een klimaatneutrale HU in 2030
• Integreren duurzame ontwikkeling (Sustainable Development Goals) in het onderwijscurriculum, gericht op competentieontwikkeling voor ‘wicked
problems’ en als leidraad voor professioneel en persoonlijk handelen (transitie duurzaam onderwijs).
De Kennis- en Innovatieagenda’s (KIA) zijn leidend voor alle onderwijs en onderzoek dat in de hogeschool wordt vormgegeven. De KIA van Samen
Duurzaam laat zich als volgt samenvatten:
De HU zet zich in om de ecologische voetafdruk van onze regio naar nul te krijgen. Het expertisegebied Samen Duurzaam werkt mee aan een duurzame
wereld en wil dat duurzame oplossingen bijdragen aan een inclusieve, rechtvaardige en veilige samenleving. De maatschappelijke vraagstukken zijn
complex, oplossingen kunnen we alleen realiseren als we ze vanuit het ecologische, technologisch, economische én sociale perspectief benaderen. En
met oog voor transitieprocessen en kennis van effectieve interventiestrategieën om transities succesvol te begeleiden en sturen.
Onze missiegedreven opgaven:
• Versterken van de sociale, gezonde en groene leefomgeving
• Versterken van een inclusieve, energieneutrale, circulair gebouwde omgeving
• Verbeteren duurzame mobiliteit
• Versterken van een inclusieve, circulaire economie
• Realiseren van een klimaatneutrale HU in 2030
• Integreren duurzame ontwikkeling (Sustainable Development Goals) in het onderwijscurriculum, gericht op competentieontwikkeling voor ‘wicked
problems’ en als leidraad voor professioneel en persoonlijk handelen (transitie duurzaam onderwijs).
De KIA van Samen Duurzaam is uitgebreider beschreven op ons intranet ÉÉN HU: Kennis en Innovatie Agenda - Over Samen Duurzaam.
Bijlagen
HU Ambitieplan
KIA Samen Duurzaam
HU Samen Duurzaam Highlights
6. Energiegebruik:
Zijn er maatregelen om het energieverbruik in uw instelling te verminderen en verduurzamen?
Minimaal
Gemiddeld
Vooruitstrevend
Score
Nee, dit gebeurt (nog) niet
0
Dit is opgenomen in ons beleid
0
1
2
De onderwijsinstelling heeft geen
beleid om de CO2 uitstoot naar 0 te
brengen voor 2050.
De onderwijsinstelling heeft
beleid om per 2050 geen
CO2 uitstoot meer te hebben.
De onderwijsinstelling heeft beleid om
per 2040 geen CO2 uitstoot meer te
hebben.
Er wordt actie in de praktijk
ondernomen en deze acties
worden gemonitord en
doorontwikkeld
0
2
4
Er zijn geen acties om het
energiegebruik en uitstoot te
verminderen per 2050.
De onderwijsinstelling heeft
een routeplan richting geen
uitstoot in 2050 via
actiepunten zoals opwek van
groene energie en het
verminderen van
energiegebruik.
De onderwijsinstelling heeft een
routeplan richting geen uitstoot in 2040
via actiepunten zoals opwek van groene
energie en het verminderen van
energiegebruik.
Studenten en andere
stakeholders worden betrokken
bij het proces
0
1
2
NJR bouwstenen betekenisvolle
jongerenparticipatie
Geen betrokkenheid van studenten.
Passieve betrokkenheid op
basis van 3 van de 6
bouwstenen van
betekenisvolle
jongerenparticipatie.
Actieve betrokkenheid op basis van in
ieder geval 4 van de 6 bouwstenen van
betekenisvolle jongerenparticipatie,
aangetoond met projecten waarbij dit is
gebeurd.
Deze beleids- en
visiedocumenten zijn transparant
in te zien en online te vinden
0
1
De beleids- en visiedocumenten zijn
niet online te vinden
De beleids- en visiedocumenten zijn
online te vinden
Antwoord HU vraag 6 (tweede ronde:
De routekaart Paris Proof is online te vinden: https://husite.nl/duurzaam/wp-content/uploads/sites/272/2023/03/221216-MvB-01-5915-Rapport-
maatregelen-HU-Paris-Proof.pdf
Op de website van HU Duurzaam Doen is weergegeven welke acties er zijn uitgezet om als organisatie energieneutraal te zijn:
https://husite.nl/duurzaam/duurzame-hu/bedrijfsvoering/#energieneutraal-in-2030
Antwoord HU vraag 6 (eerste ronde)
Algemeen duurzaamheidsbeleid
Onder het motto ‘practice what you teach’ integreert Hogeschool Utrecht (HU) het thema duurzaamheid ook in de bedrijfsvoering van de organisatie.
Bron: Bedrijfsvoering | HU Samen Duurzaam
We willen de ecologische voetafdruk van onze regio zoveel mogelijk naar nul zien te krijgen. Daarvoor moeten maatschappelijke vraagstukken vanuit het
ecologische, technologisch, economische én sociale perspectief benaderd worden. We willen dat duurzame oplossingen bijdragen aan een inclusieve,
rechtvaardige en veilige samenleving. Daarom leiden we onze studenten op tot change agents die duurzame innovaties kunnen aanjagen.
Bron: Samen Duurzaam | Hogeschool Utrecht | Hogeschool Utrecht
Onze missiegedreven opgaven:
Versterken van de sociale, gezonde en groene leefomgeving
Versterken van een inclusieve, energieneutrale, circulair gebouwde omgeving
Verbeteren duurzame mobiliteit
Versterken van een inclusieve, circulaire economie
Realiseren van een klimaatneutrale HU in 2030
Integreren duurzame ontwikkeling (Sustainable Development Goals) in onderwijs inhoudelijk, gericht op competentieontwikkeling voor ‘wicked
problems’ en als leidraad voor professioneel en persoonlijk handelen
Bron: De Kennis en Innovatie Agenda’s (KIA’s) | HU Samen Duurzaam
Beleid Energieverbruik
We vinden het belangrijk dat duurzaamheid deel uitmaakt van het professionele handelen van studenten en medewerkers, zowel in sociaal, ecologisch als
economisch opzicht. Onder het motto ‘practice what you teach’ integreert Hogeschool Utrecht (HU) het thema duurzaamheid ook in haar eigen
bedrijfsvoering.
De snelle maatschappelijke ontwikkelingen vragen erom dat wij niet alleen in ons onderwijs en onderzoek vooruitkijken, maar ook in onze bedrijfsvoering.
De HU ziet duurzaamheid als verantwoordelijkheid voor nu en voor de generaties die na ons komen. Daarom werken we aan verduurzaming op gebieden
Totaalscore
als energiegebruik, mobiliteit, horeca, inkoop en afvalscheiding. De hogeschool heeft als doelstelling om de bedrijfsvoeringprocessen te verduurzamen in
nauwe samenwerking met Onderwijs en Onderzoek.
Er zijn twee hoofddoelstellingen:
1. In 2030 een C02-neutrale bedrijfsvoering
2. In 2030 voldoen aan de Paris Proof norm voor energieverbruik
Bron: Bedrijfsvoering | HU Samen Duurzaam
De Hogeschool Utrecht maakt jaarlijks het energieverbruik, zowel warmte als elektra, waterverbruik, afvalstromen en verkeersbewegingen inzichtelijk. Dit
doen ze door middel van gedetailleerde rapportages en analyses die bijdragen aan een duurzamere bedrijfsvoering. Deze gegevens worden gebruikt om
de voortgang te monitoren en verdere verbeteringen door te voeren op het gebied van duurzaamheid.
Op dit moment zijn we bezig met het ontwikkelen van een uitgebreid Duurzaamheidsplan voor de bedrijfsvoering van HU. In dit plan worden alle
duurzaamheidsdoelen zorgvuldig uitgewerkt volgens de PDCA-methode (Plan-Do-Check-Act). Het centrale doel is om te voldoen aan de CSRD-normen
(Corporate Sustainability Reporting Directive) en een duidelijke route uit te stippelen richting een circulaire bedrijfsvoering.
Energieneutraal in 2030
Vanaf 2030 willen we als organisatie energieneutraal zijn. De vraag naar elektriciteit, warmte en koude moet dan volledig gedekt worden door
hernieuwbare energiebronnen. In 2010 voerde de HU een energiezorgsysteem in volgens de BasisCheck Energiezorg en ontwikkelde haar
energiezorgsysteem verder in lijn met ISO50001. Ook is het energieverbruik verduurzaamd door de aankoop van Eneco Eco Garanties, door de overheid
erkende garanties van oorsprong. Veelal kopen organisaties namelijk groene stroom in zonder te weten of dit bijvoorbeeld Nederlandse windenergie is,
Noorse waterkracht of afkomstig van een Chinees zonnepark. Door deze garanties van oorsprong draagt de HU bij aan de productie van duurzame
energie en de beperking van de uitstoot van broeikasgassen als CO2.
Bron: Bedrijfsvoering | HU Samen Duurzaam
Routekaart 2030
We hebben een routekaart opgesteld om in 2030 te voldoen aan de Paris Proof norm. Zie hier een link naar het rapport. Deze kaart geeft richting welke
verdere acties vereist zijn om deze doelstelling te behalen. Dit gaat verder dan alleen het afbouwen van het gasverbruik en heeft betrekking op alle
facetten van duurzaamheid. Per gebouw is een grondige analyse uitgevoerd en uitgewerkt welke technische maatregelen moeten worden doorgevoerd.
De routekaart wordt afgestemd met het onderhoudsplan. Deze onderhoudscyclus is een natuurlijk moment om de verduurzamingsmaatregelen en het
gefaseerd aansluiten op de collectieve WKO te realiseren. Echter, met alleen het verduurzamen van het vastgoed de komende jaren zijn we er nog niet.
Als de gebouwen slimmer worden gebruikt, kan het energieverbruik structureel met twintig procent worden gereduceerd. Dit door onder meer te kijken
naar de openingstijden van gebouwen, geroosterde activiteiten te clusteren en het stimuleren van klimaatbewust gedrag. In 2023 wordt hier verder
invulling aan gegeven waarbij in 2022 er groot onderhoud heeft plaatsgevonden op locatie Koningsbergerstraat 9. Naast het realiseren van een nieuwe
look en feel zijn er ook diverse duurzaamheids-maatregelen doorgevoerd. Zo zijn er zonnepanelen geplaatst, is er led verlichting aangebracht en zijn
diverse installaties vervangen. Door het plaatsen van een warmtepomp is het gasverbruik met maar liefst zestig procent afgenomen. Tot slot is in alle
7. Waterverbruik:
Zijn er maatregelen om het waterverbruik rondom uw instelling te verduurzamen?
Minimaal
Gemiddeld
Vooruitstrevend
Score
Nee, dit gebeurt (nog) niet
0
Dit is opgenomen in ons beleid
0
1
3
De instelling heeft beleid voor
enkele simpele maatregelen
om waterverbruik te
verminderen.
De instelling streeft er in het
beleid naar om geen drinkwater
te gebruiken als dit anders kan
(bijvoorbeeld met opvangwater
of grijs water), daarnaast streeft
de instelling naar
wateropvang/waterdoorlating
door een groene omgeving.
De instelling streeft in het beleid naar
om geen drinkwater te gebruiken als
dit anders kan (bijvoorbeeld met
opvangwater of grijs water),
daarnaast streeft de instelling naar
wateropvang door een groene
omgeving en hebben zij beleid om
watervervuiling te verminderen.
Er wordt actie in de praktijk ondernomen
en deze acties worden gemonitord en
doorontwikkeld
0
2
4
De instelling heeft enkele
simpele maatregelen om
waterverbruik te verminderen.
De instelling onderneemt actie
om waterverbruik te
verminderen en zij hebben
acties op het verbeteren van
waterinfiltratie.
De onderwijsinstelling heeft een
wateropvangsysteem, daarnaast
zorgen ze ervoor dat water infiltreert
in de grond. Ook doet de instelling
iets aan bewustwording over
watervervuiling.
Studenten en andere stakeholders
worden betrokken bij het proces
0 1 2
NJR bouwstenen betekenisvolle
jongerenparticipatie
Geen betrokkenheid van
studenten.
Passieve betrokkenheid op
basis van 3 van de 6
bouwstenen van betekenisvolle
jongerenparticipatie.
Actieve betrokkenheid op basis van
in ieder geval 4 van de 6
bouwstenen van betekenisvolle
jongerenparticipatie, aangetoond
met projecten waarbij dit is gebeurd.
Deze beleids- en visiedocumenten
zijn transparant in te zien en online te
vinden
0
1
De beleids- en
visiedocumenten zijn niet
online te vinden
De beleids- en visiedocumenten zijn
online te vinden
Antwoord HU vraag 7 (tweede ronde):
https://www.hu.nl/nieuws/hogeschool-utrecht-en-wateronderzoeksinstituut-kwr-versterken-samenwerking-met-bijzonder-lector
Hogeschool Utrecht (HU) en wateronderzoeksinstituut KWR versterken hun samenwerking door een bijzonder lector aan te stellen, waarbij studenten en
andere stakeholders actief betrokken worden bij praktijkgericht onderzoek en onderwijsprogramma's. Hierin worden studenten actief mee te praten,
meebeslissen en mee te doen. Studenten werken samen met docent-onderzoekers van HU en KWR-medewerkers aan innovatieve oplossingen voor
watergerelateerde vraagstukken, zoals het zuiveren van water en het meten van waterkwaliteit
Antwoord HU vraag 7 (eerste ronde):
Waterverbruik:
Hogeschool Utrecht heeft de afgelopen jaren aanzienlijke stappen gezet om het waterverbruik te verminderen. Door middel van diverse
duurzaamheidsinitiatieven en verbeterde bedrijfsvoering heeft de hogeschool het waterverbruik aanzienlijk weten te reduceren. Deze inspanningen
hebben geleid tot een vermindering van het waterverbruik. De HU blijft zich inzetten voor duurzaamheid en streeft naar verdere optimalisatie van haar
watergebruik in de toekomst.
Hogeschool Utrecht maakt jaarlijks het energieverbruik, zowel warmte als elektra, waterverbruik, afvalstromen en verkeersbewegingen inzichtelijk. Dit
doen ze door middel van gedetailleerde rapportages en analyses die bijdragen aan een duurzamere bedrijfsvoering. Deze gegevens worden gebruikt om
de voortgang te monitoren en verdere verbeteringen door te voeren op het gebied van duurzaamheid. In 2025 wil Hogeschool Utrecht middels
bewustwordingscampagnes en samenwerking met Vitens verder focussen op het gebruik van water.
In het onderwijs en onderzoek van de HU is water een belangrijk thema.
De kennis- en innovatieagenda voor het expertisegebied Samen Duurzaam benoemt nadrukkelijk het thema Water: De Kennis en Innovatie Agenda’s
(KIA’s) | HU Samen Duurzaam
Zo werken we samen met Waternet en het wateronderzoeksinstituut KWR, en organiseerden we met de New Scientist het Gala van het Water.
Hogeschool Utrecht en wateronderzoeksinstituut KWR versterken samenwerking met bijzonder lector | Hogeschool Utrecht
Gala van Water - Hogeschool Utrecht x New Scientist | Hogeschool Utrecht
De ontwikkeling van de waterzuivering van de toekomst
Voor de productie van betrouwbaar drinkwater is een hele trein aan zuiveringsprocessen nodig. Bij veel van die processen wordt gebruik gemaakt van
natuurlijk korrelmateriaal. Voorbeelden daarvan zijn filterzand, actieve kool en kalkkorrels. Deze korrels zijn allesbehalve rond. Voor berekeningen wordt
Totaalscore
vrijwel altijd juist wel uitgegaan van perfecte ronde bollen. Daarom willen wij graag weten in welke mate (meer of minder) de korrels rond zijn. Om
hierachter te komen hebben Waternet samen met Hogeschool Utrecht een methode ontwikkeld: de Statische Diameter Analyse (SDA) om dit te bepalen.
Met een scanner en software, oorspronkelijk afkomstig uit de medische sector, worden allemaal eigenschappen van de vorm van de korrels bepaald (de
morfologische eigenschappen). Met deze informatie kunnen wij de berekeningen verbeteren die nodig zijn voor betere beheersing van de
waterzuiveringsprocessen en zo een bijdrage leveren aan de vermindering van grondstoffenverbruik. Dit geldt ook voor het hergebruik van reststoffen die
weer als grondstoffen worden in gezet. Alles bij elkaar met als einddoel om een klimaat-neutrale bedrijfsvoering te realiseren in 2030.
HU Stories: Duurzaam ontkalken met kalk | Hogeschool Utrecht
8. Circulaire economie:
Zijn er maatregelen om het afvalbeleid rondom uw instelling te verduurzamen?
Minimaal
Gemiddeld
Vooruitstrevend
Score
Nee, dit gebeurt (nog) niet
0
Dit is opgenomen in ons beleid
0
1
3
De onderwijsinstelling
monitort de volledig in- en
uitstroom van materialen.
De onderwijsinstelling monitort de
volledige in- en uitstroom van
materialen/producten. Daarnaast is
er beleid wat inzet op circulariteit
van de inkoop, het gebruik en het
einde van de levensfase van
producten. Hiervoor is de R-ladder
minimaal toegepast tot het niveau
reduce.
De onderwijsinstelling monitort
de volledige in- en uitstroom van
materialen/producten.
Daarnaast is er beleid dat inzet
op circulariteit van de inkoop,
het gebruik en het einde van de
levensfase van producten.
Hiervoor streven ze naar een
volledige toepassing van de R-
ladder richting 2040.
Er wordt actie in de praktijk ondernomen
en deze acties worden gemonitord en
doorontwikkeld
0
2
4
De onderwijsinstelling
monitort.
De onderwijsinstelling heeft
aantoonbare actie zo hoog mogelijk
op de R-ladder voor wat betreft een
deel van de in- en uitstroom van
materialen/producten.
De facilitaire dienst van de
onderwijsinstelling krijg
instructies om circulair in te
kopen. Deze zitten zo hoog
mogelijk op de R-ladder. Dit
voor de volledig in- en uitstroom
van materialen/producten.
Studenten en andere stakeholders worden
betrokken bij het proces
0 1 2
NJR bouwstenen betekenisvolle
jongerenparticipatie
Geen betrokkenheid van
studenten.
Passieve betrokkenheid op basis
van 3 van de 6 bouwstenen van
betekenisvolle jongerenparticipatie.
Actieve betrokkenheid op basis
van in ieder geval 4 van de 6
bouwstenen van betekenisvolle
jongerenparticipatie,
aangetoond met projecten
waarbij dit is gebeurd.
Antwoord HU vraag 8 (tweede ronde):
Geen aanvullingen.
Antwoord HU vraag 8 (eerste ronde):
Circulaire economie:
De Hogeschool Utrecht maakt jaarlijks het energieverbruik, zowel warmte als elektra, waterverbruik, afvalstromen en verkeersbewegingen inzichtelijk. Dit
doen ze door middel van gedetailleerde rapportages en analyses die bijdragen aan een duurzamere bedrijfsvoering. Deze gegevens worden gebruikt om
de voortgang te monitoren en verdere verbeteringen door te voeren op het gebied van duurzaamheid
Door anders om te gaan met afval kan Hogeschool Utrecht een duurzamer organisatie worden. We hebben de afgelopen jaren flink geïnvesteerd in
afvalvermindering, hergebruik en scheiding. Onze doelstelling is om 80% van al het HU-afval te scheiden. Dat is een ambitieuze doelstelling, maar we zijn
al een eind op de goede weg. Gebruikers kunnen zelf al afval scheiden. Voor reststromen, papier/karton, plasticstromen, GFT afval en pizzadozen. Sinds
1 september 2024 zijn de wegwerpbekers uitgefaseerd en hanteert de HU een bring your own cup principe.
De Hogeschool Utrecht richt zich niet alleen op recycling aan de afvalkant, maar houdt ook bij de inkoop rekening met hergebruik. Zo wordt er bijvoorbeeld
eerst gekeken naar refurbished meubilair voordat er nieuwe aankopen worden gedaan. Door deze aanpak bespaart HU aanzienlijk op CO2-uitstoot, wat
bijdraagt aan een duurzamere en milieuvriendelijkere bedrijfsvoering.
Bron: Bedrijfsvoering | HU Samen Duurzaam
Deze beleids- en visiedocumenten
zijn transparant in te zien en online te
vinden
0
1
De beleids- en
visiedocumenten zijn niet
online te vinden
De beleids- en visiedocumenten
zijn online te vinden
Totaalscore
9. Mobiliteit:
Zijn er maatregelen om de mobiliteit rondom uw instelling te verduurzamen?
Minimaal
Gemiddeld
Vooruitstrevend
Score
Nee, dit gebeurt (nog) niet
0
Dit is opgenomen in ons beleid
0
1
2
De instelling heeft geen beleid op
mobiliteit.
De onderwijsinstelling heeft beleid
dat vliegen ontmoedigt of
deelvervoer stimuleert.
De onderwijsinstelling heeft
beleid dat vliegen ontmoedigt en
deelvervoer stimuleert.
Er wordt actie in de praktijk
ondernomen en deze acties worden
gemonitord en doorontwikkeld
0
2
4
De onderwijsinstelling onderneemt
geen actie op mobiliteit.
De onderwijsinstelling geeft
medewerkers een duurzame optie
bij reizen. Daarnaast is er
deelvervoer beschikbaar voor
medewerkers.
De onderwijsinstelling verplicht
medewerkers per trein te reizen
bij reizen van 9 uur of korter.
Verder is deelvervoer
beschikbaar voor medewerkers.
Studenten en medewerkers
worden gestimuleerd per fiets te
reizen.
Studenten en andere stakeholders
worden betrokken bij het proces
0 1 2
NJR bouwstenen betekenisvolle
jongerenparticipatie
Geen betrokkenheid van studenten.
Passieve betrokkenheid op basis
van 3 van de 6 bouwstenen van
betekenisvolle
jongerenparticipatie.
Actieve betrokkenheid op basis
van in ieder geval 4 van de 6
bouwstenen van betekenisvolle
jongerenparticipatie, aangetoond
met projecten waarbij dit is
gebeurd.
Deze beleids- en visiedocumenten
zijn transparant in te zien en online te
vinden
0
1
De beleids- en visiedocumenten
zijn niet online te vinden
De beleids- en visiedocumenten
zijn online te vinden
Totaalscore
Antwoord HU vraag 9 (tweede ronde):
De HU heeft een leidraad verduurzaming buitenlandse reisbewegingen, zie Leidraad duurzaam reizen | HU Duurzaam Doen.
Daarin is opgenomen dat bij een reisduur van zeven uur de trein altijd de voorkeur heeft. Ook is er een treinzonekaart, waarop aangegeven staat welke
bestemmingen goed per trein bereikbaar zijn.
Antwoord HU vraag 9 (eerste ronde):
Zijn er maatregelen om de mobiliteit rondom uw instelling te verduurzamen?
We hebben de afgelopen jaren diverse duurzame initiatieven ontplooid, zoals een meer flexibel jaarrooster voor onderwijs, waardoor gespreide
reisbewegingen ontstaan. En we stimuleren studenten en medewerkers om met de fiets te komen. De HU organiseert met verschillende partners
regelmatig initiatieven om medewerkers te stimuleren uit de auto te komen. Voor dienstreizen zijn elektrische auto’s, e-bikes en dienstfietsen beschikbaar.
Fietsen en e-bikes zijn te reserveren via onze ‘uitleenmuur’.
Ook heeft de HU een fietsplan en een mobiele fietsenmaker. Parkeerplaatsen zijn de afgelopen jaren al steeds meer verplaatst naar de randen van het
gebied. Op termijn wordt overal op de USP betaald parkeren ingevoerd om het gebruik van de auto te ontmoedigen en daarmee de bereikbaarheid te
verbeteren. Verder is er een nieuwe reiskostenregeling voor medewerkers geïmplementeerd (zie onderstaand).
In ons onderwijs is nauw samengewerkt met Universiteit Utrecht en ROC Midden-Nederland in de Sustainable City Challenge om voor de verre en nabije
toekomst duurzame scenario’s uit te werken. Onderwerpen waren o.a.; duurzame mobiliteit, een afvalvrije wereld en vitaliteit.
Nieuwe duurzame reiskostenregeling per 1 januari 2024
De HU heeft grote ambities op het gebied van duurzaamheid. We willen onze ecologische voetafdruk en die van de regio zo ver mogelijk naar nul zien te
krijgen. Daarom wil de HU een bijpassend reiskostenbeleid voor woon-werk verkeer, waarin medewerkers worden gestimuleerd om op een meer
duurzame manier te reizen. Naast een grotere focus op duurzaamheid wil de HU als goede werkgever een nieuwe regeling die aantrekkelijker is dan de
huidige regeling. De regeling pakt voor elke manier van reizen gunstiger uit en kan flexibel meebewegen met veranderende reispatronen.
Nieuwe regeling
In de nieuwe regeling worden reizen met de minste CO2 uitstoot het meest worden gestimuleerd. Medewerkers die met het OV naar de HU reizen krijgen
van de HU een OV-abonnement waarmee zij zowel zakelijk als privé kunnen reizen (op basis van tweede klasse). Iedereen in dienst van de HU kan
hiervoor kiezen, ook mensen met een minimale aanstelling.
De tweede mogelijkheid die medewerkers kunnen kiezen, is een financiële vergoeding voor de kilometers die ze maken om naar hun werk te komen.
Degenen die zich te voet of met de fiets verplaatsen kunnen 21 cent per kilometer declareren en automobilisten 14 cent. De maximale afstand die vergoed
wordt is 50 kilometer. De declaraties moeten maandelijks ingevuld worden.
Plegde duurzame bereikbaarheid 2023-2025
Met gemeente Utrecht, provincie Utrecht, Goedopweg, a.s.r, UMCU en HU bedrijfsvoering, als opdrachtgevers in Utrecht-Oost, tekenden wij op 22
december 2022 voor een duurzaam bereikbaar Utrecht-Oost. Er wordt hier gewerkt aan een structurele samenwerking rondom bereikbaarheid Utrecht-
Oost. Verdere samenwerking met partners in en buiten het USP, in ons onderzoek, onderwijs en bedrijfsvoering hebben daarin een grote rol gespeeld. In
het najaar van 2022 hebben partijen een plegde ondertekend om samen te zorgen voor de duurzame bereikbaarheid van ons gebied. De organisaties
gaan medewerkers, studenten en bezoekers actief verleiden om slimmer en duurzamer te reizen. De gebiedspartners hebben afgesproken om de fiets en
het openbaar vervoer nog meer te gaan stimuleren, maar ook om alle pieken in de spits af te vlakken. Dus ook die voor fiets en ov. Lees hier meer over
de plegde en doelstellingen van de gebiedspartners.
Fietsregeling
Vanaf januari 2022 heeft de HU een vernieuwde fietsregeling. Deze biedt medewerkers de mogelijkheid om onder voorwaarden met belastingvoordeel
een fiets aan te schaffen. Ook is het mogelijk om met de fietsregeling alleen een nieuwe accu aan te schaffen.
Duurzame reisbewegingen
Er is sinds november 2021 een leidraad duurzame reisbewegingen ontstaan. Dit is via een initiatiefvoorstel van de Hogeschoolraad bij het CVB terecht
gekomen. Studententeam Green Office heeft hieraan bijgedragen. Het verduurzamen van buitenlandse reisbewegingen heeft als doel om betrokkenen bij
internationale reisbewegingen voor de HU te motiveren om de uitstoot van broeikasgassen door zaken-/studiereizen tot een minimum te beperken.
C02 compensatie buitenlandse dienstreizen Jaarlijks laat het International Office het aantal geregistreerde gevlogen kilometers voor internationale
dienstreizen door HU medewerkers berekenen door een gecertificeerd bureau (CNG). Het totale aantal gevlogen kilometers wordt d.m.v. een
duurzaamheidsproject gecompenseerd. Het klimaatproject van CNG investeert in de lokale productie, distributie en verkoop van efficiënte cookstoves om
deze breed toegankelijk te maken voor huishoudens in Oeganda. Voor de compensatie ontvangt de HU jaarlijks een certificaat. Bekijk hier het Certificaat-
compensatie-CO2.
Bron: Bedrijfsvoering | HU Samen Duurzaam
10. Voeding:
Wat wordt er gedaan moet het voedselaanbod van de onderwijsinstelling te verduurzamen?
Minimaal
Gemiddeld
Vooruitstrevend
Score
Nee, dit gebeurt (nog) niet
0
Dit is opgenomen in ons beleid
0
1
3
De onderwijsinstelling
heeft geen aandacht
voor duurzaam voedsel
in het beleid.
De onderwijsinstelling streeft
naar een volledig plantaardig
voedselaanbod en heeft beleid
op het sterk verminderen van
voedselverspilling.
De onderwijsinstelling streeft
naar een volledig plantaardig,
volledig biologisch,
seizoensgebonden & lokaal
voedselaanbod waarbij
aandacht is voor het sterk
verminderen voor
voedselverspilling en de impact
van voedselverpakking. Hierbij
is een uitgewerkt tijdspad
richting uiterlijk 2040.
Er wordt actie in de praktijk ondernomen en deze
acties worden gemonitord en doorontwikkeld
0 2 4
De onderwijsinstelling
heeft geen acties voor
duurzaam voedsel.
De helft van het voedselaanbod
is plantaardig. Daarnaast
worden er met de cateraar
jaarlijks stappen gezet om het
voedselaanbod duurzamer te
maken.
Er wordt geen vlees meer
aangeboden en de helft van het
voedselaanbod is plantaardig.
Daarnaast worden er met de
cateraar jaarlijks stappen gezet
om het voedselaanbod
duurzamer te maken.
Studenten en andere stakeholders worden
betrokken bij het proces
0 1 2
NJR bouwstenen betekenisvolle jongerenparticipatie
Geen betrokkenheid van
studenten.
Passieve betrokkenheid op basis
van 3 van de 6 bouwstenen van
betekenisvolle
jongerenparticipatie.
Actieve betrokkenheid op basis
van in ieder geval 4 van de 6
bouwstenen van betekenisvolle
jongerenparticipatie,
aangetoond met projecten
waarbij dit is gebeurd.
Deze beleids- en visiedocumenten
zijn transparant in te zien en online te vinden
0
1
Antwoord HU vraag 10 (tweede ronde):
Van 1 tot 31 maart deed de Hogeschool Utrecht mee aan de 30 dagen veggie challenge van organisatie Proveg. 68 Medewerkers en studenten logde
dagelijks hun maaltijden in de speciale app. De deelnemers kozen hun eigen challenge: 30 dagen minder vlees eten, 30 dagen vegetarisch of 30 dagen
veganistisch. Samen wisten we behoorlijk veel te besparen en meer zichtbaarheid te creëren rondom het belang van veganistisch eten. Meerdere
cateraars binnen de HU en foodtrucks op het Utrecht Science Park hebben in de Week zonder vlees (de eerste week van de challenge en samenwerking
met Proveg) hun vegan aanbod uitgelicht, iets toegevoegd of extra korting gegeven. https://husite.nl/duurzaam/met-68-mensen-63-dierenlevens-gered/
Volgend jaar 2026 doet de HU weer mee met de Veggie challenge en zal zij haar cateraars weer betrekken om ook mee te doen aan de Nationale Week
zonder vlees en zuivel.
Antwoord HU vraag 10 (eerste ronde):
Dit collegejaar zijn er een aantal positieve veranderingen doorgevoerd met betrekking tot de horeca, catering en koffie- en snackautomaten. Zie hiervoor
de website van HU Duurzaam Doen.
Vegetarische banqueting:
De banqueting (catering) is sinds dit collegejaar in de basis weer volledig vegetarisch/veganistisch. Vlees/vis kan voortaan alleen nog maar op speciaal
verzoek.
Koffieautomaten met Havermelk
Sinds september staat er in elk gebouw van de HU een koffieautomaat met havermelk. Zie ook het bericht: https://trajectum.hu.nl/hu-krijgt-
koffieautomaten-met-havermelk-en-ice-coffee.
Nieuwe (duurzame) foodcourts
Begin 2024 gaan twee nieuwe foodcourt ondernemers van start in de hogeschoolgebouwen. Het aanbod bij 1 outlet zal uit een volledig veganistisch en
vegetarisch assortiment gaan bestaan, waarbij het aanbod veganistisch minimaal 20% is. Het aanbod van de tweede outlet is gebaseerd op gezond (ruim
aanbod van groente en fruit), vers en vitaal, dit komt tot uiting in het assortiment maar ook in uitstraling, sfeer en sturing middels prijs en activatie. De
ondernemers gaan initiatieven ontplooien op het gebied van true pricing, voorkomen van verspillingen, verlagen van de CO2 uitstoot en slim omgaan met
afval.
De andere horecavoorzieningen in onze gebouwen hebben we de afgelopen jaren al aangepast. Het restaurant op de Padualaan 97 is eerder ingericht
met een nieuw, duurzaam cateringconcept. Studenten van Green Office HU hebben tijdens deze aanbesteding de cateringconcepten beoordeeld en hierin
De beleids- en
visiedocumenten zijn
niet online te vinden
De beleids- en visiedocumenten
zijn online te vinden
Totaalscore
geadviseerd.
Proeftuin
Op de Padualaan 101 heeft de HU op het FoodCourt een Proeftuin gecreëerd.
In de Proeftuin wordt ruimte geboden aan duurzame, innovatieve invullingen van, door en met studenten, gerelateerd aan Horeca & Catering. De
Proeftuin
Horeca & Catering uitgangspunten
Alle aanbestedingen voor de horeca kennen de volgende uitgangspunten:
1. Plant-based, lokaal (zoveel mogelijk uit Nederland), seizoensgebonden en vers, duurzame en fairtrade keurmerken: 60% duurzaam met een groei naar
80% de komende 3 jaar met focus op plant-based.
2. Gezonde voeding: zoveel mogelijk puur, geen e-nummers, laag in vet, zout en/of suiker.
3. Duurzame apparatuur & inrichting en re-use.
4. CO2-neutraal | 100% afvalscheiding no waste (food, afval & verpakkingen) | circulaire inkoop | klimaatneutraal | sociaal verantwoord.
Invulling:
De horeca outlets zijn vooroplopend als het gaat om duurzaam eten en drinken binnen de education markt:
1. Alle outlets bieden gezonde voeding, vegetarische en veganistische keuzes, seizoensgebonden producten en de houden rekening met CO2 uitstoot en
afvalbeperking;
2. Onverantwoorde keuzes als energiedranken en suikerhoudende dranken worden niet op ooghoogte aangeboden bij de horecaondernemers. Voor de
vendingautomaten starten wij per januari 2022 met automaten die 100% gezonde keuze bevatten.
3. Energiedranken worden niet in een actie opgenomen.
Zie ook de 5 speerpunten Horeca Catering
Afval van de food courts
De Hogeschool Utrecht is momenteel bezig met het implementeren van een biovergister in een van haar eigen gebouwen. Om zo slimmer om te gaan met
eigen groente- en fruitafval en dit om te zetten in groen gas voor het eigen praktijkonderwijs in de labs. Lees hier meer over het onderzoeksproject:
https://www.hu.nl/hustories/biovergister
Studentbetrokkenheid
Studenten van Green Office HU zijn betrokken bij de aanbestedingen voor horeca en catering, zoals de koffie-automaten en de food courts. Ze worden in
een vroeg stadium betrokken en dragen bij aan duurzame criteria voor de aanbesteding.
11. Biodiversiteit:
Worden er maatregelen genomen om de biodiversiteit op campus te bevorderen?
Minimaal
Gemiddeld
Vooruitstrevend
Score
Nee, dit gebeurt (nog) niet
0
Dit is opgenomen in ons beleid 0 1 3
De onderwijsinstelling doet
aan vergroening zonder
aandacht voor biodiversiteit.
De onderwijsinstelling heeft
natuurinclusief beleid voor de
biodiversiteit op campus zoals
beleid voor vegetatie,
bestuiving & maaibeleid.
De onderwijsinstelling neemt
natuurinclusieve beslissingen over alle
aspecten van de bedrijfsvoering.
Er wordt actie in de praktijk
ondernomen en deze acties
worden gemonitord en
doorontwikkeld
0
2
4
De instelling onderneemt
actie zodat de vergroening
van de campus niet
vermindert.
De onderwijsinstelling doet het
groenbeheer (maaien en
zaaien) met aandacht voor
biodiversiteit.
De instelling kan bewijs aanleveren voor het
maken van natuurinclusieve keuzes in de
bedrijfsvoering.
Studenten en andere stakeholders
worden betrokken bij het proces
0 1 2
NJR bouwstenen betekenisvolle
jongerenparticipatie
Geen betrokkenheid van
studenten.
Passieve betrokkenheid op
basis van 3 van de 6
bouwstenen van betekenisvolle
jongerenparticipatie.
Actieve betrokkenheid op basis van in ieder
geval 4 van de 6 bouwstenen van
betekenisvolle jongerenparticipatie,
aangetoond met projecten waarbij dit is
gebeurd.
Deze beleids- en visiedocumenten
zijn transparant in te zien en
online te vinden
0
1
De beleids- en
visiedocumenten zijn niet
online te vinden
De beleids- en visiedocumenten zijn online
te vinden
Totaalscore
Antwoord HU vraag 11 (tweede ronde)
We hebben op de Hogeschool Utrecht een Green Office, een platform gerund voor en door studenten op het gebied van duurzaamheid. Doormiddel van
dit platform bereiken & betrekken we studenten die meedenken, oftewel oriëntatie op duurzaamheid binnen de HU. Ondertussen werken de studenten
zelf en alle studenten die hierbij betrokken worden aan hun eigen talentontwikkeling. Evenementen en blogs gaan ook vaak over het thema biodiversiteit
en hoe je hier als student iets mee kan doen.
Aanbestedingen
Green Office HU sluit ook regelmatig aan bij aanbestedingen waarbij zij meedenken, terugkoppelen & voortbouwen. Een van de aanbestedingen had
ook iets te maken met biodiversiteit.
In het jaar 2024 was studentenplatform betrokken bij de aanbesteding binnengroen, dit ging om het beheer van de binnen beplanting. Denk aan o.a.
moswanden, plantenbakken en planten zelf die binnen de gebouwen staan. De expertise van de Green Office studenten werd erg gewaardeerd en door
hun een pragmatische opstelling hebben ze extra punten voor duurzaamheid kunnen bewerkstelligen. Uiteindelijk is er dus gezamenlijk gekozen voor een
duurzame en bekwame inschrijver gekozen, leverancier wordt van deze dienst.
Biodiversiteitsmaand
Tijdens de biodiversiteitsmaand is Green Office HU ook aangesloten als partner. Hierdoor hebben zij studenten van de HU kunnen binden en boeien om
aan te sluiten bij de evenementen en hierdoor meer te leren en te motiveren op het thema biodiversiteit. Door het succes en de aandacht voor deze
maand is er in 2025 weer gekozen voor een samenwerking tussen de Hogeschool en de Universiteit Utrecht. De studenten zullen hier ook weer in
participeren.
Antwoord HU vraag 11 (eerste ronde)
Sommige van onze gebouwen zijn voorzien van groenen daktuinen, sedumdaken en vleermuizenkasten. Zie meer in dit fragment. Er zijn ook drie
bijenhotels op het dakterras van Heidelberglaan 15.
Grond is van de Universiteit
Hogeschool Utrecht heeft vrijwel geen eigen grond in bezit. De Universiteit Utrecht beheert een gebied van 350 hectare; een groot deel van dit gebied
omvat het Utrecht Science Park. Dit heeft een essentiële rol als verbindend element tussen de omliggende natuurgebieden. De universiteit heeft zich ten
doel gesteld het eigen gebied gericht te vergroenen en zo lokaal biodiversiteit te herstellen, versterken en duurzaam te gebruiken. Lees hier meer.
Biodiversiteitsmaand en Bioblitz
Sinds 2024 slaan de Hogeschool Utrecht en de Universiteit Utrecht jaarlijks de handen ineen rondom het thema biodiversiteit. Een maand lang besteden
beide scholen gezamenlijk aandacht aan het thema biodiversiteit en een zogenaamde BioBlitz. Hierbij wordt de diversiteit aan planten, dieren, insecten en
schimmels in het Utrecht Science Park waargenomen en gedetermineerd. Er worden verschillende workshops georganiseerd, bewustzijn gecreëerd en
groene initiatieven gestimuleerd in onderwijs en onderzoek.
Meer weten over deze samenwerking lees het hier.
Onderzoeken op de HU
Er lopen een aantal onderzoeken op het gebied van duurzaamheid en biodiversiteit.
Biologische pesticiden zijn nodig om genoeg betaalbaar voedsel te kunnen kweken. Ze doden echter niet alleen plaaginsecten, maar ook nuttige insecten.
Daarom maken we pesticiden die alleen plaaginsecten bestrijden. Deze zijn ook nog eens biologisch afbreekbaar en dus beter voor de natuur.
Veel kleurstoffen en pigmenten zijn niet duurzaam. De HU doet samen met partner Colin Ingham van Hoekmine BV een onderzoek naar of we deze
stoffen kunnen vervangen met bacteriën, die wel duurzaam zijn.
Biodiversiteit in het onderwijs
Er worden binnen verschillende opleidingen aandacht besteed aan biodiversiteit. Een concreet voorbeeld is het Honourstraject Buiten gebeurt ’t, waarbij
deelnemende studenten iedere les buiten het klaslokaal volgen. Daarnaast worden door medewerkers opgerichte initiatieven ‘Nature boost community’ en
‘Buiten en bewegend leren’ medewerkers geënthousiasmeerd door meer naar buiten te gaan met de studenten. Dit gebeurt o.a. door het aanbieden van
werkvormen inspiratiesessies.
Campagne Peukenzee: 26.430 peuken geraapt in 2023
Peukenzee is een organisatie die elke twee maanden een opschoon campagne voert die gericht is op het reduceren van sigarettenafval op het USP. Dit,
door bewustzijn te creëren onder rokers en sigaretten van de grond te rapen.
In de campage van Peukenzee draait het om bewustzijn creëren door kenbaar te maken wie ze zijn en het gesprek aan te gaan met rokers. Hierbij wordt
ingegaan op de impact van een peuk op het milieu en de uitstraling op de omgeving. Tijdens hun acties deelt Peukenzee zakasbakken uit aan
medewerkers en studenten, om de impact van sigarettenpeuken op het milieu te verminderen. In 2023 zijn 26.430 peuken geraapt, dit heeft 211.440 liter
bespaard voor het schoonmaken van het terrein en in totaal komt dit neer op 5,286 kilo sigarettenafval. Ook dit jaar verwelkomen we Peukenzee weer op
ons terrein.
Het Utrecht Science Park is rookvrij. Samen zorgen we voor een gezondere en duurzamere omgeving om in te studeren, werken en leven. Er is een
beperkt aantal – door de gemeente vastgestelde -rookgedoogplekken in het Utrecht Science Park.
12. Best practices
Best Practice 1 (dingt mee naar de prijs, verplicht thema Pedagogiek en Didactiek)
Dialooggesprekken van netwerk Diversiteit en Inclusie - Sociale duurzaamheid: ruimte creëren voor het bespreken van gevoelige
(polariserende) onderwerpen in het hbo-onderwijs
De toenemende polarisatie in de samenleving, versterkt door het massale gebruik van sociale media, maakt het steeds moeilijker om open en
verbindende dialogen te voeren over gevoelige kwesties. Een discussie is niet zo moeilijk maar we lijken vergeten te zijn hoe we een verbindende dialoog
voeren. Juist in deze tijd is het belangrijk dat we dit binnen het onderwijs oppakken. Veel docenten en studenten ervaren echter handelingsverlegenheid
bij het bespreken van bepaalde gevoelige kwesties in de klas. Dit HU-project biedt een innovatieve oplossing; we ontwikkelen trainingen voor docenten en
workshops voor studenten die ondersteunen bij het aangaan van diepgaande dialogen. Deze aanpak draagt bij aan sociale duurzaamheid door verbinding
en begrip te bevorderen in een diverse samenleving.
Een project binnen sociale duurzaamheid
De HU richt zich, o.a. via het HU-netwerk Diversiteit & Inclusie op sociale duurzaamheid en het versterken van inclusieve gemeenschappen waar mensen
zich gehoord en verbonden voelen. Het project ‘Gevoelige gesprekken in de klas’ legt de nadruk op dialoog als middel om polarisatie tegen te gaan. We
maken gebruik van intersectionaliteit en normatieve professionaliteit als kernprincipes. We creëren zo bewustzijn over de complexe interacties tussen
identiteit, macht en privilege. Dit helpt deelnemers om empathie te ontwikkelen, te reflecteren op hun eigen aannames en constructief met verschillen om
te gaan.
Unieke aanpak: Van theorie naar praktijk
De trainingen voor docenten zijn gebaseerd op verbindende communicatie en normatieve professionaliteit. Deze combinatie biedt hen handvatten om
gesprekken over gevoelige onderwerpen zoals racisme, discriminatie, oorlog, religie of LHBTIQ+-rechten op een respectvolle manier te begeleiden.
Innovatieve workshops voor studenten
Een uniek aspect van dit project is de ontwikkeling van workshops specifiek voor studenten, door studenten zelf. Deze peer-to-peer benadering zorgt voor
een hoge mate van relevantie en betrokkenheid. De workshops zijn ontworpen met het volgende in gedachten:
1. Door studenten, voor studenten: Dit garandeert dat de inhoud en aanpak aansluiten bij de leefwereld en behoeften van de doelgroep.
2. Iteratief ontwikkelproces: Alle werkvormen zijn herhaaldelijk getest en aangepast op basis van feedback van medestudenten.
3. Praktijkgericht: De focus ligt op het oefenen van dialoogvaardigheden in realistische scenario's.
4. Aansluiting op HBO-niveau: De workshops zijn specifiek afgestemd op de context en uitdagingen van het hoger beroepsonderwijs.
Deze studentgerichte aanpak versterkt het eigenaarschap en de betrokkenheid van studenten bij het leerproces, wat essentieel is voor duurzame sociale
verandering.
Impact op lange termijn
Door deze methodes structureel in het onderwijs te integreren, vermindert niet alleen polarisatie, maar vormen we ook een generatie die beter is toegerust
om met diversiteit om te gaan. De combinatie van docentgerichte trainingen en studentgerichte workshops creëert een holistische aanpak die de hele
onderwijsgemeenschap betrekt.
Met deze veelzijdige strategie biedt het project niet alleen oplossingen voor actuele maatschappelijke problemen, maar legt het ook een basis voor
duurzame sociale verandering binnen én buiten het onderwijs en draagt het bij aan een meer inclusieve samenleving.
Onder de vlag van dit project zijn al meerdere dialoogsessies gehouden, workshops gegeven en presentaties gehouden bij andere organisaties zowel
nationaal als internationaal. De studenten hebben hun project zelfs gepresenteerd tijdens de ICERI in Sevilla in Spanje.
Dit project is een samenwerking tussen Nadezda Broshuis, hogeschooldocent diversiteit en inclusie en het HU-netwerk Diversiteit & Inclusie.
Ook is er binnen de media aandacht geweest, zie de links hieronder.
Sociale Duurzaamheid Dialoogsessies
Gaza, vaccinaties, vliegschaamte: deze docent besloot ‘expert moeilijke gesprekken’ te worden | Trouw
Terugblik: verbondenheid bij zonsondergang, beleef de Iftar | Netwerk diversiteit en inclusie 11-3-2024
https://husite.nl/diversiteit-en-inclusie/calendar_item/collegetour-met-initiatiefnemers-van-deel-de-duif/ 13-3-2024
Donderdag 30 mei Keti koti aan de HU - Trajectum 14-5-2024
https://husite.nl/diversiteit-en-inclusie/calendar_item/dialoogtafel-palestijns-israelische-conflict/ 23-5-2024
Keti Koti Tafel: diepgaande gesprekken over ons gedeelde slavernijverleden | Netwerk diversiteit en inclusie 30-5-2024
Kwetsbaar: zo gaan Sinan Can en Natascha van Weezel in gesprek - Trajectum 11-10-2024
Religies en culturen bij elkaar. Dit was het Lichtfeest van de HU - Trajectum 2-12-2024
Gevoelige kwesties: 'Alle perspectieven mogen gehoord worden' - Trajectum 20-12-2023
Best Practice 2 (doet alleen mee voor de punten, niet voor de prijs)
1. Quest project
3e-Jaars studenten Werktuigbouwkunde, Elektrotechniek, Built Environment en Technische Bedrijfskunde van de Hogeschool Utrecht gaan aan de slag
met multi-disciplinaire projecten genaamd Quest, met een omvang van 15 EC.
Quest is een project van Hogeschool Utrecht waarbij studenten en werkveld elkaar versterken om oplossingen te vinden voor de toekomst. Samen met
een externe opdrachtgever gaan ze een uitdaging of een probleem aanpakken. Dit kan voor allerlei organisaties zijn. Van bedrijven tot
onderzoeksinstituten en van ziekenhuizen tot gemeenten.
Deze Quest is een mes dat snijdt aan twee kanten. Aan de ene kant is het een fantastische uitdaging voor onze studenten. Die leren namelijk alles over
complexe probleemstellingen en het vertalen naar een onderzoeksaanpak. Dit alles in nauwe samenwerking met elkaar en de externe opdrachtgevers.
Een geweldige voorbereiding op hun loopbaan na de studie.
Aan de andere kant is het een prachtige kans voor organisaties om op een snelle, slimme en creatieve manier hulp te krijgen. Bovendien is deze
samenwerking een prachtkans om een relatie met aankomende professionals aan te gaan. En om te profiteren van de kennis en kunde van de
Hogeschool. Veel samenwerkingen die we aangaan vanuit Quest blijven namelijk bestaan, lang nadat de eerste vraag is opgelost.
De thema’s waar binnen de studenten aan de slag gaan zijn:
- Duurzame mobiliteit
- Gezonde compacte leefomgeving
- Datagedreven informatie
- Energietransitie
- Gezondheidstechnologie
- Circulair en industrieel produceren
In de meest recente Quest hebben de studenten een weerstation voor doofblinden ontwikkeld. Bekijk de video via HU stories:
https://www.hu.nl/hustories/weerstation-voor-doofblinden
Website: https://husite.nl/questprojecten/over-quest/
Best Practice 3 (doet alleen mee voor de punten, niet voor de prijs)
1. Conferentie duurzaamheidsdidactiek
In april 2025 organiseert de Hogeschool Utrecht samen met de Universiteit Utrecht en andere partners de tweede editie van de Conferentie over
Duurzaamheidsdidactiek. Tijdens deze conferentie zijn pedagogiek & didactiek ook het hoofdthema van de dag.
studenten bereiden zich voor op een snel veranderende wereld met complexe duurzaamheidsvraagstukken. Sommigen maken zich zorgen over deze
vraagstukken, terwijl anderen onverschillig blijven. Het is uitdagend om lessen te geven die een gevarieerde groep leerlingen aanspreken. Want, wat werkt
nu echt?
Tijdens de tweede conferentie over duurzaamheidsdidactiek op 11 april 2025 gaan we samen actief aan de slag voor een hoopvolle toekomst. We laten
zien dat die hoopvolle toekomst er niet vanzelf komt, maar dat je daar wel samen met je leerlingen of mbo-studenten een bijdrage aan kunt leveren. Want
we staan voor een grote uitdaging, ook al verandert er al veel ten goede. En wanneer we samen de handen uit de mouwen steken, kunnen we nog veel
meer bereiken. Hoe doe je dat als vakdocent en hoe doe je dat vakoverstijgend? En hoe ga je als docent om met verschillen tussen leerlingen? Dat staat
centraal op 11 april 2025.
Deze conferentie is bedoeld voor alle docenten in het voortgezet onderwijs en middelbaar beroepsonderwijs en anderen die interesse hebben in lessen
voor een hoopvolle toekomst. Gezamenlijk gaan de docenten een toekomst vormen waarin hun leerlingen met optimisme en daadkracht de wereld
tegemoet treden.
Website: https://duurzaamheidsdidactiek.nl/conferentie-2025/
